جالپى وتان اتتى ۇعىمنىڭ اۋقىمى وتە كەڭ. ءيا, وتان دەگەن ۇعىمعا ءوزىڭدى ءبىلىم نارىمەن سۋسىنداتقان, ءتالىم-تاربيە بەرگەن, بولاشاققا جول سىلتەگەن التىن ۇيا – مەكتەبىڭ دە كىرەدى. ويتكەنى, «كورگەنى جاقسى كوش باستايدى» دەگەن ۇعىم بار قاسيەتتى حالقىمىزدا. ال سەنىڭ بولاشاعىڭا باعىت-باعدار بەرەتىن, تارىداي بوپ كىرگەندە تاۋداي قىلىپ شىعاراتىن ورتاڭ – ول وزىڭە ءتالىم-تاربيە بەرگەن قاسيەتتى ءبىلىم ورداسى ەكەنى اقيقات دەسەك, قانشاما جاستىڭ قيالىنا قانات بايلاعان.
امانگەلدى ورتا مەكتەبىنىڭ قۇرىلعانىنا بيىل 80 جىل تولىپ وتىر. كونەكوزدەردىڭ ايتۋىنشا, العاشقى مەكتەپ اۋقاتتى ادامداردىڭ ۇيىندە ورنالاسقان بولسا, ا.قاسقاراۋوۆ, ءا.اندوسوۆ, ءالجانوۆ سىندى ازاماتتار بالا-شاعاعا ارابشا حات تانىتادى. ولاردان ءتالىم العان ەڭ العاشقى وقۋشىلار سەيداحمەت ىسقاقوۆ, ىبرايىم ءىزباساروۆ, سوپبەك يسابەكوۆتەر كەيىن العاشقى كەڭەستىك مەكتەپتىڭ نەگىزىن قالاپتى.
ال 1930 جىلى ءوز الدىنا مەكتەپ ءۇيى سالىنعان ەكەن. تاعى ءبىر ايتا كەتەتىن ءجايت, توڭىرەكتەگى اۋىل بالالارى ءۇشىن مەكتەپ جانىنان كىرپىشتەن قۇيىپ ينتەرنات ءۇيىن تۇرعىزىپتى. وسى مەكتەپ-ينتەرناتتا 1933-1934 وقۋ جىلدارىندا العاشقى مۇعالىمدەر سەيداحمەت ىسقاقوۆ, ىبرايىم ءىزباساروۆ, ايتجان تالدىباەۆ, سوپبەك يسابەكوۆ, يباتوللا كاربوزوۆتار ساباق بەرەدى. ال مەكتەپ ديرەكتورى حاميت ءجۇنىسوۆ, وقۋ ءىسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى نىعمەت قاسقاراۋوۆ بولادى. جاقىن ماڭداعى شيەن, ناۋبايجەز (پرۋدكي), قوعامشىل اۋىلدارىنان كەلگەن بالالار ينتەرناتتا جاتىپ وقۋعا مۇمكىندىك الادى.
ال نەگىزگى قالىپتاسۋ كەزەڭى 1949-1950 وقۋ جىلدارى قازاقتىڭ اباي اتىنداعى پەداگوگيكالىق ينستيتۋتىن ءبىتىرىپ, وسى مەكتەپكە وقۋ ءىسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى بولىپ تاعايىندالعان ءباتيما قوراباەۆا اپامىزدىڭ ومىرىمەن ءجانە قوعامدىق قىزمەتىمەن تىعىز بايلانىستى. ول كەزدە مەكتەپ جەتىجىلدىق, وقۋ ورنىنىڭ جارىعى دا جوق, قىسقى مەرزىمدە سابانمەن جىلىتىلادى ەكەن. مۇعالىمدەردىڭ كوبىنىڭ ءۇي-جايى جوق, ۋاقىتشا مالشىلاردىڭ ءۇيلەرىندە تۇرعان كورىنەدى.
مۇعالىمدەردىڭ كوپشىلىگىنىڭ ارناۋلى جوعارى ءبىلىمى جوق. وسى قيىندىقتاردىڭ بارىنەن قۇتىلۋ ءۇشىن ولاردى ءبىلىمىن جەتىلدىرۋ كۋرستارىنا, سىرتتاي وقۋعا جىبەردىك ت.رىسقۇلوۆ, ن.قاسقاراۋوۆ, ءا.قومساباقوۆ, ز.نۇسىپباەۆ سياقتى مۇعالىمدەر كازپي-گە سىرتتاي وقۋعا ءتۇسىپ, ويداعىداي ءبىتىرىپ شىقتى. ءبىلىم ساپاسىن كوتەرۋگە بۇل ەداۋىر سەپتىگىن تيگىزدى. 1950-1951 وقۋ جىلى اسكەر قاتارىنان بوسانعان قوجابەك كورپەباەۆ ەسىمدى ازامات كەلىپ, مەكتەپتەگى دەنە شىنىقتىرۋ جانە ەڭبەك ساباقتارىنىڭ جاندانۋىنا كۇش سالدى. سپورتتىق ۇيىرمەلەر جۇمىس ىستەي باستادى. مەكتەپ وقۋشىلارى مەن ۇستازداردىڭ كۇشىمەن وقۋ ورنىنىڭ ءتوڭىرەگىن ابباتتاندىرىپ, جاسىل جەلەككە ءبولەپ تاستادىق. سونىمەن بىرگە اۋىل-ايماقتىڭ تازالىعىنا دا دەن قويدىق. ارىق-اتىزداردى تازالاپ, شارۋاشىلىقتىڭ ناۋقاندىق جۇمىستارىنا ءوز قولعابىسىمىزدى تيگىزىپ, ەگىن ورۋ, قىزىلشا جيناۋ, تەمەكى ءتىزۋ جۇمىستارىنان دا شەت قالعان جوقپىز. مەكتەپتەگى وقۋشىلار سانى جىل ساناپ ءوسىپ, كوبەيە بەردى, دەپ ەسكە الادى بۇگىندە ءباتيما قوراباەۆا اپاي.
