تانىم • 06 ماۋسىم, 2022
سكايلەر «تۇركىستاندى» نەگە جازدى؟
ءوزىمىز عانا ەمەس, كۇللى جۇرت ۇلى دالا اتاعان ءبىزدىڭ توپىراققا كىمدەردىڭ تابانى تيمەدى دەيسىز؟! ساياحاتتاپ, سان ءتۇرلى كىتاپ جازعان ساياحاتشى دا, ەلىنەن بوسىپ, باسپانا سۇراعان عارىپ تە ءبىزدىڭ ەلىمىزگە كەلىپ, ءدامىن تاتىپ, سۋىن ىشكەن. جاسىل جايلاۋى, جانات ولكەسى, ءمولدىر بۇلاعى, بولاشاعىنان ءۇمىتتى حالقى بار ۇلى دالانىڭ توسىندەگى عاجايىپتار ءار ەلدەن كەلگەن جيھانگەرلەردىڭ كوڭىلىنەن شىعىپ, كوكەيىنە مەيىرىم ۇيالاتقانى شىندىق. ءبىر ايىبى – ءبارى دە ءبىزدى «قىرعىزدار» (Kyrgyz) دەپ تاريحي دەرەكتەرگە, جولساپار ەستەلىكتەرىنە وشپەستەي ەتىپ جازىپ تاستاپتى. بىراق ءبارىن دە ۋاقىت كورسەتتى, كەشەگى ۇلى دالانى مەكەن ەتكەن ەركىن دە بوستان حالىقتىڭ «قىرعىزدار» ەمەس, «قازاقتار» ەكەنىن بۇگىندە الەم عالىمدارى, زيالىلارى مويىندادى. ساياساتتىڭ سالقىنى تيگەن جالعىز ءسوز بۇكىل ءبىر ۇلتتىڭ اتىن, تاريحى مەن تاعدىرىن, ساناسى مەن سالتىن تەك ۋاقىتشا عانا وزگەرتىپتى, بۇعان دا شۇكىر. سونىمەن ءبىزدىڭ دالامىزعا كەلىپ, ءبارىن كورىپ, توم-توم كىتاپ جازىپ, ارتىنا ماڭگىلىك مۇرا قالدىرعان ساياحاتشىنىڭ ءبىرى – امەريكالىق جازۋشى, تاريحشى, ديپلومات يۋدجين سكايلەر ەدى.
رەفەرەندۋم • 05 ماۋسىم, 2022
داۋىس بەرۋگە جاستار كوپ كەلىپ جاتىر
جالپى حالىقتىق رەفەرەندۋمعا داۋىس بەرۋگە كەلگەن ەل ازاماتتارى از ەمەس, دەپ جازادى Egemen.kz.
رەفەرەندۋم • 05 ماۋسىم, 2022
ءاز اجە داۋىس بەرۋ ۋچاسكەسىندە باتا بەردى
80 جاستاعى راگينا قازتاەۆا ەسىمدى اجە نۇر-سۇلتان قالاسى ماڭگىلىك ەل 28/1 مەكەنجايىنداعى داۋىس بەرۋ ۋچاسكەسىنە كەلىپ, ءوز تاڭداۋىن جاساعان سوڭ باتا بەردى, دەپ جازادى Egemen.kz.
رەفەرەندۋم • 05 ماۋسىم, 2022
جاڭا قازاقستاندى كورگىمىز كەلەدى - وقىتۋشى
نۇر-سۇلتان قالاسى ماڭگىلىك ەل 28/1 مەكەنجايىنا ورنالاسقان 342 داۋىس بەرۋ ۋچاسكەسىنە تىركەلگەندەر سانى - 1955 ادام, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
ادەبيەت • 02 ماۋسىم, 2022
ءبىز العاشقى قازاق روماندارىنىڭ ءبىرى دەپ اتاپ جۇرگەن سپانديار كوبەەۆتىڭ «قالىڭ مالى» جازىلعانىنا ءبىر عاسىردان استام ۋاقىت وتسە دە, ءالى دە وقىلىپ كەلەدى. بۇنداعى ماسەلە ونىڭ كوتەرگەن تاقىرىبى مەن شىندىعىندا.
