مەنىڭ ورنىمدا وزگەلەر دە وسىلاي ىستەر ەدى

– دەيدى «ەرلىگى ءۇشىن» نوميناتسياسىنىڭ يەگەرى,  بۇگىنگى كۇننىڭ بالا باتىرى نيكيتا تيۋكين قازان ايىنىڭ باسىندا اس­تانادا «ماڭگىلىك ەل – بولاشاعى ءبىرتۇتاس ەل» تاقىرىبىندا رەسپۋبليكالىق پاتريوتتار فورۋمى وتكىزىلدى. وسى شەڭبەردە «جىل پاتريوتى» بايقاۋىنىڭ قورىتىندىسى شىعارىلىپ, مۇندا جەڭىمپازدار جەتى اتالىم بويىنشا ماراپاتتالدى. سولاردىڭ ىشىندە زەلەنوۆ اۋدانىنداعى دوستىق اۋىلىنىڭ تۇرعىنى, 8-سىنىپ وقۋشىسى نيكيتا تيۋكين «ەرلىگى ءۇشىن» اتالىمىنا يە بولدى. وعان بۇل ماراپات نە ءۇشىن بەرىلدى؟ ءبىز تومەندە ونىڭ جاي-جاپسارى مەن ءمان-جايىن ايتقاندى ءجون كوردىك. «...دوستىق مەكتەبىنىڭ جەتىن­شى سىنىپ وقۋشىسى سۋعا باتىپ بارا جاتقان ەكى قىزدى قۇت­قارىپ قالىپتى» دەگەن اقپارات الەۋمەتتىك جەلىلەردى شارلاپ كەتكەن كەزدە ءبىز دە بۇگىنگىنىڭ باتىرى – نيكيتانى كەزدەستىرۋگە اسىقتىق. بىراق, ەرەسەك ادامنىڭ ءوزى ويلانىپ قالار ساتتە قايمىقپاستان سۋعا سەكىرىپ, تالىقسىپ جاتقان جاندى قۇتقارىپ العان بالانىڭ ەرلىگى جۇرتشىلىق پەن جەرگىلىكتى بيلىك وكىلدەرىنىڭ نازارىنان تىس قالعان جوق. شاقىردى, قۇتتىقتاپ قولداۋ ءبىلدىردى, ماراپاتتاپ, كوپكە ۇلگى ەتتى. بالا باتىرىمىزدىڭ ءسال سايابىرسىپ, ءوز-وزىنە كەلگەن ءساتىن كۇتتىك. سونىمەن قالاي بولدى ءوزى؟! 24 مامىر – جۇرتتىڭ ءبارى ەرتەڭ بولاتىن سوڭعى قوڭىراۋ سالتاناتىنا دايىندالىپ جاتقان شاق. دۇكەنگە بارماق بولعان دوسىنا قاننەن-قاپەرسىز ىلەسە شىققان نيكيتا جول-جونەكەي سىنىپتاسى داريا مەن ءبىر سىنىپ تومەن وقيتىن ميلانانى كەزدەستىرەدى. وزەنگە شومىلۋعا بارا جاتقاندارىن ءبىل­گەن نيكيتا ەش ويلانباستان قىزدارعا ىلەسىپ كەتە باردى. – ول ساتتە مەنىڭ سۋعا شومىلۋ ويىمدا بولعان جوق, ءتىپتى. قىز­دارعا ىلەسىپ جۇرە بەرىپپىن, دوسىم بولسا دۇكەننەن كەرەگىن الىپ جونىنە كەتتى, – دەگەن نيكيتا سول ساتتە قىزدارعا ىلەسۋگە قانداي دا ءبىر تىلسىمنىڭ اسەرى بولعانىن سەزگەندەي. – سۋعا ءبىرىنشى ءتۇستىم, سال­قىن­داۋ ەكەن. ءبىر ءتۇرلى كوڭى­لىم قوبالجىپ قىزدارعا الاڭ­داۋمەن