كەشە اقوردادا ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاقستانعا رەسمي ساپارمەن كەلگەن سەربيا رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى توميسلاۆ نيكوليچپەن كەزدەستى. رەسمي قارسى الۋ راسىمدەرى اياقتالعان سوڭ, ەكى مەملەكەتتىڭ باسشىلارى الدىمەن شاعىن, ودان ءارى كەڭەيتىلگەن قۇرامدا كەلىسسوزدەر جۇرگىزدى.
قازاقستان مەن يۋگوسلاۆيا وداقتاس رەسپۋبليكاسى (سەربيا ونىڭ قۇقىلىق مۇراگەرى) اراسىنداعى ديپلوماتيالىق قاتىناس 1996 جىلدىڭ 10 جەلتوقسانىندا باستالعان. 2011 جىلدىڭ 23 ماۋسىمىندا استانادا سەربيانىڭ ەلشىلىگى اشىلدى. ال 2014 جىلدىڭ 4 اقپانىندا سەربيادا قازاقستان ەلشىسى قىزمەت ەتە باستادى.
ەكى ەل اراسىنداعى جوعارى دەڭگەيدەگى ساپارلار 2010 جىلى باستالىپ, قازان ايىندا سەربيانىڭ سول كەزدەگى پرەزيدەنتى ب.تاديچ استاناعا رەسمي ساپارمەن كەلىپ, ەلباسى ن.نازارباەۆپەن كەزدەسۋ وتكىزگەن بولاتىن. ودان باسقا كەزدەسۋلەر سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى باسشى قىزمەتكەرلەرىنىڭ دەڭگەيىندە بولدى.
ەكى ەلدىڭ اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق بايلانىستاردا قازاقستاننان سەربياعا ماشينالار, جابدىقتار, مينەرالدى جانە ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرى شىعارىلسا, يمپورتتىڭ ۇلەسىندە اعاش ونىمدەرى, حيميا ونەركاسىبىنىڭ تاۋارلارى, توقىما جانە توقىما ونىمدەرى باسىم ەكەندىگى بايقالادى. بۇگىنگى كۇنى قازاقستاندا سەرب كاپيتالىنىڭ قاتىسۋىمەن 20 بك تىركەلگەن. ولار نەگىزىنەن قۇرىلىس پەن ساۋدا سالاسىندا جۇمىس ىستەيدى.
2010 جىلعى سەربيا پرەزيدەنتىنىڭ قازاقستانعا ساپارى بارىسىندا ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق بويىنشا ۇكىمەتارالىق كوميسسيا قۇرىلعان. الدىن الا ايتا كەتەتىن بولساق, كەشەگى كەزدەسۋدە الدىمىزداعى جىلى وسى كوميسسيانىڭ العاشقى وتىرىسىن وتكىزۋ تۋرالى كەلىسىمگە قول جەتكىزىلدى.
ال وتكەن جىلدىڭ مامىر ايىندا سەربيادا بولعان سۋ تاسقىنىنىڭ سالدارىن جويۋعا قازاقستان ۇكىمەتى گۋمانيتارلىق كومەك جىبەرۋ تۋرالى شەشىم قابىلداپ, 10 ۆاگون جۇك اتتاندىرعان.
مەملەكەت باسشىلارىنىڭ كەزدەسۋىنىڭ بارىسىندا ساۋدا-ەكونوميكالىق, ينۆەستيتسيالىق جانە مادەني-گۋمانيتارلىق سالالارداعى ەكىجاقتى قارىم-قاتىناس ماسەلەلەرى تالقىلاندى. ەكى ەل باسشىلارى حالىقارالىق ماسەلەلەرگە قاتىستى دا پىكىر الماستى. ەلباسىمىز قازاقستاننىڭ سەربيا رەسپۋبليكاسىمەن سىندارلى قارىم-قاتىناستى دامىتۋعا مۇددەلى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. ءبىز قارىم-قاتىناستارىمىزعا تىڭ سەرپىن بەرە الامىز دەپ سانايمىن. بۇگىن بيزنەس-فورۋم دا وتەدى, وندا ەلدەرىمىزدىڭ ىسكەر توپتارى ءوزارا تىعىز بايلانىستاردى جولعا قويا الادى, دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
ت.نيكوليچ قازاقستانعا شاقىرعانى ءۇشىن نۇرسۇلتان نازارباەۆقا العىس ءبىلدىردى جانە استانانىڭ اۋقىمدى دامۋ قارقىنى ءوزىن ءتانتى ەتكەنىن ايتتى. سونداي-اق, ول قازاقستان حالقىن «استانا» فۋتبول كلۋبىنىڭ ۋەفا چەمپيوندار ليگاسىنىڭ توپتىق كەزەڭىنە وتۋىنە بايلانىستى قۇتتىقتادى.
