وقىرمانعا جول تارتتى
الاش پارتياسىنىڭ قايراتكەرلەرى تۋرالى بۇگىندە از جازىلىپ جۇرگەن جوق. بىلتىر عانا 100 جىلدىعىن اتاپ وتكەن, ءيسى قازاقتىڭ, احمەت بايتۇسىنوۆ سوزىمەن ايتقاندا, «كوزى, قۇلاعى ءھام ءتىلى» بولىپ تابىلعان «قازاق» گازەتى جابىلعان سوڭ, 1920-1926 جىلدارى تاشكەنتتە «اق جول» گازەتى اشىلىپ, وقىرمانعا جول تارتقان بولاتىن.
جاقىندا وسى گازەتتىڭ جيناقتالعان نۇسقاسى «قازاقپارات» باسپاسىنان 10 توم كىتاپ بولىپ شىعىپ, رەسپۋبليكا بويىنشا كىتاپحانالار مەن وقۋ ورىندارىنا تاراتىلدى. ونى قازىرگى ەملەگە اۋدارىپ, باسپاعا ازىرلەگەن – حالىقارالىق «الاش» سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى, شىمكەنتتەگى ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىنا ارنالعان مۋزەيدىڭ ديرەكتورى, وتكىر مىنەز, وتتى ولەڭدەرىمەن تانىلعان اقىن ءحانبيبى ەسەنقاراقىزى بولاتىن.
سونداي-اق, 1922-1923 جىلدارى نەبارى 8 سانى جارىق كورگەن «شولپان» (قازىرگى «جۇلدىز») جۋرنالىنىڭ دا تولىق سانى جارىق كوردى. بۇل جۋرنال وزبەكستاننىڭ ارحيۆىنەن تابىلسا, «اق جول» گازەتى – الماتى, تاشكەنت, ءماسكەۋ مۇراعاتتارىنان تالماي ىزدەنۋ ءناتيجەسىندە قولعا ءتيىپ وتىر.
ءحانبيبى ەسەنقاراقىزى العاشىندا «اق جولدىڭ» 10 كىتابىن ءوز كۇشىمەن شىعارا باستايدى. ارى قاراي مۇمكىندىگى جەتپەيتىنىن بايقاپ, مادەنيەت جانە سپورت ءمينيسترى ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلىنا كەلىپ, جاعدايدى ايتادى. نەبارى ءۇش ادامنىڭ وسىنشاما قىرۋار ەڭبەكتى جاساعانىنا تاڭدانعان مينيستر: «مىناۋ ءبىر عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ اتقاراتىن جۇمىسى عوي, ءبىز مۇنى مەملەكەت ەسەبىنەن شىعاراتىن بولامىز!» – دەپ ۋادە ەتەدى. ايتقانىنداي-اق, مينيسترلىكتىڭ «ادەبيەتتىڭ الەۋمەتتىك ماڭىزدى تۇرلەرىن باسىپ شىعارۋ» باعدارلاماسى بويىنشا «شولپان» مەن «اق جولدىڭ» 10 تومىن 22 مىڭ دانا تارالىممەن باسىلىپ شىعۋىنا ىقپال ەتەدى.
بيىل تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ 25 جىلدىعى قارساڭىندا «اق جول» گازەتىنىڭ ارحيۆتەن تابىلىپ جيناقتالعان ماتەريالدارى بۇدان باسقا تاعى 10 تومعا جۇك بولماق. ال بارلىعىن قوسقاندا كەلەشەكتە 30 تومدى قۇرايدى دەپ جوسپارلاپ وتىر اقىن, زەرتتەۋشى ءحانبيبى ەسەنقاراقىزى.
راۋشان تاۋىرحانقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان».
شىمكەنت.
الاش پارتياسىنىڭ قايراتكەرلەرى تۋرالى بۇگىندە از جازىلىپ جۇرگەن جوق. بىلتىر عانا 100 جىلدىعىن اتاپ وتكەن, ءيسى قازاقتىڭ, احمەت بايتۇسىنوۆ سوزىمەن ايتقاندا, «كوزى, قۇلاعى ءھام ءتىلى» بولىپ تابىلعان «قازاق» گازەتى جابىلعان سوڭ, 1920-1926 جىلدارى تاشكەنتتە «اق جول» گازەتى اشىلىپ, وقىرمانعا جول تارتقان بولاتىن.
جاقىندا وسى گازەتتىڭ جيناقتالعان نۇسقاسى «قازاقپارات» باسپاسىنان 10 توم كىتاپ بولىپ شىعىپ, رەسپۋبليكا بويىنشا كىتاپحانالار مەن وقۋ ورىندارىنا تاراتىلدى. ونى قازىرگى ەملەگە اۋدارىپ, باسپاعا ازىرلەگەن – حالىقارالىق «الاش» سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى, شىمكەنتتەگى ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىنا ارنالعان مۋزەيدىڭ ديرەكتورى, وتكىر مىنەز, وتتى ولەڭدەرىمەن تانىلعان اقىن ءحانبيبى ەسەنقاراقىزى بولاتىن.
سونداي-اق, 1922-1923 جىلدارى نەبارى 8 سانى جارىق كورگەن «شولپان» (قازىرگى «جۇلدىز») جۋرنالىنىڭ دا تولىق سانى جارىق كوردى. بۇل جۋرنال وزبەكستاننىڭ ارحيۆىنەن تابىلسا, «اق جول» گازەتى – الماتى, تاشكەنت, ءماسكەۋ مۇراعاتتارىنان تالماي ىزدەنۋ ءناتيجەسىندە قولعا ءتيىپ وتىر.
ءحانبيبى ەسەنقاراقىزى العاشىندا «اق جولدىڭ» 10 كىتابىن ءوز كۇشىمەن شىعارا باستايدى. ارى قاراي مۇمكىندىگى جەتپەيتىنىن بايقاپ, مادەنيەت جانە سپورت ءمينيسترى ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلىنا كەلىپ, جاعدايدى ايتادى. نەبارى ءۇش ادامنىڭ وسىنشاما قىرۋار ەڭبەكتى جاساعانىنا تاڭدانعان مينيستر: «مىناۋ ءبىر عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ اتقاراتىن جۇمىسى عوي, ءبىز مۇنى مەملەكەت ەسەبىنەن شىعاراتىن بولامىز!» – دەپ ۋادە ەتەدى. ايتقانىنداي-اق, مينيسترلىكتىڭ «ادەبيەتتىڭ الەۋمەتتىك ماڭىزدى تۇرلەرىن باسىپ شىعارۋ» باعدارلاماسى بويىنشا «شولپان» مەن «اق جولدىڭ» 10 تومىن 22 مىڭ دانا تارالىممەن باسىلىپ شىعۋىنا ىقپال ەتەدى.
بيىل تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ 25 جىلدىعى قارساڭىندا «اق جول» گازەتىنىڭ ارحيۆتەن تابىلىپ جيناقتالعان ماتەريالدارى بۇدان باسقا تاعى 10 تومعا جۇك بولماق. ال بارلىعىن قوسقاندا كەلەشەكتە 30 تومدى قۇرايدى دەپ جوسپارلاپ وتىر اقىن, زەرتتەۋشى ءحانبيبى ەسەنقاراقىزى.
راۋشان تاۋىرحانقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان».
شىمكەنت.
