ءاربىر اتا-انا بالاسىنىڭ بەتى بولاشاقتا كونشارىق ەمەس, جارىق بولۋ ءۇشىن دە وقىتقىسى كەلەدى. دەسە دە, اقىلى وقۋدى كەز كەلگەن وتباسىنىڭ قالتاسى كوتەرە بەرمەيدى. مۇندايدا سولقىلداق شىبىقتاي ساناسى مايىسقاق جاسوسپىرىمگە ايىبىن ايتقان وڭاي, بايىبىن ايتقان قيىن. ايتالىق, جىل بويى ۇبت-عا مۇقيات دايىندالىپ, كەلەسى جىلى قايتا قۇجات تاپسىرۋعا كەڭەس بەرۋىڭىز مۇمكىن. وعان ورقويانداي ورعىپ, وت باسايىن دەپ تۇرعان ول شىداي ما؟. كيىز قازىقتى جەرگە كىرگىزەتىن مىقتى توقپاعى – وتپەلى جاستاعى وسكىندى قاداعالاۋشى اتا-اناسى مەن ەت جاقىندارىنىڭ نەمەسە تالاپكەردىڭ ءوزىنىڭ قاتاڭ قاعيداسى بولماسا, ىسكە اسۋى قيىن. البەتتە, سىرتتاي وقۋعا تاپسىرىپ, جۇمىس ىستەپ, قارجى تابۋعا شەشىم قابىلداۋعا شاقىرۋعا دا بولار. بۇل بوزبالانىڭ نەمەسە بويجەتكەننىڭ ەڭبەكتىڭ اششىلى-تۇششىلى ءدامىن تاتۋعا, سول ارقىلى ءوزىنىڭ دە وقۋعا دەن قويۋىنا سەبەپ بولۋى كادىك. ءتىپتى بولماسا, وقۋىنىڭ تولەمىن ءوزى تابا الاتىن دەڭگەيگە ۇمتىلۋىنا نەگىز بولادى. الايدا, مەكتەپتەگى قاتار قۇربى-قۇرداستارىنان قالماۋ دا ويىندا بار. وسى تۇستا مەملەكەتتىڭ قولداۋىنا ارقا سۇيەۋگە بولاتىن تاعى ءبىر جايتتى ايتا كەتەلىك. بۇل – ءبىلىم نەسيەسى.
وسىدان ون التى جىل بۇرىن وقۋعا تاپسىردىق. قيىرداعى قىتايمەن شەكارادا جاتقان الىس اۋىل مەكتەبىنەن العان ورتا بىلىممەن بيىككە قول سوزعان ەدىك. جۋرناليستيكا ماماندىعىنا رەسپۋبليكا كولەمىندە بار-جوعى 15 گرانت, 20 نەسيە بولىنگەن ەكەن. بارلىعى – 35 ورىن. بايقاۋ وتە جوعارى بولدى. ءساتىن سالعاندا, اۋىل كۆوتاسىمەن نەسيە باعدارلاماسىنا ىلىگىپپىز. وسى نەسيە قايىرلى نەسيە بولدى. بۇگىندە جەمىسىن كورىپ كەلەمىز. ايتپەسە, نارىقتىڭ ناق قوس بۇيىردەن قىسىپ تۇرعان كەزەڭىندە اۋىلداعى جۇمىسسىز اتا-انانىڭ اقىلى وقىتۋعا شاماسى جوق ەدى. بۇگىندە بۇل جۇيە بولماعانىمەن تالاپكەر ءوزىنىڭ اتىنا نەسيە رەسىمدەۋىنە بولادى. ياعني, گرانت الا الماعاندار ستۋدەنتتىك كرەديت بويىنشا وقۋعا تۇسە الادى.
بيىلعى مەكتەپ بىتىرۋشىلەردىڭ 30 پايىزى عانا ءبىلىم گرانتتارىنا قول جەتكىزگەنىن ەسەپكە الساق, اقىلى نەگىزدەگى وقۋشىلاردىڭ قاتارى ارتاتىنى ءسوزسىز. ياعني, بۇل رەتتە اتا-اناعا يەك ارتپاي, ءوز كۇش-جىگەرىڭىزگە سۇيەنۋ ارقىلى وقىعانعا نە جەتسىن! امان-ەسەن وقۋدى ءتامامداساڭىز اسىقپاي نەسيەنى دە وتەپ شىعاسىز.
