قاراعاندىدا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ جانىنداعى «قوعامدىق كەلىسىم» مەملەكەتتىك مەكەمەسىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن كونستيتۋتسيالىق رەفورمانى قولداۋعا ارنالعان دوڭگەلەك ۇستەل ءوتتى. ونىڭ جۇمىسىنا جەرگىلىكتى زيالى قاۋىم, ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدار مەن باق وكىلدەرى, ستۋدەنت جاستار قاتىستى.
جيىندى قاراعاندى وبلىسى بويىنشا قحا عىلىمي-ساراپشىلىق كەڭەسىنىڭ توراعاسى, پروفەسسور ۆيلەن مولوتوۆ-لۋچانسكي جۇرگىزدى. قحا كەڭەسىنىڭ جۇمىس وتىرىسى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ رەسپۋبليكالىق بىرىڭعاي كۇنى شەڭبەرىندە ءوتتى.
ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ 25 قاڭتار كۇنى بيلىك تارماقتارى اراسىندا وكىلەتتىكتەردى قايتا ءبولۋ ماسەلەلەرى جونىندە ۇندەۋ جاريالاعانى بەلگىلى. وندا بيلىك تارماقتارىنىڭ وكىلەتتىكتەرىن قايتا ءبولۋ تۋرالى ايتىلدى. بۇل ەلىمىز ءۇشىن اسا تاعدىرلى ءارى ۋاقىتتىڭ ءوزى تالاپ ەتىپ وتىرعان ماسەلە ەكەنى ءمالىم. ۇندەۋ جاريا بولعان سوڭ, پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىمەن ارنايى جۇمىس توبى قۇرىلدى.
قاراعاندىداعى وتىرىسقا قاتىسۋشىلاردىڭ ايتۋىنشا, بۇل رەفورمانى جۇرگىزۋ ءۇشىن قازاقستاننىڭ ىشكى ساياسي جاعدايى ابدەن ءپىسىپ-جەتىلگەن. «ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ وسى شەشىمدى العاش رەت جاريا ەتكەن كەزدە: «زاماننىڭ ديدارى وزگەردى, ءبىز دە وزگەرۋىمىز كەرەك», دەگەن ەدى. قازاقستان الەمنىڭ دامۋ كوشىنە لايىقتى ىلەسىپ كەلەدى. پرەزيدەنت «قازاقستان-2030» ستراتەگياسىن جاريالاعان كەزدە, ونى ۇزاق مەرزىم ساناعان پىكىرلەر كوپ ايتىلدى. بىراق, پرەزيدەنت ساياساتىنىڭ دۇرىستىعىن ۋاقىتتىڭ ءوزى دالەلدەدى. الەمدىك تە, تاريحي دا تاجىريبەلەرگە سۇيەنسەك, مەملەكەتتىڭ باستى زاڭى – ونىڭ كونستيتۋتسياسى ۋاقىتپەن ۇندەسە جاڭارىپ, جاڭعىرىپ وتىرۋى ءتيىس», دەدى قارمۋ-دىڭ قازاقستان تاريحى جانە قحا كافەدراسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى جامبىل جۇمابەكوۆ.
زاڭ عىلىمدارىنىڭ كانديداتى اسحات مالدىباەۆتىڭ پىكىرىنشە, نازار اۋداراتىن تاعى ءبىر ءماسەلە – كونستيتۋتسيانىڭ 91-بابىنىڭ 2-تارماعىنا «تاۋەلسىزدىك» ءسوزىن ەنگىزۋ. بۇل – مەملەكەتىمىزدىڭ اۋماقتىق تۇتاستىعىنا, تاۋەلسىزدىگىنە نۇقسان كەلتىرمەۋ ماعىناسىن تولىقتىرۋدىڭ ءبىر امالى جانە كوشى-قون زاڭنامالارىنا سايكەس سىرتتان كەلەتىندەردىڭ كەيبىر جات پيعىلىنا توسقاۋىل بولار ەدى.
جيىنعا قاتىسۋشىلار اتالعان ماسەلەلەر بويىنشا پىكىرلەرىن ورتاعا سالىپ, ءوزارا وي ءبولىستى. وتىرىس قورىتىندىسىندا وعان قاتىسۋشىلار ورتاق مامىلەمەن قارار قابىلدادى. مەملەكەتتىك بيلىك تارماقتارى اراسىندا وكىلەتتىلىكتى قايتا ءبولۋ ماسەلەسى بۇگىنگى كۇن تالابىنا ساي تۋىنداپ وتىرعانى اقيقات. ەڭ باستىسى, مەملەكەتتىك بيلىك تارماقتارىن قايتا ءبولۋ ەلىمىزدىڭ ءاربىر باسقارۋ ورگانىنىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن بۇرىنعىدان دا ارتتىرا تۇسەدى.
پرەزيدەنتتىڭ كوتەرىپ وتىرعان جاڭا باستامالارى قازاقستانداعى بيلىك تارماقتارىنىڭ ءوزارا قارىم-قاتىناسىنىڭ جاڭا قاعيداتتارىن بەكىتپەك.
ميراس اسان,
«ەگەمەن قازاقستان»
قاراعاندى