ادامزات تاريحىندا ەكىنشى رەت ورىن الىپ وتىرعان «حالىقتاردىڭ ۇلى كوشى-قونى» كارى قۇرلىقتى تەڭسەلتىپ تاستادى. گەرمانيانىڭ حريستيان-دەموكراتيالىق وداعى (حدو) پارتياسىنىڭ مۇشەلەرى ەگەر ميگرانتتار تاسقىنى توقتامايتىن بولسا, گەرمانياعا «ۇلتتىق اپات» قاۋپى تونەتىن بولادى دەپ ەسەپتەيدى.
گەرمانياعا «ۇلتتىق اپات» قاۋپى ءتوندى
ميگرانتتار ماسەلەسى بويىنشا ۇستانىپ وتىرعان ساياساتىنا بايلانىستى گەرمانيا كانتسلەرى انگەلا مەركەل ءوزىنىڭ حريستيان-دەموكراتيالىق وداعى پارتياسى مۇشەلەرىنىڭ تاراپىنان قاتتى سىنعا ۇشىرادى. شكويديتتس قالاسىندا وتكەن پارتيا مۇشەلەرىنىڭ كەزدەسۋىندە ەندى كانتسلەردىڭ «ءبىز بۇل ماسەلەنى شەشەمىز!» دەگەن مالىمدەمەسىن ونىڭ جاقتاستارىنىڭ ەستىگىسى كەلمەيتىندىگى اشىق ايتىلدى. كەزدەسۋگە قاتىسۋشىلار گەرمانياعا اعىلعان بوسقىندار تاسقىنى توقتامايتىن بولسا, جاقىن بولاشاقتا ەلدە «ۇلتتىق اپات» ورىن الاتىنىن اشىق مالىمدەدى. ال Handelsblatt باسىلىمىنىڭ حابارلاۋىنشا, انگەلا مەركەل بولسا, بوسقىندار ماسەلەسىندە قالىپتاسقان احۋال «جاھاندانۋدى باسقا ارناعا بۇرۋعا» مۇمكىندىك بەرەدى, دەپ ءمالىمدەگەن.
بۇدان بۇرىن حابارلانعانداي, گەرمانيادا حدو پارتياسىنىڭ رەيتينگى 2013 جىلى وتكەن سايلاۋدان كەيىن بۇرىن-سوڭدى بولىپ كورمەگەن دارەجەدە ءتومەندەگەن. قازان ايىنىڭ باسىندا نەمىس باق-تارى ەلگە كەلەتىن بوسقىندار سانى بويىنشا 2015 جىلعا بەلگىلەنگەن مەجەنىڭ ءوزگەرگەنىن حابارلادى. بۇرىن ءمالىم بولعانىنداي, ۇستىمىزدەگى جىلى گەرمانياعا 800 مىڭ بوسقىن ەمەس, رەسمي بولجام بويىنشا 1,5 ميلليون زاڭسىز ميگرانتتار كەلەتىن كورىنەدى. جاعداي وسىلاي بولىپ وتىرعاندىعىنا قاراماستان, گەرمانيا ەۋروپالىق وداققا قاراستى مەملەكەتتەر بوسقىنداردى ءادىل ءبولىسىپ الۋى كەرەك دەگەن ۇستانىمنان تايار ەمەس.
سوڭعى دەرەكتەر بويىنشا, گەرمانيا تۇرعىندارى اراسىندا جۇرگىزىلگەن ساۋالناما قورىتىندىسى بويىنشا ەل تۇرعىندارىنىڭ جارتىسىنان استامى گەرمانيانىڭ شەكتەن تىس كوپ بوسقىندار قابىلداپ وتىرعانىن ايتقان. تەك سۇراۋ سالىنعان ءاربىر ءۇشىنشى نەمىس گفر زاڭسىز ميگرانتتار ماسەلەسىندە دۇرىس شەشىم قابىلدايدى دەپ سەنىم بىلدىرگەن. ەۋروپالىق وداقتىڭ «فرونتەكس» اگەنتتىگىنىڭ دەرەكتەرى بويىنشا, قىركۇيەك ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن ەۋرووداق ەلدەرىنە 630 مىڭنان استام زاڭسىز ميگرانتتار كەلگەن. جاقىندا ەۋروكوميسسيا بۇگىندە ورىن الىپ وتىرعان ميگراتسيالىق داعدارىس ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستان كەيىنگى ەڭ ۇلكەن داعدارىس ەكەندىگىن مالىمدەدى.
