ارمان اسۋىندا

ەلىمىز وتكەن 2015 جىلدى ۇلكەن قوشەمەتپەن تاريح قويناۋىنا شىعارىپ سالىپ, جاڭا 2016 جىلدى ۇكىلى ۇمىتپەن, كوتەرىڭكى كوڭىل-كۇيمەن, زور قۋانىشپەن قارسى الدى. ارينە, وتكەن جىلعا وكپەمىز جوق. ەلىمىزدىڭ بەدەلى ەسەلەنىپ ارتىپ, حالقىمىزدىڭ ءال-اۋقاتى جاقسارىپ, ەكونوميكالىق دامۋ قارقىنى كۇشەيىپ, مادەنيەتىمىز مانەرلى ۇردىستەرمەن تولىقتى. دەگەنمەن, جاڭا 2016 جىلدىڭ جاسامپاز جوسپارلارىنىڭ ىرگەتاسى وتكەن 2015 جىلى قالانعانىن ەستە ساقتاۋىمىز قاجەت. وتكەن جىلى ەلباسى – ن.نازارباەۆ «5 ينستيتۋتتىق رەفورمانى جۇزەگە اسىرۋ بويىنشا 100 ناقتى قادام – ۇلت جوسپارىن» جاريالاپ, تەك قازاقستان حالقىن عانا ەمەس, بۇكىل الەم جۇرتشىلىعىن تاعى ءبىر ەلەڭ ەتكىزگەن ەدى. بۇل «ۇلت جوسپارىن» – ۇلى جوسپار دەپ باعالاۋعا ابدەن بولادى. ارينە, كەشەگى ءجۇرىپ وتكەن جولىڭدى, بۇگىنگى بولمىسىڭدى, ەرتەڭگى بولاشاعىڭدى باعامداماي, سەنىمدى تۇردە العا باسۋ مۇمكىن ەمەس. سوندىقتان, اتالعان «ۇلت جوسپارى» مەملەكەتىمىزدىڭ حا­لىقارالىق شەڭبەردەگى بەدە­لىنىڭ ارتۋىنا, ەلىمىزدىڭ ەكو­نوميكاسىنىڭ قارقىنداپ دامۋىنا, قازاقستان حالقىنىڭ الاڭسىز, قامسىز ءومىر سۇرۋىنە جول اشاتىن بىرەگەي باعدارلاما بولىپ تابىلادى. وسى باعدارلامانى قۇقىق­تىق تۇرعىدان قامتاماسىز ەتىپ, زاڭدىلىعىن بەكىتەتىن جا­ڭا زاڭنامالاردىڭ جۇيەسى قابىلداندى. بۇل رەتتە, ارينە, 2016 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باس­تاپ كۇشىنە ەنگەن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جاڭالانعان ازاماتتىق پروتسەسسۋالدىق كودەكسىنىڭ ماڭىزى ەرەكشە ەكەنىن تاعى دا ءبىر اتاپ وتكەندى ءجون دەپ سانايمىز. بۇل ورايدا ەلباسىنىڭ «ۇلت جوسپارى – قازاقستاندىق ارمانعا باستايتىن جول» دەگەن ماقالاسىن وقىپ شىعىپ, ۇلكەن اسەر الدىم. حالقىن سۇيگەن, سانالى ءومىرىن ەل يگىلىگىنە ەڭبەك ەتۋگە ارناعان اسىل پەرزەنتتىڭ جان تەبىرەنىسىن ۇعىندىرعان وسى ماقالادان تولاعاي تابىستار مەن جارقىن بولاشاققا باستايتىن جاسامپاز جولدى جاڭىلماي تابۋعا بولادى. قازاقستاندىقتار «2050» ستراتەگياسىن تابىستى تۇردە جۇزەگە اسىرىپ, ەلىمىزدىڭ الەمدىك دوداداعى ەكونوميكاسى دامىعان, كۇش-قۋاتى ەسەلەپ ارتقان, حالقى