02 قىركۇيەك, 2015

«ەلدەگى الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋدىڭ دەڭگەيى – بۇل مەملەكەتتىڭ كەمەلدەنۋىندەگى باستى كورسەتكىشى»

438 رەت
كورسەتىلدى
12 مين
وقۋ ءۇشىن
فوتو كونكولەۆسكيحالىقارالىق الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ قاۋىمداستىعىنىڭ باس حاتشىسى حانس-حورست كونكولەۆسكي: الەۋمەتتىك قام­سىزداندىرۋدى ۇيىم­داستىرۋدا ەكونوميكالىق تيىمدىلىك پەن كورسەتىلەتىن قىز­مەتتەردىڭ ساپاسىن ارتتىرۋداعى اق­پاراتتىق-كوممۋ­نيكاتسيالىق تەحنو­لوگيالاردىڭ ءرولى تۋرالى حالىقارالىق الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ قاۋىمداستىعىنىڭ باس حاتشىسىمەن سىندارلى اڭگىمە ءوربىدى. – باس حاتشى مىرزا, الەۋ­مەتتىك-ەكونوميكالىق جانە تەحنيكالىق وزگەرىستەر, سونىمەن قاتار قوعامدىق تالاپ­تاردىڭ كۇن ساناپ ارتۋى الەۋ­مەتتىك قامسىزداندىرۋ سالا­سىنداعى قىزمەت كورسەتۋدە جاڭا مودەلدەردى ەنگىزۋدى تالاپ ەتەدى. حالىققا ساپالى قىزمەت كورسەتۋدى جانە رەسۋرس­تاردى ۇتىمدى پايدالانۋدى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن الدى­مىزعا قانداي مىندەتتەر قويۋى­مىز قاجەت جانە قانداي جاڭا مودەلدەردى قولدانۋىمىز كەرەك؟ – ماعان سۇحبات بەرۋگە ءمۇم­كىندىك بەرگەندەرىڭىزگە راحمەت. ءسىزدىڭ ەلگە تاعى دا كەلۋ مەن ءۇشىن ۇلكەن قۋانىش. 2014 جىلى مەن VII استانا ەكونوميكالىق فورۋمىنا جانە «الەۋمەتتىك قورعاۋدان – الەۋمەتتىك پروگرەسكە» تاقىرىبىنا وتكەن ءىىى حالىقارالىق عىلىمي-تاجىريبەلىك كونفەرەنتسياعا قا­تىس­قان ەدىم. بۇل جولى مەن الەۋ­مەتتىك قامسىزداندىرۋ سالا­سىنداعى اقپاراتتىق-كوممۋني­كاتسيالىق تەحنولوگيالار بويىن­شا حالىقارالىق الەۋمەتتىك قام­سىزداندىرۋ قاۋىمداستىعىنىڭ XIV حالىقارالىق كونفەرەنتسياسىنا قاتىساتىن بولامىن. سوڭعى جىلدارى اقپاراتتىق جانە كوممۋنيكاتسيالىق تەحنولوگيالار (اكت) الەۋمەتتىك قام­سىزداندىرۋ سالاسى جۇمىسىنىڭ ورتالىق ستراتەگيالىق فاكتورى بولىپ وتىر. سونىمەن بىرگە الەۋ­مەتتىك قامسىزداندىرۋ ينستي­تۋتتارىنىڭ ۇكىمەتتىك جانە مەم­لەكەتتىك سەكتور ءۇشىن اكت سالاسىندا جاڭا زەرتتەۋلەردىڭ ورتا­لىعى بولۋى دا كەزدەيسوق ەمەس. اكت قولدانۋ ناقتى ۇدەرىستەردى اۆتوماتتاندىرۋعا مۇمكىندىك بەرىپ قانا قويماي, سونداي-اق كوپتەگەن وپەراتسيالار مەن قىز­مەتتەردى قايتا وزگەرتە وتىرىپ, وندىرىستىك تيىمدىلىكتى جاقسارتىپ جانە الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ ۇيىمدارىنىڭ كورسەتەتىن قىزمەت­تەرىنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا دا مۇمكىندىك