ابزال ماقاش
ابزال ماقاش«Egemen Qazaqstan»
184 ماتەريال تابىلدى

پرەزيدەنت • 07 قاراشا, 2024

پرەزيدەنت ديپلوماتياسى فرانتسيانىڭ ازەربايجانعا كوزقاراسىن جاقسارتتى - ساراپشى

فرانتسيا پرەزيدەنتى ەممانيۋەل ماكروننىڭ شاقىرۋىمەن قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت  توقاەۆ فرانتسياعا مەملەكەتتىك ساپارمەن بارعانى بەلگىلى. ديپلوماتيالىق كەزدەسۋ اياسىندا مەملەكەتتەر باسشىلارى 2008 جىلى قابىلدانعان قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەن فرانتسۋز رەسپۋبليكاسى اراسىنداعى ستراتەگيالىق ارىپتەستىك تۋرالى كەلىسىمگە سۇيەنە وتىرىپ, ەكى ەل اراسىنداعى سەنىمدى جانە تۇراقتى ديالوگتى نىعايتاتىن تەتىكتەردى جان-جاقتى تالقىلاعان ەدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.

مادەنيەت • 22 قازان, 2024

«سكافاندر جانە كوبەلەك» كىتابى قالاي جازىلدى

ەرىك-جىگەرى مىقتى ادامنىڭ باعىندىرمايتىن بەلەسى جوق. العا قويعان ماقساتىنا جەتپەي قويماعان سونداي جانداردىڭ ءبىرى فرانتسۋز ءجۋرناليسى جان-دومينيك بوبي.

رەسپۋبليكا كۇنى • 16 قازان, 2024

«قازاق گازەتتەرىندە» رەسپۋبليكا كۇنىنە ارنالعان جيىن ءوتتى

استانا قالاسىندا ورنالاسقان «Egemen Qazaqstan» گازەتى رەداكتسياسىندا «رەسپۋبليكا كۇنىن قالاي اتاپ ءوتۋ كەرەك؟» دەگەن تاقىرىپتا قوعام بەلسەندىلەرىمەن بىرگە دوڭگەلەك ۇستەل ءوتتى. القاعا ساياساتكەر ورالباي ابدىكارىموۆ, ەكونوميست ساپارباي جۇباەۆ, «قازاقستاندىق قوعامدىق دامۋ ينستيتۋتىنىڭ» باسقارما توراعاسى نۇربەك ءماتجاني, ساياسي ساراپشى بەرىك بەكجانوۆ جانە ى.التىنسارين اتىنداعى «ستراتەگيا, عىلىم جانە تالداۋ» ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى ەركەبۇلان امانقوسوۆ قاتىستى. جيىندى «قازاق گازەتتەرى» جشس باس ديرەكتورى ديحان قامزابەك ۇلى جۇرگىزدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.

ەنەرگەتيكا • 08 قازان, 2024

قازاقستان جىلىتۋ ماۋسىمىنا دايىن با؟

بۇگىن وتكەن ۇكىمەت وتىرىسىندا ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس ءمينيسترى قانات شارلاپاەۆ «جىلىتۋ ماۋسىمىنىڭ باستالۋى» تۋرالى بايانداما جاسادى, دەپ جازادى Egemen.kz. 

رەفەرەندۋم 2024 • 06 قازان, 2024

ماۋلەن اشىمباەۆ: ءار ازاماتقا بەرىلگەن ۇلكەن مۇمكىندىك

پارلامەنت سەناتىنىڭ توراعاسى ماۋلەن اشىمباەۆ رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋمعا قاتىستى. پالاتا سپيكەرى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق كىتاپحاناسىندا ورنالاسقان №111 داۋىس بەرۋ ۋچاسكەسىندە ءوز تاڭداۋىن جاسادى. , دەپ حابارلايدى Egemen.kz. 

