ارقادان ايبىندى اسىرعان, تالايلار بارەكەلدى دەپ باس ۇرعان ەلوردامىز بوي كوتەردى. بۇل, «ەل دەگەندە ەمىرەنىپ, جۇرت دەگەندە جۇگىنىپ قىزمەت ەتكەن» (باۋىرجان مومىش ۇلى) ەلباسى باستاعان ادال ازاماتتاردىڭ ەڭبەگىنىڭ جەمىسى مەن جەڭىسى ەكەنى ءسوزسىز. تاعى دا قاداپ ايتساق, ول جەڭىس پەن جەمىس – ءدال بۇگىن بىردە اقمولا, ودان سوڭ تسەلينوگراد بولىپ الما كەزەك اۋىسىپ, ەندى ماڭگى ەلدىڭ ماڭگى استاناسىنا اينالعان باس قالامىز ەكەنى ايداي الەمگە اقيقات.
ەلى بار, استاناسى بار جۇرت الەمگە تىكە قاراي الادى ەكەن. وعان قازىر كوز جەتكىزىپ وتىرمىز. باس قالامىزدا تابانىمىزدى كيەلى توپىراققا تىرەپ تۇرىپ, وزگەلەرمەن وي ءبولىسىپ, پىكىر الماسۋعا, قاجەت بولىپ جاتسا تەپسىنىپ تۇرىپ تاۋەلسىزدىكتى قورعايتىن ىرگەلى جۇرتقا اينالدىق. وسىنداي ماڭدايعا باسىپ, كوك تۋمەن قاتار كوككە كوتەرەر ەلوردامىز تۋرالى العاشقى ءسوز ايتىلعانىنا دا 20 جىلدان اسا ۋاقىت وتە شىققان ەكەن. پرەزيدەنتتىڭ زاڭ كۇشى بار «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ استاناسى تۋرالى» جارلىعىنا الداعى قىركۇيەكتىڭ ون بەسىندە جيىرما جىل بولادى.
«بارلىق جولدار ريمگە اكەلدى», دەپ يتاليالىقتار ايتپاقشى, بۇكىل حالقىمىزدىڭ ءبىتىم-بولمىسىن تۇگەندەگەن, التىن الاڭىنان قىراندارىن ۇشىرىپ, قايتا قوندىراتىن مىقتى تۇعىرعا اينالعان ەلوردا ءبىر كۇندە, نە ءبىر ايدا, بولماسا ءبىر جىلدا بوي كوتەرگەن جوق. قىزىعى دا, قيىندىعى دا جەتىپ-ارتىلدى. ەڭ باستىسى, بەرەكە-بىرلىك كوزدەگەن ماقساتقا, دىتتەگەن مارەگە جەتكىزدى. سونىڭ بارىنە كۋا بولعان بۇگىنگى قازاق زيالىلارىنىڭ ءبىرى, ادەبيەتتانۋشى, فولكلوريست, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, ۇعا اكادەميگى سەيىت قاسقاباسوۆ ەدى. ءبىز كورنەكتى عالىمدى اڭگىمەگە تارتقان بولاتىنبىز.
– استانانى اۋىستىرۋ جايىن العاش ەستىگەندە قانداي كۇيدە بولدىڭىز؟
– ىرگەسى مىقتى, ىرىمەيدى, ءشىرىمەيدى دەگەن كەڭەس ءداۋىرى كۇيرەپ, بودان ەلدەر بوستاندىعىن العان ۋاقىتتاعى, «بالاپان باسىنا, تۇرىمتاي تۇسىنا» دەگەن كەزدەگى الاساپىران كىمگە دە بولسا وڭاي سوققان جوق. جۇرتتىڭ كوڭىل كۇيى دە الا قۇلا ەدى. وسىنداي ساتتە استانانى ارقاعا كوشىرۋ كەرەك دەگەن يدەيا ايتىلا باستادى. «بۇل ورىندالمايتىن ارمان عوي», دەپ سەنبەگەندەر دە, ەكىۇداي كۇي كەشكەندەر دە بولماي قويعان جوق. جاسىراتىن نەسى بار, وسى ورىندالاتىن ءىس پە, الدە بولجام با دەگەن وي مەنىڭ دە باسىمنان وتكەن».
– سوندا ءسىزدىڭ كوڭىلىڭىزدە دە ءبىر كۇمان بولعان ەكەن عوي.