بەردى. ەگەر ءبىز الەمدىك تاجىريبەگە قارايتىن بولساق, وندا اكت سالاسىنداعى ءارتۇرلى ءتيىمدى باس­تامالار مەن شەشىمدەرگە مىسالداردى كوپتەپ كورەمىز. بىرىك­تىرۋ مەملەكەتتىك قىزمەتتەردى قايتالاۋدى جانە بولشەكتەۋدى تومەندەتۋ ەسەبىنەن, سونىمەن قاتار ءارتۇرلى مەكەمەلەر مەن سۋبەكتىلەر اراسىنداعى بايلانىستاردى جاقسارتۋ ەسەبىنەن الەۋمەتتىك باعدارلامالاردىڭ تيىمدىلىگى مەن ونىمدىلىگىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك تۋعىزدى. جۇمىس ساپاسىن ارتتىرۋ جانە ۇدەرىستەردىڭ دالدىگى قانداي دا ءبىر دارەجەدە باقىلاۋ مەن ەسەپتەۋلەر زاڭدىلىعىنا سەنىمدىلىكتى ارتتىردى. بۇگىندە كورسەتىلەتىن قىزمەتتەر ساپاسىن ارتتىرۋ الەۋمەتتىك قام­سىزداندىرۋ ۇيىمدارىنىڭ ماڭىزدى باسىمدىعى بولىپ تابىلادى. ونىڭ باستى ماقساتى بۇدان بىرنەشە جىل بۇرىن الەۋمەتتىك ساقتاندىرۋ اگەنتتىگىنىڭ قىزمەت­كەرلەرى تىكەلەي سويلەسۋ ارقىلى عانا ورىنداۋ مۇمكىن بولعان وپەرا­تسيالار جيىنتىعىن قولدانۋ­شىلارىمىزدىڭ پايدالانۋ اياسىن كەڭەيتۋ مۇمكىندىگىنىڭ ارتۋى بولىپ وتىر. بۇعان قوسا ينتەرنەتكە جانە ءموبيلدى قۇرىلعىلارعا نەگىزدەلگەن از شىعىندى زاماناۋي تەحنولوگيا­لار كوبىنە ازاماتتارعا ارنالعان قىزمەتتەردى كورسەتۋدىڭ جاڭا تەتىك­تەرىن ەنگىزۋگە كومەكتەسىپ وتىر­عانىن ەرەكشە اتاۋعا بولادى. – الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ قىزمەت كورسەتۋ جۇيەسىنە قانشا مەملەكەتتىك ۇيىم قوسىلعانىنا قاراماستان وعان بايلانىسسىز, تۇتاستاي بىرىكتىرىلگەن جۇيە بو­لۋى كەرەك. قازىرگى ۋاقىتتا ءار­تۇرلى ۇيىمداردىڭ دەرەكتەر بازاسىن تابىستى جانە تي­ىمدى باسقارىپ وتىرعان جانە ءوز­ارا اكىمشىلىك بىرىكتىرۋگە قول جەت­كىزگەن مەملەكەتتەر تۋرالى مى­سال كەلتىرسەڭىز. وسىنداي ءبى­رىك­تىرىلۋ جاعدايىندا قىزمەت كور­­سەتۋ شىعىنى قانشالىقتى تومەندەيدى؟ – تولىقتاي كەلىسەمىن: اكت سالاسىنداعى وسىنداي زەرتتەۋ­لەردىڭ ماقساتى – ءتيىمدى بىرىكتىرۋدى جانە قىزمەت كورسەتۋ ساپاسىن ارتتىرۋدى قولداۋ بولىپ تابىلادى. الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋداعى جانە مەملەكەتتىك قىزمەت كور­سەتۋدىڭ باسقا سالالارىنداعى وپە­را­تسيالىق تۇعىرنامالارداعى جالپى اقپاراتتىق رەسۋرستاردى جۇزەگە اسىرۋدىڭ ارتۋى جۇيەلەردىڭ بىرىكتىرىلۋىنە نەگىزدەلگەن جاڭا ۇيىمداستىرۋشىلىق مودەلدەردىڭ قۇرىلۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل بىرنەشە اگەنتتەر باسقاراتىن, سونىمەن بىرگە, قاتىساتىن ۇيىم­داردىڭ ناقتى قانداي دا ءبىر ەرە­جەلەرى مەن مىندەتتەرىن سىيلاي وتىرىپ, وپەراتسيالىق