ادەبيەت • 20 قىركۇيەك, 2024

«سارى تەنتەك» سارىنى

تەنتەكتىكتىڭ تەورياسى جوق. جۇرە كەلە جۇعاتىن ەمەس, تۋا سالا تۇناتىن بۇل مىنەزدى اقىن قاۋىمىنىڭ ارقالاپ جۇرەتىنى بار. بۋىرقانىپ, بۇرسانعان بويىنداعى بۇلا كۇش اقىلدىڭ ارناسىنا تۇسسە, قالامىنان كۇركىرەگەن جىر تۋادى. الايدا اقىن ولەڭدى ەشكىمگە دە سوقتىقپاي, مومىن قالپىندا جازسا دا بولادى ەمەس پە؟ ورىس اقىنى سەرگەي ەسەنين بۇعان بىلاي دەپ جاۋاپ بەرەدى: «جاسىرمايمىن, تەنتەك بولعان شىعارمىن, جارقىنىراق جانۋ ءۇشىن مەن, بالكىم». قازاقتىڭ دا ەسەنين سەكىلدى اق سارى ءجۇزدى اقىنى بار. ول ءوزىنىڭ اساۋلىعىن بىلاي دەپ تۇسىندىرەدى: ء«پاتۋالى اقساقالى از ەلدە, مەن ەرىكسىز «سارى تەنتەك» اتاندىم». ءبىزدىڭ بۇگىنگى اڭگىمەمىز قازاقتىڭ «سارى تەنتەگى» – اقىن قۋانىش ماقسۇتوۆ حاقىندا بولماق.

ايماقتار • 19 قىركۇيەك, 2024

جۋرناليست جازبالارى: ۇلىتاۋ ساپارى

«قازىرگى ۇلىتاۋ – ەجەلگى رۋحاني سامعاۋلار مەن ساياسي شوعىر­لانۋعا كۋا بولعان قا­شانعى قارا ورىن», دەيدى حالىق جازۋشىسى ءابىش كەكىلباي ۇلى. اڭگىمە­مىز­­دىڭ القيسساسىن زامانىمىزدىڭ زاڭعار قايراتكەرىنىڭ وسى پايىمداۋىمەن باس­­تا­عاندى ءجون كورىپ وتىرمىز. الاشتىڭ اعا تاۋى, دالانىڭ اق وتاۋى سانالعان قاستەرلى قونىس, قاسيەتتى مەكەن ادامزات تاريحىمەن استاسىپ جات­قان تامىرلى تاريحىمەن قىمبات. ول – تۇتاس قازاق حالقىنىڭ تابىسقان توبە­سى, ۇيىسقان ىرگەسى. وتكەن كۇننىڭ كوكجيەگىنە كوز تاستاپ, كوڭىل اۋدارساڭ, بۇل جەرگە قاي قاعانات, قاي حاندىق تاعزىم ەتپەدى دەرسىز. انە, ارباعا ءمۇيىزدى جىل­قى جەككەن «كۇنباستى ادامنىڭ» كىرمەمبەس اۋىر قولىنان باستالعان تاريحي تىزبەك ساقتاردىڭ سالقام كەرۋەنىمەن جالعاسىپ, حان جوشى­نىڭ ۇلى­سىنا ۇلاسىپ جوڭكىپ بارادى. ال ارتىنان... ۇلىتاۋدىڭ مارتەبەلى بيىگىنە ماڭگىلىكتىڭ تۋىن قادايمىن دەپ سالتاناتى جاراسىپ­ كەلە جاتقان تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ كورىنىسى مەنمۇندالايتىنداي. وسى ورايدا مەملەكەت باسشى­سىنىڭ « ۇلىتاۋ – 2019» حالىقارالىق تۋريستىك فورۋمىندا سويلەگەن ءسوزى ويعا ورالادى. «تاريحى تەرەڭ ۇلىتاۋدىڭ قادىر-قاسيەتىن باعا­لاي ءبىلۋ – بارشا­مىزعا ورتاق پارىز. سوندىقتان ۇلىتاۋدىڭ تاريحى مەن تاعىلىمىن جاس­تار تاربيەسى مەن وتانشىلدىقتى, ىشكى ءتۋريزمدى دامىتۋعا پايدالانۋ كەرەك», دەگەن ءسوزى وسى قاسيەتتى مەكەنگە جولعا شىعىپ, دالا ديدارىن كوزبەن كورىپ, كوڭىلمەن تۇيسىنۋگە بەل بۋعىزدى.