بولدىم. وزەننىڭ بەل ورتاسىنا دەيىن ءجۇزدىم, قىز­دار دا قاپتالداسا جەتتى. شار­شاعاندارىن بايقامادىم. كەرى قايتقانىمدا قىزدار الىس­تاپ قالا بەردى. ويىمدا ەشتەڭە جوق مەن ءبىر مەزەتتە ميلانانىڭ ءالسى­رەپ, شاراسىزدانعانىن سەزدىم. «قۇتقارۋ كەرەك» دەگەن ويمەن جانىنا تەزدەتىپ بارىپ, جاعاعا سۇيرەي جونەلدىم. ارەڭ دەپ شى­عارا بەرگەنىم سول دارياعا كوزىم ءتۇسىپ كەتتى. ءبىر رەت قولىن سەرمەپ, ىشقىندى دا سۋعا باتىپ كەتتى. كومەككە شاقىراتىن دا جۋىق ماڭدا ەشكىم جوق, قايتا سۋعا سەكىردىم. سۇڭگىپ, تەرەڭدەسەم سۋىق سۋ دەنەنى قارىپ بارادى, داريا جوق. ەنتىگىپ سۋ بەتىنە شىق­تىم, بىراق قورقىنىش جوق. دوس­تارمەن كەيدە وسىلاي ءبىر­دەڭە ىزدەپ, ۋادەلەسىپ وينايتىن­بىز. قايتا سۇڭگىدىم. نەگىزى ءوزىم كىشكەنتايىمنان سۋ استىندا كو­زىمدى اشىپ سۇڭگيمىن. شومىلىپ جۇرگەن كوپ ادام بولماسا, سۋ مولدىرەپ تۇرادى. شاپشاڭداپ سۇڭگىپ, وڭدى-سولدى شارلاپ ەدىم, داريانىڭ اياعى سەزىلدى. جارماسا كەتىپ, جوعارى كوتەرىلدىم. اۋىر­لاپ كەتكەن, قيمىلسىز. جاعاعا الىپ شىققان كەزدە تەلەديدار­دان كورگەن سۋدان قۇتقارۋ ەرەجەسى ەسىمە ءتۇستى دە شالقاسىنان جات­قىزىپ كەۋدە تۇسىنان قاتتى سو­عىپ, قوس قولداپ جانشي بەردىم. كەنەت لوقسىپ جۇتقان سۋدى قۇسىپ, تىنىستاي باستادى. اياق-قولى قۇرىسىپ قالعان سياقتى بولدى. سودان كومەككە ادامدار كەلدى, قىزداردى اتا-انالارى الىپ كەتتى, – دەگەن نيكيتا اجالدان ادام قۇتقارىپ, باتىرلىق ارەكەت ەتكەنىن بالانىڭ ويىنى سياقتى كورەدى ەكەن. تاپتىشتەپ سۇراماساڭ, ارتىق سوزگە ساراڭ بالا ۇيالىپ, كوزىن تايدىرا بەرە­دى. «ساباعىڭ قالاي؟» – دەدىك اڭگىمەنىڭ اۋانىن ءسال وزگەرتىپ. «نورمالنو» – دەپ جىميدى, اكەسىنە ۇرلانا قاراپ. – نيكيتا ءجۇزۋدى ءوزى ۇيرەنىپ الدى جانە ءوزى ايتقانداي كىش­كەن­تايىنان كوزىن اشىپ سۇڭگيدى. ەركە ءوستى, ازداپ قيقارلىعى دا جوق ەمەس. ولاي بولماسا, ەرلىككە بارماس ەدى عوي, – دەدى اكەسى رينات ۇلىنا سۇيسىنە قاراپ. – قاي سالانى تاڭداسا دا ءوزى بىلەدى, سپورتتان دا قارا جاياۋ ەمەس, تەحنيكاعا قاتتى قىزىعادى. جۋىردا وسى ارەكەتىن