ديحان قامزابەك ۇلى
ديحان قامزابەك ۇلى«Egemen Qazaqstan»
56 ماتەريال تابىلدى

پىكىر • 24 قازان, 2023

تاريح پاراساتى

ءبىر ايدىڭ ءجۇزى بولدى, «Egemen Qazaqstan» مەن «كازاحستانسكايا پراۆدا» گازەتتەرى وقىر­مان­عا ەل ەگەمەندىگى جاريا­لان­عان كەزەڭ­نىڭ ەستەلىكتەرىن, وسىعان باي­لانىستى تانىمدىق ماتەريالداردى ۇسى­نىپ كەلەدى. ساياسي ۇدەرىسكە قاتىسقان اعا تول­قىن, وتكەن مەن بۇگىنگە كوز سالعان جاڭا بۋىن رەسپۋبليكا كۇنىن ۇلت قۇندىلىقتارى ايا­سىندا بايىپتاي باستادى.

تانىم • 19 قىركۇيەك, 2023

بىلىكتىلىگى ەرەن قايراتكەر

قازاق مەكەندەگەن تۇركىستان ايماعىنان نەمەسە سونىمەن شەكتەس وڭىردەن شىعىپ, تۇركى جانە ۇلت بىرلىگىنە قىزمەت ەتكەن تۇلعالار از ەمەس. ولاردىڭ ەسىمى قازىر كوپكە ءماشھۇر: مۇستافا شوقاي, تۇرار رىسقۇل ۇلى, سۇلتانبەك قوجان ۇلى, جالاۋ مىڭباي ۇلى, سەيىتقالي مەڭدەش ۇلى, مۇحامەدجان تىنىشپاي ۇلى, ءازىمحان كەنەسارين, سەرالى لاپين, ءنازىر تورەقۇل ۇلى, سەرىكباي اقاي ۇلى, دىنشە ءادىل ۇلى, سانجار اسپانديار ۇلى, مولداعالي جولدىباي ۇلى, تەلجان شونان ۇلى ت.ب. وسى قاتارداعى ايتۋلى تۇلعا – مىرزا ناۋرىزباي ۇلى. ول 20-جىلدارى بۇحارا رەسپۋبليكاسى ۇكىمەت توراعاسىنىڭ ورىنباسارى دەڭگەيىنە كوتەرىلگەن. كەڭەس بيلەگەن قازاقستان مەن تۇركىستانداعى الاش زيالىلارىمەن جاقسى قارىم-قاتىناستا بولعان.

زەردە • 06 قىركۇيەك, 2023

ءبىرىنشى جاھان سوعىسى: سەبەبى مەن ساباعى

ادامزات تاريحى نەشە ءتۇرلى دۇربەلەڭگە, قيلى سوعىستارعا تولى. دەي تۇرعانمەن سونىڭ ىشىندە ء«بىرىنشى جاھان سوعىسىنىڭ» نەمەسە ء«ى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستىڭ» الەم حالقى ساناسىنداعى جاراسى دا, زاردابى دا وراسان.

پىكىر • 05 قىركۇيەك, 2023

ۇنەم مەن ۇلگى مادەنيەتى

ءدال بۇگىن ادىلەتتىلىك پەن ەكونوميكالىق باعدار مەملەكەتكە دە, قوعامعا دا وزەكتى بولىپ تۇر. بۇل ۇعىمدار – ورنىقتىلىقتىڭ دا, دامۋدىڭ دا تەتىگى. ويتكەنى ولار زاڭدىلىقتى, وركەندەۋدى انىقتايدى.

پىكىر • 12 شىلدە, 2023

استانا مۇعالىمى

كۇنى كەشە مەملەكەت باسشىسى ەلوردانى دامىتۋ جونىندە كەڭەس وتكىزدى. باس قالانىڭ ءتۇرلى ماسەلەسىنە قاتىستى شاھار باسشىسىنا, قۇرىلىم جەتەكشىلەرىنە اششى سىن, تۇششى ۇسىنىس ايتتى.

پىكىر • 15 ماۋسىم, 2023

قۇرىلتاي قازىناسى

قاڭتار قاسىرەتىنەن كەيىن بۇرق-سارق قايناعان قوعامىمىزدى, اسىرەسە زيالى قاۋىم مەن جاس بۋىندى ءبىر سەرپىلتىپ, با­يىپتى قالىپقا باستاعان ۇلىتاۋداعى تاريحي ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ وتكەنىنە دە, مىنە, ءبىر جىل تولىپتى. سوندا ۇلى دالا توسىندە, حاندىق بيلىكتىڭ ءرامىزى جوشى ساعاناسى جانىندا بوي كوتەرگەن اقشاڭقان شاتىر استىنداعى جيىندا مەملەكەت باسشىمىز: «جاڭا قازاقستان ءبىر كۇندە نەمەسە ءبىر جىلدا قۇرىلمايتىنى انىق. بۇل – بۇكىل قوعامدى وزگەرتەتىن كۇردەلى ءارى ۇزاق ۇدەرىس. مۇنى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن بۇكىل ەل بولىپ جۇمىلساق, كوزدەگەن ماقساتىمىزعا جەتەمىز», دەگەن ەدى.

