استانادا بىرەر اي بۇرىن بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى وكىلدەرىنىڭ اراسىندا فۋتبول بىرىنشىلىگى باستالدى. ءار اپتانى جۋرناليستەر قاۋىمى تەڭبىل دوپ جارىسىمەن اياقتاپ جاتادى. جارىستى ۇيىمداستىرۋشى - استانا فۋتبول فەدەراتسياسى. كەزەكتى تۋر سوڭىنا قاراي فەدەراتسيا مەنەدجەرى ەرىك شىنشالينوۆپەن سۇحباتتاسقان ەدىك.
– قۇرمەتتى ەرىك مىرزا, ءسوزدى باق ليگانى تولىقتاي تانىستىرۋدان باستاساق.
– استانا قالاسى فۋتبول فەدەراتسياسىنىڭ قولداۋىمەن بۇگىنگە دەيىن بىرنەشە فۋتبول جارىسى ۇيىمداستىرىلىپ كەلەدى. العاش «سامۇرىق-قازىنا» ليگاسى ءوتتى. قاتىسۋشىلار وعان جوعارى باعا بەردى. جانكۇيەرلەر دە كوبەيدى. مىنە, ءتورتىنشى جىل بولدى بۇل تۋرنير داستۇرگە اينالىپ كەلەدى.
باق وكىلدەرى اراسىنداعى ءتۋرنيردى العاش 2015 جىلى وتكىزدىك. ول جولى 5 كوماندا عانا قاتىستى. تاجىريبە جيناقتاي كەلە جۋرناليستەر اراسىندا تۇراقتى تۇردە ۇيىمداستىرۋدى ويلادىق. وسىلايشا, فەدەراتسيانىڭ قولداۋىمەن ەلوردادا 2016 جىلدىڭ 11 جەلتوقسانى كۇنى باق ليگانىڭ العاشقى ويىندارى باستالىپ كەتتى. الداعى ۋاقىتتا ءداستۇرلى تۇردە جىلىنا ەكى مارتە وتكىزىپ تۇرۋدى قولعا الىپ وتىرمىز. بۇل ليگا وسى اپتانىڭ سوڭىندا اياقتالاتىن بولسا, كەلەسىسى مامىر ايىندا وتكىزىلەدى. بىراق 6ح6 فورماتىندا, بەستىك دوبىمەن ۇيىمداستىرىلادى.
– انە-مىنە دەگەنشە تۋرنير دە اياقتالىپ قالدى. قاي ويىنشىنىڭ قانداي دەڭگەيدە, قانداي ستيلدە وينايتىنى كورىندى. «وسى جۋرناليست-فۋتبولشى كاسىپقوي كوماندالاردىڭ بىرىنە اۋىسسا, ءسىڭىسىپ-اق كەتەر ەدى» – دەيتىندەي جىگىتتەر بار ما؟
– قاتەلەسپەسەم, مۇندا ءبىراز ۋاقىت بۇرىن فۋتبولمەن كاسىبي تۇردە اينالىسقان بىرنەشە جىگىت بار. «ەگەمەن قازاقستان» ۇجىمىنىڭ ساپىنداعى ەركەبۇلان الدابەرگەنوۆ ءبىر كەزدەرى «وقجەتپەس» كومانداسىنىڭ قوسالقى قۇرامىندا ونەر كورسەتكەن. «Sportsffa.kz» كومانداسىندا جۇرگەن سەرگەي نادتوچەنكو سەمەيدىڭ «سپارتاك» كلۋبىندا ويناعان. «بايتەرەك» ۇجىمىندا دوپ تەپكەن بيمۇحاممەد بوكەەۆ بار. قازىر دە بارىن سالىپ ويناپ ءجۇر. سونداي-اق, باق ليگا قۇرامىندا جۇرگەن «سپورت 59» كومانداسىندا ساپارعالي قانات مىقتى فۋتبولشى.
ءار كوماندادا كەمىندە ەكى-ۇشتەن جاقسى ويىنشى بار. ولاردىڭ باسىن قوسىپ, بىلىكتى باپكەردىڭ قولىنا بەرسە, مىقتى كوماندا شىعارۋعا بولاتىن سەكىلدى.
