سايلاۋ ناۋقانىنا بەلسەنە قاتىسۋعا شاقىردى
شىعىس ءوڭىرىنىڭ جۇرتشىلىعى كەزەكتەن تىس پارلامەنت ءماجىلىسى مەن بارلىق دەڭگەيدەگى ءماسليحاتتار سايلاۋلارىنا كۇللى وتانداستارىمەن بىرگە ءبىراۋىزدان قولداۋ كورسەتتى. التاي مەن الاكول اراسىندا جاتقان الىپ وڭىردە ەلباسى جارلىعىنا ءۇن قوسۋشىلار قاتارىندا جەكەلەگەن تۇرعىندار دا, قوعامدىق ۇيىمدار مەن مەكەمەلەر دە بار. ماسەلەن, شىعىس قازاقستان وبلىستىق كىتاپحاناشىلار قاۋىمداستىعىنىڭ وكىلدەرى مەملەكەتكە داعدارىسقا قارسى تۇرۋ ءۇشىن جاڭا تەتىك قاجەتتىگىن ايتادى. ياعني, الەمدىك داعدارىستىڭ كۇردەلى كەزەڭىندە قازاقستانعا ءماجىلىس پەن ءماسليحات سىندى ساياسي ينستيتۋتتاردىڭ قۋاتتانا تۇسكەنى كەرەك.
– ەكونوميكادا قاتتى كۇيزەلىسكە جول بەرمەۋ ءۇشىن كاسىبي دەڭگەيى جوعارى, قانداي جاعدايدا دا يكەمدىلىك تانىتا بىلەتىن مىقتى ماماندار كەرەك. سوندىقتان, بۇل سايلاۋ داعدارىسقا قارسى شارالار مەن پرەزيدەنتتىڭ «نۇرلى جول» باعدارلاماسىنىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىن جەدەلدەتەدى, – دەيدى كىتاپحاناشىلار قاۋىمداستىعىنىڭ وكىلى, وبلىستىق پۋشكين اتىنداعى كىتاپحانا ديرەكتورى قابيبا اقجىگىتوۆا.
وبلىستىق ازاماتتىق اليانس وكىلدەرى دە وسى ويدا. قازاقستان ازاماتتىق اليانسىنىڭ وڭىردەگى رەسمي وكىلى بولىپ تابىلاتىن وبلىستىق ۇيىم بىرقاتار ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ باسىن بىرىكتىرەدى. اتالعان اليانس ءوڭىرلىك جانە رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە ءتۇرلى توپتاردىڭ مۇددەلەرى ەسكەرىلگەن بىرىڭعاي ستراتەگيالىق جۇمىستار جۇرگىزەتىندىگىمەن ەرەكشەلەنەدى. ۇيىم مۇشەلەرىنىڭ ايتۋىنشا, جاھاندىق داعدارىس سالدارىنىڭ الدىن الۋعا ءھام كۇردەلى كەزەڭدى ءتيىمدىلىكپەن ەڭسەرۋدە الداعى سايلاۋ ناۋقانىنىڭ ماڭىزى ەرەكشە بولماق.
– اۋقىمدى وزگەرىستەر ءداۋىرى باستالىپ كەلەدى. ءبىز وعان ءاردايىم ءازىر بولۋىمىز ءتيىس. پارلامەنت دەپۋتاتتارىنىڭ باستاماسى 5 ينستيتۋتتىق رەفورما اياسىنداعى «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارىن ءتيىمدى جۇزەگە اسىرۋدى كوزدەيدى. ءبىز اتالعان داعدارىسقا قارسى شارالار توڭىرەگىندە بىرگە قيمىلداۋىمىز كەرەك, – دەدى شىعىس قازاقستان وبلىسى بويىنشا ازاماتتىق اليانسىنىڭ توراعاسى ولەگ چەرنىشوۆ.
ول وبلىستاعى مەملەكەتتىك ەمەس سەكتور جەتەكشىلەرىنىڭ پىكىرى كەزەكتەن تىس سايلاۋدى وتكىزۋدى قولدايتىندىعىن كورسەتكەنىن, وزگە دە ازاماتتىق ينستيتۋتتاردى ساياسي-ەكونوميكالىق ماڭىزى زور ناۋقانعا ءبىر كىسىدەي قاتىسۋعا شاقىراتىنىن جەتكىزدى.