تيىمدىلىگى مەن كەشەننىڭ ونىمدىلىگىن ارتتىرادى. استانادا وتەتىن كونفەرەنتسيا ەكونوميكالىق مۇمكىندىكتەردىڭ وزدەرىنىڭ باسىمدىقتارىن بايلانىستىرۋ قاجەتتىلىگى مەن جالپى ماسەلەلەرىمەن ءجيى توعىساتىن ءار ەلدىڭ الدىڭعى قاتارلى وزىق تاجىريبەلەرىن تالدايدى. مى­سالعا, ستاندارتتالعان دەرەكتەر الماسۋ جانە وپەراتسيالىق ءوزارا قىزمەتتەرگە نەگىزدەلگەن سالالىق قۇرىلىمدى قولدانا وتىرىپ, وزدەرىنىڭ وپەراتسيالارىن بىرىكتىرەتىن فرانتسۋز الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ ۇيىمىن ايتار ەدىم. مۇنداي ءتاسىل كورسەتىلەتىن قىزمەت ساپاسىن ارتتىرىپ قانا قويماي, سونىمەن بىرگە جارنا تولەۋدەن جالتارۋ مەن ءارتۇرلى الاياق­­تىقتىڭ الدىن الۋعا دا كومەك­تەسەدى. لاتىن امەريكاسىنىڭ بىرقا­تار ەلدەرىندە (ونىڭ ىشىندە, ارگەن­تينا, برازيليا, چيلي, مەكسيكا جانە ۋرۋگۆاي) الەۋمەتتىك قورعاۋ باعدارلامالارى الەۋمەتتىك قام­سىزداندىرۋدىڭ ءارتۇرلى باعىت­تارىنا جاۋاپ بەرەتىن ءارتۇرلى مەكەمەلەردىڭ اقپاراتتىق جۇيە­لەرىن بىرىكتىرۋ جولىمەن جۇزەگە اسىرىلادى. الەۋمەتتىك ساقتاندىرۋ باع­­دار­­لامالارىنا جارنا جي­ناۋ سالاسىنداعى كەيىنگى قار­قىن­دار جارنا جيناۋعا جانە جۇمىس بەرۋشىلەرگە جاۋاپتى ۇيىمدار ءۇشىن اكت بىرىڭعاي تۇعىر­ناماسى قولدانىلادى. كورەيا رەسپۋب­ليكاسىندا جانە ۋرۋگۆايدا, مىسالى, مۇنداي ىنتىماقتاستىق الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ مە­كەمەلەرى مەن جۇمىس بەرۋشىلەر اراسىندا جۇزەگە اسىرىلسا, ال ارگەنتينادا مۇنداي جۇمىس سالىق اگەنتى مەن جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ مەكە­مەلەرىمەن ىنتىماقتاسۋى ارقىلى جۇرگىزىلەدى. وسىنداي تاجىريبەلەر ۆەدوم­ستۆوارالىق ۇيلەستىرۋدى جانە ءاربىر جەكەلەگەن ۇيىم جۇمىسىنىڭ شەڭ­بەرىنەن تىس اكت جۇيەسىن ەنگىزۋدى تالاپ ەتسە دە ءوز جەمىسىن بەردى. – الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ سالاسىندا حالىققا قىزمەت كور­سەتۋدە وپەراتسيالاردىڭ كوپ­تەگەن تۇرلەرى جۇرگىزىلەدى. دەرەك­تەردى قورعاۋ, قاۋىپسىزدىك ءجا­نە اقپاراتتىڭ قۇپيالىلىعى قالاي جۇزەگە اسىرىلادى؟ – الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ مەكەمەلەرى قىزمەتكەرلەر, جۇ­مىس بەرۋشىلەر, بەنەفيتسيارلار, الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ باعدارلامالارى جانە باسقا دا دەرەكتەر تۋرالى اقپاراتتىڭ ۇلكەن كولەمىن جينايدى جانە ساقتايدى. اكت سالاسىنداعى قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ, اسىرەسە الاياقتىق قاتەرلەرگە