2010 جىلعى 20 جەلتوقسان استانا, ۇكىمەت ءۇيى
جەر قويناۋىنا مەملەكەتتىك مونيتورينگتى جۇزەگە اسىرۋ قاعيداسىن بەكىتۋ تۋرالى
«جەر قويناۋى جانە جەر قويناۋىن پايدالانۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2010 جىلعى 24 ماۋسىمداعى زاڭىنا سايكەس قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى قاۋلى ەتەدى:
1. قوسا بەرىلىپ وتىرعان جەر قويناۋىنا مەملەكەتتىك مونيتورينگتى جۇزەگە اسىرۋ قاعيداسى بەكىتىلسىن.
2. «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگى تۋرالى ەرەجەنى بەكىتۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ 1997 جىلعى 27 قاڭتارداعى № 106 قاۋلىسىنىڭ (قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ءپۇاج-ى, 1997 ج., № 2, 24-قۇجات) كۇشى جويىلدى دەپ تانىلسىن.
3. وسى قاۋلى العاشقى رەسمي جاريالانعان كۇنىنەن باستاپ كۇنتىزبەلىك ون كۇن وتكەن سوڭ قولدانىسقا ەنگىزىلەدى.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەمەر-ءمينيسترى ك.ءماسىموۆ.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ 2010جىلعى 20 جەلتوقسانداعى № 1373 قاۋلىسىمەن بەكىتىلگەن
جەر قويناۋىنا مەملەكەتتىك مونيتورينگتى جۇزەگە اسىرۋ قاعيداسى
1. جالپى ەرەجەلەر
1. وسى قاعيدا «جەر قويناۋى جانە جەر قويناۋىن پايدالانۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2010 جىلعى 24 ماۋسىمداعى زاڭىنىڭ 16-بابىنىڭ 31) تارماقشاسىنا سايكەس ازىرلەنگەن جانە جەر قويناۋىنا مەملەكەتتىك مونيتورينگتى جۇزەگە اسىرۋ ءتارتىبىن ايقىندايدى.
2. جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگى جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك قورىن ۇتىمدى پايدالانۋدى قامتاماسىز ەتۋ مەن ولاردىڭ وزگەرۋىن ۋاقتىلى انىقتاۋ, كەلەڭسىز ۇدەرىستەر زارداپتارىن باعالاۋ, ولاردىڭ الدىن الۋ جانە جويۋ ءۇشىن جەر قويناۋىنىڭ جاي-كۇيىن باقىلاۋ جۇيەسى بولىپ تابىلادى.
3. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جەر قويناۋى جانە ونداعى بولىپ جاتقان ۇدەرىستەر جەر قويناۋى مەملەكەتتىك مونيتورينگىنىڭ وبەكتىسى بولىپ تابىلادى.
4. جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگى قورشاعان ورتا مەن تابيعي رەسۋرستار مونيتورينگىنىڭ, ونىڭ ىشىندە جەر قويناۋىنىڭ ساپاسى نورماتيۆتەرىن قاداعالاۋ كەزىندە وندىرىستىك مونيتورينگتىڭ (اسەر ەتۋ مونيتورينگى) بىرىڭعاي مەملەكەتتىك جۇيەسىنىڭ قۇرامداس بولىگى بولىپ تابىلادى.
5. جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگى قازاقستان رەسپۋبليكاسى قاتىساتىن جەر قويناۋى مەن قورشاعان ورتانىڭ جاھاندىق حالىقارالىق باعدارلاماسىنا قوسىلادى.
6. جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگى جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك قورىن ۇتىمدى پايدالانۋ ءۇشىن ونى باسقارۋدى قامتاماسىز ەتەدى.
7. جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگى تاۋ-كەن اۋداندارىن, مۇناي-گاز پروۆينتسيالارىن, جەراستى سۋلارىنىڭ باسسەيندەرىن, پايدالى قازبالاردىڭ, ونىڭ ىشىندە جەراستى سۋلارىنىڭ كەن ورىندارىن, سۋ كەشەندەرى مەن كوكجيەكتەردى, سۋ جىبەرمەيتىن قاباتتاردى, گەولوگيالىق ۇدەرىستەر ءوتىپ جاتقان گەولوگيالىق دەنەلەردى, گەوفيزيكالىق, سەيسميكالىق, گراۆيتاتسيالىق جانە باسقا ورىستەردى, جەر قويناۋىن پايدالانۋ جانە جەراستى سۋلارىنىڭ سۋ پايدالانۋ ۋچاسكەلەرىن, لاستانعان جەر قويناۋىن, تاۋ-كەن قازبالارىن جانە سۋ جيناۋدى قوسا العاندا, تابيعي جانە تابيعي-تەحنوگەندىك جۇيەلەردە وتكىزىلەدى.
2. جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگىن جۇزەگە اسىرۋ ءتارتىبى
8. جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگى ءۇش دەڭگەيدە جۇزەگە اسىرىلادى:
1) جەرگىلىكتى – جەر قويناۋىن پايدالانۋ مەن سۋ پايدالانۋ ۋچاسكەلەرىن, پايدالى قازبالار (كارەرلەر, شاحتالار, ۇڭعىمالار, سۋ جيناۋ قۇرىلىستارى, كومۋ پوليگوندارى, سۋ تومەندەتۋ قوندىرعىلارى) كەن ورىندارىن بارلاۋ مەن ءوندىرۋدى, وندىرۋگە جانە (نەمەسە) بارلاۋعا بايلانىستى ەمەس جەراستى قۇرىلىستارىن سالۋدى جانە (نەمەسە) پايدالانۋدى, جەر قويناۋىنىڭ لاستانۋىن, ۋربانيزاتسيالانعان اۋماقتاردى, سۋارۋ القاپتارىن قامتيتىن جەكەلەگەن تابيعي-تەحنوگەندىك جۇيەلەر شەڭبەرىندە;
2) وڭىرلىك – گەولوگيا-قۇرىلىمدىق, گيدروگەولوگيالىق, ينجەنەرلىك-گەولوگيالىق جانە باسقا ەرەكشەلىكتەر, اكىمشىلىك, ەكونوميكالىق, ەكولوگيالىق جانە باسقا شەكارالار, جەر قويناۋىنىڭ جاي-كۇيىنە اسەر ەتەتىن تابيعي جانە تەحنوگەندىك فاكتورلار كەشەنى ەسكەرىلە وتىرىپ, جەكەلەگەن تابيعي جۇيەلەردىڭ اۋماعىندا;
3) رەسپۋبليكالىق – قاجەت كەزىندە جالپىمەملەكەتىك ماڭىزى بار ءىرى وڭىرلەردى, سونداي-اق ترانسشەكارالىق جەراستى سۋ وبەكتىلەرىن بولە وتىرىپ, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بۇكىل اۋماعىندا.
9. جەر قويناۋى جاي-كۇيىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگ جۇيەسى مىناداي كىشى جۇيەلەردى قامتيدى:
1) جەراستى سۋلارىنىڭ مونيتورينگى;
2) قاۋىپتى ەكزوگەندىك گەولوگيالىق ۇدەرىستەردىڭ مونيتورينگى;
3) قاۋىپتى ەندوگەندىك گەولوگيالىق ۇدەرىستەردىڭ مونيتورينگى;
4) كومىرسۋتەگى كەن ورىندارىنىڭ مونيتورينگى;
5) قاتتى پايدالى قازبالار كەن ورىندارىنىڭ مونيتورينگى;
6) پايدالى قازبالاردى وندىرۋمەن جانە بارلاۋمەن بايلانىسى جوق ماقساتتاردا پايدالانىلاتىن جەر قويناۋى ۋچاسكىلەرىنىڭ مونيتورينگى;
7) جەر قويناۋىن پايدالانۋمەن بايلانىسى جوق شارۋاشىلىق قىزمەتتىڭ اسەرىنە ۇشىرايتىن جەر قويناۋى ۋچاسكەلەرىنىڭ مونيتورينگى.
10. جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگى:
1) مەملەكەتتىك بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن قۇرىلعان, جەر قويناۋىنىڭ تابيعي, سونداي-اق بۇزىلعان الاڭداردا ورنالاستىرىلعان مەملەكەتتىك جەلىلەرىنىڭ باقىلاۋ پۋنكتتەرى مەن پوليگوندارىندا;
2) گەولوگيالىق جانە تاۋ-كەندى بولۋدەگى جەر قويناۋىن زەرتتەۋ مەن پايدالانۋ جونىندەگى ۋاكىلەتتى ورگان (بۇدان ءارى – ۋاكىلەتتى ورگان) بەرگەن جەر قويناۋىن پايدالانۋعا ارنالعان كەلىسىم-شارتتىق تالاپتارعا سايكەس جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلار, سونداي-اق ارنايى سۋ پايدالانۋعا ارنالعان رۇقساتتاردىڭ شارتتارىنا سايكەس سۋ پايدالانۋشىلار قۇرعان جەكە مەنشىك جەلىنى باقىلاۋ پۋنكتتەرىندە جۇرگىزىلەدى.
11. جەر قويناۋىنىڭ جاي-كۇيىن ۇدايى بولجاۋدى قوسا العاندا, دەرەكتەردى ساقتاۋ جانە وڭدەۋ ءۇشىن ۋاكىلەتتى ورگاننىڭ جەر قويناۋى تۋرالى مەملەكەتتىك دەرەكتەر بانكىنىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان اقپاراتتىق جۇيەلەرى (بۇدان ءارى –اۆتوماتتاندىرىلعان اقپاراتتىق جۇيە) قولدانىلادى. اۆتوماتتاندىرىلعان اقپاراتتىق جۇيەدە ءتۇرلى دەڭگەيلەر اراسىندا, سونداي-اق «قورشاعان ورتا مەن تابيعي رەسۋرستار مونيتورينگىنىڭ بىرىڭعاي مەملەكەتتىك جۇيەسى» اقپاراتتىق جۇيەسى مەن تابيعي رەسۋرستار مونيتورينگى» باسقا جۇيەلەرىنىڭ دەرەكقورىنىڭ اراسىندا اقپاراتتى ستاندارتتالعان تۇردە الماسۋدى قامتاماسىز ەتەتىن اقپاراتتى بىرىڭعاي ادىستەمەلىك نەگىزدە جيناقتاۋ, وڭدەۋ جانە ساقتاۋ جۇزەگە اسىرىلادى.
12. جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلار مەن جەراستى سۋلارىن پايدالانۋشىلار باستاپقى ەسەپكە الۋ ماتەريالدارىنا نەگىزدەلگەن جەر قويناۋىنىڭ جاي-كۇيى تۋرالى گەولوگيالىق ەسەپتىلىكتى جارتىجىلدىق ءۇشىن اعىمداعى جىلدىڭ 15 - تامىزىنا جانە ءبىر جىل ءۇشىن ەسەپتى كەزەڭنەن كەيىنگى جىلدىڭ 15 - اقپانىنا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى بەكىتەتىن ارنايى نىساندار بويىنشا ۋاكىلەتتى ورگانعا تاپسىرادى.
13. جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگى كوورديناتتار مەن بيىكتىكتەردىڭ, جىكتەگىشتەردىڭ بىرىڭعاي جۇيەسىن, بىرلىكتەردىڭ, دەرەكتەردىڭ ستاندارتتى فورماتتارىنىڭ, كورسەتكىشتەر كەشەنى مەن بىرىڭعاي نورماتيۆتىك-ادىستەمەلىك جانە تەحنيكالىق بازا جۇيەسىن پايدالانۋعا نەگىزدەلگەن باستاپقى ءار تەكتى دەرەكتەردى سالىستىرۋ شارتتارى ساقتالا وتىرىپ جۇرگىزىلەدى.
14. جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگىن جۇرگىزۋ كەزىندە الىناتىن جەر قويناۋىنىڭ جاي-كۇيى تۋرالى اقپاراتتى ۋاكىلەتتى ورگان جىل سايىن اعامداعى جىلعى ءبىرىنشى توقساندا قورىتىلعان تۇردە تابيعات پايدالانۋ سالاسىنداعى شەشىمدەردى قابىلداۋ كەزىندە قولدانۋ ءۇشىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك ورگاندارىنا, وبلىستاردىڭ, استانا جانە الماتى قالالارىنىڭ اكىمدىكتەرىنە جىبەرەدى.
15. ۋاكىلەتتى ورگان جەر قويناۋىنىڭ مونيتورينگىن جۇزەگە اسىرۋ بولىگىندە مىنالاردى:
1) رەسپۋبليكالىق جانە وڭىرلىك دەڭگەيلەردە جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگىن جۇزەگە اسىرۋدى;
2) باقىلاۋ پۋنكتتەرى مەن پوليگونداردى قۇرۋدى, پايدالانۋدى, ۇستاۋدى, كونسەرۆاتسيالاۋدى جانە جويۋدى, مەملەكەتتىك جەلىنى وڭتايلاندىرۋدى, سونداي-اق تاقىرىپتىق, عىلىمي-زەرتتەۋ جانە تاجىريبەلىك-كونسترۋكتورلىق جۇمىستاردى, نورماتيۆتىك-تەحنيكالىق قۇجاتتاردىڭ ازىرلەنۋىن, جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن گەولوگيالىق جانە گيدروگەولوگيالىق, ينجەنەرلىك-گەولوگيالىق, گەوەكولوگيالىق جانە وزگە دە ارنايى كارتالار جاساۋدى قوسا العاندا, مەملەكەتتىك باقىلاۋ جەلىلەرىندە جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگىن جۇرگىزۋدى;
3) باقىلاۋ دەرەكتەرى مەن ناتيجەلەرىن ۇسىنۋدى;
4) جەر قويناۋىنا مونيتورينگ جۇرگىزۋدىڭ نورماتيۆتىك-تەحنيكالىق نۇسقاۋلىعىن;
5) قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جەر قويناۋى تۋرالى مەملەكەتتىك دەرەكقورىن ۇيىمداستىرۋدى جانە جۇرگىزۋدى;
6) باقىلاۋ پۋنكتتەرى مەن پوليگوندار جانە جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگىنىڭ مەملەكەتتىك جەلىسىنە كىرەتىن باسقا دا قۇرىلىستار سالۋ مەن پايدالانۋ ءۇشىن زاڭنامادا بەلگىلەنگەن تارتىپپەن جەر ۋچاسكەلەرىن الۋدى;
7) جەر قويناۋىنىڭ جاي-كۇيى تۋرالى دەرەكتەردى جيناۋدى, ولاردى جيناقتاپ قورىتۋدى, ونىڭ وزگەرۋىن تالداۋدى جانە بولجاۋدى, سونداي-اق اكىمشىلىك شەشىمدەر قابىلداۋ ءۇشىن ۇسىنىمداردى ازىرلەۋ مەن بەلگىلەنگەن تارتىپپەن مۇددەلى ورگاندارگا ءتيىستى اقپاراتتى تاپسىرۋدى قامتاماسىز ەتەدى.
16. جەر قويناۋىنىڭ مەملەكەتتىك مونيتورينگىن جۇرگىزۋ ماسەلەلەرى بويىنشا ۋاكىلەتتى ورگان ءوز قۇزىرەتى شەگىندە مەملەكەتتىك ورگاندارمەن ءوزارا ءىس-قيمىل جاسايدى.