پىكىر • 30 مامىر, 2023

تاريحي جادقا ادالدىق

جىل سايىن 31 مامىر – ساياسي قۋعىن-سۇرگىن جانە اشتىق قۇرباندارىن ەسكە الۋ كۇنى تاياعاندا, كوبىمىز ويلانىپ قالامىز. «بۇل ناۋبەت قايدان كەلدى؟ ودان قۇتىلۋعا بولماس پا ەدى؟ ۇلت قايراتكەرلەرى بىرلىك, كورەگەندىك تانىتقاندا شىعىن ازايار ما ەدى؟..». ارينە, مۇنىڭ ءبارى – بەيبىت ءھام توق زاماننىڭ سۇراعى.

پىكىر • 22 ناۋرىز, 2023

مەملەكەتشىلدىك مىنبەرى

ەلىمىز الەمدىك, وڭىرلىك ءھام ىشكى سىن-قاتەر­­لەرگە بايلانىستى دامۋدىڭ جاۋاپتى كە­­زە­ڭىن باستاپ, ونىڭ تەمىرقازىعىنا – ادى­لەت ۇعىمىن العانى جانە 2022 جىلى 16 ناۋ­­رىزدا ساياسي رەفورمالاردى جاريا ەتىپ, مۇنى ساتىمەن جۇزەگە اسىرىپ جاتقانى ءما­لىم.

پىكىر • 01 اقپان, 2023

ۇلت ءباسپاسوزىنىڭ تەمىرقازىعى

اقپاننىڭ 2-ءسى – وتاندىق كاسىبي ءباسپا­سوزدىڭ ءىزاشار مىنبەرى «قازاق» گازەتىنىڭ تۋعان كۇنى. الاش زيالىلارى ورىنبوردان پەتەربورعا دەيىن پاتشالىق جۇيەنىڭ تابالدىرىعىن توزدىرا ءجۇرىپ رۇقسات العان گازەتتىڭ شى­عۋى وسى كۇنگە سايكەس كەلىپتى. حالقىمىز جارات­قاننان «جاڭا ايدا جارىلقا, ەسكى ايدا ەسىركە!» دەپ سۇراسا, اقپاننىڭ جۇلدىزى اي­قىن تۇنىندەگى ۇلت اقپاراتىنىڭ باستاۋى – سىن-قاتەرگە توتەپ بەرۋدىڭ باعدارى بولسا كەرەك.

ساياسات • 22 قاڭتار, 2023

ۇلت باسىلىمدارى جانە ماسس-مەديا زاڭى

ءباسپاسوز الىمساقتان, احمەت بايتۇرسىن ۇلى ايتقانداي, «حالىقتىڭ كوزى, قۇلاعى ءھام ءتىلى». ونىڭ تاريحىن, كاسىبي قۇزىرەتىن كوزى اشىق قاۋىم جاقسى بىلەدى. گازەت شەجىرەسىن بىرەۋلەر يۋلي تسەزار زامانىندا تاقتايشاعا بادىزدەلگەن سەنات حابارىنان باستاسا, ەندى بىرەۋلەر ءVىى عاسىردا تاقتايعا ويىپ جازىلعان قىتاي يمپەراتورىنىڭ جارلىق-نۇسقاۋىنان وربىتەدى. تاريح كوزىمەن قاراعاندا, بەرىدە – قازاق حاندىعى تاريح ساحناسىنا كوتەرىلەر قارساڭدا سوناۋ گەرمانياداعى يوگانن گۋتەنبەرگتىڭ باس­پاحاناسىنان نەمەسە بايىرعى تۇركى-قىپشاق ۇلىسىنىڭ جەرى ءۇشىن قازاق پەن جوڭعار جان الىسىپ, جان بەرىسىپ جاتقان شاقتا قيىردا ءداستۇرلى گازەتتىڭ اۋەلگى پىشىندىك-مازمۇندىق نوبايىن قالاعان فرانتسۋزدىڭ «La gazetta»-سىنان باستاپ بيلىك پەن قوعام اراسىن جالعاعانى ءسوزسىز.

ياندەكس.مەتريكا