باقۋاتتى 30 ەلدىڭ قاتارىنا قوسىلۋ جولىندا ايانباي ەڭبەك ەتۋدە. وسى ۇلى ماقساتتارعا جەتۋ ءۇشىن, ارينە, جۇيەلى جوسپار, تەرەڭ ويلانىستىرىلعان ءىس-شارالار مەن باستامالار قاجەت. «دۇرىس ارەكەت – ماقساتقا جەتكىزەر جولدى دۇرىس تاڭداۋدان باستالادى» – دەپ ايتقان ەكەن ۇلى ويشىل, فيلوسوف ءابۋ ءناسىر ءال-فارابي. ءيا, ءبىزدىڭ ۇلى ماقساتتارعا جەتەلەيتىن جولداردى دۇرىس تاڭداعانىمىزدى ءومىردىڭ ءوزى دالەلدەپ وتىر. شۇكىر دەپ ايتايىق, ەلىمىز ەگەمەندىك العان جىلدار ىشىندە الەمنىڭ ساياسي كارتاسىندا ءوزىن­دىك تانىمى مەن ورنى بار, بەدە­لى بەينەلەنگەن «قازاقستان رەسپۋبليكاسى» دەپ اتالاتىن مەملەكەت ىرگەتاسىن بەكەم قالاپ, ءوزىنىڭ «كوش-كەرۋەنىمەن» ساپارعا شىقتى. ارمان ادامدى العا جەتەلەيدى, قيىندىقتارعا توزۋگە جانە ونى جەڭىپ شىعۋدىڭ سارا جولدارىنا باعىت بەرەدى, جىگەرىڭە جىگەر قوسادى, تالابىڭا تابىس تىلەيدى. ارمانعا جەتۋ جولىندا ادام­زات ارىنا ارقا سۇيەيدى, نامى­سىنىڭ وتىنا جىلىنىپ, ۇلتتىق قۇندىلىقتاردىڭ ءمولدىر باستاۋلارىنان ءنار الادى. بۇگىندە جەكە ادامنىڭ ارمانى بۇكىل قازاقستاندىق ارمانعا اينالعان اسقارالى داۋىردە كۇن كەشىپ جاتىرمىز. ارماننىڭ ۇلىلىعى مەن اس­قاقتىعى ونىڭ جاڭا كەزەڭدەرىمەن, جاڭا بەلەستەرىمەن ولشەنەدى. ەلباسى قازاقستاندىق جاڭا ارماننىڭ تۇساۋىن كەسىپ, ءسات ساپار تىلەدى. بۇل ارماننىڭ اياسىندا حالقىمىزدىڭ بولاشاعى, ۇلتى­مىزدىڭ ۇلىلىعى, نامىس پەن جىگەردىڭ جاڭا كوزدەرى, سەرگەك سەزىم مەن قۋاتتى رۋح كۇشى جاتىر. وسىناۋ ۇلى ماقساتتاردى قاتاڭ قۇقىقتىق ءتارتىپ پەن ءادى­لەتتى زاڭدىلىقتى ساقتاماي جۇزەگە اسىرۋ مۇمكىن ەمەس. سوندىقتان, جاڭا رەفور­مالىق باستامالاردىڭ باستى باعىت­تارىنىڭ ءبىرى رەتىندە قازاقستانداعى تاۋەلسىز سوت جۇيەسىن جانە بۇكىل قۇقىق قورعاۋ جۇيەسىن ونان ءارى دامىتۋ ماسەلەلەرى بەلگىلەندى. بۇل رەتتە ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ «حال­­قى زاڭىن سىيلايتىن, سوتىنا سەنەتىن قوعام ەڭ دامىعان قوعام», دەگەن قاناتتى ءسوزىن ەستەن شىعارماۋىمىز قاجەت. بۇگىندە ەلىمىزدە قازاقستان حالقىنىڭ مۇددەلەرىن كونس­تيتۋتسيالىق دەڭگەيدە قور­عايتىن, حالىقارالىق ۇلگىلەردىڭ تالاپتارىنا ساي