قازاقتىڭ بالاسى سپورتتىڭ كوماندالىق ويىن تۇرلەرىندە نەگە از دەگەن سۇراق ۇلتىن سۇيگەن ءاربىر ازاماتتى تولعاندىرماي قويمايدى. راس, كەيىنگى كەزدەرى فۋتبولداعى قاراكوزدەرىمىزدىڭ قاراسى كوبەيىپ-اق كەلەدى. بۇعان شۇكىر دەيمىز, ارينە. الىسقا بارماي-اق, جاقىندا عانا رەسەيدىڭ سانكت-پەتەربۋرگ قالاسىندا وتكەن «گراناتكين مەموريالى-2017» تۋرنيرىندە كۇمىس جۇلدەگە يەلىك ەتكەن جاسوسپىرىمدەرىمىزدىڭ جارتىسىنان كوبى قارادومالاقتار بولدى ەمەس پە؟! دەگەنمەن, ەل نازارىندا جۇرگەن حوككەي, ۆولەيبول, باسكەتبول سىندى سپورت تۇرلەرىندەگى جاعدايدى كورگەندە كوڭىل شىركىننىڭ جابىعاتىنى بار. سونداي-اق, سپورتتىڭ پاتشايىمى سانالاتىن جەڭىل اتلەتيكاداعى جاعداي دا جايناپ تۇرعان جوق. مىنە, وسىدان كەلىپ جاعدايدىڭ بۇلايشا قالىپتاسقانىنا كىم كىنالى دەگەن سۇراقتىڭ تۋىندايتىنى راس. وسىندايدا ەسكە تۇسەدى. بۇدان ءبىراز جىل بۇرىن قاراعاندىدا ۇلتجاندى ازاماتتاردىڭ ورىندى رەنىشىن تۋدىرعان مىناداي وقيعا بولدى. بالاسىن فۋتبول ۇيىرمەسىنە الىپ كەلگەن قازاعىما ۇلتى وزگە ءبىر باپكەر: «بار, بار. مۇندا نە ىستەپ جۇرسىڭدەر؟ بالاڭدى بوكسقا, كۇرەسكە اپار», – دەپتى. ارينە, الگىندەي قورلىققا بارابار ءسوزدى ەستىگەن نامىستى جىگىتتىڭ ايعايعا باسىپ, ءبىراز جەرگە دەيىن بارعانى ەستە. بۇل وقيعا كادىمگىدەي قوعامدىق نارازىلىق تۋدىرىپ, وبلىستىق سپورتتىڭ باسشىلارى ارالاسىپ, الگى باپكەردىڭ كەشىرىم سۇراۋىمەن ارەڭ باسىلىپ ەدى. مىنە, ءدال وسىنداي تەرىس پيعىلدا جۇرگەن مامان-باپكەرلەر ءبىزدىڭ سپورتتا ءالى دە بولسا ازايعان جوق. مۇنىڭ استارىندا قازاق ۇيىسىپ جۇرەتىن, ۇجىمداسىپ وينايتىن سپورت تۇرلەرىنە كەلگەندە كەجەگەسى كەرى تارتىپ تۇراتىن حالىق دەگەندەي سىڭارجاق پىكىر, كەرىتارتپا ساياسات جاتقانداي. ياعني, باسى بىرىكپەيتىن جەكە باتىرسىڭ دەگەندى كوزگە شۇقىماسا دا ەمەۋرىنمەن ءبىلدىرىپ وتىر عوي. بۇل تىعىرىقتان الىپ شىعار جولدىڭ ءبىرى – ءوزىمىزدىڭ ۇلتتىق كادرلاردى دايارلاۋ جانە ولاردى جان-جاقتى قامقورلىقپەن قامتاماسىز ەتۋ بولسا كەرەك. «قانىنا تارتپاعاننىڭ قارى سىنسىن» دەگەن, قازاعىمنىڭ بولايىن دەپ تۇرعان ءبىر بالاسىن قانى ءبىر وتانداسى قايتىپ قانا كەۋدەسىنەن يتەرسىن. قايتا باۋىرىنا تارتىپ, قىرانشا باپتاپ ۇشىرۋعا بارىن سالماي ما؟! جانە ءبىر جاعداي: وڭىرلەردەگى سپورت باسشىلارى, سپورتتاعى كوماندالىق ۇجىمداردىڭ ەكى تىزگىن, ءبىر شىلبىرىن ۇستاپ وتىرعان ازاماتتار ۇلت مۇددەسى جولىنداعى قىزمەتتى بارىنەن دە جوعارى قوياتىندار بولسا, قۇبا-قۇپ. وسى جەردە ءبىر عانا مىسال ايتا كەتۋگە بولادى. 