• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
ايماقتار 21 شىلدە, 2017

جولاۋشىسى از اۆتوۆوكزال تۋرالى وي

262 رەت
كورسەتىلدى

سوناۋ وتكەن عاسىردىڭ 70-ءشى جىلدارىنىڭ سوڭى مەن 80-ءشى جىلدارىنىڭ باسىندا قوستاناي قالاسىندا ۇلكەن اۆتوۆوكزال سالىنىپ, پايدالانۋعا بەرىلگەن بولاتىن. ول سول كەزدەگى ولشەممەن العاندا وتە ءساندى دە زاماناۋي عيمارات ەدى جانە قازاقستاندا الماتىداعى اۆتوۆوكزالدان كەيىن ەكىنشى ورىن الاتىن. جولاۋشىلار وتىراتىن زالى كەڭ, بىرنەشە ونداعان ادام ەركىن سىيىپ تاماقتاناتىن اسحاناسى, پودۆالىندا ەرلەر مەن ايەلدەرگە ارنالعان دارەتحاناسى مەن قول جۇگىن ساقتايتىن ارنايى ورنى بار, بارلىق تالاپتارعا جاۋاپ بەرەتىن اۆتوۆوكزال ءبىراز جىلدار قوستانايلىقتاردىڭ يگىلىگىنە اينالدى.