– قازاق – قاشاندا ءۇمىتىن ۇكىلەگەن حالىق. سويتە تۇرىپ, بۇل قالاي دەگەن سۇراقتى دا الدىڭا تارتا بىلگەن. مۇنىڭ ارعى جاعىندا ءزىل جوق, ساقتىقتان, ساقتاندىرۋدان تۋعان عوي. ارعى-بەرگى تاريح, قيلى كەزەڭدەر, بايتاق دالامىزدىڭ الداعى تاعدىرى ويعا ورالعاندا, مەن جاڭا استانا تۋرالى يدەيانى وڭعا باعالادىم. ويتكەنى, سولتۇستىك وبلىستاردىڭ قۇبىلاسى اندا-ساندا قىرىق قۇبىلىپ ونىڭ كەيبىر جاعىمسىز كورىنىستەرى الدىمىزدان شىعا بەرەتىن. ەڭ باستىسى, ول وڭىرلەردەگى مەملەكەتتىڭ يەسى, ىرگەتاسى سانالاتىن قازاقتىڭ ۇلەسى كوڭىل كونشىتپەيتىن. مەن مۇنى پرەزيدەنتتىڭ ويلى سوزدەرىنەن اڭعاراتىنمىن. بىراق ول كىسى بادىرايتىپ ايتقان جوق.
– استانا سالۋ باقىتى بىزگە بۇرىن بۇيىرماعان دەيسىز عوي.
– شىنىندا, جيىرماسىنشى عاسىردا وزگەنىڭ ۇستەمدىگى باسىم ءتۇسىپ, ۇلتىمىز ءوز استاناسىن تۇرعىزا المادى. الاش ارىستارى ۇيىسىپ, ۇلت جوقشىسى بولعان سەمەي قالاسىنىڭ جايى بەلگىلى. جاقسىلارىمىز باس قوسقان ورىنبورعا دا ورنىعا المادىق. قىزىلورداعا ءسال ايالداپ, الاتاۋدىڭ باۋرايىنداعى الماتىعا تابان تىرەدىك. مۇنىڭ ءبارىن دە ماسكەۋدەگى بيلىك تۇتقاسىن ۇستاعاندار شەشتى. الماتىنىڭ تابيعاتى دا, تاعىلىمى دا ەرەكشە ەكەنىن ءبارىمىز بىلەمىز. دەگەنمەن, ءوز قولىمىز ءوز اۋزىمىزعا جەتكەندە جەر مەن ەلدىڭ ەرتەڭگى تاعدىرى ءۇشىن ەلباسىنىڭ استانانى وتانىمىزدىڭ تەڭ ورتاسىنا كوشىرۋ جونىندەگى بۇل يدەياسى تاريحي شەشىم بولعانىن بۇگىن ەشكىم دە جوققا شىعارا الماسا كەرەك.
– استانا انىقتالعاننان كەيىن كوش باسىندا كەلگەندەردىڭ ءبىرى ءوزىڭىز ەمەس پە ەدىڭىز؟
– مەن اقمولاعا 1997 جىلى كەلدىم. ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ جانىنان «ەۋرازيا» ورتالىعىن قۇرۋعا باسشىلىق جاسادىم. بۇل ەۋرازيا يدەياسىن جان-جاقتى زەرتتەپ, زەردەلەۋگە ارنالعان ورتالىق ەدى. قاي ءىستىڭ دە وڭاي ورىندالا قويمايتىنى بەلگىلى. وتىراتىن ورىن, عىلىمي قىزمەتكەرلەر جاعىنان قينالعانىمىز انىق. دەگەنمەن, ەل ىرگەسىن بەكىتۋگە دەگەن ۇمتىلىس ءبارىن جۇيەلى اتقارۋعا جەتەلەدى.
ءبىر كەزدەرى باتىستىق ۇعىم العا شىقسا, تاۋەلسىزدىكتەن كەيىن شىعىس الەمىنە دە بويلاپ بارۋ قاجەتتىگى تۋىندادى. بۇل يگى قادام ەلوردادا دا ءوز شەشىمىن تابۋ كەرەكتىگىن ەسكەرىپ, ۋنيۆەرسيتەتتە شىعىستانۋ فاكۋلتەتىن ۇيىمداستىرۋعا دا جەتەكشىلىك ەتتىم.
