بالا ءومىرىن ساقتاپ قالۋ – ەڭ ماڭىزدى مىندەت

استانا قالاسى ىشكى ىستەر دەپارتامەنتىنىڭ جەرگىلىكتى پوليتسيا قىزمەتى بالالار ۇشىراپ جاتاتىن جول-كولىك جاراقاتىنىڭ الدىن الۋ بويىنشا ۇنەمى اۋماقتىق ءىس-شارالار وتكىزىپ كەلەدى. سونىڭ ءبىرى – اعىمداعى جىلدىڭ 29 ناۋرىزىنان 4 ساۋىرگە دەيىن جالعاساتىن «ابايلاڭىز, جاياۋ جۇرگىنشى» شاراسى. شارانىڭ ءبىرىنشى كەزەڭى «قاۋىپسىزدىك سەلفيى» دەپ اتالسا, وعان قالالىق بالالار ءۇيىنىڭ بۇلدىرشىندەرى قاتىستى. ولاردىڭ سالعان سۋرەت­تەرىندە كولىك ءجۇر­گى­زۋشىلەرىنە جول-كولىك ەرەجە­سىن ساقتاۋدى سۇراعان كورى­­نىستەر ورىن الىپتى. سولار­دىڭ اراسىنداعى ماعى­ناسى تەرەڭ ءارى تارتىمدى دەگەن­­دەرى فوتوعا ءتۇسىرىلىپ, باي­قاۋعا جىبەرىلگەن ەدى. سونىڭ ناتيجەسىندە ۇزدىك دەپ تا­نىل­عان اۆتورلار ءارتۇرلى سىي-سياپاتتارعا يە بولدى. ال, كەشەگى «دۋمان» ويىن-ساۋىق كەشەنى الدىنداعى الاڭ­دا وتكەن شارا اكتسيانىڭ ەكىن­شى كەزەڭى سانالادى. «جاياۋ جۇرگىن­شىلەر» دەپ اتالاتىن بۇل اك­تسيا بارىسىندا استانا قالا­سى ءىىد جەر­گى­لىكتى پوليتسيا قىز­مەتىنىڭ قىز­­مەت­كەرلەرى ەڭ جاس جاياۋ ءجۇر­گىنشىلەرگە شاعى­لىس­تىرعىش ەلەمەنتتەر – بەل­دەۋ­لەر, باي­لام­دارداعى بەل­گى­شە­لەر, بىلە­زىكتەر تارتۋ ەتتى. پسيحولوگ مامانداردىڭ ايتۋىنشا, بالالار وزدەرىنىڭ جاس ەرەكشەلىكتەرىنە قاراي جولدا بولاتىن جاعدايلاردى ۇنەمى دۇرىس باعالاي ال­ماۋى مۇمكىن. جولدا جاعداي نە­عۇرلىم كۇردەلى بولعان سايىن بالالاردىڭ دا شە­شىم قا­بىلداۋى جىلدام بول­عا­نىمەن, ول دۇرىس بولا بەر­مەيتىندىگىن ءومىردىڭ ءوزى كور­سەتىپ كەلەدى. جىل باسىنان بەرى كامەلەت جاسقا تول­ماعان 14 بالا جول-كولىك جارا­قاتىن العاندىعىمەن بولىسكەن جەرگىلىكتى پوليتسيا قىزمەتىنىڭ ينسپەكتورى ايىمگۇل ۆالەەۆا, بالالار «تۋننەلدىك كوز» سيپاتىن ۇستاناتىنىن, تارقاتىپ ايت­قاندا, تەك كوز ورتاسىنا ءتۇس­كەن بەينەنى عانا كورەتىنىن ۇمىت­پاۋ كەرەكتىگىن, ولاي بولسا, با­لالارعا جول قاۋىپسىزدىك ەرە­جەسىن جاستايىنان بوي­لارىنا سىڭىرگەن ورىندى ەكەن­دىگىن العا تارتتى. جولدى تەك جاياۋ ءجۇر­گىنشىلەرگە ارنالعان