ورال قالاسىندا «رۋحاني جاڭعىرۋ: تەندەسسىز تاريحي مۇمكىندىك» اتتى ساراپشىلار كەزدەسۋى ءوتتى.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتى جانىنداعى قازاقستان ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىنىڭ (قزسي) باس ساراپشىسى ب.ابدىعالي ۇلى, قسزي الەۋمەتتىك-ساياسي زەرتتەۋلەر ءبولىمىنىڭ باسشىسى الۋا جولدىبالينا, باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمى ا.كولگىنوۆ جانە زيالى قاۋىم وكىلدەرى قاتىستى.
اشىق پىكىر الماسۋ تۇرىندە وتكەن كەزدەسۋدى ءوڭىر باسشىسى جۇرگىزىپ وتىردى. الدىمەن ءسوز العان «قاسيەتتى قازاقستان» عزي ورتالىعىنىڭ باسشىسى بەرىك ابدىعالي ۇلى ەلباسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» ماقالاسىنان شىعاتىن مىندەتتەر مەن ماقساتتار جونىندە توقتالدى.
- ءاربىر مەملەكەتتىڭ ەكونوميكالىق دامۋى حالىقتىڭ داستۇرىنەن, ۇلتتىق دۇنيەتامىنىنان باستاۋ الۋ كەرەك. ۇلتتىق كودىن تاۋىپ, ۇلتتىق باستاۋىمەن ۇيلەسە دامىعان وركەنيەت قانا جەمىستى بولادى, - دەگەن بەرىك ابدىعالي ۇلى ارنايى قۇرىلعان ۇلتتىق كوميسسيانىڭ «تۋعان جەر», «100 ەسىم», «قاسيەتتى قازاقستان» جانە لاتىن ءالىپبيىن ەندىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا جاسالىپ جاتقان جۇمىستاردىڭ ءمانىن ءتۇسىندىرىپ ءوتتى.
«قاسيەتتى قازاقستان» جوباسى بويىنشا جالپىۇلتتىق دەڭگەيدەگى نىساندار قاتارىنا باتىس قازاقستان وبلىسىنان ازىرگە التى نىسان ەنگىزىلىپ وتىر. ولار – سارمات زامانىنىڭ ەسكەرتكىشى التىن حانشايىم تابىلعان تاقساي قورعانى, ورتاعاسىرلىق جايىق قالاسى, بوكەي ورداسى تاريحي-مادەني كەشەنى, جۇماعازى قازىرەت ءدىني زيارات ورنى, جىمپيتىداعى الاشوردا ءۇيى جانە عۇمار قاراشتىڭ زيراتى.
- جالپىۇلتتىق نىساندار قاتارىنا تابيعي لاندشافت, ارحەولوگيالىق قازبالار مەن كونە قالالار, ءدىني-عۇرىپتىق ورىندار, تاريحي تۇلعالارعا قاتىستى جەرلەر جانە تاريحي وقيعالارمەن بايلانىستى مەكەندەر كىرىپ وتىر. بۇل جەردە ناقتى گەوگرافيالىق نۇكتە ەمەس, ونىڭ تاريحي-رۋحاني ءمانى مەن مازمۇنى ەرەكشە نازارعا الىنادى. مىسالى, التىن حانشايىم تابىلعان تاقساي وباسىن الايىق. شىعىس قازاقستان وڭىرىندە, بەرەل قورعاندارىندا مۇنداي جەرلەۋ ورىندارى, التىن ادامدار ءجيى تابىلادى. ال ءدال سونداي قۇندى قۇبىلىستىڭ باتىس قازاقستان وڭىرىنەن دە تابىلۋى – ءبىزدىڭ ۇلان-عايىر قازاق دالاسىنىڭ تاريحى ءبىر, تامىرى تەرەڭ ەكەندىگىن دالەلدەيدى, - دەدى بەرىك ابدىعالي ۇلى.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتى جانىنداعى قازاقستان ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتى الەۋمەتتىك-ساياسي زەرتتەۋلەر ءبولىمىنىڭ باسشىسى الۋا جولدىبالينا ءوز سوزىندە لاتىن ءالىپبيىن ەنگىزۋدىڭ جاي-كۇيىنە توقتالدى.