كەزدەسۋ سوڭىندا ت.نيكوليچ نۇرسۇلتان نازارباەۆقا سەربيا رەسپۋبليكاسىنىڭ وردەنىن تاپسىردى. مەن بۇل وردەنمەن ءسىزدى ەلدەرىمىزدىڭ اراسىنداعى قارىم-قاتىناستى نىعايتۋعا قوسقان ۇلەسىڭىز ءۇشىن عانا ەمەس, ءوز حالقىڭىزعا جاساپ جاتقان يگىلىكتەرىڭىز ءۇشىن جانە قازاقستاننىڭ حالىقارالىق قۇقىق قاعيداتتارىن ساقتاۋداعى تاباندىلىعىڭىز ءۇشىن ماراپاتتاپ وتىرمىن. ءسىز – الەمدىك اۋقىمداعى, سيرەك ساناتتاعى كوشباسشىسىز, دەدى سەربيا پرەزيدەنتى.
كەلىسسوزدەر اياقتالعان سوڭ, قازاقستان مەن سەربيا اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى تەرەڭدەتۋگە باعىتتالعان ەكىجاقتى قۇجاتتارعا قول قويىلدى. ونىڭ ءبىرىنشىسى – ەكى ەلدىڭ ۇكىمەتتەرى اراسىنداعى حالىقارالىق اۆتوموبيل قاتىناسى تۋرالى كەلىسىم. ەكىنشىسى – ەكى ەلدىڭ ۇكىمەتتەرى اراسىنداعى تابىس پەن كاپيتالعا سالىناتىن سالىقتارعا قاتىستى قوسارلانعان سالىق سالۋدى بولدىرماۋ جانە سالىق سالۋدان جالتارۋعا جول بەرمەۋ تۋرالى كونۆەنتسيا بولدى.
وسىدان كەيىن مەملەكەتتەر باسشىلارى جۋرناليستەرگە ارناپ مالىمدەمە جاسادى. وندا قازاقستان پرەزيدەنتى ن.نازارباەۆ جوعارى دەڭگەيدەگى ەكىجاقتى كەزدەسۋ ەكى مەملەكەت اراسىنداعى ساياسي, ەكونوميكالىق جانە رۋحاني بايلانىستاردىڭ ودان ءارى دامۋىنا تىڭ سەرپىن بەرەدى دەپ سانايتىنىن جەتكىزدى. سونىمەن قاتار, ەلباسى سەربيانىڭ قازاقستان ءۇشىن ەۋروپاداعى ماڭىزدى ەلدەردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلاتىنىن ايتتى. كەلىسسوزدەر بارىسىندا ءبىز ەكى ەلدىڭ ىنتىماقتاستىعىن جانداندىرا ءتۇسۋ بارىسىندا قانداي الەۋەتتەردى ىسكە قوسۋعا بولاتىنىن انىقتادىق. ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ اراسىندا ءوزارا سەنىمدى قاتىناس ورناعان. سوندىقتان ءبىز ءوزارا قاتىناسىمىزدى ارتتىرا ءتۇسۋ كەرەكتىگى تۋرالى كەلىستىك, دەدى ن.نازارباەۆ.
سونىمەن قاتار, شىعىس قازاقستان وبلىسى مەن سەربيانىڭ زلاتوگورسكي ولكەسى اراسىندا ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق ورناتۋ تۋرالى مەموراندۋمعا قول قويۋ كەلىسىلدى. ءبىزدىڭ ەلدەرىمىز ايماقتىق جانە حالىقارالىق ساياساتتىڭ كوپتەگەن وزەكتى ماسەلەلەرى بويىنشا بىرتەكتى ۇستانىمدامىز, دەي كەلىپ, 2017-2018 جىلعا بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەسى بولۋعا جانە دسۇ-عا مۇشە بولۋدا سەربيانىڭ قازاقستان كانديداتۋراسىن قولداعانى ءۇشىن العىسىن ءبىلدىردى. سونىمەن قاتار, قازاقستاننىڭ 2015 جىلعا سەربيانىڭ ەقىۇ-عا توراعا بولۋىن قولداعانىن جەتكىزدى.
ءوز كەزەگىندە ت.نيكوليچ سەربيانىڭ قازاقستانمەن ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋعا ءمۇددەلى ەكەندىگىن جەتكىزدى. ول قازاقستانعا بىرجاقتى تاۋەلسىزدىك جاريالاعان كوسوۆو شەشىمىن مويىنداماعانى ءۇشىن العىس بىلدىرەتىنىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن قاتار, قازاقستاننىڭ حالىقارالىق دەڭگەيدەگى ساياسي ماسەلەلەردە سەربيانىڭ ۇستانىمىن قولدايتىندىعى ءۇشىن دە ريزا ەكەنىن ايتتى. ال ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقتاردى ودان ءارى دامىتۋدا ەكى ەلدىڭ اراسىندا اشىلماعان الەۋەتتەر كوپ ەكەنى اتالدى.
سونىمەن, كەلىسسوزدەر ەكىجاقتى ىنتىماقتاستىققا تىڭ سەرپىن بەرەتىن كەلىسىمدەرمەن تابىستى اياقتالدى.
جاقسىباي سامرات,
«ەگەمەن قازاقستان».
سۋرەتتەردى تۇسىرگەندەر
س.بوندارەنكو, ب.وتارباەۆ.
