ءانشى ءالمىرزانىڭ وسىنداي الاسۇرىپ جۇرگەن كەزى ەدى. سۇيگەنىن كورىپ ءسۇيسىنىپ, كوزدەن تاسا بولسا كۇرسىنگەن مىڭ قۇبىلعان شاعى بولاتىن. بۇل وتكەن عاسىرداعى جەتپىسىنشى جىلدىڭ جاز ورتاسى. قىزىلوردا قالاسىنا بارا قالدى. ارزىماس شارۋاسىن جيناقتاپ بولىسىمەن وسى قالاداعى ناعاشى اپاسى كۇنىمحاننىڭ ۇيىنە تۇستەنۋگە كىدىردى. ساماۋرىن قايناپ, داستارقان جايىلعانشا ەرمەك بولسىن دەپ شكاف ۇستىندەگى البومدى قولىنا العان-دى. اراسىنان گازەت قيىندىسىن كەزىكتىردى. ءىزتاي مامبەتوۆتىڭ ولەڭى ەكەن – «قارا مەڭ» دەپ اتالادى. جاپ-جاقسى ولەڭ, جانىنا جاعا كەتتى. ونسىز دا ورەكپىپ تۇرعان جۇرەگى دۇرسىلدەي جونەلدى. دەرەۋ الگى ولەڭدى باسقا قاعازعا كوشىرىپ الدى.
اق تاماقتىڭ استىنداعى
قارا مەڭ,
جۇرەگىمدى ءدىر ەتكىزدىڭ
قاراپ ەڭ..,
وسىدان سوڭ-اق ءالمىرزادان مازا قاشتى. الدەقايدان ءبىر اۋەن قۇيىنداي سوعىپ ءوتىپ, جىم-جىلاس جوعالدى. دەل-سال بولىپ بۇل قالادى. ونەردىڭ قۇدىرەتى دەگەن وسىنداي تۇسىنىكسىز بولار ما؟!.
شىركىن, ماحاببات! ادامدى مەيىرىمدى دە, مەرەيلى ەتەر قاسيەت! اقىن دا, باتىر ەتەر سيقىرىن قايتەرسىڭ. مۇقاعالي ايتپاقشى, «زىميان دا وسىلار, زيالى دا!..». قىز دەگەنىڭ دە ءبىر پالە, جىلاپ تۇرىپ كۇلەدى. ك ۇلىپ تۇرىپ اربايدى. جۇرەگىن ءان تەربەپ, ۇزاق «تولعاتقان» ءان تۋدى اقىرى... «اق تاماقتىڭ استىنداعى قارا مەڭ» دەپ اتالادى.
ءان الەگىمەن ءجۇرىپ الەكەڭ ءوزىن ءوزى ۇمىتقانداي ەكەن, ءبىر جەڭىلدەپ قالدى. وسى ءانىن ءوزى ورىنداپ ءجۇردى. ءبىر كۇنى تاعى ءبىر وي ءتۇستى. سۇيگەن قىزى پاتمانىڭ تۋعان كۇنى جاقىنداپ قالدى. ول دۇكەندە ساتۋشى بولىپ ىستەيدى. «تۋعان كۇنىنە نە سىيلاسا بولادى؟ دايىن زاتتى بەرگەننەن نە قادىر. ونان دا ءان شىعارسا قايتەدى؟» ءانشى, سازگەر ءالمىرزا نوعايباەۆ وسى ويعا بەكىندى.
پاتمانىڭ جاقىن قۇربىسى بار ەدى. ەسىمى-ىزىمكۇل, ەكەۋى ءبىر كلاستا وقىعان. كەيدە ءالمىرزا مەن پاتما جاستىق جەلىكپەن كەلىسپەي قالسا, ەكەۋىن قايتا جاراستىراتىن سول قىز. شىعار جانى بولەك دەمەسەڭ, ءبىرىن-ءبىرى قيماس دوستار. سوندىقتان دا ەكەۋىنە ەكى ءان ارناۋ كەرەك. كوپ ۇزاماي «دۇكەنشى قىز» ءانى دە دۇنيەگە كەلدى.
...ەڭبەگى ەش كەتپەدى, كوپ ۇزاماي سۇيگەنىنە قوسىلدى. قىز دەگەننىڭ – قيامەتتىك جولى وسىلاي الىندى.
ءالمىرزا مەن پاتما بەس پەرزەنتتى بولدى. اقمارال, نۇرلان, سىرلان, اقمارجان, ءانسايا! ءبارى دە ومىردەن ءوز ورنىن تاپقان ازاماتتار بولىپ جەتىلدى. الدى نەمەرە سۇيگىزىپ وتىر.
– ماحابباتىم باسەڭسىگەن جوق, ءسال شاۋ تارتقانداي بولسام, «اق تاماقتىڭ استىنداعى قارا مەڭ» ءانىن شىرقاپ قويا بەرەمىن. سوندا باياعى جيىرما بەسىمە قايتا ورالعانداي بولامىن, – دەپ ازىلدەيدى ءانشى اعامىز. ويناسا دا, ويىنداعىسى-اۋ, جەتپىسكە جۋىقتاسا دا ءوزى ءالى كيىكتىڭ وڭقاي اسىعىنداي الشى تۇسۋىنەن تانار ەمەس. ءبىز مۇنىسىنا قۋاندىق.
«احاۋ, قارا مەڭ!
جۇرەگىمدى ءدىر ەتكىزدىڭ
قاراپ ەڭ.
ءوزىڭ ەندى تابا قويشى
ماعان ەم.
اقتاماقتىڭ استىنداعى
قارا مەڭ!
احاۋ-ۋ!».
بۇل ءاندى قازىر قىزىلورداداعى فيلارمونيانىڭ «تۇران» توبى ورىنداپ ءجۇر. ۇلكەن ساحنالاردا تىڭداۋشىلاردىڭ قۇلاق قۇرىشىن قاندىرار, جاستاردى ەلەڭدەتىپ, ەگدەلەردى اسەرلەندىرگەن تاماشا ءاننىڭ ءبىرى.
ءيا, سىرلى اۋەن ماحاببات الاۋىمەن وتاۋدى, وتاندى جىلىتىپ تۇرعان سەكىلدى.
نۇرماحان ەلتاي
قىزىلوردا وبلىسى