ءيا, كسرو جوعارعى كەڭەسىنە وسى وكرۋگتەن دەپۋتاتتىققا سايلانعان ارقالى اقىن ولجاس ءسۇلەيمەنوۆتىڭ كومەگىمەن اۋىلدا 10 جىلدىق جاڭا ورتا مەكتەپ اشىلعانشا وسى ەسكى مەكتەپ ءۇيى مىڭداعان شاكىرتتەرگە ءتالىم-تاربيە بەرىپ, ءومىر ورىنە قانات بايلاپ ۇشىرىپتى. بۇگىندە كەڭ بايتاق وتانىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە, ەل ەكونوميكاسىن, عىلىمى مەن ءبىلىمىن, ونەرىن دامىتۋ جولىندا بەلسەنە ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن ايتۋلى ازاماتتارىمىز – وقۋ ورنىنىڭ شىنايى ماقتانىشتارى. ولاردىڭ اراسىندا سوعىس جانە ەڭبەك ارداگەرلەرى – سوتسياليستىك ەڭبەك ەرى كۇستۇتىن بىتەشەۆ, قۇدىس ءاپسەمەتوۆ, ەكى مارتە «جاۋىنگەرلىك داڭق» وردەنىنىڭ يەگەرى قاحار ارقاباەۆ, مال ءوسىرۋدىڭ شەبەرى, ءبۇكىلوداقتىق جەتىستىكتەر كورمەسىنىڭ كۇمىس ءجۇلدەگەرى شويبەك ءىزباساروۆ, مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى بولدىرعان قاليبەكوۆا, قۇقىق قورعاۋ ءىسىنىڭ بىلىكتى مامانى نۇرقاسىم ابدىقادىروۆ, جامبىل اۋدانىنىڭ تۇڭعىش اكىمى ءجۇسىپالى نۇكەتاەۆ, زاڭ عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ارىقباي اعىباەۆ, ەكونوميكا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى مارات نۇريەۆ, تەحنيكا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى توقتاسىن مەڭدەباەۆ, قازاق كسر-ءىنىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن مۇعالىمى ايشاحان قۋانىشبەكوۆا, پەداگوگيكا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى اقجارقىن ارتىقباەۆا, پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى دينار نۇكەتاەۆا, قازاقستان جۋرناليستەر اكادەمياسىنىڭ اكادەميگى جۇماش ارعىمباي ۇلى جانە تاعى دا باسقا كوپتەگەن ەلگە تانىمال ازاماتتار بار. وقۋ ورنى وسىنداي بەلگىلى تۇلەكتەرىمەن ماقتانسا, وسى ورتادا ءبىلىم العان ءاربىر ازامات ءوزىن ءبىلىم نارىمەن سۋسىنداتاتىن, ارمانىنا قانات بايلاعان التىن ۇيا مەكتەبى مەن ونداعى ۇلاعاتتى ۇستازدارىن ەشۋاقىتتا دا ۇمىتپايدى.
بۇگىندە بىلىكتى ۇستاز, ۇتقىر ۇيىمداستىرۋشى گۇلجان تالدىباەۆا باسقاراتىن ۇجىمنىڭ كورسەتكىشى دە جىلدان-جىلعا ارتىپ كەلەدى. وقۋ ۇلگەرىمى جاعىنان دا وبلىس كولەمىندە الدىڭعى ورىنداردى يەمدەنۋدە. ايتالىق, التىناي ماجىباەۆا «بولاشاق» باعدارلاماسى بويىنشا لوندوندا ءبىلىمىن جەتىلدىرىپ جاتسا, «التىن بەلگى» يەگەرى ءىلسيا قوجاەۆا, سامال ابىلداەۆا مەن ايگەرىم ەرجانقىزى سياقتى تۇلەكتەر ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى مەن قازاق-بريتان ۋنيۆەرسيتەتتەرىندە ءبىلىم الۋدا. اۋىل سپورتىن دامىتۋعا اتسالىسىپ, جوعارى جەتىستىكتەرگە جەتىپ جۇرگەن نۇربول الپىسباي ۇلى, جانتورە قارسىباەۆ, دارقان ءابىكەن, جامبىل ءنۇسكە, ەركەبۇلان تۇرسىنباي, سايات مۇحامەدجانوۆ سياقتى ورەندەردىڭ قازاق سپورتىنىڭ بولاشاق قاجىمۇقاندارى بولىپ شىعاتىندىعىنا دا ەش كۇمان جوق.
وسى ورايدا جوعارى جەتىستىكتەرگە ايرىقشا ۇلەس قوسىپ كەلە جاتقان گۇلبارشىن ۇمبەتباەۆا, نۇرجان ىسقاقوۆ, ءنازيپا الدابەرگەنقىزى سياقتى تاعى دا باسقا كوپتەگەن ۇستازداردىڭ, راقات قومساباقوۆ, راۋان وزەنباەۆ سەكىلدى تاماشا ءتالىمگەر-باپكەرلەردىڭ ەسىمدەرىن ۇلكەن قۇرمەتپەن اتاپ وتۋگە بولادى.
الدىڭعى بۋىن اعالارىنىڭ وزىق ونەگەسىنەن ۇلگى العان جاس جەتكىنشەكتەردىڭ بولاشاعى زور ەكەندىگىنە كۇمان جوق.
ماناربەك ءىزباسار.
الماتى.