كەلەتىن جاڭا قازاقستاندىق سوت جۇيەسىنىڭ قىزمەت اتقارىپ جاتقانى تاريحي شىندىققا اينالدى. حالىقتىڭ سوت جۇيەسىنە, سوت قىزمەتىنە دەگەن سەنىمدەرى ەسەلەپ ارتۋدا. قوعامداعى تەپە-تەڭدىك پەن قۇقىقتىق احۋالدى ساقتاۋ جولىندا سوت جۇيەسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى ابىرويمەن ەڭبەك ەتۋدە. 2016 جىلدان باستاپ, جاڭا ءۇش ساتىلى سوت جۇيەسى ءوزىنىڭ قىزمەتىن باستادى. ۇلت جوسپارىندا سوت جۇيەسىن رەفورمالاۋ شەڭبەرىندە ءبىر­نەشە جاڭا, شىن مانىندە سوت جۇيەسىنىڭ جۇمىسىن تۇبەگەيلى تۇردە جاڭادان ۇيىمداستىرۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن شارالار قاراس­تىرىلعان. سوت جۇيەسىندەگى باستى تۇلعا – سۋديالاردى تاڭداۋ, ىرىكتەۋ جانە تاعايىنداۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وتكەن جىلداردىڭ تاجىريبەلەرىن ەسكەرە وتىرىپ, جاڭا ينستيتۋتتىق شەشىمدەر قابىلداندى. بۇل رەتتە اۆتونومدى مەملەكەتتىك مەكەمە رەتىندە قايتا قۇرىلعان قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جوعارى سوت كەڭەسى مەن جوعارعى سوت جانىن­داعى سوت ءجيۋريىنىڭ الدىندا ايتۋلى مىندەتتەر تۇرعانىن اتاپ ءوتۋ قاجەت. قاسيەتتى حالقىمىزدىڭ اسىل مۇ­رالارىنىڭ ءبىرى – بيلەر سوتىنىڭ باستاۋلارىنان سۋسىنداپ, ۇلى تۇلعالار تولە بي, قازىبەك بي, ايتەكە بي سياقتى بابالارىمىزدىڭ وسيەتتەرىن جادىنا تۇتقان, جاڭا زاماننىڭ, جاڭا قازاقستاندىق ءداۋىردىڭ ءبىر كىرپىشى بولىپ قالانعان بۇگىنگى سوت جۇيەسىنىڭ ءاربىر مۇشەسىنىڭ دە بويلارىندا اسقاق ارمان, تاۋداي تالاپ, نامىس پەن جىگەر بار ەكەنىن ماقتانىشپەن ايتا الامىز. ءبىز سوت جۇيەسىنە قاتىستى ءمىن­دەتتەر مەن الدىمىزدا تۇرعان اسۋلاردىڭ ماقساتىن تەرەڭ ءتۇسى­نەمىز, جاۋاپكەرشىلىك جۇگىن سەزىنەمىز. سوت جۇيەسىنىڭ ماقساتى مەن مۇراتى حالقىمىزدىڭ ماقساتى مەن مۇراتىمەن ۇندەس, مازمۇنداس ەكەندىگى بىزگە كۇش-جىگەر بەرەدى, العا جەتەلەيدى. وسى ۇلى ماقساتتارعا جەتۋ جو­لىنداعى ءبىزدىڭ باستى قارۋىمىز تەرەڭ ءبىلىم, تارتىمدى تاجىريبە, جوعارى كاسىبي شەبەرلىك جانە جاڭا قازاقستاندىق ارمانعا باس­تايتىن جول بولىپ تابىلادى. مىندەت ايقىن, جول جارقىن. باعلان ماقۇلبەكوۆ, جوعارعى سوتتىڭ سۋدياسى. استانا.