– باق ليگا العاش رەت وتكىزىلىپ وتىرعاندىقتان, ولقىلىقتارى دا جوق ەمەس. كەلەسى ماۋسىمدا قاي جاعىن جەتىلدىرۋ كەرەك دەپ ويلايسىز؟ ماسەلەن, نەگىزگى ۋاقىتقا قوسىمشا مينۋتتار بەرۋ ەرەجەسى ەنگىزىلۋى مۇمكىن بە؟ نەمەسە جاراقات الىپ قالاتىن ويىنشىلار دا بولادى. سونداي ساتتەردە تەگىن ەمدەلۋ مۇمكىندىگى قاراستىرىلا ما؟
– ورىندى سۇراق. بىراق قازىرگى ۋاقىتتا ونىڭ ءبارى بىردەن جۇزەگە اسىپ كەتەدى دەپ ايتا المايمىن. بۇل فۋتزال بولعاندىقتان ءارى جالعا العان ۋاقىتىمىز دا ساناۋلى. نەگىزگى ۋاقىتقا قوسىمشا مينۋتتار قوسىلۋ جاعى ازىرگە بەلگىسىز. بىراق سوڭعى مينۋتتا ايىپ دوبى بەلگىلەنەر بولسا, قوسىمشا ۋاقىت قوسىپ جاتىرمىز.
سپورت بولعاننان كەيىن جىگىتتەردىڭ قاي كەزدە جاراقات الىپ قالاتىنىن بىلمەيسىڭ. تەگىن ەمدەۋ قارجىعا تىرەلەدى. ەگەر الداعى ۋاقىتتا جۋرناليستەر ليگاسى دامىپ, دەمەۋشىلەرى تابىلىپ جاتسا, بۇل ءىستى قولعا الۋعا تىرىسامىز. بىراق قازىردىڭ وزىندە ءبىز قارجى جاعىنان ازدى-كوپتى كومەكتەسىپ وتىرعان جايىمىز بار. «استانا» سپورت كەشەنىن وسى ۋاقىت ارالىعىندا جالعا الۋ قۇنى 2 ميلليون 700 مىڭ تەڭگەنى قۇرادى. جارىسقا قاتىسقان 11 كوماندا تەك 100 مىڭ تەڭگەدەن جارنا تولەدى. ال قالعانىن استانا قالاسى فۋتبول فەدەراتسياسى ءوز موينىنا الدى. بۇدان بولەك, باس تورەشى, ونىڭ كومەكشىلەرى بار. ولاردىڭ ەڭبەكاقىسىن تولەۋ كەرەك. سونداي-اق, بىرنەشە دوپ الدىق. ولار جارىلىپ قالاتىن ساتتەر بولىپ جاتادى, ءتىپتى سونى دۇنيە كورىپ, بىلدىرمەي الىپ كەتەتىندەر دە جوق ەمەس. ونىڭ ورنىن تولتىرامىز.
– باق ليگاسىنان بولەك «استانا بانك ليگاسى», «وقۋشىلار ليگاسى», «سامۇرىق-قازىنا فۋتزال ليگاسى» سەكىلدى ۇيىمداستىرىلىپ جاتقان بىرنەشە بىرىنشىلىكتەر بار. ولاردىڭ ەل فۋتبولىنا تيگىزەر قانداي پايداسى بار؟
– سىرتتاي باقىلاپ تۇرعاندا, دوپ تەۋىپ كورمەگەن كىسىلەر دە كەلەتىنى بايقالادى. بىراق جارىستىڭ العاشقى كۇنى مەن سوڭعى كۇنىندەگى ولاردىڭ فۋتبولعا دەگەن پىكىرى, العان اسەرى تولىعىمەن وزگەرىپ جاتادى. قازاقتا بالام وقىسىن, ءبىلىم قۋسىن دەگەندى باستى ماقسات ەتىپ, ەۋروپا ەلدەرى نەمەسە برازيلياداعىداي فۋتبولعا اسا ءمان بەرمەيدى. اتالعان چەمپيوناتتاردا ءتۇرلى سالادا جۇرگەن, جاسى وتىزدان اسقان جانداردىڭ دوپ قۋىپ, كاسىبي تۇردە اينالىسىپ كەتۋى مۇمكىن ەمەس. بىراق ولاردىڭ تەڭبىل دوپقا دەگەن پىكىرى وزگەرىپ, بالالارىن ۇيىرمەلەرگە قاتىستىرۋى مۇمكىن. مىنە, سولاردىڭ اراسىندا قازاق فۋتبولىن الەمدىك دەڭگەيگە شىعاراتىن فۋتبولشىلار شىعىپ قالار. ءبارى بىردەن بولا كەتپەيدى عوي. كۇندەردىڭ بىرىندە قازاقستان فۋتبولى دا قارىشتاپ دامىپ, بىزدەن دە مەسسي, رونالدۋ, نەيمار سەكىلدى نەبىر جۇلدىزدار شىعاتىن كۇندەر بولار.