بۇل ساياسي شارادان ءوڭىردىڭ ەتنومادەني بىرلەستىكتەرى دە تىس قالمايدى. وبلىستىق دوستىق ءۇيى – قوعامدىق كەلىسىم ورتالىعىندا وتكەن دوڭگەلەك ۇستەلدە ەتنومادەني ۇيىمداردىڭ جەتەكشىلەرى پرەزيدەنتتىڭ پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ 5-شاقىرىلىمداعى دەپۋتاتتاردىڭ وكىلەتتىگىن توقتاتۋ جانە اعىمداعى جىلدىڭ 20 ناۋرىزىنا كەزەكتەن تىس سايلاۋ وتكىزۋ تۋرالى جارلىعىنا قاتىستى وي-پىكىرلەرىمەن ءبولىستى. ءوڭىردەگى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ حاتشىلىق مەڭگەرۋشىسى اسقار نۇرعازيەۆ پرەزيدەنت شەشىمىنىڭ زيالى قاۋىم مەن عىلىمي ورتادا, ەڭبەك ۇجىمدارىندا, كاسىپكەرلەر اراسىندا ۇلكەن قولداۋعا يە بولعاندىعىن, وسى ورايدا, وبلىس كولەمىندە تۇرىپ جاتقان 110 ۇلتتىڭ وكىلى مەن 14 دوستىق ءۇيىنىڭ دەپۋتاتتار كوتەرگەن باستاماعا ءاۋ باستان قولداۋ كورسەتكەنىن ايتتى.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ ءار ۇندەۋى قوعام تاراپىنان, سونىڭ ىشىندە ەتنومادەني ۇيىمدار تاراپىنان ۇلكەن قولداۋعا يە بولىپ كەلەدى. قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ مۇشەلەرى مەن ءوڭىردەگى ەتنوستاردىڭ قوعامدىق ۇيىمدارىنىڭ جەتەكشىلەرى بۇل سايلاۋدىڭ ەل بىرلىگى مەن تۇتاستىعىن ساقتاۋعا جانە ارتتىرۋعا ەرەكشە ۇلەس قوساتىندىعىن اتاپ ءوتتى.
– بۇل بۇگىنگىدەي الماعايىپ ۋاقىتتا دەر كەزىندە جانە دۇرىس جاسالعان قادام بولدى. سوندىقتان, سايلاۋدىڭ ەل دامۋىنداعى الار وزىندىك ورنى بار, – دەدى وبلىستىق ورىس ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ جەتەكشىسى نيكولاي زايتسەۆ. ول ەلباسىنىڭ ەلدىك سوزدەرىنە ارقاشان قۇلاق سالىپ, ودان زامانا لەبىن اڭداپ وتىراتىنىن, الدا بارشاعا سىن بولاتىن ۋاقىت تۋىپ كەلە جاتقانىن, سوندىقتان كورپەگە قاراي كوسىلىپ, قارجىنى ۇنەمدەۋدىڭ, جۇمىس ورىندارىن ساقتاپ قالۋدىڭ ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
– ءبىزدىڭ ەلىمىز دامۋدىڭ ءارتۇرلى اۋىر كەزەڭدەرىن وتكەردى. ءبىز كوپتەگەن قيىندىقتاردى ەڭسەرىپ, جەتىستىكتەرگە جەتتىك. سوندىقتان, بۇل كەزەڭدى دە ارتقا تاستاپ, كوزدەگەن ماقساتتارىمىزعا جەتۋگە دەگەن سەنىمىم كامىل. سوندىقتان, قازاقستاننىڭ ءبىرتۇتاس حالقى رەتىندە پرەزيدەنتىمىزگە ءاردايىم قولداۋ كورسەتەمىز, – دەدى ن.زايتسەۆ. سونداي-اق, «ۆايناح» چەشەن-ينگۋش ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ ءتورايىمى تاتيانا كاگەرمانوۆا, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ مۇشەسى لەو شيك, سلاۆيان ەتنومادەني قوعامىنىڭ جەتەكشىسى الەكساندر ياكوۆلەۆ پەن وزگە دە ەتنومادەني بىرلەستىكتەردىڭ وكىلدەرى الداعى ساياسي ناۋقاندى قىزۋ قولدايتىندىقتارىن ءبىلدىردى.
جيىن سوڭىندا شىعىسقازاقستاندىقتاردى سايلاۋعا ءبىر كىسىدەي قاتىسۋعا شاقىرعان ءۇندەۋ قابىلداندى. سونىمەن بىرگە, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ مۇشەلەرى, ەتنومادەني ءبىرلەستىكتەر جەتەكشىلەرى مەن دوستىق ءۇيىنىڭ قىزمەتكەرلەرى «ءۇي ىشىمىزبەن داۋىس بەرەمىز! كوشەمىزبەن داۋىس بەرەمىز!» اتتى اكتسيانى باستاۋعا ۋاعدالاستى.
دۋمان اناش,
«ەگەمەن قازاقستان».
وسكەمەن.