2011 جىلى قاراعاندىنىڭ «شاحتەر» فۋتبول كلۋبىن باسقارۋعا ەردەن حاليلين سىندى ۇلتجاندى ازامات كەلدى. مىنە, سول جانە ودان كەيىنگى ماۋسىمداردا بۇرىن قۇرامىندا ەكى قاراكوز قاتار ويناماعان «شاحتەردىڭ» ساپىندا كەم دەگەندە ءتورت-بەس قازاق فۋتبولشىسى الاڭعا شىعىپ ءجۇردى. جاي عانا شىقپاي, ولار چەمپيون كوماندانى ورگە سۇيرەگەن وگىز كۇشى بولا ءبىلدى. ۇلتتىق كادر دەمەكشى, قازىرگى تاڭدا جوعارى وقۋ ورنىن ءبىتىرىپ, جاتتىقتىرۋشىلىق قىزمەتتى تاڭداعان قازاق جاستارى از ەمەس. دەگەنمەن, ولاردىڭ قولىن ماردىمسىز جالاقى بايلايدى. الىستاعى اۋدانعا, شالعايداعى اۋىلعا مامان-باپكەرلەردىڭ بارا بەرمەيتىنى دە سودان با دەپ قالاسىڭ. بۇدان بولەك, اۋىلدىق جەرلەردەگى سپورتتىق ينفراقۇرىلىمنىڭ جۇدەۋلىگى, ءتىپتى جوقتىعى دا بۇل شارۋانىڭ كۇرمەۋىن شيەلەنىستىرە تۇسەدى. بىردە فۋتبولدان بالالاردى جاتتىقتىراتىن بىلىكتى باپكەرمەن سۇحباتتاسۋدىڭ ءساتى ءتۇستى. سوندا الگى مامانعا ء«بىزدىڭ فۋتبولدا قازاق بالالارى نەگە از؟» دەگەن سۇراق قويدىم. «قازاقتىڭ نەبىر دارىندى بالالارى كەلەدى, – دەدى باپكەر. – بىراق, ناعىز جاتتىعۋدىڭ قىزاتىن كەزەڭى, جارىستارعا قاتىساتىن مەزگىل – جاز ايلارىندا سولاردىڭ كوبى كانيكۋل دەپ اۋىلعا كەتىپ قالادى... جىلداعىسى وسى. ءسويتىپ, بىرتە-بىرتە فۋتبولدان الىستاي بەرەدى...». بۇل رەتتە اتا-انالار دا ويلانۋى كەرەك. دوپتى, ارينە, الا جاز بويى اۋىلدا دا تەبۋگە بولادى. بىراق وندا ءجون سىلتەپ وتىراتىن مامان جوق قوي. جانە كەلەشەگىنەن ءۇمىت كۇتكەن دارىندى جەتكىنشەك الدەبىر سپورت تۇرىمەن شۇعىلدانىپ جۇرسە, جاتتىعۋداعى ورىنسىز ءۇزىلىس كەرى اسەرىن تيگىزبەي قويمايدى. باپكەر دە بالانىڭ ءبىر اكەسى يا شەشەسى. ونىڭ قاراۋىنسىز كەتسە, بابى دا ماندىمايدى. سوندىقتان بالاسى سپورتقا بەيىم اتا-انالار جاتتىقتىرۋشىمەن جۇزدەسە, كەڭەسە جۇرگەنى ءلازىم. سپورت ماماندارى بۇعان قۋانباسا, قارسى بولماسى انىق. ءيا, فۋتبولدا تيمۋر سەگىزباەۆتىڭ, باسكەتبولدا ءالجان جارمۇحامەدوۆتىڭ, ۆولەيبولدا وكتيابر جارىلعاپوۆتىڭ, كوگالداعى حوككەيدە سايان شايمەردەنوۆتىڭ ورنىن باساتىن ۇلانداردىڭ تۇلەپ ۇشۋىنا ۇلتجاندى ماماندار ەڭ الدىمەن جاۋاپتى!
قايرات ءابىلدينوۆ,
«ەگەمەن قازاقستان»