قاتىستى, ۇنەمى الەۋ­مەتتىك قامسىزداندىرۋ ورگاندارى مىندەتتەرىنىڭ ءبىر بولىگى بولدى, بىراق ۆەب-نەگىزدە حالىققا جاڭادان جالپى قىزمەتتەر كورسەتۋ باعدارلامالارىن ازىرلەۋ مەكەمەلەردىڭ قورعاۋ جۇيەلەرى ءۇشىن دەرەكتەردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋگە جاڭا شارالاردى قابىلداۋدى تالاپ ەتتى. وسىنداي اقپاراتتاردىڭ كوپ بولىگى جينالادى, ساقتا­لادى, وڭدەلەدى جانە اكت جۇيە­سىنىڭ كومەگىمەن بەرىلەدى. اقپا­راتتىڭ مازمۇنىنا بايلانىسسىز اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىك پەن دەرەكتەردى قورعاۋ اكت سالا­سىنداعى باستى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى بولىپ وتىر. الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ مەكەمەلەرى اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىك پەن دەرەكتەردىڭ قۇپيالىلىعى ماسەلەلەرىن ءارتۇرلى شەشەدى. اكت جانە دەرەكتەردىڭ قاۋىپ­سىزدىگى ۆەب-نەگىزدە ستاندارتتى كوممۋنيكاتسيالىق ارنالاردى قولدانۋمەن بايلانىستى بولا­تىندىقتان, دەرەكتەردىڭ قۇپيا­لىلىعىن قامتاماسىز ەتۋ ءمىن­دەتى نەگىزىنەن ۇلتتىق جانە حا­لىق­ارالىق ەرەجەلەرگە سايكەس شەشىلەدى. جەكە دەرەكتەردىڭ قۇپيالىعىن قورعاۋ مەن مەكەمەلەر اراسىنداعى دەرەكتەر الماسۋ كولەمىنىڭ ارتۋى اراسىنداعى قولايلى تەڭگەرىم الەۋمەتتىك قورعاۋدىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا, ءالى دە اشىق ماسەلە بولىپ وتىر. – بۇگىندە الەۋمەتتىك قام­­سىز­­داندىرۋ سالاسىن­دا­عى اق­پاراتتىق-كوممۋني­كا­تسيا­لىق تەح­نولوگيالار بويىنشا حا­­لىق­ارالىق الە­ۋ­مەتتىك قام­­­سىز­داندىرۋ قاۋىم­داستى­عىنىڭ XIV حالىقارالىق كونفەرەن­تسياسى وتەدى. وعان حاقق مۇشە-ۇيىمداردان الەمنىڭ 50 اسا ەلىنەن وكىلدەر قاتىسادى. وسىنداي كەڭ اۋقىم­دى شارادان قانداي ءناتي­جەلەر كۇتەسىز؟ – اقپاراتتىق-كوممۋني­كا­تسيالىق تەحنولوگيالار بويىنشا استانا قالاسىندا «الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋدىڭ ماقساتتارىنا جەتۋدەگى اكت سالاسىنىڭ ستاندارتتارى مەن بىرىڭعاي شەشىمدەرىن قابىلداۋ جولدارى» تاقىرىبىنا وتەتىن كونفەرەنتسيا حاقق اعىم­داعى باعدارلاماسىنداعى باستى وقيعالاردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. ءبىز كونفەرەنتسيا بىرنەشە سالادا بىرقاتار ماڭىزدى ورلەۋلەرگە اكەلەدى دەپ كۇتۋدەمىز. حاقق الەۋمەتتىك قامسىز­داندىرۋدىڭ باسقارۋ سالاسىندا حالىقارالىق ستاندارتتاردىڭ, ونىڭ ىشىندە اكت سالاسىنىڭ دامۋىندا العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلاتىنىن اتاپ وتكىم