وتكەن سەنبىدە تالاپكەرلەردىڭ اتا-انالارى مەن تۋىستارىن ءبىلىم گرانتتارى ماسەلەسىنە وراي قابىلداعان ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى ە.ساعاديەۆ ستۋدەنتتەر مەن تالاپكەرلەرگە وقۋعا اقى تولەۋگە قولداۋ كورسەتۋ ماقساتىندا ءبىلىم بەرۋ نەسيەلەرىن كەپىلدەندىرۋدىڭ مەملەكەتتىك باعدارلاماسى ەنگىزىلگەنىن, وسى تۇرعىدا تالاپكەرلەر ءوز اتىنا ستۋدەنتتىك نەسيە رەسىمدەۋگە بولاتىنىن جەتكىزگەن بولاتىن.
ياعني, قىسقاشا ايتساق, 12 جىلعا دەيىن بەرىلەتىن بۇل نەسيەنىڭ جىلدىق ۇستەمەسى 10 پايىزدان باستالادى. مينيسترلىككە قاراستى قارجى ورتالىعى كەپىلدىك بەرەتىندىكتەن نەسيە الۋشىدان كەپىل تالاپ ەتىلمەيدى. وقۋ كەزەڭىندە جانە وقۋدى بىتىرگەن سوڭ 6 اي بويى ستۋدەنت نەسيەنىڭ پايىزدارىن عانا وتەيدى. قازاقستان ازاماتتارىنا بەرىلەتىن نەسيەنىڭ قارىز الۋشىعا قوياتىن تالابى – ۇلگەرىمى ۇبت/كت بويىنشا 50 بالدان تومەن بولماۋى كەرەك. سونداي-اق, تابىسى جانە زەينەتاقىلىق اۋدارىمى بار قوسا قارىز الۋشى جەكە تۇلعانىڭ بولۋى تالاپ ەتىلەدى. قۇجاتتاردى جيناپ, بانكتە كەلىسىمشارتقا قول قويعان سوڭ اقشا كوللەدج نەمەسە جوعارى وقۋ ورنىنىڭ شوتىنا اۋدارىلادى.
ستۋدەنتتىك زايمدار وركەنيەتتى ەلدەردە ەرتەدەن قالىپتاسقان. ماسەلەن, الەمدىك وقۋ ورداسىنىڭ بىرىنە سانالاتىن ۇلىبريتانيادا ستۋدەنتتىك نەسيەلەر ەل ازاماتتارىمەن بىرگە ەۋروپالىق وداق ەلدەرىنىڭ تۇرعىندارى ءۇشىن دە قولجەتىمدى ءارى ءتيىمدى وقۋ جۇيەسىنىڭ ءبىرى. اتالعان ەلدە ستۋدەنتتىك نەسيەنىڭ ەكى ءتۇرى بار. ونىڭ ءبىرى وقۋعا بەرىلسە, ەكىنشىسى تۇرمىستىق قاجەتتىلىككە بەرىلەدى. تۇرمىستىق نەسيەنى تەك كۇندىزگى بولىمدە وقيتىن ستۋدەنتتەر عانا الا الادى. ال نەسيەنى وتەۋ ستۋدەنتتىڭ وقۋىن تامامداعاننان سوڭ تابىسى 21 مىڭ فۋنتقا جەتكەندە جۇرگىزىلە باستايدى. سول سياقتى بۇل جۇيە سوڭعى جىلدارى تمد ەلدەرىندە ەنگىزىلە باستادى. قازاقستان دا ستۋدەنتتىك نەسيەنى رەسىمدەۋدى قولداۋشىلار قاتارىنا قوسىلىپ كەلەدى.
بۇگىندە توي قۋانىشىنا دا نەسيە رەسىمدەپ جاتامىز عوي. ەگەر بالانىڭ شىن مانىندە وقۋعا ىنتاسى زور بولسا, وي قۋانىشىنا, ءبىلىم باسەكەسىنە نەگە نەسيە الماسقا دەگەن وي تۋادى. بۇل دا مۇمكىندىك. بۇل دا ينۆەستيتسيا. اقىل-ويعا قۇيىلعان قارجى اقىل-ويمەن قايتارىلادى. ويتكەنى, نارىقتىڭ جالعىز زاڭى بار. «مىڭ ءدىلدا – ءبىلىمدىنىڭ جالعىز ءسوزى!».
دۋمان اناش, «ەگەمەن قازاقستان»