جۋىردا ەلىمىزدىڭ بەلارۋس رەسپۋبليكاسىنداعى ەلشىلىگى مينسك قالاسىندا قازاقستاننىڭ دوستارى كلۋبىنىڭ وتىرىسىن وتكىزدى. بيىلعى جىلى ءبىرىنشى رەت وتكەن باسقوسۋدىڭ كۇن تارتىبىندە ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ بيلىك تارماقتارى اراسىندا وكىلەتتىكتەردى قايتا ءبولۋ ماسەلەلەرى جونىندەگى ۇندەۋى, سونىمەن قاتار, قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋى قارالدى.
باسقوسۋدىڭ بەتاشارىندا ەلىمىزدىڭ بەلارۋستەگى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى ەرعالي بولەگەنوۆ كلۋب مۇشەلەرىنە قازاقستاندا جۇرگىزىلىپ جاتقان ساياسي جانە كونستيتۋتسيالىق رەفورمالار تۋرالى بايانداپ بەردى. ەلشى رەفورمالاردىڭ ماقساتى مەن مازمۇنى ەلىمىزدە دەموكراتيالىق ۇدەرىستەردى دامىتۋ مەن نىعايتۋعا باعىتتالعانىنا تەرەڭىرەك توقتالدى.
سونىمەن قاتار, ە.بولەگەنوۆ ەلباسىنىڭ قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا كورسەتىلگەن, قازاقستاننىڭ بولاشاق دامۋ جولىن ايقىندايتىن بەس باسىمدىق تۋرالى دا ايتتى. ول قازاقستاننىڭ الەمنىڭ دامىعان 30 ەلىنىڭ قاتارىنا قوسىلۋى ءۇشىن اتقارىلاتىن جۇمىستاردىڭ بارىسىن ءسوز ەتتى.
بەلارۋس تاراپىنىڭ وكىلدەرى قازاقستاندىق ەلشىنىڭ ايتقاندارىنا ۇلكەن قىزىعۋشىلىق تانىتتى. ولار ن.نازارباەۆ جاريالاعان ەكى قۇجاتقا تاريحي ماڭىزعا يە دەگەن باعا بەردى. بەلارۋس ۇلتتىق جيىنى وكىلدەر پالاتاسىنىڭ ۆيتسە-پرەزيدەنتى ب.پەرشتۋكتىڭ پايىمداۋىنشا, قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ جولداۋى «تەرەڭ ويلاستىرىلعان, تابىستى جۇزەگە اسىرىلۋعا ءتيىس باعدارلاما» بولىپ تابىلادى. ونىڭ پىكىرىنشە, قازاقستان مەن بەلارۋس ەلدەرىنىڭ ستراتەگيالىق باعدارلامالارىنىڭ ءوزارا ۇقساس تۇستارى از ەمەس. بۇل, اسىرەسە, شاعىن جانە ورتا بيزنەس, كولىك جانە الەۋمەتتىك ينفراقۇرىلىم سالالارىنا قاتىستى. وسى ورايدا, بەلارۋستىك ارىپتەستەر الەمنىڭ دامىعان 50 ەلىنىڭ قاتارىنداعى قازاقستاننىڭ تاجىريبەسىن جوعارى باعالايتىنىن ايتا كەتۋ كەرەك. دۇنيە ءجۇزىنىڭ دامىعان 30 ەلىنىڭ ساناتىنا ەنۋ تۋرالى ماقساتىمىز دا الداعى ۋاقىتتا ءىز جۇزىنە اسادى دەپ سانايدى.
بەلارۋس ۇلتتىق جيىنى وكىلدەر پالاتاسى تۇراقتى كوميسسياسىنىڭ ءتوراعاسى ۆ.ششەپوۆ ءوز سوزىندە قازاقستاندىق ەكونوميستەر مەن ساراپشىلاردىڭ دەڭگەيى جوعارى ەكەنىن ايتتى. ونىڭ پىكىرىنشە, ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق اياسىنداعى ىنتىماقتاستىق بارىسىندا بەلارۋس ماماندارىنىڭ قازاقستاندىق ارىپتەستەرىنەن ۇيرەنەتىن تۇستارى جەتەرلىك. اسىرەسە, مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىن رەفورمالاۋدا قازاقستان الدا كەلەدى.