وڭشىلدار اشىق قارسىلىق تانىتتى
فرانتسيانىڭ الەۋمەتتىك جەلىلەرىندە SNCF تەمىرجول كومپانياسىنىڭ بۇگىندە ەلدە بۇرىن-سوڭدى بولماعان ميگراتسيالىق قوزعالىستىڭ ورىن الۋىنا بايلانىستى بوسقىندارعا جەڭىلدىك جاساۋ ماسەلەلەرىن قاراستىرىپ وتىرعاندىعى حابارلاندى.
اتاپ ايتقاندا, تەمىرجول كومپانياسىنىڭ بۇل قۇجاتى بويىنشا بوسقىندار الدىن الا پويىزدارداعى ورىندارعا برون بەرگەن كەزدە ءتيىستى تولەم تولەۋدەن بوساتىلۋى كەرەك. Newsru.com پورتالىنىڭ حابارلاۋىنشا, پويىزعا وتىرۋعا توپ-توبىمەن كەلگەن بيلەتسىز بوسقىندارعا وسىنداي جەڭىلدىكتەر جاسالماق. بۇل حابارعا فرانتسۋزدىڭ وڭشىلدارى جانە ۋلترا وڭشىلدارى ورە تۇرەگەلىپ, SNCF كومپانياسىن بوسقىندار ماسەلەسىندە كەلەڭسىز باعىت ۇستانىپ وتىر, «ادامدار كونترابانداسىمەن» اينالىسادى دەپ كىنالادى. ماسەلەن, نيكوليا ساركوزيدىڭ وڭشىل ورتالىق پارتياسىنىڭ مۇشەسى كساۆە بەرتران SNCF كومپانياسىنىڭ بۇل قادامىن «ەشبىر جول بەرۋگە بولمايتىن» ماسەلە ەكەنىن مالىمدەدى. ال «ۇلتتىق مايدان» پارتياسىنىڭ مۇشەلەرى بوسقىندارعا فرانتسۋزدار مۇددەسى ەسەبىنەن كومەك جاسالۋدا, دەپ اتاپ كورسەتكەن. پارتيا كوشباسشىسى مارين لە پەن SNCF كومپانياسىنىڭ باسشىسى گيوما پەپيدى Eurostar پويىزدارىنىڭ كەستەسىنە كەدەرگى كەلتىرە وتىرىپ, ۇلىبريتانياعا وتۋگە تىرىساتىن بوسقىنداردىڭ كال قالاسىنداعى احۋالىن ودان ءارى ۋشىقتىرۋدى كوزدەپ وتىر دەگەن ايىپ تاقتى.
كومپانيا وزىنە قارسى ايتىلعان ايىپتاردان بارىنشا اقتالۋعا تىرىسۋدا. كومپانيا وكىلدەرى بۇل جەردە ماسەلە بوسقىندارعا تەگىن بيلەت تاراتۋدا ەمەس ەكەندىگىن العا تارتادى. ولاردىڭ ايتۋىنشا, كوپ رەتتە بيلەتتەرى دۇرىس تولتىرىلماعان بوسقىندار پويىزدان تۇسىرىلەدى. ال شىن ءمانىندە, ولار فرانتسۋز ءتىلىن جەتىك بىلمەگەندىكتەن وسىنداي كەمشىلىكتەرگە جول بەرۋدە. وسىعان بايلانىستى كوندۋكتورلارعا دۇرىس تولتىرىلماعان بيلەتتەردى اقى الماي قايتادان تۇزەپ, بوسقىنداردىڭ ودان ءارى جول جۇرۋىنە مۇمكىندىك جاساۋ قاجەتتىگى جونىندە تاپسىرما بەرىلگەن. «ءبىز بار بولعانى بوسقىندارعا پويىزداردان ورىن الۋعا تەگىن برون الۋدى عانا قامتاماسىز ەتتىك. ءسويتىپ, ولاردىڭ پويىزداردان زاڭدى ورىن الىپ, ساپارلارىن جالعاستىرۋىنا مۇمكىندىك بەردىك», دەيدى SNCF كومپانياسىنىڭ وكىلى كريستو پەنوەل. ال اعر كومپانياسىنىڭ وكىلى «تۋعان ەلدەرىن تاستاپ, ەرىكسىز قونىس اۋدارعان بوسقىندار ۇرەي مەن قيىندىقتان ابدەن قالجىراعان. ولارعا ادامگەرشىلىك تانىتىپ, وسىنداي بولماشى كومەك كورسەتۋ قالىپتى جاعداي», دەيدى.
