دۇيسەنبى, 9 ناۋرىزدا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتتىگىنە كانديداتتاردى ۇسىنۋ بارىسى جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىن ۇيىمداستىرۋ جونىندەگى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ جۇمىسى تۋرالى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى ءلاززات سۇلەيمەن بريفينگ وتكىزدى.
ونىڭ اتاپ وتكەنىندەي, 26 اقپاندا ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ بەكىتىلگەن كۇنتىزبەلىك كەستەسىنە ساي 2015 جىلعى 26 ءساۋىرگە تاعايىندالعان قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىنا كانديداتتاردى ۇسىنۋ باستالدى. 2-9 ناۋرىز ارالىعىنداعى كەزەڭدە وسك-عا ۇسىنۋ تۋرالى 14 ءوتىنىش كەلىپ ءتۇستى. ءوزىن-ءوزى ۇسىنۋ ارقىلى ءوز كانديداتۋرالارىن ۇسىنعاندار: اسقار سىرعاباەۆ, سافيوللا الداجانوۆ, ليمانا قويشيەۆا, باقىت ءابدىكارىموۆ, سۋحراب مىرزاشوۆ, ەسەنبەك ۇكتەشباەۆ, ياكوبجان ءجۇنىسبەكوۆ, قايرات جۇمان, ەرجان سەرعازين, قايرات مايشەۆ, ءۋاليحان قايساروۆ, باحتيار ەستەمەسوۆ جانە قانات تۋراگەلديەۆ. ال تۇرعىن سىزدىقوۆ «قازاقستان كوممۋنيستىك حالىق پارتياسى» قوعامدىق بىرلەستىگىنەن ۇسىنىلدى.
«ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى پرەزيدەنتتىككە كانديداتتاردىڭ كونستيتۋتسيا مەن قولدانىستاعى سايلاۋ تۋرالى زاڭنامادا قويىلعان تالاپتارعا سايكەستىگىن تەكسەرۋ بويىنشا قاجەتتى ءىس-شارالار وتكىزدى, – دەدى ل.سۇلەيمەن. – باس پروكۋراتۋرا مەن ءىىم-گە ءتيىستى سۇراۋلار جىبەرىلدى. پرەزيدەنتتىككە كانديداتتاردىڭ مەملەكەتتىك ءتىلدى ەركىن مەڭگەرگەندىگىن انىقتاۋ جونىندەگى لينگۆيستيكالىق كوميسسيانىڭ وتىرىستارى وتۋدە. قازىرگى ۋاقىتتا كەيبىر ۇمىتكەرلەرگە قاتىستى جۇرگىزىلگەن تەكسەرۋدىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا تومەندەگى انىقتالدى».
وسك مۇشەسىنىڭ حاباردار ەتۋىنشە, باقىت ابدىكارىموۆ پەن سۋحراب مىرزاشوۆ 40 جاسقا تولماعان, وسىعان بايلانىستى ولاردى 6 ناۋرىزدا وسك قاۋلىلارىمەن تىركەۋدەن باس تارتىلعان. سونىمەن قاتار, لينگۆيستيكالىق كوميسسيا قورىتىندىسىنىڭ نەگىزىندە كوميسسيا پرەزيدەنتتىككە كانديداتتار رەتىندە ەكى ۇمىتكەردى – اسقار سىرعاباەۆ پەن سافيوللا الداجانوۆتى تىركەۋدەن باس تارتتى. ال 6 ناۋرىزدا ليمانا قويشيەۆاعا قاتىستى, ونىڭ كونستيتۋتسيا مەن سايلاۋ تۋرالى زاڭنامانىڭ تالاپتارىنا سايكەستىگى جونىندە ءتيىستى قاۋلى قابىلداندى. وعان ءوزىنىڭ كانديداتۋراسىن قولداپ, سايلاۋشىلاردىڭ قولدارىن جيناۋ ءۇشىن قول قويۋ پاراقتارى بەرىلدى.
«ۇمىتكەرلەردىڭ ءوز قولدارىمەن جازعان مالىمەتتەرىنىڭ ءوزىن ورتسايلاۋكوم مۇقيات تەكسەرۋدە. مىسالى, ءوز كانديداتۋراسىن ۇسىنعان ۋ.قايساروۆ پرەزيدەنتتىككە كانديدات بولىپ داۋىسقا تۇسۋگە نيەت ءبىلدىرۋ تۋرالى وتىنىشىندە باسقا مەملەكەتتىڭ ازاماتتىعىندا تۇرعانىن ءوز قولىمەن كورسەتكەن. وسى ماسەلە بويىنشا ءبىز ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنە اتالعان دەرەكتەردى تەكسەرۋ ءۇشىن سۇراۋ جىبەردىك. سونداي-اق, وسى ۇمىتكەردىڭ مەملەكەتتىك تىلدە تولتىرعان ومىرباياندىق دەرەكتەرىندە بىرنەشە قاتە كەتكەن», – دەپ اتاپ ءوتتى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى ل.سۇلەيمەن.
