تانىم • 19 ءساۋىر, 2024
«جۇرگەن اياققا جورگەم ىلىگەدى» دەگەن ءتامسىل جۋرناليستەرگە ارناپ ايتىلعان سەكىلدى. جۋرناليست ءۇشىن كوپ كورگەننەن, كوپ تۇيگەننەن ارتىق نە بار. قورجىنىڭ مولايادى. باسقا ەلدەن العان اسەرىڭدى ءوز ەلىڭمەن ىشتەي سالىستىراسىڭ. ولاردىڭ بىزدەن ارتىقشىلىعى مەن كەمشىلىگى قايسى, سونى بايقايسىڭ. حالىقتىڭ تۇرمىسىن كورىپ, ءال-اۋقاتىن باعامدايسىڭ. قىسقاسى, كورەيا ساپارىنان وسىنداي وي تۇيدىك. ءبىز وندا تولىق ءبىر اپتا بولدىق. وسى ارالىقتا ەل استاناسى سەۋلدە عانا ەمەس, پۋسان, تەدجون, سۋۆون, ۋلسان سەكىلدى ىرگەلى قالالارىن ارالادىق. بۇل شاھارلاردا ەلدىڭ ماڭدايالدى ۋنيۆەرسيتەتتەرى مەن ءىرى ونەركاسىپ ورىندارى شوعىرلانعان.
تۇلعا • 14 ءساۋىر, 2024
12 ءساۋىر – عارىش پەن عىلىم كۇنى. سونداي-اق حالقىمىزدىڭ داڭقتى پەرزەنتى, تۇڭعىش اكادەميك قانىش ساتباەۆتىڭ تۋعان كۇنى. بيىل اسا كورنەكتى عالىمنىڭ تۋعانىنا 125 جىل تولدى. وسى ايتۋلى تويدىڭ باسى ەلورداداعى ءبىرتۋار تۇلعانىڭ ەڭسەلى ەسكەرتكىشىنە گۇل شوعىن قويۋدان باستالدى. وعان عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ءمينيسترى ساياسات نۇربەك, ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس ءمينيسترى قانات شارلاپاەۆ, ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ پرەزيدەنتى اقىلبەك كۇرىشباەۆ, استانا قالاسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى ەسەت بايكەن جانە عالىمنىڭ تۋعان جەرىنەن كەلگەن دەلەگاتسيا مەن زيالى قاۋىم وكىلدەرى, قوعام قايراتكەرلەرى, قالا تۇرعىندارى قاتىستى. مازمۇندى ءىس-شارانىڭ ويداعىداي وتۋىنە ەلوردا اكىمدىگىنىڭ ىشكى ساياسات باسقارماسى قولداۋ كورسەتتى.
تانىم • 09 ءساۋىر, 2024
ەل كورگەن, جەر كورگەن قانداي جاقسى. ەرەكشە اسەر الاسىڭ. جاڭا ءبىر الەم اشقانداي بولاسىڭ. جۋىردا عىلىمى مەن ءبىلىمى, ەكونوميكاسى مەن الەۋمەتتىك جاعدايى دامىعان وڭتۇستىك كورەياعا جولىمىز تۇسكەندە سونداي سەزىمدى باستان كەشتىك. جالپى, بۇل ەلگە كوكتەم مەن كۇزدە بارعان دۇرىس دەپ ايتادى. ويتكەنى ناۋرىزدىڭ سوڭىنان باستاپ ساكۋرا گۇلدەسە, كۇزدە اعاشتاردىڭ جاپىراقتارى سارعايىپ, توڭىرەك التىن تۇسكە بويالادى. ءبىز كوكورىم كوكتەمدە بارعاننان كەيىن بە, كورەيا جەرگە جاسىل كىلەم توسەپ تاستاعانداي ايرىقشا قۇلپىرىپ تۇردى. بۇرشىك جارعان اعاشتار مەن گۇلدەردىڭ حوش ءيىسى مۇرىن جاردى.
عىلىم • 02 ءساۋىر, 2024
دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ دەرەگىنە سۇيەنسەك, كەيىنگى ون جىلدا تەحنولوگيا مەن ونەركاسىپتىڭ دامۋىمەن بىرگە اۆتوكولىكتىڭ كوبەيۋىنەن اۋاعا تارايتىن زياندى مەتالدار مەن ۋلى گازداردىڭ شىعارىندىلارى ۇلعايعان. ماسەلەن, جىلۋ ەلەكتر ستانسالارى مەن اۆتوموبيلگە قولداناتىن جانار-جاعارمايدان بولىنەتىن ازوت مونووكسيدى (NO) ءيىسسىز بولعاندىقتان, ادامدار ونى سەزبەيدى. بىلتىر استانا مەن الماتىدا رەسمي مالىمەت بويىنشا اۋاعا تاراعان ءتۇتىننىڭ دەڭگەيى نورمادان 15 ەسەگە دەيىن اسقان.