بەلارۋس مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى حالىقارالىق قاتىناستار فاكۋلتەتىنىڭ دەكانى, پروفەسسور ۆ.شادۋرسكي اتاپ وتكەندەي, قازىرگى تاڭدا ەكى ەلدە دە بەرىك ساياسي جۇيە قالىپتاسقان, سول سەبەپتى ونى شەت مەملەكەتتەردىڭ ارالاسۋىنسىز ءوز كۇشتەرىمەن رەفورمالاۋعا جانە ودان ءارى دامۋعا كۇش-جىگەرلەرى ەركىن جەتەدى.
– بۇل ورايدا, بەلارۋس قازاقستاننىڭ تاجىريبەسىنە سۇيەنە الادى. قازاقستاننىڭ بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە مۇشەلىگىن نازارعا الساق, استانا مەن مينسك حالىقارالىق قاۋىپسىزدىكتى نىعايتۋ سالاسىندا ىنتىماقتاسا وتىرىپ, جەمىستى جۇمىس ىستەي الادى, – دەدى ۆ.شادۋرسكي.
بەلارۋس رەسپۋبليكاسى جازۋشىلار وداعىنىڭ توراعاسى ن.چەرگينەتس قازاقستاننىڭ دامۋدىڭ جاڭا كەزەڭىنە اياق باسقانىنا توقتالدى. ونىڭ پىكىرىنشە, ءوز كۇش-جىگەرىنە سەنىمدى مەملەكەت قانا بيلىك وكىلەتتىكتەرىن قايتا ءبولۋ سىندى ماڭىزدى قادامعا بارا الادى.
بەلارۋس ۇلتتىق جيىنى وكىلدەر پالاتاسى ەڭبەك جانە الەۋمەتتىك ساياسات جونىندەگى تۇراقتى كوميسسياسى ءتوراعاسىنىڭ ورىنباسارى و.لەۆشۋنوۆ قازاقستاندا جۇرگىزىلىپ جاتقان ساياساتتىڭ الەۋمەتتىك سيپاتىنا نازار اۋداردى. ول كوپتەگەن الەۋمەتتىك باعدارلامالار جۇزەگە اسىرىلىپ, زەينەتاقىمەن قامسىزداندىرۋ, حالىقتىڭ ءتۇرلى بولىكتەرىنە كومەك كورسەتۋ سىندى جۇمىستار اتقارىلىپ جاتقانىن تىلگە تيەك ەتتى. بەلارۋس مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى ل.داۆىدەنكو ن.نازارباەۆ جولداۋىندا قازاقستاننىڭ ەكونوميكالىق دامۋىنداعى جاڭا ءارى باستى درايۆەر رەتىندە اگرارلىق سەكتوردىڭ تاڭدالۋى كوڭىلىنەن شىققانىن جەتكىزدى.
– قازاقستاندا ءۇشىنشى جاڭعىرۋ تابىستى جۇزەگە اسىرىلادى دەپ سەنەمىن. سەبەبى, ول ءبىرىنشى كەزەكتە جاس بۋىنعا ارقا سۇيەيدى. جالپى, ءۇشىنشى جاڭعىرۋدىڭ كوزدەگەن ماقساتىنىڭ ءوزى جاستاردىڭ مۇددەسىنە باعىتتالعان, – دەدى پروفەسسور.
وتىرىستىڭ سوڭىندا وعان قاتىسۋشىلار قازاقستاننىڭ تاعدىرشەشتى وزگەرىستەر قارساڭىندا تۇرعانىن ايتىپ, ونىڭ تابىستى جۇزەگە اساتىنىنا سەنىم ءبىلدىردى. ەكى ەل بۇگىنگى تاڭدا ۋاقىت تالابىنان تۋىنداعان قيىندىقتاردى ەڭسەرىپ, بىرلەسكەن باعدارلامالار مەن ەكونوميكالىق جوبالاردى الداعى ۋاقىتتا دا جۇزەگە اسىرۋعا نيەتتى.
دايىنداعان
ارنۇر اسقار,
«ەگەمەن قازاقستان»