جەرلەردەن عانا كەسىپ ءوتۋ, ال تۇنگى نەمەسە كەشكى مەزگىلدەردە شا­عى­لىستىرۋشى ەلەمەنتتەرى بار بەلگىلەردى تاعىپ ءجۇرۋ سياقتى پايدالى كەڭەستەردى ايتۋ ءوز ناتيجەسىن بەرىپ كەلەدى. وسى­لايشا جىل باسىنان بەرى وتكەن جىلداردىڭ وسى مەرزىمىمەن سالىستىرعاندا, بالالاردىڭ قاتىسۋىمەن ورىن العان جول-كولىك جارا­قاتىنىڭ سانى 18 پايىزعا قىسقارعاندىعى بەلگىلى بولىپ وتىر. ەلورداداعى №70 مەكتەپ ليتسەيىنىڭ وقۋشىسى اتاجان ەسنازار ءوزىنىڭ بۇل شاراعا قاتىسۋىن بىلايشا ءتۇسىندىردى: «باستى ماقسات – جاياۋ جۇرگىنشىلەرگە جول ءجۇرۋ ءتارتىبىن قاپەرگە سالۋ. قازىرگى جىلدامدىققا قۇرىلعان مىنا شاقتا اسىعىستىق جاساۋ ولىمگە ۇشىراتۋى مۇمكىن. ولاي بولسا, جول ءجۇرۋ ءما­دە­نيەتىن قالىپتاستىرۋ جو­لىندا ادام ءومىرىن ساقتاپ قا­لۋ – ەڭ ماڭىزدى مىندەت». جالپى, ساراپشىلار شاعى­لىستىرعىش ەلەمەنتتەرى بار جاياۋ جۇرگىنشىلەردى ءجۇر­گىزۋشىلەر – جاقىن اراقا­شىق­تىقتا 50 مەتردەن, ال الىس اراقاشىقتىقتا 150 مەتر­دەن بايقاي الاتىنىن ءدا­لەلدەگەن كورىنەدى. بۇل رەتتە كولىك جارىعىنا شا­عى­­لىساتىن ەلەمەنتتەرى بار بەل­گىنىڭ بولماۋىنان ءجۇر­گىزۋ­شىگە جاياۋ جۇرگىنشى تەك 30 مەتر قاشىقتىقتان عانا كو­رىنەدى دەيدى. زەرتتەۋ­شى­لەر قاۋىپسىزدىك تالاپتارى ەس­كەرىلمەگەندە تۇڭگى نەمەسە كەشكى مەزگىلدە جاياۋ ءجۇر­گىن­شىنى قاعىپ كەتۋ وقيعا­لارى­نىڭ تاۋەكەلدەرى 5-6 ەسەگە ارتا تۇسەتىنىن دالەلدەپ تە قويىپتى. بۇل تۇرعىدان كەلگەندە جەرگىلىكتى پوليتسيا ينسپەكتورى ءلاززات بەيسەنباەۆا ەۋروپا ەلدەرىندە, اسىرەسە, مىنا كورشىلەس رەسەيدە دە بالالاردىڭ شاعىلىستىرۋشى بەلگىلەردى تاقپاي جۇرگەنى ءۇشىن اتا-انالارىنا ايىپپۇل سالىناتىندىعىنان حاباردار ەتتى. ونىڭ مالىمەتىنە قاراعاندا, رەسەيدە وسى ءۇشىن 500 رۋبل كولەمىندە ايىپپۇل سالادى ەكەن. ءۇشىنشى كەزەڭ – «جاياۋ جۇرگىنشى, وتكەلمەن ءجۇر!» دەپ اتالادى. ءىس-شارا وتكىزىلۋ بارىسىندا ەڭ جاس ينسپەكتورلار جاساعى جول-كولىك قاۋىپسىزدىگىن قالاي ساقتاۋ كەرەكتىگىن جانە جول ءوت­كەل­دەرىنەن دۇرىس ءوتۋ كەرەكتىگىن كورسەتەتىن بولادى. اسقار تۇراپباي ۇلى, «ەگەمەن قازاقستان».