عىلىم • 05 ناۋرىز, 2024
بيە ءسۇتى – انتيبيوتيككە جاردەمشى
بابالارىمىز ءتورت ت ۇلىكتىڭ تورەسى تۋرالى «جەسەڭ – ەت, مىنسەڭ – كولىك, ىشسەڭ – سۋسىن» دەپ قالاي تاۋىپ ايتقان, ءا! اسىرەسە بيە ءسۇتى ەمگە – شيپا, دەرتكە – داۋا. حالقىمىز ونىڭ ەمدىك قاسيەتىن بۇرىننان بىلگەنىمەن, عالىمدار وعان جاسۋشالىق دەڭگەيدە زەرتتەۋدى ەندى باستادى. بۇل Nazarbayev University National Laboratory Astana زەرتحاناسىندا العاش رەت جۇرگىزىلىپ وتىر. اتالعان زەرتحانادا عالىمدار جاسۋشاىشىلىك ينفەكتسيالاردى ەمدەۋگە انتيبيوتيكتەردى جەتكىزۋ ءادىسىن ازىرلەۋدى قولعا الدى. بۇل جوبا تۋرالى بىزگە زەرتحانانىڭ اعا عىلىمي قىزمەتكەرى شىڭعىس سەرعازى اڭگىمەلەدى.
سۇحبات • 29 اقپان, 2024
ابزال مۇحيتدين, ديريجەر: كلاسسيكالىق مۋزىكانى تىڭداۋعا دايىندىق كەرەك
ەلوردالىق باسىلىمدا جۇرگەندە «استانا وپەرا» تەاترىنىڭ ايتۋلى ديريجەرى, بەلگىلى مۋزىكانت ابزال اعامىز تۋرالى جازىپ ەدىم. سودان بەرى دە سىرعىپ ءبىراز جىل ءوتتى. بىراق ول كىسى سونى ۇمىتپاپتى. كورگەندە جىلى شىراي تانىتىپ, ءىلتيپات كورسەتتى. وسى جاقىندىق بۇگىنگى اڭگىمەمىزگە سەبەپ بولىپ, بىردەن شۇيىركەلەسىپ كەتتىك.
عىلىم • 23 اقپان, 2024
Nazarbayev University جاراتىلىستانۋ الەۋمەتتىك جانە گۋمانيتارلىق عىلىمدار مەكتەبىنىڭ پروفەسسورى دانيەلە مالافارينا مەن ونىڭ كاتانياداعى (يتاليا) ۇلتتىق استروفيزيكا ينستيتۋتىنىڭ (INAF) وبسەرۆاتورياسىنداعى ارىپتەستەرى گراۆيتاتسيالىق قۇلدىراۋ جانە cينگۋليارلىقسىز «قارا قۇردىمنىڭ» پايدا بولۋىن زەرتتەپ جاتىر. ولار وزدەرىنىڭ جاڭا تەورياسىن عالىمدار ماركوۆ پەن مۇحانوۆتىڭ يدەياسىنا سۇيەنىپ جاسادى.
ەكولوگيا • 21 اقپان, 2024
ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ عالىمدارى «سكولكوۆو» زەرتتەۋشىلەرىمەن بىرلەسىپ, جاساندى ينتەللەكت نەگىزىندە «ەلەكتروندى مۇرىن» جاساۋدى قولعا الدى. بۇل كوپ فۋنكتسيالىق قۇرىلعىنى ەكولوگيالىق جاعدايدى باقىلاۋدان باستاپ, ءونىمنىڭ ساپاسىن انىقتاۋعا نەمەسە ادام دەنساۋلىعىن باقىلاۋ سەكىلدى ءتۇرلى سالادا قولدانۋعا بولادى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, وتاندىق عالىمدار «ەلەكتروندى مۇرىن» جەلىسىن قۇرىپ, قالاداعى قورشاعان ورتانى باقىلاۋ جۇيەسىنىڭ ءپروتوتيپىن قۇراستىرۋدى جوسپارلاپ وتىر.
تۇلعا • 13 اقپان, 2024
وتكەن عاسىردىڭ 70-جىلدارى ادەبيەتكە بۋىرقانعان تەڭىز تولقىنىنداي تالانتتى بۋىن كەلدى. سولاردىڭ قاتارىندا تاڭعى شىقتاي مولدىرەگەن ليريكالىق اڭگىمەلەرىمەن وقىرماندى ەلەڭ ەتكىزگەن ءبىر جاس جازۋشى بولدى. ول – زاحاردين قىستاۋباەۆ. ونىڭ العاشقى شىعارمالارىن جۇرتشىلىق قانا ەمەس, سىنشىلار دا جىلى قابىلدادى. ءبىراز جىل اۋداندىق گازەتتەن باستاپ, قالالىق, رەسپۋبليكالىق باسىلىمعا باسشىلىق ەتكەن قالامگەردىڭ بۇگىنگە دەيىن ونعا جۋىق پروزالىق, پۋبليتسيستيكالىق كىتابى جارىق كوردى. بىراق كەيىنگى جىلدارى وقىرمان ونىڭ ادەبي تۋىندىلارىنان كوز جازىپ قالعان سەكىلدى. ونىڭ ءتۇرلى سەبەبى بولۋى مۇمكىن. سونىڭ سىرىن بىلگىمىز كەلىپ, جازۋشىنىڭ وزىنە حابارلاسىپ, «نە جازىپ ءجۇرسىز؟» دەگەن ساۋالىمىزدى قويدىق.
كورمە • 08 اقپان, 2024
استانادا قولجازبالار جانە سيرەك كىتاپتار ۇلتتىق ورتالىعى مەن يران يسلام رەسپۋبليكاسىنىڭ قازاقستانداعى ەلشىلىگى جانىنداعى مادەني وكىلدىگى بىرلەسىپ ۇيىمداستىرعان «يران يسلام رەسپۋبليكاسىنىڭ كالليگرافيا جانە جازبا مۇرالاردى قالپىنا كەلتىرۋ ونەرى» اتتى اپتالىعى باستالدى. اپتالىقتىڭ العاشقى ءىس-شاراسى «كالليگرافيا» كورمەسىمەن اشىلدى.