تاريح • 31 مامىر, 2022
كونگرەسس كىتاپحاناسىندا ساقتالعان سۋرەتتەر
تاريحىمىز سان ءتۇرلى كەزەڭدەردى باستان وتكەردى. كەشەگى كۇننىڭ بەينەسىن, قوعامنىڭ كەيپىن سول ۋاقىتتان قالعان ەستەلىكتەر مەن جازبا مۇرالاردان بىلە الامىز. ءبىزدىڭ دالامىزعا سان مىڭ ساياحاتشى كەلىپ, تۇگىن تارتسا مايى شىعىپ جاتاتىن ۇلى دالانىڭ كەرەمەتتەرىنە قىزىعۋشىلىقپەن قاراعان. سول قىزىعۋشىلىق ولاردىڭ بىرىنە كىتاپ جازدىرسا, بىرىنە فوتوسۋرەت تۇسىرگىزىپتى. ءبارى دە ءبىز ءۇشىن قۇندى بولماق. تاريحىن بىلگىسى كەلەتىن وقىرماندارعا اقش كونگرەسىنىڭ كىتاپحاناسىنداعى قولجازبالار بولىمىندە ساقتالعان قازاققا قاتىستى بىرنەشە سۋرەتتى ۇسىنعاندى ءجون كوردىك.
رۋحانيات • 26 مامىر, 2022
ايتىس – قوعامدىق ويدى قوزعاۋشى كۇش
كەشەگى قاداۋ-قاداۋ عاسىرلاردان بەرى جالعاسىپ كەلە جاتقان قازاقتىڭ ايتىس ونەرىنىڭ التىن ارقاۋى ۇزىلمەيتىنىن تاريح پەن ۋاقىتتىڭ ءوزى دالەلدەگەن شىندىق. ساحارانىڭ سان قىرلى مادەنيەتىنىڭ دە ءبىر بەلەسى وسى – ايتىس مۇراسى بولماق. بۇگىندە ونىڭ دامىپ, حالىقتىڭ رۋحاني بايلىعى رەتىندە جالعاسىپ كەلە جاتقانى قۋانتادى. دەگەنمەن بۇل سالادا دا قوردالانعان ماسەلەلەر بار شىعار دەگەن ويمەن دوڭگەلەك ۇستەل ۇيىمداستىرعان ەدىك. اتالعان تالقىعا اقىن ايتىس اقىندارى مەن جىرشى-تەرمەشىلەردىڭ حالىقارالىق وداعىنىڭ توراعاسى ءجۇرسىن ەرمان, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, ايتىستانۋشى عالىم قويلىباي اسانوۆ, اقىندار سەرىك قاليەۆ, مۇحتار نيازوۆ جانە نۇرزات قارۋ قاتىسىپ وتىر.
ادەبيەت • 25 مامىر, 2022
پاراقتارعا سىڭگەن سوزدەردە ءومىردىڭ ءوزى, زامانانىڭ سىرى بار. اقىن دۇيسەنبەك قاناتباەۆتىڭ «بۇرىم» اتتى ولەڭىندە سوناۋ زۇلمات جىلدارى مايدانعا اتتانىپ بارا جاتقان قازاق قىزىنىڭ بۇكىل سەزىمى, ەلگە, جەرگە دەگەن قۇرمەتى, ساناسىنا تۇسكەن سالماقتىڭ انتەك بۇلقىنىسى جاتىر.
ادەبيەت • 18 مامىر, 2022
«كەل, بالام, كىتاپ الشى, ساعان ارزان بەرەمىن», دەگەن قارت ايەل كىسىنىڭ داۋىسى ءالى قۇلاعىمدا جاڭعىرىپ تۇر. الماتىنىڭ الدەبىر كوشەسىنىڭ قيىلىسىنان ءوتىپ بارا جاتقان مەن ونىڭ ءوتىنىشىن ورىنداپ, التى-جەتى كىتاپ ساتىپ الدىم.
ادەبيەت • 15 مامىر, 2022
اتاقتى لەۆ تولستوي چەحوۆقا جازعان حاتىندا: ء«بارىن ويلاپ تابۋعا بولادى, بىراق پسيحولوگيزمدى ويلاپ تابۋعا بولمايدى» دەپ جازعانى كىمدى بولسا دا ويلاندىرماي قويماس. ءبىر زاماندا تۋعان قوس الىپتىڭ ءبىر-بىرىنە دەگەن كوزقاراسى دا وسى ءبىر سويلەمگە سىيىپ-اق تۇر. مۇمكىن, تولستوي الدەبىر جالعىزدىقتىڭ شەكپەنىن جامىلعان شاقتا نەمەسە ويى تەرەڭ ءبىر رومانىنا سوڭعى نۇكتە قويعان ساتتە, تۇنگى اسپاننىڭ جامىراعان جۇلدىزدارىنا قاراپ تۇرىپ وسى ءبىر ويلى ءسوزدى قالامداسىنا حات قىپ جازعان بولار. ءبارى دە مۇمكىن, ءبارى دە سىرلى دۇنيە.