احۋال ۋشىعىپ بارادى
ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە, ەۋروپالىق وداق مەملەكەتتەرىنىڭ شەكاراسىنا كەلگەن بوسقىنداردىڭ باسىم كوپشىلىگى گرەكيانىڭ ارالدارى ءاسىرەسە, لەسبوس ارالى ارقىلى وتكەن.
Frontex اگەنتتىگىنىڭ مالىمدەۋىنشە, شىعىس جەرورتا تەڭىزى ارقىلى ەۋروپاعا قونىس اۋدارعان بوسقىندار نەگىزىنەن سيريا ازاماتتارى بولىپ تابىلادى. ءۇستىمىزدەگى جىلدىڭ 9 ايى ىشىندە يتالياعا 129 مىڭ زاڭسىز ميگرانت كەلگەن. ولاردىڭ باسىم كوپشىلىگى ەريترەيلەر ەكەن.
ۆەنگريا مەملەكەتىنىڭ باسشىلارى اتاپ كورسەتكەندەي, قازىر بۇل ەلدىڭ شەكاراسىنىڭ بويىنا 204 مىڭ بوسقىن شوعىرلانعان كورىنەدى. Frontex اگەنتتىگىنىڭ ايتۋىنشا, بۇل 2014 جىلعى ءدال وسى كەزەڭمەن سالىستىرعاندا 13 ەسە كوپ. ەۋروپاعا كەلەتىن بوسقىندار تاسقىنى مۇنىمەن شەكتەلەتىن ەمەس. تاياۋ شىعىس جانە سولتۇستىك افريكا ەلدەرىندە ورىن العان سوعىس اپاتى حالىقتاردىڭ ۇلى كوشى-قونىن ودان ءارى ۋشىقتىرا تۇسەتىنى حاق.
جاستاردىڭ جۇمىسپەن قامتىلۋى – قيىن پروبلەما
2007 جىلى اقش-تان باستاۋ العان الەمدىك ەكونوميكالىق داعدارىستان كەيىن دۇنيەجۇزىندەگى جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 2 پايىزعا ءوسىپ, 73,3 ميلليون ادامعا جەتكەن. بۇل تۋرالى جۋرناليستەرگە ريم قالاسىندا حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمى بيۋروسىنىڭ ديرەكتورى, ەۋروپا ەلدەرى ءۇشىن جاستاردى جۇمىسپەن قامتۋ ماسەلەسىن ۇيلەستىرۋشى دجانني روساس حابارلادى.
ونىڭ ايتۋىنشا, قارجى داعدارىسى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا قازىر جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيىنىڭ تومەندەۋ ۇدەرىسى بايقالادى. الايدا, داعدارىسقا دەيىن دۇنيەجۇزىندە جاستاردىڭ جۇمىسقا ورنالاسۋ مۇمكىندىگى جەڭىل بولعان ەكەن. «ماسەلەن, 2007 جىلى جۇمىسسىز جۇرگەن جاستار سانى قازىرگىدەن الدەقايدا تومەن ەدى. قازىر دۇنيەجۇزىندە 73,3 ميلليون نەمەسە الەمدەگى جاستاردىڭ 13 پايىزى جۇمىسسىز. داعدارىسقا دەيىن بۇل كورسەتكىش 11-11,6 پايىزدى قۇراعان بولاتىن», دەيدى دجانني روساس.