ول كەزدە قالا اقمولا اتالاتىن. ۇكىمەت تە, پارلامەنت تە كەلە قويماعان ەدى. قالانىڭ كەلبەتى كەيدە ويلانتپاي قويمايتىن. ەڭسەلى ۇيلەر از ەدى. ءجونى ءتۇزۋ كوشەلەر دە كوپ ەمەس بولاتىن. جيەك جول اتىمەن جوق. ولاردىڭ وزىنە توسەلگەن اسفالت تا ۇزىك-ۇزىك, كوبى قيىرشىق تاسپەن كومكەرىلگەن. كەيبىر تۇستارىنان وتكەندە بەلۋاردان بالشىق كەشەتىنبىز. اعاش ماردىمسىز, كوگال بولىمسىز. جەرگىلىكتى حالىقتىڭ كوبى وزگەلەرگە قارايلايدى, سولارعا ۇقساپ سويلەۋگە تالپىنادى. ۇلتىم دەگەن ازاماتتار ونشا كوپ ەمەس, ساناۋلى عانا. ولار قازاق جەرى مەن ءتىلىنىڭ, حالقىنىڭ جايىن قوزعاپ, قالاداعى ۇلتتىڭ ۇلەس سالماعىنا كەلگەندە بىرەۋلەرى 14 پايىز دەسە, ەكىنشىلەرى 17 پايىزعا جەتپەگەنىن العا تارتادى. جىلتىر اليۋمينيمەن ورالعان دوڭكيگەن قۇبىرلار كوزگە وعاش كورىنەدى. «ءاي, مىنا قالادان ايبىندى استانا سالۋ 40-50 جىلعا سوزىلاتىن شىعار», دەگەن كۇدىكتەردى كوپ ەستيتىنبىز.
بابالار سوزىنە باقساق: «تاۋەكەل ءتۇبى جەلقايىق, وتەسىڭ دە كەتەسىڭ», تالپىنساڭ جوعىڭدى تابادى ەكەنسىڭ, ۇمتىلساڭ المايتىن اسۋ, شىقپايتىن شىڭ جوق كورىنەدى. مەن وسى ويدى العا تارتقاندا, ەسىمە ەلباسىنىڭ قايسارلىعى, قارىمى, الداعى كۇنگە دەگەن شەكسىز ءۇمىتى, ءبارىن بىلىمدارلىقپەن ۇيىمداستىراتىن كورەگەندىگى ورالادى.
بيلىك قۇرىلىمدارى اقمولاعا كوشىپ كەلەتىن بولعان سوڭ, ازىرلىك باستالىپ كەتتى. بۇرىنعى وبلىستىق پارتيا كوميتەتىنىڭ عيماراتى كۇردەلى جوندەۋدەن ءوتتى. باستى كوشەلەر اسفالتتالىپ, ونىڭ بويىنداعى تۇرعىن ۇيلەردىڭ سىرتى ارلەندى. جۇرت بولىپ جۇمىلعان جۇمىس ىرعاعى بويعا قۋات بەرىپ, كۇماندى وي سەيىلە باستادى. كوپ اۋعان جاققا قۇداي دا سەپتىگىن تيگىزەتىن كورىنەدى.
كۇن ساناپ اقمولانىڭ اجارى اشىلىپ, كوركى كىرە باستادى. وتانىمىزدىڭ ءتورت بۇرىشىنان جىگەرىن جانىعان ازاماتتار لەك-لەگىمەن كەلىپ جاتتى. ءار الۋان جاڭا عيماراتتاردىڭ ىرگەتاسى قالانىپ, شاعىناۋدانداردا تۇرعىن ۇيلەر ساپ تۇزەدى. قىزۋ تىرلىك باستالدى. اقمولالىق ازاماتتار مۇنداي قيمىل-قارەكەتتى كورگەندە, اسىرەسە ۇلكەندەر جاعى ريزالىقتارىن ءبىلدىردى.