كەلەدى. سوندىقتان كونفەرەنتسيانىڭ كۇن تارتىبىندەگى باستى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى دەرەكتەردى باسقارۋ بويىنشا حاقق جاڭا باسشىلىعىن, سونىمەن قاتار حالىقارالىق شارتتاردا پايدالانۋ ءۇشىن اكت قولدانىلۋ اياسى تالقىلاناتىن بولادى. الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ ءۇشىن اكت دامۋى تەحنولوگيانىڭ دامۋىنا جانە ونىڭ قولدانىلۋ قارقىنىنا بايلانىستى بولا­تىندىقتان, ءبىز كونفەرەنتسيا شەڭ­بەرىندە الەم بويىنشا مەملەكەتتىك اكىمشىلىكتەرمەن جۇمىس ىستەي­تىن باستى كومپانيالاردىڭ قا­تىسۋىمەن سالالىق فورۋم ۇيىم­داستىرۋدى, ونىڭ ىشىندە قاتى­سۋشىلاردىڭ يدەيالارىمەن, ماسەلەلەرىمەن ءبولىسۋدى ۇيعارىپ وتىرمىز. سونىمەن قاتار, كونفەرەن­تسيانىڭ استانادا وتكىزىلۋىنىڭ ءوزى ساياسي ەرىك پەن ينۆەستيتسيانىڭ ۇيلەسۋى رەتىندە ازاماتتاردىڭ يگىلىگىنە مەملەكەتتىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىن قامتاماسىز ەتە الاتىندىعىنىڭ سيمۆولى بولىپ تابىلادى. – ءبىزدىڭ ەلىمىزدەگى ءاربىر ادام­­نىڭ مۇددەسى مەن قاجەت­تىلىگى قازاقستان ۇكىمەتى ءۇشىن نە­گىزگى باسىمدىق بولىپ تابى­لادى. بۇگىنگى كونفەرەنتسيا ەلىمىزدە الەۋمەتتىك تولەمدەر مەن ءجار­دەم­اقىلار تولەۋ, سونىمەن قا­تار, ءاربىر ادامعا قىزمەت كور­­سەتۋ ارقىلى حالىق ءۇشىن ىڭ­عايلى جانە لايىق­تى جاع­دايلار جاساۋعا ۇم­­تى­لاتىنىن كورسەتىپ وتىر.  قازاقستانداعى الەۋمەتتىك قور­عاۋ جۇيەسىن ءسىز قالاي باعا­لايسىز جانە بولاشاقتاعى قىز­­­­مەت­تەرىمىزگە تىلەر تىلەگىڭىز قانداي؟ – ەلدەگى الەۋمەتتىك قام­سىز­­داندىرۋدىڭ دەڭگەيى – بۇل مەملەكەتتىڭ الەۋمەتتىك كەمەل­دەنۋىندەگى باستى كورسەتكىشى ەكەندىگىنە مەن تولىقتاي سە­نەمىن. حاقق قازاقستاندى الەۋ­مەتتىك قامسىزداندىرۋدى قازىرگى زامانعى قوعامنىڭ قاجەتتى شارتى جانە تۇراقتى دامۋى رە­تىندە جوعارى باعالايدى. مەنى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ ساليقالى ساياساتىنىڭ ارقاسىندا قازاقستاننىڭ ەكونوميكالىق جەتىستىكتەرىنىڭ ءوز حالقىنىڭ الەۋمەتتىك قورعالۋىن كۇشەي­تۋى ءۇشىن قولدانىلاتىنى تول­عاندىرادى. ءبىزدىڭ باعالاۋىمىزشا قا­زاقستان ۇرپاقتار اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق قاعيداتىنا قۇرىلعان بازالىق مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋدى, قوسىمشا الەۋمەتتىك ساقتاندىرۋدى جانە جيناقتاۋشى زەينەتاقىمەن قامسىزداندىرۋدى, سونىمەن قاتار ەرىكتى جيناقتاۋلاردى بىرىكتىرەتىن حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋدىڭ دامىعان