سونداي-اق, ول ەۋروپا كونتينەنتىندە جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى داعدارىستان كەيىن ءبىردەن 1,4 پايىزعا تومەندەگەنىن ايتتى. الايدا, ەۋروپالىق وداققا قاراستى 10 مەملەكەتتە جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 20 پايىزدان اسسا, گرەكيا ءجانە يسپانيا سياقتى ەكونوميكالىق داعدارىستان ءۇلكەن زارداپ شەككەن ەلدەردە جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى بۇل كورسەتكىشتەن ەكى ەسە كوپ. ءماسەلەن, بۇل ەلدەردە جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 25 پايىز بولسا, سوڭعى ۋاقىتتا اتالعان كورسەتكىش 50 پايىزدان استى.
اقش-تىڭ مەملەكەتتىك قور جۇيەسىنىڭ بولىمشەسى بولىپ تابىلاتىن سەنت-لۋيس فەدەرالدىق قورى بانكىنىڭ دەرەكتەرى بويىنشا, جۇمىس ورنى جەتىسپەۋشىلىگىنەن زارداپ شەگىپ وتىرعان امەريكالىقتاردىڭ سانى 102,6 ميلليون ادامدى قۇرايتىن كورىنەدى. سونىمەن بىرگە, جۇمىسسىزدار قالعان امەريكالىقتاردىڭ باسىم كوپشىلىگى اي سايىن مەملەكەت تاراپىنان جۇمىسسىزدىق جونىندەگى جاردەماقى الادى. FRED ساراپشىلارىنىڭ ايتۋى بويىنشا, جۇمىسقا تولىق قابىلەتتى ادامدار جۇمىسسىزدىق جونىندە الاتىن جاردەماقىعا كۇن كورەدى. سوندىقتان, ولارعا جاردەماقى تولەگەننەن گورى جۇمىس ورنىمەن قامتاماسىز ەتكەن مەملەكەت ءۇشىن الدەقايدا ءتيىمدى بولماق.
توپتامانى دايىنداعان جىلقىباي جاعىپار ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان».
گەرمانياعا «ۇلتتىق اپات» قاۋپى ءتوندى
ميگرانتتار ماسەلەسى بويىنشا ۇستانىپ وتىرعان ساياساتىنا بايلانىستى گەرمانيا كانتسلەرى انگەلا مەركەل ءوزىنىڭ حريستيان-دەموكراتيالىق وداعى پارتياسى مۇشەلەرىنىڭ تاراپىنان قاتتى سىنعا ۇشىرادى. شكويديتتس قالاسىندا وتكەن پارتيا مۇشەلەرىنىڭ كەزدەسۋىندە ەندى كانتسلەردىڭ «ءبىز بۇل ماسەلەنى شەشەمىز!» دەگەن مالىمدەمەسىن ونىڭ جاقتاستارىنىڭ ەستىگىسى كەلمەيتىندىگى اشىق ايتىلدى. كەزدەسۋگە قاتىسۋشىلار گەرمانياعا اعىلعان بوسقىندار تاسقىنى توقتامايتىن بولسا, جاقىن بولاشاقتا ەلدە «ۇلتتىق اپات» ورىن الاتىنىن اشىق مالىمدەدى. ال Handelsblatt باسىلىمىنىڭ حابارلاۋىنشا, انگەلا مەركەل بولسا, بوسقىندار ماسەلەسىندە قالىپتاسقان احۋال «جاھاندانۋدى باسقا ارناعا بۇرۋعا» مۇمكىندىك بەرەدى, دەپ ءمالىمدەگەن.