- الەمدەگى ەڭ دامىعان 30 مەملەكەتتىڭ 22-ءسى لاتىن ءالىپبيىن پايدالانادى, ەڭ مىقتى ەكونوميكاسى بار 10 مەملەكەتتىڭ – 7-ەۋى, الەمدەگى ەڭ باي 20 مەملەكەتتىڭ 18-ءى لاتىن تۇتىنادى. دۇنيەجۇزىندە بيزنەس جۇرگىزۋگە ەڭ قولايلى 30 مەملەكەتتىڭ 25-ءى دە – لاتىن ءالىپبيىن قولدانۋشى مەملەكەتتەر. 2005-2015 جىلدارى 12,5 ملن ماقالا شىققان, سونىڭ 55-75%-ى – لاتىن قارپىندە. ەڭ كوپ سىلتەمە جاسالاتىن عىلىمي ماتىندەردىڭ 61 پايىزى لاتىن, 2,7 پايىزى – كيريلل قارپىندە, - دەيدى استانالىق ساراپشى.
ساراپشىلار كەزدەسۋىندە جەرگىلىكتى عالىمدار, زيالى قاۋىم وكىلدەرى دە ءوز ويلارىن ورتاعا سالدى. «اقجول» عىلىمي قورىنىڭ توراعاسى, تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى مۇرات سىدىقوۆ ورتاعاسىرلىق جايىق قالاسىنىڭ ورنىن اشىق اسپان استىنداعى مۇراجاي ەتۋ جولىنداعى ۇسىنىستارىن ايتتى. باتىس قازاقستان وبلىستىق اسسامبلەيا توراعاسىنىڭ ورىنباسارى عايسا قاپاقوۆ «100 ەسىم» جوباسى بويىنشا اتقارىلعان ىستەرمەن تانىستىردى. عايسا حاميدوللا ۇلىنىڭ ايتۋىنشا جالپى سانى 1500 ادامنان قۇرىلعان 74 جۇمىس توبى وڭىردەگى تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا تابىسقا جەتكەن, ءتۇرلى جاستاعى سان الۋان ەتنوس وكىلدەرىن انىقتاۋعا قىزمەت ەتكەن. ءسويتىپ, 300-دەي ادامنىڭ اتى-ءجونى مەن تاريحى استاناعا جىبەرىلىپتى.
ساراپشىلار كەڭەسىندە قازاقستاندا ولكەتانۋشىلاردىڭ رەسپۋبليكالىق ۇيىمى قۇرىلاتىندىعى, جىل سوڭىنا قاراي ولكەتانۋشىلار سيەزى وتەتىندىگى جاريالاندى. «باتىس قازاقستان وبلىسىندا جەكەلەگەن ادامداردىڭ كۇشىمەن اشىلعان مۋزەيلەر كوپ ەكەن. بۇل – بۇكىل ەلىمىزگە ۇلگى بولارلىق باستاما. ءبىز ولكە تاريحىنا جان-تانىمەن بەرىلگەن مۇنداي جانداردى قولداۋىمىز, ماراپاتتاۋىمىز كەرەك!» دەدى بەرىك ابدىعالي ۇلى.
جيىن سوڭىندا بەرىك ابدىعالي ۇلى الاش قوزعالىسىنىڭ 100 جىلدىعىنا وراي بىرقاتار ازاماتتى ماراپاتتاۋ تۋرالى قازاقستان رەسپۋبليكاسى عىلىم اكادەمياسىنىڭ پرەزيدەنتى مۇرات جۇرىنوۆتىڭ بۇيرىعىمەن تانىستىرىپ, ولكەتانۋشى جايساڭ اقباي مەن تاريح عىلىمدارىنىڭ كانديداتى باقتىلى بورانباەۆاعا مەرەكەلىك مەدال تابىس ەتتى.
قازبەك قۇتتىمۇرات ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»
سۋرەتتى تۇسىرگەن تەمىربولات توقمامبەتوۆ