ادەبيەت • 29 تامىز, 2024

پاراسات پوەماسى

اقىن – ۇلت جانارىنان ادامزات قايعىسىن اڭداي الاتىن ازامات. ونداي تۇلعانىڭ جىرى – عيبرات, سىرى – عيبادات, مۇڭى مۇباراك بولادى. ءتولتۋما بولمىسىنا تەرەڭدەگەن سايىن, اقىننىڭ دا ءتورى بيىكتەي بەرەدى. قانداي با­عىتتا قالام تەربەسە دە, ونداي اقىننىڭ جىر­لارىندا حالىقتىڭ مۇڭ-مۇددەسى جاڭعىرىپ تۇرادى. قيساپسىز قاي­شىلىقتاردىڭ كوركەمدىك كوزاينەگىندەگى كورىنىسى حا­لىق جادىندا تاماشا جات­تالادى. سەبەبى ەستە­تيكانىڭ نەگىزگى كاتەگوريا­سى – ونەردىڭ حالىقتىعى. قازاق ادەبيەتىندە وسىنداي ۇستانىمداعى قالامگەرلەر قاتارى از ەمەس. «قازاقتىڭ ءدال وزىندەي قاراپايىم» جىرلارىمەن كۇردەلى شىندىقتاردىڭ كۇرەتامىرىن ءدوپ باساتىن عالىم جايلىبايدىڭ شىعارماشىلىعى جوعارىداعى ويىمىزدى قۋاتتاپ, ساۋلە ءتۇسىرىپ تۇر. ءيا, بۇعان دەيىن دە اقىن شىعارماشىلىعىنا تانىمدىق بارلاۋ از جاسالعان جوق. ايتسە دە ع.جايلىباي پوەزياسىنا, اسىرەسە كەيىنگى جىلدارى جازىلعان سۇيەكتى پوەمالارىنا بۇگىنگى كۇننىڭ بيىگىنەن قاراپ, زەردەلى زەرتتەۋلەر جاساۋ, سول ارقىلى ادام مەن زامان كەلبەتىن انىقتاۋ – ادەبيەتتانۋداعى ءالى دە وزەكتى تاقىرىپتاردىڭ ءبىرى بولىپ تۇر.

سۇحبات • 21 تامىز, 2024

بەكجان ابدۋالي ۇلى: ونوماستيكا – ەلدىگىمىزدىڭ ايعاعى

ونوماستيكا – بارلىق جالقى ەسىمنىڭ تىلدىك جانە تانىمدىق سيپا­تىن انىقتاپ, تاريحىن تۇگەندەپ, بولاشاعىن بولجايتىن سالا. پرەزيدەنت ۇلتتىق قۇرىلتايدا بۇل سالانىڭ مەملەكەتتىك دەڭگەيدەگى ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتىپ, جەر-سۋ اتاۋلارىن ۇلتتىق بيىكتەن زەرتتەۋ كەرەكتىگىن ەسكەرتكەن بولاتىن. قازىر بۇل عىلىم ەلىمىزدە قارقىندى دامىپ كەلەدى. تۇيتكىلدى تۇيىندەر مەن ماڭىزدى ماسەلەلەر قازاق ونوماستيكاسىندا جەتەرلىك. فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, ل.ن. گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى بەكجان ابدۋالي ۇلى ۋاقىت تالابىنا ساي تۋىنداپ وتىرعان ونوماستيكانىڭ ءۇش بولىمىنە ءتيىستى نازار اۋدارىلماي وتىرعانىن ايتادى. ولار: قالاىشىلىك اتاۋلار, دالالىق ايماقتارداعى گەوگرافيالىق نىسانداردىڭ اتاۋلارى, شەكارا سىرتىنداعى قازاق جەر-سۋ اتاۋلارىنىڭ ماسەلەسى.

تاعزىم • 17 تامىز, 2024

راقىمجان تۇرىسبەك, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور: جۇسىپبەك – جانتانۋشى جازۋشى

حح عاسىر باسىنداعى قوعامدىق قوپارىلىس پەن ساياسي ساپىرىلىس ۋاقىتىندا ازاتتىق يدەياسىنىڭ نەگىزىندە ۇلتتىق ادەبيەت پەن مادەنيەتكە, سونىمەن قاتار ۇرپاق تاربيەسىنە وراسان زور ەڭبەك ەتكەن تۇلعا – جۇسىپبەك ايماۋىت ۇلى. ول – اقىن, جازۋشى, دراماتۋرگ, اۋدارماشى, سىنشى, پۋبليتسيست رەتىندە ۇلت رۋحانياتىن جاڭا بيىككە كوتەرگەن قايراتكەر. بيىل الاش ارداعىنىڭ دۇنيەگە كەلگەنىنە – 135 جىل. وسى ورايدا قالامگەر عۇمىرناماسىنا قاتىستى ەكىۇشتى پىكىرلەردىڭ دۇرىس-بۇرىستىعىن انىقتاۋ ماقساتىندا بەلگىلى عالىم, پروفەسسور راقىمجان تۇرىسبەكپەن سۇحباتتاستىق.

ياندەكس.مەتريكا