بۇدان بۇرىن حابارلانعانداي, گەرمانيادا حدو پارتياسىنىڭ رەيتينگى 2013 جىلى وتكەن سايلاۋدان كەيىن بۇرىن-سوڭدى بولىپ كورمەگەن دارەجەدە ءتومەندەگەن. قازان ايىنىڭ باسىندا نەمىس باق-تارى ەلگە كەلەتىن بوسقىندار سانى بويىنشا 2015 جىلعا بەلگىلەنگەن مەجەنىڭ ءوزگەرگەنىن حابارلادى. بۇرىن ءمالىم بولعانىنداي, ۇستىمىزدەگى جىلى گەرمانياعا 800 مىڭ بوسقىن ەمەس, رەسمي بولجام بويىنشا 1,5 ميلليون زاڭسىز ميگرانتتار كەلەتىن كورىنەدى. جاعداي وسىلاي بولىپ وتىرعاندىعىنا قاراماستان, گەرمانيا ەۋروپالىق وداققا قاراستى مەملەكەتتەر بوسقىنداردى ءادىل ءبولىسىپ الۋى كەرەك دەگەن ۇستانىمنان تايار ەمەس.
سوڭعى دەرەكتەر بويىنشا, گەرمانيا تۇرعىندارى اراسىندا جۇرگىزىلگەن ساۋالناما قورىتىندىسى بويىنشا ەل تۇرعىندارىنىڭ جارتىسىنان استامى گەرمانيانىڭ شەكتەن تىس كوپ بوسقىندار قابىلداپ وتىرعانىن ايتقان. تەك سۇراۋ سالىنعان ءاربىر ءۇشىنشى نەمىس گفر زاڭسىز ميگرانتتار ماسەلەسىندە دۇرىس شەشىم قابىلدايدى دەپ سەنىم بىلدىرگەن. ەۋروپالىق وداقتىڭ «فرونتەكس» اگەنتتىگىنىڭ دەرەكتەرى بويىنشا, قىركۇيەك ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن ەۋرووداق ەلدەرىنە 630 مىڭنان استام زاڭسىز ميگرانتتار كەلگەن. جاقىندا ەۋروكوميسسيا بۇگىندە ورىن الىپ وتىرعان ميگراتسيالىق داعدارىس ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستان كەيىنگى ەڭ ۇلكەن داعدارىس ەكەندىگىن مالىمدەدى.
وڭشىلدار اشىق قارسىلىق تانىتتى
فرانتسيانىڭ الەۋمەتتىك جەلىلەرىندە SNCF تەمىرجول كومپانياسىنىڭ بۇگىندە ەلدە بۇرىن-سوڭدى بولماعان ميگراتسيالىق قوزعالىستىڭ ورىن الۋىنا بايلانىستى بوسقىندارعا جەڭىلدىك جاساۋ ماسەلەلەرىن قاراستىرىپ وتىرعاندىعى حابارلاندى.
اتاپ ايتقاندا, تەمىرجول كومپانياسىنىڭ بۇل قۇجاتى بويىنشا بوسقىندار الدىن الا پويىزدارداعى ورىندارعا برون بەرگەن كەزدە ءتيىستى تولەم تولەۋدەن بوساتىلۋى كەرەك. Newsru.com پورتالىنىڭ حابارلاۋىنشا, پويىزعا وتىرۋعا توپ-توبىمەن كەلگەن بيلەتسىز بوسقىندارعا وسىنداي جەڭىلدىكتەر جاسالماق. بۇل حابارعا فرانتسۋزدىڭ وڭشىلدارى جانە ۋلترا وڭشىلدارى ورە تۇرەگەلىپ, SNCF كومپانياسىن بوسقىندار ماسەلەسىندە كەلەڭسىز باعىت ۇستانىپ وتىر, «ادامدار كونترابانداسىمەن» اينالىسادى دەپ كىنالادى. ماسەلەن, نيكوليا ساركوزيدىڭ وڭشىل ورتالىق پارتياسىنىڭ مۇشەسى كساۆە بەرتران SNCF كومپانياسىنىڭ بۇل قادامىن «ەشبىر جول بەرۋگە بولمايتىن» ماسەلە ەكەنىن مالىمدەدى. ال «ۇلتتىق مايدان» پارتياسىنىڭ مۇشەلەرى بوسقىندارعا فرانتسۋزدار مۇددەسى ەسەبىنەن كومەك جاسالۋدا, دەپ اتاپ كورسەتكەن. پارتيا كوشباسشىسى مارين لە پەن SNCF كومپانياسىنىڭ باسشىسى گيوما پەپيدى Eurostar پويىزدارىنىڭ كەستەسىنە كەدەرگى كەلتىرە وتىرىپ, ۇلىبريتانياعا وتۋگە تىرىساتىن بوسقىنداردىڭ كال قالاسىنداعى احۋالىن ودان ءارى ۋشىقتىرۋدى كوزدەپ وتىر دەگەن ايىپ تاقتى.