– اقمولاعا كەلگەندە پاتەر ماسەلەسى قالاي شەشىلدى؟
– بۇل جاعى ۇزاق اڭگىمە. شاعىن قالادا پاتەر جايى كوپ قيىندىق كەلتىردى. جەڭگەڭ قاسىمدا ەدى, بالالار الماتىدا قالدى. تاۋەكەل دەپ كەلگەن سوڭ – بارىنە ءتوزۋىڭ كەرەك. ءار جەردە جۇردىك. ۇيگە لايىقتاپ الىڭدار دەپ جاتاقحانادان بولمەلەر بەردى. ونى دۇرىس باسپاناعا اينالدىرۋ قيامەتتىڭ قيىنى ەدى. ماتەريال تاپساڭ, جوندەيتىن شەبەر قولعا تۇسە بەرمەيدى. قاتىرامىن دەپ كەلگەندەر تەڭگەڭدى قاعىپ الىپ, تاپتىرماي كەتەدى. ورتا جاستان اسقاندا سونىڭ بارىنە كوندىك, توزدىك. ەڭ باستىسى, باتىرلار جىرىنداعى ءسابي بولىپ تۋىپ, كۇن ساناپ وسكەن الىپتار سەكىلدى استانا كوركەيدى. ەڭ باستىسى, ەلورداعا قازاق كەلدى. اينالاسىندا ۇلتىمىزدىڭ وكىلدەرى باس قۇراعان اۋىلدار بوي كوتەردى. حالىقتىق قاسيەتىمىز قالىپتاسا باستادى. ءبىز كەلگەندە جالعىز قازاق مەكتەبى بار ەدى. سول مەكتەپ تۇرعان كوشە «كازاحسكايا» دەپ اتالاتىن. ۇلت ۇرپاعى ۇلت مەكتەپتەرىنىڭ سانىن ارتتىردى. قاعاجۋ كورىپ كەلگەن قازاق ءتىلىنىڭ بىرتە-بىرتە كۇنى تۋىپ, كۇڭگىرت قالعان تۇسىنا ساۋلە ءتۇستى. العاشقى كەزدە جاقتىرماي قاراعان قانداستارىمىز ەندىگى جەردە ەڭسەلەرىن كوتەرىپ, انا تىلىندە ءۇن قاتا باستادى.
قازىر ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە كافەدرا مەڭگەرەمىن.
اجارى اشىلعان, كەلبەتى كەلىسكەن ءبىلىم ورداسىنىڭ قازىرگى الەۋەتى كىمنىڭ دە بولسىن ويىنا قانات بىتىرەدى. سونىمەن بىرگە, ەركە ەسىلدىڭ ەكى جاعىنا تىزىلگەن ءساندى عيماراتتار قازاق ەلىنىڭ داۋلەتىنە ساۋلەتى ساي ەكەنىن دايەكتەپ تۇرعانى انىق.
اشىق كۇندەرى كوك اسپانمەن استاساتىن اينەكتى ۇيلەر ەرەكشە اسەرگە بولەيدى. ءبارى دە كوركەم, ءبارى دە كورىكتى. مىسالى, حان شاتىر, بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم سارايى, «دۋمان» ويىن-ساۋىق كەشەنى, «قازاق ەلى» مونۋمەنتى – وسىلاي جالعاستىرىپ كەتە بەرەدى.
بۇلاردىڭ ىشىندە استانانىڭ, بۇكىل ەلىمىزدىڭ سيمۆولىنا اينالعان «بايتەرەكتىڭ» ءجونى بولەك.
مەن فولكلوريست رەتىندە حالىقتىق ميفولوگيانىڭ تەرەڭ ءيىرىمدەرىن كوپ زەرتتەدىم. سوندا ءبىر اڭعارعانىم, دۇنيەجۇزى حالىقتارىنىڭ ميفولوگياسىندا ءۇش الەمنەن تۇراتىن بۇكىل كوسموستى ۇلكەن ءزاۋلىم اعاش تۇرىندە سۋرەتتەۋ ورىن العان. بۇل اعاش كوپ جاعدايدا ميفتىك ءۇش الەمدى, ياعني اسپاندى, جەردى, جەر استىنداعى ۆەرتيكالدى تۇردە جالعاستىرىپ تۇرادى. ونى عىلىمدا «الەمدىك اعاش» نەمەسە «كوسموستىق اعاش» دەپ اتايدى. بۇكىل كوسموستىڭ تاعدىرى وسى اعاشپەن بايلانىستىرىلادى. ول تومەنگى, ورتاڭعى, جوعارعى الەمدى ۇستاپ تۇرعان تىرەۋ جانە ولاردى ءبىر-بىرىمەن ارالاستىرماي, كوسموستى تازا ساقتاپ, ىزگىلىكتى قىزمەت اتقارادى. سول الەمدەگى كەيىپكەرلەردىڭ تاعدىرىنا اسەر ەتەتىنى ايتىلادى.