– چەمپيونات باستالماي تۇرىپ قاي ۇجىم توپ جارادى دەپ بولجادىڭىز؟
– جارىس باستالماي تۇرىپ, «حابار» مەن «قازاقستان» ەكەۋىنىڭ ءبىرى چەمپيون بولادى دەپ ويلاعانمىن. بىراق «قازاق راديوسىنان» مۇنداي جارقىن ويىنداردى كۇتپەپ ەدىم. ارا-تۇرا «سپورت 59» ۇجىمى دا جارق ەتىپ, ۇشتىكتەن ءبىر كورىنىپ ەدى. بىراق قازىر جاعدايى بۇرىنعىداي ەمەس. ال «قازاق راديوسى» كوش باسىندا تۇرعانمەن, ەندىگى چەمپيوندىق «حاباردىڭ» قولىندا. الداعى جەكسەنبىدە «Dixinews.kz» جىگىتتەرىن جەڭسە, نۇرسۇلتان قۇرمان باستاعان كوماندا باق ليگانىڭ العاشقى چەمپيونى اتانباق.
- سوڭعى تۋرلاردا «قازمەديا» جاقسى ويناپ ءجۇر. ونىڭ سىرى نەدە؟ ال ۇزدىك ۇشتىككە ەنەدى دەپ جۇرگەن «سپورت 59» ۇجىمى كەرىسىنشە العاشقى قارقىنىنان جاڭىلىپ, بۇگىندە 6-ورىنعا ءتۇسىپ قالدى. بۇعان نە سەبەپ؟ الدە كوماندانى العا سۇيرەپ جۇرگەن ءبىر عانا ساپارعالي قاناتتىڭ ويىنى ما؟
– كومانداسىنا تاكتيكالىق تۇرعىدان وزگەرىستەر ەنگىزگەننەن كەيىن «قازمەديانىڭ» دا بويىنا قان ءجۇرىپ, 8:0, 9:1 ەسەپتەرىمەن ۇتىپ كەلەدى. بالكىم, جاتتىقتىرۋشى جالداپ, دايىندالىپ جۇرگەن بولار. ايتەۋىر, سوڭعى ەكى ويىنى ەرىكسىز تاڭ قالدىرىپ كەلەدى. بەينە ءبىر, اعىلشىن پرەمەر-ليگاسىندا ورنىن ساقتاپ قالۋ ءۇشىن جانۇشىرا العا ۇمتىلىپ جۇرگەن «ساندەرلەند», «حالل سيتي» كوماندالارى سياقتى.
ال «سپورت 59» كومانداسىنا كەلەر بولساق, تەك ساپارعالي قاناتقا بايلانىپ تۇردى دەپ ايتا المايمىن. كوماندا بىرنەشە فۋتبولشىدان تۇرادى. اركىمنىڭ الار ورنى, اتقارار مىندەتى بولادى. ساپارعاليدان ايىرىلعاننان كەيىن بالكىم سونىڭ ورنىن, الاڭداعى ءرولىن ارىپتەستەرى باسا الماي جۇرگەن بولار. «قازاق راديوسى» مەن ءتۋرنيردىڭ اۋتسايدەرى سانالعان «قازمەديادان» ۇتىلعانمەن, «جەڭىستى» ويسىراتا جەڭدى. سونداي-اق, ساپارعالي ىلعي حەت-تريگىمەن كوزگە تۇسسە, مىنە باعلان ورازالى ءتورت گولدىڭ اۆتورى اتاندى.
– جارىس قانشالىقتى قىزىقتى ءارى تارتىستى ءوتىپ جاتىر؟
– العاشىندا «حابار» ارناسى العا شىقسا, وكشەلەپ كەلگەن «قازاق راديوسى» باسىپ وزدى. ەندى مىنە, كۇتپەگەن جەردەن «Sportsffa.kz» كومانداسىنا ەسە جىبەرىپ وتىر. ال ۇشتىككە كىرەدى دەپ ويلاعان «قازاقستان» 4-ورىنعا سىرعىدى. ترانسفەرلىك ۋاقىتتا كۇشەيگەن «ەگەمەن قازاقستان» قارسىلاستارىنا دەس بەرمەي كەلەدى. «قازمەديانى» ايتىپ وتتىك. ءتۋرنيردىڭ قىزىقتىعى ارتا بەرەدى دەۋگە نەگىز بار.
سۇحباتتاسقان ايان ءابدۋالي