كومپانيا وزىنە قارسى ايتىلعان ايىپتاردان بارىنشا اقتالۋعا تىرىسۋدا. كومپانيا وكىلدەرى بۇل جەردە ماسەلە بوسقىندارعا تەگىن بيلەت تاراتۋدا ەمەس ەكەندىگىن العا تارتادى. ولاردىڭ ايتۋىنشا, كوپ رەتتە بيلەتتەرى دۇرىس تولتىرىلماعان بوسقىندار پويىزدان تۇسىرىلەدى. ال شىن ءمانىندە, ولار فرانتسۋز ءتىلىن جەتىك بىلمەگەندىكتەن وسىنداي كەمشىلىكتەرگە جول بەرۋدە. وسىعان بايلانىستى كوندۋكتورلارعا دۇرىس تولتىرىلماعان بيلەتتەردى اقى الماي قايتادان تۇزەپ, بوسقىنداردىڭ ودان ءارى جول جۇرۋىنە مۇمكىندىك جاساۋ قاجەتتىگى جونىندە تاپسىرما بەرىلگەن. «ءبىز بار بولعانى بوسقىندارعا پويىزداردان ورىن الۋعا تەگىن برون الۋدى عانا قامتاماسىز ەتتىك. ءسويتىپ, ولاردىڭ پويىزداردان زاڭدى ورىن الىپ, ساپارلارىن جالعاستىرۋىنا مۇمكىندىك بەردىك», دەيدى SNCF كومپانياسىنىڭ وكىلى كريستو پەنوەل. ال اعر كومپانياسىنىڭ وكىلى «تۋعان ەلدەرىن تاستاپ, ەرىكسىز قونىس اۋدارعان بوسقىندار ۇرەي مەن قيىندىقتان ابدەن قالجىراعان. ولارعا ادامگەرشىلىك تانىتىپ, وسىنداي بولماشى كومەك كورسەتۋ قالىپتى جاعداي», دەيدى.
احۋال ۋشىعىپ بارادى
ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە, ەۋروپالىق وداق مەملەكەتتەرىنىڭ شەكاراسىنا كەلگەن بوسقىنداردىڭ باسىم كوپشىلىگى گرەكيانىڭ ارالدارى ءاسىرەسە, لەسبوس ارالى ارقىلى وتكەن.
Frontex اگەنتتىگىنىڭ مالىمدەۋىنشە, شىعىس جەرورتا تەڭىزى ارقىلى ەۋروپاعا قونىس اۋدارعان بوسقىندار نەگىزىنەن سيريا ازاماتتارى بولىپ تابىلادى. ءۇستىمىزدەگى جىلدىڭ 9 ايى ىشىندە يتالياعا 129 مىڭ زاڭسىز ميگرانت كەلگەن. ولاردىڭ باسىم كوپشىلىگى ەريترەيلەر ەكەن.
ۆەنگريا مەملەكەتىنىڭ باسشىلارى اتاپ كورسەتكەندەي, قازىر بۇل ەلدىڭ شەكاراسىنىڭ بويىنا 204 مىڭ بوسقىن شوعىرلانعان كورىنەدى. Frontex اگەنتتىگىنىڭ ايتۋىنشا, بۇل 2014 جىلعى ءدال وسى كەزەڭمەن سالىستىرعاندا 13 ەسە كوپ. ەۋروپاعا كەلەتىن بوسقىندار تاسقىنى مۇنىمەن شەكتەلەتىن ەمەس. تاياۋ شىعىس جانە سولتۇستىك افريكا ەلدەرىندە ورىن العان سوعىس اپاتى حالىقتاردىڭ ۇلى كوشى-قونىن ودان ءارى ۋشىقتىرا تۇسەتىنى حاق.