مەن كەزىندە «ەگەمەن قازاقستانعا» بايتەرەك تۋرالى تولىمدى ماقالا جازعانىم بار. وندا: «استانا بايتەرەگى – ميفولوگيادا سۋرەتتەلەتىن كوسموستىڭ مودەلى, ول بۇكىل الەمدى سيمۆولدىق ۇعىممەن بەينەلەپ تۇر: اسپانعا بوي تۇزەپ, جەر شارىن كوتەرىپ, ەجەلگى ميفولوگيانى نەگىزگە الا وتىرىپ, بۇگىنگى قازاقستاندى الەمگە پاش ەتۋدە. استانا بايتەرەگى – قارا ورمان قالىڭ قازاقتىڭ بەينەسى, ونىڭ جارقىن بولاشاققا ىزگىلىكتى الەمگە ۇمتىلىسى. استانا بايتەرەگى – قازاق ەلىنىڭ تىرەگى مەن قورعانى. ال ونىڭ كەپىلى – ەلباسى», دەگەن ەدىم.
شىنىندا, ارقا توسىندەگى استانا نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆتىڭ كەمەڭگەر ساياساتىنىڭ ناتيجەسىندە بۇگىنگى بيىگىنە جەتتى. قازىر ەلباسى مەن ەلوردانى ءبولىپ قاراي المايسىڭ. اسىرەسە, زاماناۋي الىپ عيماراتتاردان پرەزيدەنتتىڭ قولتاڭباسى ايقىن كورىنىپ تۇرادى. ءبىر زاماندارداعى وڭ جاعالاۋداعى جۇپىنى ۇيلەردىڭ ءوزى تانىماستاي وزگەردى.
ال سول جاعالاۋداعى كەرەمەت اكىمشىلىك ورتالىقتارى مەن ءتورت قۇبىلاسى تۇگەل تۇرعىن ۇيلەر كىمدى دە بولسا سۇيسىندىرەدى. اسىرەسە, ەلوردانىڭ اينالاسىنداعى جاسىل بەلدەۋ بورانعا تىنىس بولىپ, جەلگە توقتاۋ سالدى. قالا ءىشى تۇرعىن ۇيلەردىڭ اۋلالارى جاسىل جەلەكپەن كومكەرىلىپ, قالا كوركىنە كورىك قوسىپ وتىر.
بۇرىن الىس-جاقىن شەتەلدەرگە شىققاندا استانالارىن قاق جارىپ اعىپ جاتقان وزەندەردى, وندا ءجۇزىپ جۇرگەن كەمەلەردى كورگەندە, بۇل نەتكەن كەرەمەت دەپ تامساناتىنبىز. قازىر ەلوردانىڭ ءارى مەن ءسانىن كىرگىزىپ, ەكى جاقتىڭ ورتاسىنا دانەكەر بولىپ, باياۋ اعىپ جاتقان ەسىل وزەنىمەن دە وزگەلەردى تامساندىرىپ وتىرمىز.
ەكسپو-2017 كورمەسىنە ارنايى سالىنىپ جاتقان عيماراتتار استانانىڭ مارتەبەسىن بيىكتەتە بەرەتىنى ءسوزسىز. اسىرەسە, بۇل كۇندەرى قۇرىلىسى قىزۋ ءجۇرىپ جاتقان 88 قاباتتان تۇراتىن قوناقۇي عيماراتىنىڭ ءجونى بولەك بولسا كەرەك. وسىنىڭ ءبارى ەلباسىنىڭ جول-جوباسىمەن ىسكە اسۋ ۇستىندە. بۇعان قاراپ وتىرىپ – پرەزيدەنتتىڭ استانانى ارقاعا اۋىستىرۋ يدەياسىنىڭ اقيقاتقا اينالعانىنا كوڭىلىڭ يلانىپ, كوزىڭ جەتەدى.
مۇنى قازاقستان جۇرتى عانا ەمەس, كەلىپ-كەتىپ جاتقان شەتەلدىكتەر دە سۇيسىنە ايتىپ, از ۋاقىتتا عاسىر ىشىندە اتقاراتىن جۇمىستى بىتىرگەن حالقىمىزدىڭ قايراتىنا, مەملەكەت باسشىسىنىڭ دانالىعىنا ەرەكشە دەن قويىپ, وزدەرىنە ۇلگى ەتىپ جۇرگەنىنە تالاي كۋا بولدىق. بۇل قازاق حالقىنىڭ ەشكىمدى جات كورمەي, دانىشپان اباي ايتپاقشى, ادامزاتتىڭ ءبارىن باۋىرىم دەگەن نيەتىنىڭ, پەيىلىنىڭ ناتيجەسى دەپ بىلەمىن. ءتاڭىرىم ۇلتىمىزدىڭ سول نيەتىنە قاراي بايتاق جەردى, ۇشان-تەڭىز بايلىقتى بەرگەن عوي. سونى ءتيىمدى پايدالانۋدىڭ ناتيجەسىندە استاناداي ايبىندى قالا ارقا توسىنەن بوي كوتەردى.
