قابىلدانعان شارالار ناتيجەسىن بەرۋدە

مال ازىعىن دايىنداۋدىڭ باس­تاپقى كەزەڭىندە وبلىستا قولدا بار مالدى قىستان شىعىنسىز الىپ شى­­عۋ ءۇشىن جەتكىلىكتى جەم-ءشوپ داي­­ىن­داپ الۋدا كۇردەلى جاعداي تۋىنداۋى مۇمكىن دەگەن ابىرجۋشىلىق بول­عانى راس. وعان سەبەپ كوكتەمنەن باس­تاپ شىلدەنىڭ ورتاسىنان اۋعانشا وڭىردە ءبىر تامشى جاڭبىردىڭ بول­ماۋى سالدارىنان شابىندىقتار­داعى ءشوپتىڭ شىعىمىنىڭ ناشار­لىعى ەدى. الايدا, قاشاندا ءبىر ءىسى ىلگەرى جۇرەتىن وبلىس اكىمى ەلەۋسىن ساعىندىقوۆ مۇنداي قيىندىق­تار­دى جەڭۋدىڭ جوبا-جوسپارىن كۇنىل­گەرى جاساپ, اۋدان اكىمدەرىنە مال ازىعىن دايىنداۋعا بايلانىستى تالاپتى كۇشەيتتى. جەم-ءشوپ داي­ىنداۋشىلارعا ءتۇرلى جەڭىلدىكتەردى قاراستىردى. مىسالى, مال ازىعىن دايىنداۋشىلارعا بەرىلەتىن جانار-جاعارمايدى 50 پايىز ارزانداتۋعا 150,0 ملن. ال تۇرعىندارعا جەم-ءشوپ دايىنداۋشىلاردى قولداۋعا 173,0 ملن. تەڭگە ءبولدى. ال, مال ازىعىن دايىنداۋدىڭ ەكپىندى ەكى ايلى­عى­نىڭ جەڭىمپازدارىن ماراپاتتاۋعا 5,0 ملن. تەڭگە قاراستىردى. جەم-ءشوپ دايىنداۋدىڭ بارىسىنا تالاپ پەن باقىلاۋ كۇشەيتىلدى. اۋدان اكىمدەرىنەن وسى شارۋا­نىڭ قالاي اتقارىلىپ جاتقانى قاتاڭ سۇرالدى. وبلىس باسشىسى­نىڭ دەر كەزىندە العان شارالارى ناتيجەسىن بەردى. ۇستىمىزدەگى جىلعى تامىزدىڭ ەكىنشى جۇلدىزىنا 808,0 مىڭ توننا مال ازىعى دايىندالدى. مۇنىڭ ءوزى قىسقا قاجەتتى مال ازى­عىنىڭ 70 پايىزىن قۇرايدى. بۇل تۋ­رالى وبلىستىق اۋىل شارۋاشى­ل­ى­عى باسقارماسىنىڭ باستىعى ەر­سايىن اجىباەۆ بۇقارالىق اق­پارات قۇرالدارى وكىلدەرىمەن وتكىز­گەن ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا مالىمدەدى. ونىڭ ايتۋىنشا, وبلىس اكىمى­نىڭ ءوڭىردىڭ بارلىق تۇرعىندارىنا ۇندەۋىنەن كەيىن حالىقتا, اسىرەسە, مال ازىعىن دايىنداۋشىلار ارا­سىندا ەلەۋلى سەرپىلىس بولىپ, جەم-ءشوپتى ءوز كۇشتەرىمەن دايىنداپ الۋعا سەنىم­­­دىلىك كۇشەيگەن. وعان دالەل, وبلىس بويىنشا دايىندا­لا­تىن مال ازى­عىنىڭ كولەمىن الدە دە كوبەيت­كەلى وتىرعان كورىنەدى. ياعني, بۇعان دەيىن وبلىستا 1059 ملن. تون­نا جەم-ءشوپ دايىنداۋ مەجەلەنسە, ەندى ونى 1200 تونناعا جەتكىزۋ كوزدەلۋدە. وبلىس اكىمى مال ازىعىن داي­ىنداۋشىلاردىڭ قيمىلىن شيراتا ءتۇسۋ ماقساتىندا 1 قىركۇيەككە دەي­ىن بەلگىلەنگەن مەجەدەن كورىنگەن اۋدانداردى ىنتالاندىرۋعا تاعى دا 5,0 ملن. تەڭگە قارجى ءبولىپ وتىر. سونداي-اق, جەم ماسەلەسى دە وڭ شەشىلەتىن بولىپتى. بارلىعى 70 مىڭ توننا جەم قاجەت بولسا, سونىڭ 57 مىڭ تونناسىن دايىنداۋعا ۇكى­مەت جاردەم بەرمەكشى. وبلىس باس­شى­سى ەلەۋسىن ساعىندىقوۆ بۇل ءما­سەلە جايىندا اقمولا, قوستاناي, سول­تۇستىك قازاقستان وبلىستا­رى­نىڭ اكىمدەرىمەن كەلىسسوز جۇرگىزۋدە. اۋىل شارۋاشىلىعى قۇرىلىم­د­ارىنىڭ قارىزدارىن كەيىنگە قال­دىرۋ دا قاراستىرىلۋدا.ۇكىمەتتەن سيىرلاردى ساقتاۋعا 325 ملن. تەڭگە سۋبسيديا بولىنەدى دەپ كۇتىلۋدە. بۇل سۋبسيديانى العاندار دا سيىرلار سانىن كەمىتپەۋ ءۇشىن وعان جەم-ءشوپ ساتىپ الاتىنى ءسوزسىز. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, قىستان قى­­سىلماي شىعۋدىڭ بارلىق ءمۇم­كىن­­دىكتەرى بار. باستاپقىدا مال ازى­عىن باسقا وڭىرلەردەن دايىنداۋ جو­لى دا قاراستىرىلعان ەكەن. قازىر ونداي قاجەتتىلىك جوق. سەبەبى, ويىل اۋ­دانىنىڭ وزىندە عانا 10 مىڭ تون­­نا دايىندالعان پىشەن الۋشىسىن كۇ­تۋدە كورىنەدى. مۇنداعى مال ازى­عى اناعۇرلىم ارزان دا. وسىنداي مۇمكىندىكتەر بىرقاتار اۋدانداردا دا بار. اينالدىرعان ءبىر ايدىڭ ىشىندە قاجەتتى مال ازىعىنىڭ 70 پايى­زىن دايىنداپ العان اقتو­بە­لىك­تەر ناۋ­قاندىق جۇمىستى قازان اي­ىندا دا جۇرگىزۋگە بولاتىنىن ەسكەرىپ, ۇدە­دەن شىعاتىندارىنا سەنىمدى. ساتىبالدى ءساۋىرباي. اقتوبە وبلىسى.