سۋرەتتى تۇسىرگەن
عىلىمبەك ءسابيتوۆ.
شىعىس ءوڭىرىنىڭ جۇرتشىلىعى كەزەكتەن تىس پارلامەنت ءماجىلىسى مەن بارلىق دەڭگەيدەگى ءماسليحاتتار سايلاۋلارىنا كۇللى وتانداستارىمەن بىرگە ءبىراۋىزدان قولداۋ كورسەتتى. التاي مەن الاكول اراسىندا جاتقان الىپ وڭىردە ەلباسى جارلىعىنا ءۇن قوسۋشىلار قاتارىندا جەكەلەگەن تۇرعىندار دا, قوعامدىق ۇيىمدار مەن مەكەمەلەر دە بار. ماسەلەن, شىعىس قازاقستان وبلىستىق كىتاپحاناشىلار قاۋىمداستىعىنىڭ وكىلدەرى مەملەكەتكە داعدارىسقا قارسى تۇرۋ ءۇشىن جاڭا تەتىك قاجەتتىگىن ايتادى. ياعني, الەمدىك داعدارىستىڭ كۇردەلى كەزەڭىندە قازاقستانعا ءماجىلىس پەن ءماسليحات سىندى ساياسي ينستيتۋتتاردىڭ قۋاتتانا تۇسكەنى كەرەك.
– ەكونوميكادا قاتتى كۇيزەلىسكە جول بەرمەۋ ءۇشىن كاسىبي دەڭگەيى جوعارى, قانداي جاعدايدا دا يكەمدىلىك تانىتا بىلەتىن مىقتى ماماندار كەرەك. سوندىقتان, بۇل سايلاۋ داعدارىسقا قارسى شارالار مەن پرەزيدەنتتىڭ «نۇرلى جول» باعدارلاماسىنىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىن جەدەلدەتەدى, – دەيدى كىتاپحاناشىلار قاۋىمداستىعىنىڭ وكىلى, وبلىستىق پۋشكين اتىنداعى كىتاپحانا ديرەكتورى قابيبا اقجىگىتوۆا.
وبلىستىق ازاماتتىق اليانس وكىلدەرى دە وسى ويدا. قازاقستان ازاماتتىق اليانسىنىڭ وڭىردەگى رەسمي وكىلى بولىپ تابىلاتىن وبلىستىق ۇيىم بىرقاتار ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ باسىن بىرىكتىرەدى. اتالعان اليانس ءوڭىرلىك جانە رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە ءتۇرلى توپتاردىڭ مۇددەلەرى ەسكەرىلگەن بىرىڭعاي ستراتەگيالىق جۇمىستار جۇرگىزەتىندىگىمەن ەرەكشەلەنەدى. ۇيىم مۇشەلەرىنىڭ ايتۋىنشا, جاھاندىق داعدارىس سالدارىنىڭ الدىن الۋعا ءھام كۇردەلى كەزەڭدى ءتيىمدىلىكپەن ەڭسەرۋدە الداعى سايلاۋ ناۋقانىنىڭ ماڭىزى ەرەكشە بولماق.
– اۋقىمدى وزگەرىستەر ءداۋىرى باستالىپ كەلەدى. ءبىز وعان ءاردايىم ءازىر بولۋىمىز ءتيىس. پارلامەنت دەپۋتاتتارىنىڭ باستاماسى 5 ينستيتۋتتىق رەفورما اياسىنداعى «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارىن ءتيىمدى جۇزەگە اسىرۋدى كوزدەيدى. ءبىز اتالعان داعدارىسقا قارسى شارالار توڭىرەگىندە بىرگە قيمىلداۋىمىز كەرەك, – دەدى شىعىس قازاقستان وبلىسى بويىنشا ازاماتتىق اليانسىنىڭ توراعاسى ولەگ چەرنىشوۆ.
ول وبلىستاعى مەملەكەتتىك ەمەس سەكتور جەتەكشىلەرىنىڭ پىكىرى كەزەكتەن تىس سايلاۋدى وتكىزۋدى قولدايتىندىعىن كورسەتكەنىن, وزگە دە ازاماتتىق ينستيتۋتتاردى ساياسي-ەكونوميكالىق ماڭىزى زور ناۋقانعا ءبىر كىسىدەي قاتىسۋعا شاقىراتىنىن جەتكىزدى.
