العىس ايتۋ كۇنى – اعا ۇرپاققا قۇرمەت

قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ مۇراعاتىندا الماتى قالاسىنداعى ەتنومادەني بىرلەستىكتەردىڭ وكىلدەرىمەن ءداستۇرلى كەزدەسۋ ءوتتى. وندا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ 20 جىلدىعىنا ارنالعان وتكەن جىلعى ءىس-شارالاردىڭ ناتيجەلەرى مەن الداعى ۋاقىتتاعى ىنتىماقتاستىق پەن سەرىكتەستىك جايلى ناقتى ۇسىنىستار تالقىلاندى. سونداي-اق, قازاقستان رەس­پۋب­ليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جار­لى­عىمەن ەلىمىزدە كاسiپتiك جانە وزگە دە مەرەكەلەر تىزىمىنە ەنگىزىلگەن, بيىلعى جىلى اتاپ وتىلەتىن 1 ناۋ­رىز – العىس ايتۋ كۇنى جايلى دا ءسوز بولادى. القالى جيىندى اشقان قازاق­ستان رەسپۋبليكاسى پرەزي­دەنتى مۇراعاتىنىڭ ديرەكتورى بوريس جاپاروۆ الدىمەن ەتنوس­ارالىق قارىم-قاتىناستار تاريحى تۋرالى قۇجاتتاردى ىزدەۋ, زەرتتەۋ جانە تانىمال ەتۋ بويىنشا كولەمدى جۇمىس جۇرگىزىلەتىنىن اتاپ ءوتتى. مۇندا 2012 جىلى «دە­پورتاتسيا تاريحىنان» عى­لى­مي-زەرتتەۋ جوباسى نەگىزىندە جا­رىق كورگەن جيناقتىڭ العاشقى ەكى تومدىعى (1930-1939 جج.) تا­­ريح­­شىلار مەن ەتنومادەني بىرلەس­تىكتەردىڭ جوعارى باعاسىنا يە بولعان. وندا بۇكىلوداقتىق ءجا­نە رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدەگى شە­­شىمدەردى قابىلداۋ ۇردىستەرى جانە ولاردى جۇزەگە اسىرۋ جولدارىن كورسەتەتىن قۇجاتتار باسىلىپ شىق­قان. جيناقتا «ارنايى قونىستار» ءتارتىبىنىڭ قۇرىلۋى, سونىمەن قاتار, قونىس اۋدارىلعانداردىڭ ءومىر ءسۇرۋ جانە ەڭبەك ەتۋ جاع­دايلارى تۋرالى باياندالادى. باسىلىمعا ورتالىق, رەسپۋب­لي­كالىق پارتيا, كەڭەس ورگان­دا­رىنىڭ قاۋلىلارى, ءارتۇرلى دەڭگەيدەگى كوميسسيالاردىڭ حاتتامالارى, بۇيرىقتارى, مالىمەت پەن انىقتامالار, قونىستانۋ ورىن­دارىنداعى رەپرەسسياعا ۇشىراعان ازاماتتاردىڭ جاعدايى تۋرالى اقپاراتتار دا بار. توتاليتارلىق ءتارتىپ ساياساتىنا قاراماستان, سول جىلدارى قازاقستاندا ءبىر-بىرىنە بايىپپەن قاراۋ نەگىزدەرى قا­لانىپ, جەرگىلىكتى تۇرعىندار مەن كۇشتەپ قونىس اۋدارىلعان ءار­تۇرلى ۇلتتاردان تۇراتىن ادامدار اراسىندا ءوز­ارا ءىس-ارەكەت ەتۋ مادەنيەتى قا­لىپتاستى. قا­زاقستان ءوز جەرىندە كوپتەگەن ەتنوستاردى بىرىكتىرگەن كەزەڭدەگى قاسىرەتكە كۋالىك ۇلتتىق مۇراعات قورىنىڭ قۇجاتتارىندا كورىنىس تاپقان. 2015 جىلى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ مەرەيتويىنا وراي مۇراعات «قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى: العاشقى قادامدار (1995-1997 جج.) قۇجات­تار مەن ماتەريالدار جيناعىن» دايىندادى. باسىلىمدا اس­سام­بلەيانىڭ قۇرىلۋى مەن قىزمەتىنىڭ العاشقى قادامدارى, اتالعان قوعامدىق ينستيتۋتتىڭ قالىپتاسۋىنداعى تۇڭعىش پرە­زيدەنت ن.ءا.نازارباەۆ­تىڭ ءرولى تۋرالى قۇجاتتار جيناق­تاپ بەرىلگەن. كوپتەگەن ۇلتتىق ەتنو­مادەني بىرلەستىكتەردىڭ ارقي­لى قىزمەتى كورسەتىلگەن. كەزدەسۋدى قورىتىندىلاي كەلە, ب.جاپاروۆ: «تاريحتان ءتالىم الا وتىرىپ, ءبىز بۇگىنگى كۇنىمىزدى بىرگە قۇرامىز. بولاشاعىمىز قانداي بولاتىنى وزىمىزگە بايلانىستى. قازاقستان تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلى ىشىندە ەتنوسارالىق تۇسىنىستىكتىڭ شىنايى مودەلى قۇرىلدى. بۇل كوبىنەسە قازاقستان حالقىنىڭ تاريحي ەستەلىگى ارقاسىندا جۇزەگە استى. جاڭا ەستەلىك كۇنى – العىس ايتۋ كۇنى ءداستۇردى جالعاستىرىپ, اعا ۇرپاققا قۇرمەت كورسەتىلەدى», – دەدى. گۇلزەينەپ سادىرقىزى, «ەگەمەن قازاقستان». الماتى.