ساپارعا شىعاتىن اۆتوبۋستاردىڭ ءوز جولاۋشىلارىن وتىرعىزۋلارى ء ۇشىن ار­نايى جابدىقتالعان 29 پلاتفورما بولسا, سول زامانداردا سول ورىنداردىڭ بىر­دە-ءبىرى بوس بولماي, ءبىر اۆتوبۋس جول­­­­­­عا شىعىپ جاتقاندا, ونىڭ ورنىن كە­­زەكتە تۇرعان كەلەسى اۆتوبۋس باسىپ جا­تاتىن. ولاي بولاتىن ءجونى دە بار ەدى. ويتكەنى, ول ۋاقىتتاردا بۇل اۆتو­ۆوكزالدان قوستاناي وبلىسىنىڭ بارلىق اۋدان ورتالىقتارىن, ۇلكەندى-كىشىلى قالالارى مەن اۋىلدارىن  بىلاي­ قويعاندا, ورتالىق قازاقستاننىڭ بار­لىق قالالارىنا جانە رەسەيدىڭ شە­كارالاس وڭىرلەرىنىڭ ءىرىلى-ۇساقتى قا­لا­لارىنا اۆتوبۋستار اتتانىپ جاتاتىن. سوندىقتان بولار اتالعان اۆتو­ۆوكزالدىڭ توڭىرەگى قاشان بارساڭ اۋىر-اۋىر سومكەلەرىن كوتەرىپ, ەرسىلى-قار­سىلى جوڭكىلگەن  حالىقتان ارىلمايتىن. ءوزىڭ باراتىن باعىتقا بيلەت الۋ ءۇشىن ۇزىن-سونار كەزەككە دە تۇرۋعا تۋرا كەلەتىن.  بۇلاردىڭ ءبارىن ءبىز انشەيىن, وت­كەندى ەسكە ءتۇسىرۋ ءۇشىن ايتىپ وتىرعان جوق­پىز. تاياۋدا بەلگىلى ءبىر سەبەپپەن وسى اتالعان ۆوكزالعا بارۋدىڭ ءساتى ءتۇس­تى. شامامەن العاندا وتىز جىلدان كە­يىن كورۋىم بولسا كەرەك. باياعى ءوزى­مىز بىلەتىن اۆتوۆوكزالدىڭ كورىنىسى مەن بۇگى­نگى اۆتوۆوكزالدىڭ كورىنىسىنىڭ ايىر­ماشىلىعى جەر مەن كوكتەي. ۆوكزالدىڭ ءىشى-­سىرتىندا جيىرما-وتىزداي عانا ادام ءجۇر. ولاردىڭ دا كەيبىرەۋلەرى شى­عارىپ سالۋشىلار مەن كۇتىپ الۋشىلار ەكەن. سوعان سايكەس جوعارىدا ءوزىمىز ايتقان ارنايى جابدىقتالعان 29 ورىننىڭ ەكى-ۇشەۋىنەن باسقاسى قاڭىراپ بوس تۇر. ويتكەنى, بۇرىنعىداي جان-جاققا اعىلىپ جاتقان اۆتوبۋس تا, ءيىن تىرەسكەن جولاۋشى دا جوق. ول از دەسەڭىز, عيما­رات قازىرگى ۋاقىتتا جەكەمەنشىككە سا­تىل­عان, بۇل جاعدايدىڭ دا جوعارىدا ايتىلعانداي كوڭىلسىز كورىنىستەردىڭ ورىن الۋىنا سەبەپكەر بولۋى مۇمكىن-اۋ دەگەن وي كەلدى كوكەيىمىزگە. ولاي دەيتىنىمىز, اۆتوۆوكزال توڭىرەگى شىر اينالدىرا قورشالىپ تاستالعان, كىرەبەرىستە كۇزەتشى تۇر. جولاۋشىلار ساپارعا شىعاتىن ورىنعا ەمەس, بەينە-ءبىر اباقتىنىڭ اۋلاسىنا كىرىپ كەلە جاتقانداي اسەردە قالادى ەكەنسىڭ. وسىنداي سەبەپتەن اۆتوماشينا تۇرماق, جاياۋ جۇرگىنشىلەردىڭ وزدەرى ءبىر ىزبەن كىرىپ, ءبىر ىزبەن عانا شىعادى. دەمەك, ءبىر جاقىن ادامىڭدى الىس ساپارعا شىعارىپ سالىپ نەمەسە قارسى العىڭ كەلسە, ونىڭ سومكەسىن جارتى شاقىرىم جەردەن جاياۋلاپ-جالپىلاپ تاسۋعا تۋرا كەلەدى دەگەن ءسوز. وسى ماقالانى جازىپ وتىرعاندا ەسىمە ءبىر جايت ورالدى. وسىدان بىر­نەشە جىل بۇرىن گازەتىمىزدىڭ قوس­تا­­ناي وبلىسىنداعى مەنشىكتى ءتىل­شىسى ن.جارىمبەتوۆا وسى اۆتوۆوكزال توڭىرەگىندە تۋىنداعان داۋعا قاتىستى پروبلەمالى ماقالا جازعان بولاتىن. سوندا اۆتوۆوكزالدىڭ قازىرگى قوجايىنى اۆتوۆوكزال ماڭىنداعى الاڭنىڭ («پريۆوكزالنايا پلوششاد») بوتەن بىرەۋگە ساتىلىپ كەتكەنىن, سونىڭ سالدارىنان اينالاداعى جەر كولەمىنىڭ تارىلىپ قالعانىن, اۆتوكولىكتەردىڭ ءارىلى-بەرىلى قوزعالىسىنىڭ قيىنداپ كەتكەنىن ايتىپ شاعىمدانعان ەكەن. سول ايتقان ءسوز راس بولىپ شىقتى.  ءبىر قىزىعى, وسى اۆتوۆوكزالدىڭ ءوزى جو­لاۋ­شىسىز قالىپ وتىرعان بۇگىن­گى­دەي كۇنى بىرەۋلەر جاڭادان تاعى بىرە­ۋىن سالامىز دەپ بۇيرەكتەن سيراق شىعارىپ­تى. بۇل ەندى كۇلكىلى جاعداي بولاتىن. اي­تە­ۋىر, الگىلەر  ىستەرىنىڭ قيسىنسىز ەكە­نىن تۇسىنسە كەرەك, كەيىن ءوز ويلارىنان باس تارتقان.  قالاي دەگەندە دە, قوستاناي اۆتو­ۆوكزالىنىڭ ماڭىنداعى كورىنىس وتە كوڭىل­سىز. ءبىزدى وننان استام اۋدانى, جۇز­دەگەن ەلدى مەكەندەرى بار ءوڭىر تۇرعىن­دارى وبلىس ورتالىعىنا قالاي جا­نە نەمەن قاتىنايدى دەگەن ماسەلە ويلان­دىردى. ولاي دەيتىنىمىز, وبلىسقا قاراس­تى امانكەلدى, جانگەلدين, ناۋ­رى­زىم اۋداندارىندا تەمىر جول دەگە­نىڭ اتىمەن جوق, بولعان دا ەمەس. سون­دىق­تان ول جاقتاردىڭ حالقى تەك اۆتو­كولىكپەن عانا قاتىناي الادى. راس, بۇل اتالعان وڭىرلەردە تۇرعىندار سانى دا وتە كوپ ەمەس. سونىڭ وزىندە دە نەگىزىنەن قازاق ۇلتىنىڭ وكىلدەرى تۇراتىن ءۇش اۋداندا كەم دەگەندە 60-70 مىڭداي حالىق بولۋعا ءتيىس. ولاردىڭ جاعدايى قالاي بولماق؟     ابىروي بولعاندا, اۆتوۆوكزالدىڭ قازىرگى قوجايىنى جولاۋشىلار كوڭىلىنەن شىعۋ ءۇشىن قولدان كەلگەننىڭ ءبارىن جاساپ جاتقان سىڭايلى. اسحا­ناسى, باسقا دا قاجەتتى ورىندارى جۇ­مىس ىستەپ تۇر. بىراق جولاۋشىلار سانى­نىڭ ازدىعىنان تۇسەتىن تابىس تا كوپ ەمەس بولسا كەرەك. عيماراتتىڭ ۇزاق جىلدار بويى جوندەۋ كورمەگەنىن بايقاپ ءبىز وسىنداي بايلامعا كەلدىك. ءبارىن ايت تا, ءبىرىن ايت, قوستاناي اۆتوۆوكزالىنداعى ەرتەرەكتە ءوزىمىز كورگەن كوڭىلدى تىرلىك كوزدەن بۇل-بۇل ۇشقان. بۇل دا بولسا ءسىرا, ادام تاعدىرىنىڭ ءوزى قاتاڭ ەسەپكە بايلانعان نارىق زامانىنىڭ زاڭدىلىعى شىعار...

سەيفوللا شايىنعازى, «ەگەمەن قازاقستان»  قوستاناي  

سوڭعى جاڭالىقتار