باعالاعان الماتىلىق كاسىپكەر جىگىت 200 مىڭ تەڭگە اقشا جولدادى. ونىسىنا راحمەت, ارينە, بالامنىڭ ارمانداپ جۇرگەن موتوتسيكلىن الىپ بەردىك. اناسى ەكەۋمىز «ورال نانى» ناۋبايحاناسىندا جۇمىس­تامىز. نيكيتا كوبىنە ۇيدە ءوزى قالادى. بالانىڭ دوسقا قامقور, باتىل دا سەزىمتال بولىپ وسۋىنە ۇستازدارىنىڭ سىڭىرگەن ەڭبەگى زور دەپ ويلايمىن. مەكتەپتە پسيحولوگيالىق باعىتتاعى «وتبا­سىلىق تاربيە» كابينەتى جۇمىس جاسايدى. اناسى قولى قالت ەتكەندە سول جەردە ۇل بالا تاربيەسىنە قاتىستى كەڭەس الىپ, بالانىڭ ۇيدەن تىس ۋاقىتتاعى ءتارتىبىن تالقىلاپ وتىرادى. مەكتەپ پەن تىعىز بايلانىسۋ ارقىلى ءبىز نيكيتانىڭ بويىنداعى ءبىراز قيقارلىعىن رەتتەپ كەلەمىز. ەندى, مىنە, ماقتانىشىمىزعا اينالىپ, ەل سۇيسىنگەن ەرلىككە باردى. بالامدى وسىنداي ەرلىككە, ادامگەرشىلىككە باۋلىعان ۇستاز­دارىنا العىسىم شەكسىز, – دەگەن اكەسى بالاسىنىڭ بويىنان ەرەكشە قابىلەت بايقايتىنىن جاسىرمادى. – مۇنى مەن ەرەكشە ەرلىك پەن ءىس-ارەكەت دەپ ويلامايمىن. مەنىڭ ورنىمدا بولسا ءوزىن رەسپۋبليكانىڭ پاتريوتى دەپ سانايتىن ءاربىر دوس-قۇربىمىز ءدال وسىلاي جاسايتىنىنا كۇمانىم جوق. مەنىڭ قازىرگى العا قويعان ماقساتىم – مەكتەپتى ويداعىداي اياقتاپ, سودان كەيىن ءوزىم العا قويعان ماقساتقا قول جەتكىزۋ. مەنى توتەنشە جاعدايلار قىزمەتى, ادامداردى وقىس وقيعالاردان قۇتقارۋ ارەكەتى ەرەكشە قىزىقتىرادى. ەرجەتكەننەن كەيىن وسى باعىتتا ارنايى ماماندىق الىپ, ورتاق وتانىمىز – قازاقستاننىڭ ءبىر قاجەتىنە جاراعىم كەلەدى. مەن «ەرلىگى ءۇشىن» نوميناتسياسىن قازاق قىرانى, عارىشكەر-ۇشقىش ايدىن ايىمبەتوۆتىڭ قولىنان العانىمدى ماقتانىش تۇتامىن. مەن دە بولاشاقتا ايدىن اعاما ۇقساپ, بوي تۇزەمەك ويىم بار, – دەدى ءبىزدىڭ كەيىپكەرىمىز. ءبىز بالا باتىرعا «ءتىل-كوزدەن امان بولعايسىڭ» دەگەن تىلەگىمىزدى ىشتەي ايتىپ قالا بەردىك. نۇرجان دۇزباتىروۆ, جۋرناليست, تەمىر قۇسايىن, «ەگەمەن قازاقستان». باتىس قازاقستان وبلىسى, زەلەنوۆ اۋدانى, دوستىق اۋىلى. سۋرەتتە: «ەرلىگى ءۇشىن» نوميناتسياسىن يەلەنگەن باقىتتى ءسات.