كوپدەڭگەيلى مودەلىن بىلدىرەدى. بۇرىنعى كەڭەس وداعى ەلدە­رىمەن سالىستىرعاندا قازاقستاندا تۇراقتىلىعى اعىمداعى ەكونو­ميكالىق دامۋ رەسۋرستارىمەن جەتكىلىكتى قامتاماسىز ەتىلە­تىن, حالىقتى الەۋمەتتىك قامسىز­دان­دىرۋ جۇيەسىمەن جاپپاي قامتۋ ساقتالعان. سونىمەن بىرگە, سىزدەردەگى ۇلت­تىق جۇيە سوڭعى ون جىلدىقتا جىلدام وزگەرەتىن ەكونوميكالىق تۇرعىدا حالىقتىڭ قاجەتتىلىگىنە جاۋاپ بەرە وتىرىپ, جانە بارلىق حالىقتى بىردەي الەۋمەتتىك قور­عاۋدى قامتاماسىز ەتۋدە ساياسي باسىمدىقتى ساقتاي وتىرىپ, با­رىنشا قارقىندى دامۋدا. مۇنداي مىندەتتەر الەمدەگى باسقا دا الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ اكىمشىلىكتەرىنىڭ الدىندا دا تۇر, سونىمەن بىرگە, ەگەر جۇيە تەڭ­دەس­تىرىلگەن جانە ءتيىمدى باسقا­رىلعان جاعدايدا عانا جۇزەگە اسىرىلۋى مۇمكىن. سوندىقتان دا الەۋمەتتىك قام­سىزداندىرۋ باعدارلامالارى مەن تولەمدەر جانە جاردەماقىلار, كورسەتىلەتىن قىزمەتتەر دەڭگەيىنىڭ تەڭبە-تەڭدىگىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن رەسۋرستارعا ۇنەمى وزگەرىستەر ەنگىزۋگە سىزدەردىڭ ۇكىمەت ەرەكشە كوڭىل اۋدارادى. مىسالى, سىزدەردىڭ كوپسالالى دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسى اياسىندا قازاقستاندا مىندەتتى مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورىن قۇرۋ مەديتسينالىق كومەك جۇيەسىنىڭ قارجىلىق تۇراق­تىلىعىن نىعايتۋ جولىندا ما­ڭىزدى قادام بولاتىنى ءسوزسىز. مەن, سونىمەن بىرگە, تاياۋداعى مەملەكەتتىك جانە مەملەكەتتىك ەمەس زەينەتاقى قورلارىنىڭ بىرىڭعاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورىنا اينالعانىن دا باسا ايتقىم كەلىپ وتىر. بۇل شارا اكىم­شىلىك شىعىنداردى ازايتىپ, بارلىق زەينەتتىك جۇيەنى باس­قارۋدى ورتالىقتاندىراتىنى ءسوزسىز. اڭگىمە سوڭىندا, ءبىز حاقق الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋدىڭ حالىقتىڭ دەنساۋلىعى مەن ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋعا شەشۋشى ينۆەس­تيتسيا بولىپ تابىلاتىنىن جانە تەڭدەستىرىلگەن ەكونوميكالىق جانە تۇراقتى الەۋمەتتىك دامۋ­دىڭ باستى فاكتورى بولىپ تا­بىلاتىنىن اتاپ ايتقىم كەلەدى. بارلىعىمىز ءۇشىن دە الەۋ­مەتتىك ساقتاندىرۋدى ودان ءارى نىعايتۋ ماقساتىندا حاقق قازاق­ستانداعى مۇشەلەرىمەن تىعىز ىنتىماقتىستىقتىڭ ودان ءارى جالعاسىن تاباتىنىنا سەنىمدى. –  مازمۇندى اڭگىمەڭىزگە كوپ راحمەت.  اڭگىمەلەسكەن مارات اققۇل, «ەگەمەن قازاقستان».
سوڭعى جاڭالىقتار

اتىراۋدا ۇشەم دۇنيەگە كەلدى

ايماقتار • بۇگىن, 16:42