بۇل ساياسي شارادان ءوڭىردىڭ ەتنومادەني بىرلەستىكتەرى دە تىس قالمايدى. وبلىستىق دوستىق ءۇيى – قوعامدىق كەلىسىم ورتالىعىندا وتكەن دوڭگەلەك ۇستەلدە ەتنومادەني ۇيىمداردىڭ جەتەكشىلەرى پرەزيدەنتتىڭ پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ 5-شاقىرىلىمداعى دەپۋتاتتاردىڭ وكىلەتتىگىن توقتاتۋ جانە اعىمداعى جىلدىڭ 20 ناۋرىزىنا كەزەكتەن تىس سايلاۋ وتكىزۋ تۋرالى جارلىعىنا قاتىستى وي-پىكىرلەرىمەن ءبولىستى. ءوڭىردەگى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ حاتشىلىق مەڭگەرۋشىسى اسقار نۇرعازيەۆ پرەزيدەنت شەشىمىنىڭ زيالى قاۋىم مەن عىلىمي ورتادا, ەڭبەك ۇجىمدارىندا, كاسىپكەرلەر اراسىندا ۇلكەن قولداۋعا يە بولعاندىعىن, وسى ورايدا, وبلىس كولەمىندە تۇرىپ جاتقان 110 ۇلتتىڭ وكىلى مەن 14 دوستىق ءۇيىنىڭ دەپۋتاتتار كوتەرگەن باستاماعا ءاۋ باستان قولداۋ كورسەتكەنىن ايتتى.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ ءار ۇندەۋى قوعام تاراپىنان, سونىڭ ىشىندە ەتنومادەني ۇيىمدار تاراپىنان ۇلكەن قولداۋعا يە بولىپ كەلەدى. قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ مۇشەلەرى مەن ءوڭىردەگى ەتنوستاردىڭ قوعامدىق ۇيىمدارىنىڭ جەتەكشىلەرى بۇل سايلاۋدىڭ ەل بىرلىگى مەن تۇتاستىعىن ساقتاۋعا جانە ارتتىرۋعا ەرەكشە ۇلەس قوساتىندىعىن اتاپ ءوتتى.
– بۇل بۇگىنگىدەي الماعايىپ ۋاقىتتا دەر كەزىندە جانە دۇرىس جاسالعان قادام بولدى. سوندىقتان, سايلاۋدىڭ ەل دامۋىنداعى الار وزىندىك ورنى بار, – دەدى وبلىستىق ورىس ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ جەتەكشىسى نيكولاي زايتسەۆ. ول ەلباسىنىڭ ەلدىك سوزدەرىنە ارقاشان قۇلاق سالىپ, ودان زامانا لەبىن اڭداپ وتىراتىنىن, الدا بارشاعا سىن بولاتىن ۋاقىت تۋىپ كەلە جاتقانىن, سوندىقتان كورپەگە قاراي كوسىلىپ, قارجىنى ۇنەمدەۋدىڭ, جۇمىس ورىندارىن ساقتاپ قالۋدىڭ ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
– ءبىزدىڭ ەلىمىز دامۋدىڭ ءارتۇرلى اۋىر كەزەڭدەرىن وتكەردى. ءبىز كوپتەگەن قيىندىقتاردى ەڭسەرىپ, جەتىستىكتەرگە جەتتىك. سوندىقتان, بۇل كەزەڭدى دە ارتقا تاستاپ, كوزدەگەن ماقساتتارىمىزعا جەتۋگە دەگەن سەنىمىم كامىل. سوندىقتان, قازاقستاننىڭ ءبىرتۇتاس حالقى رەتىندە پرەزيدەنتىمىزگە ءاردايىم قولداۋ كورسەتەمىز, – دەدى ن.زايتسەۆ. سونداي-اق, «ۆايناح» چەشەن-ينگۋش ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ ءتورايىمى تاتيانا كاگەرمانوۆا, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ مۇشەسى لەو شيك, سلاۆيان ەتنومادەني قوعامىنىڭ جەتەكشىسى الەكساندر ياكوۆلەۆ پەن وزگە دە ەتنومادەني بىرلەستىكتەردىڭ وكىلدەرى الداعى ساياسي ناۋقاندى قىزۋ قولدايتىندىقتارىن ءبىلدىردى.
جيىن سوڭىندا شىعىسقازاقستاندىقتاردى سايلاۋعا ءبىر كىسىدەي قاتىسۋعا شاقىرعان ءۇندەۋ قابىلداندى. سونىمەن بىرگە, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ مۇشەلەرى, ەتنومادەني ءبىرلەستىكتەر جەتەكشىلەرى مەن دوستىق ءۇيىنىڭ قىزمەتكەرلەرى «ءۇي ىشىمىزبەن داۋىس بەرەمىز! كوشەمىزبەن داۋىس بەرەمىز!» اتتى اكتسيانى باستاۋعا ۋاعدالاستى.
دۋمان اناش,
«ەگەمەن قازاقستان».
وسكەمەن.
سۋرەتتى تۇسىرگەن
عىلىمبەك ءسابيتوۆ.