جاستاردىڭ جۇمىسپەن قامتىلۋى – قيىن پروبلەما
2007 جىلى اقش-تان باستاۋ العان الەمدىك ەكونوميكالىق داعدارىستان كەيىن دۇنيەجۇزىندەگى جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 2 پايىزعا ءوسىپ, 73,3 ميلليون ادامعا جەتكەن. بۇل تۋرالى جۋرناليستەرگە ريم قالاسىندا حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمى بيۋروسىنىڭ ديرەكتورى, ەۋروپا ەلدەرى ءۇشىن جاستاردى جۇمىسپەن قامتۋ ماسەلەسىن ۇيلەستىرۋشى دجانني روساس حابارلادى.
ونىڭ ايتۋىنشا, قارجى داعدارىسى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا قازىر جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيىنىڭ تومەندەۋ ۇدەرىسى بايقالادى. الايدا, داعدارىسقا دەيىن دۇنيەجۇزىندە جاستاردىڭ جۇمىسقا ورنالاسۋ مۇمكىندىگى جەڭىل بولعان ەكەن. «ماسەلەن, 2007 جىلى جۇمىسسىز جۇرگەن جاستار سانى قازىرگىدەن الدەقايدا تومەن ەدى. قازىر دۇنيەجۇزىندە 73,3 ميلليون نەمەسە الەمدەگى جاستاردىڭ 13 پايىزى جۇمىسسىز. داعدارىسقا دەيىن بۇل كورسەتكىش 11-11,6 پايىزدى قۇراعان بولاتىن», دەيدى دجانني روساس.
سونداي-اق, ول ەۋروپا كونتينەنتىندە جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى داعدارىستان كەيىن ءبىردەن 1,4 پايىزعا تومەندەگەنىن ايتتى. الايدا, ەۋروپالىق وداققا قاراستى 10 مەملەكەتتە جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 20 پايىزدان اسسا, گرەكيا ءجانە يسپانيا سياقتى ەكونوميكالىق داعدارىستان ءۇلكەن زارداپ شەككەن ەلدەردە جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى بۇل كورسەتكىشتەن ەكى ەسە كوپ. ءماسەلەن, بۇل ەلدەردە جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 25 پايىز بولسا, سوڭعى ۋاقىتتا اتالعان كورسەتكىش 50 پايىزدان استى.
اقش-تىڭ مەملەكەتتىك قور جۇيەسىنىڭ بولىمشەسى بولىپ تابىلاتىن سەنت-لۋيس فەدەرالدىق قورى بانكىنىڭ دەرەكتەرى بويىنشا, جۇمىس ورنى جەتىسپەۋشىلىگىنەن زارداپ شەگىپ وتىرعان امەريكالىقتاردىڭ سانى 102,6 ميلليون ادامدى قۇرايتىن كورىنەدى. سونىمەن بىرگە, جۇمىسسىزدار قالعان امەريكالىقتاردىڭ باسىم كوپشىلىگى اي سايىن مەملەكەت تاراپىنان جۇمىسسىزدىق جونىندەگى جاردەماقى الادى. FRED ساراپشىلارىنىڭ ايتۋى بويىنشا, جۇمىسقا تولىق قابىلەتتى ادامدار جۇمىسسىزدىق جونىندە الاتىن جاردەماقىعا كۇن كورەدى. سوندىقتان, ولارعا جاردەماقى تولەگەننەن گورى جۇمىس ورنىمەن قامتاماسىز ەتكەن مەملەكەت ءۇشىن الدەقايدا ءتيىمدى بولماق.
توپتامانى دايىنداعان جىلقىباي جاعىپار ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان».