– ەلوردادا زيالى قاۋىم وكىلدەرى قالىپتاسىپ كەلە جاتىر دەگەن بايلامعا ءسىزدىڭ الىپ-قوسارىڭىز قانداي؟
– زيالىلىق ءبىر جىلدا, نە ون جىلدا قالىپتاسادى دەۋ ارتىقتىق ەتەدى. بۇرىنعىداي ەمەس, مادەنيەت ورتالىقتارى كوپتەپ اشىلىپ جاتىر. ەلىمىزدىڭ وڭىرلەرىنەن الۋان ءتۇرلى ماماندىق يەلەرى كەلۋ ۇستىندە.
مەن ەلوردادا تولىق زيالى قاۋىم قازىردىڭ وزىندە قالىپتاستى دەپ ايتا المايمىن. ءار زاماننىڭ ءوز تالابى بولادى. ەڭ باستىسى, ۇلتتىق سانا قالىپتاسۋى ءتيىس. ول ءۇشىن الەۋمەتتىك جاعداي تۇزەلۋى كەرەك. وتباسى قۇندىلىعى ءبىرىنشى كەزەكتەن ورىن الۋى قاجەت. ياعني, استانانىڭ بولاشاقتاعى زيالى قاۋىمى بۇگىنگى جاستار, ەرتەڭگى ۇل مەن قىز جورگەكتەن باستاپ ازاتتىقتى ساناسىنا ءسىڭىرىپ, حالىقتىق عۇرىپتى الەمدىك ۇردىسپەن ۇشتاستىرا وتىرىپ, ىلگەرىلەتسە عانا جاھاندانۋ ءداۋىرىندە ۇتىلمايدى, ۇتادى.
ءبىزدىڭ ۇلتتىڭ ەتيكا, ەستەتيكا, تانىم, تاعىلىم ەشكىمنەن دە كەم ەمەس. وسىنىڭ ءبارى كەلىپ وتباسى قۇندىلىعىنا تىرەلەدى. ول قۇندىلىقتىڭ التىن دىڭگەگى – انالار. ءبىز سول انالاردىڭ بىرجاقتى كەتپەي اللا وزدەرىنە سىي ەتىپ بەرگەن قاسيەتى نەگىزىندە ءومىر سۇرۋىنە مۇمكىندىك جاساساق, ۇرپاعىمىز ۇلى بابالارىنىڭ جولىن جالعاپ, پرەزيدەنتتىڭ بۇگىنگى ەرەن ەرلىگىن جاسامپازدىق ىسىمەن جالعاستىرا بەرەتىن بولادى.
بۇل ويلاردى العا تارتۋداعى باستى ماقسات, شيرەك عاسىر ىشىندە وركەنيەتتى مەملەكەتتەرمەن يىق تىرەستىرگەن ەلدىك ءىسىمىزدى, ەلباسىنىڭ اقىل-ويىمەن سالتانات قۇرعان كەڭ اۋقىمدى تىنىس-تىرشىلىگىمىزدى عاسىردان-عاسىرعا جالعاستىرىپ, ماڭگىلىك ەل اتتى يدەيانى بۇلجىتپاي ورىنداپ, ماڭگى ەلدىڭ استاناسىن جاڭارتا بەرۋ, جاسارتا بەرۋ ەدى. ءبىز سەكىلدى الدىڭعى تولقىن وسىنداي ەلدىك ءسوزدى, جۇرت بىرلىگىن ايتۋدى وزىنە پارىز سانايدى. تەك ايتىپ قويۋ از, مۇمكىندىگىمىزگە قاراي ۇلگى كورسەتۋدە مىندەت دەپ بىلەمىز. سوندىقتان شىعار, استانانىڭ كەشەگىسى مەن بۇگىنگى جارقىن بەلەستەرىن كوزدەن تاسا ەتپەي, كوڭىلگە مەدەت ساناپ كۋا بولىپ جۇرگەنىمىز.
– مازمۇندى اڭگىمەڭىزگە راحمەت.
اڭگىمەلەسكەن
سۇلەيمەن مامەت,
«ەگەمەن قازاقستان».