* * *
سول كۇنى كەشكىسىن ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ تاعى ءبىر وتىرىسى بولدى. وندا ءوز كانديداتۋرالارىن ۇسىنعان ۇمىتكەرلەر قانات جۇمانعا, ەسەنبەك ۇكتەشباەۆقا جانە ءۋاليحان قايساروۆقا ولاردىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسياسى مەن «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى سايلاۋ تۋرالى» كونستيتۋتسيالىق زاڭىندا كانديداتتارعا قويىلاتىن تالاپتارعا سايكەس كەلمەۋىنە بايلانىستى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتتىگىنە كانديداتتار رەتىندە تىركەۋدەن باس تارتۋ تۋرالى شەشىمدەر قابىلداندى.
اتالعان ۇمىتكەرلەرگە قاتىستى جۇرگىزىلگەن تەكسەرۋدىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى مىنانى انىقتادى. قانات جۇمان, لينگۆيستيكالىق كوميسسيانىڭ 7 ناۋرىزداعى, ەسەنبەك ۇكتەشباەۆ پەن ءۋاليحان قايساروۆ لينگۆيستيكالىق كوميسسيانىڭ 9 ناۋرىزداعى قورىتىندىسىنىڭ نەگىزىندە مەملەكەتتىك ءتىلدى ەركىن مەڭگەرمەگەن.
سونداي-اق, وسى كۇنى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى «2015 جىلعى 26 ساۋىرگە تاعايىندالعان قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىندا قول قويۋ پاراقتارىن تەكسەرۋ بارىسىندا سايلاۋشىلاردىڭ قولدارىن جالعان دەپ تانۋ نەگىزدەرى تۋرالى» قاۋلى قابىلداپ, پرەزيدەنتتىككە كانديداتتاردى قولداپ جينالعان سايلاۋشىلاردىڭ قولدارىن تەكسەرۋ بارىسىندا: بىرنەشە ادام ءۇشىن ءبىر قولمەن ورىندالعان; ناقتى كانديدات ءۇشىن قول قويۋ پاراقتارىندا ءبىر ادام ءبىر رەتتەن ارتىق ورىنداعان; قول قويۋ پاراعىنا ساي دەرەكتەر تولىق بولماعان كەزدە; ءوز قولىن كەرى قايتارىپ الۋشى سايلاۋشىنىڭ جازباشا ءوتىنىشى بولعان كەزدە; بەلسەندى سايلاۋ قۇقىعى جوق ادام ورىنداعان جانە قايتىس بولعان ادامدار ءۇشىن ورىندالعان سايلاۋشىلاردىڭ قولدارى جالعان بولىپ تانىلاتىنىن ايقىندادى. اۋماقتىق سايلاۋ كوميسسياسى قول زاڭداردىڭ تالاپتارىن بۇزا وتىرىپ الىنعانى انىقتالاتىن وزگە جاعدايلاردا دا, قولدى جالعان دەپ تانۋى مۇمكىن.
ءاليسۇلتان قۇلانباي,
«ەگەمەن قازاقستان».
دۇيسەنبى, 9 ناۋرىزدا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتتىگىنە كانديداتتاردى ۇسىنۋ بارىسى جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىن ۇيىمداستىرۋ جونىندەگى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ جۇمىسى تۋرالى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى ءلاززات سۇلەيمەن بريفينگ وتكىزدى.
ونىڭ اتاپ وتكەنىندەي, 26 اقپاندا ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ بەكىتىلگەن كۇنتىزبەلىك كەستەسىنە ساي 2015 جىلعى 26 ءساۋىرگە تاعايىندالعان قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىنا كانديداتتاردى ۇسىنۋ باستالدى. 2-9 ناۋرىز ارالىعىنداعى كەزەڭدە وسك-عا ۇسىنۋ تۋرالى 14 ءوتىنىش كەلىپ ءتۇستى. ءوزىن-ءوزى ۇسىنۋ ارقىلى ءوز كانديداتۋرالارىن ۇسىنعاندار: اسقار سىرعاباەۆ, سافيوللا الداجانوۆ, ليمانا قويشيەۆا, باقىت ءابدىكارىموۆ, سۋحراب مىرزاشوۆ, ەسەنبەك ۇكتەشباەۆ, ياكوبجان ءجۇنىسبەكوۆ, قايرات جۇمان, ەرجان سەرعازين, قايرات مايشەۆ, ءۋاليحان قايساروۆ, باحتيار ەستەمەسوۆ جانە قانات تۋراگەلديەۆ. ال تۇرعىن سىزدىقوۆ «قازاقستان كوممۋنيستىك حالىق پارتياسى» قوعامدىق بىرلەستىگىنەن ۇسىنىلدى.
«ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى پرەزيدەنتتىككە كانديداتتاردىڭ كونستيتۋتسيا مەن قولدانىستاعى سايلاۋ تۋرالى زاڭنامادا قويىلعان تالاپتارعا سايكەستىگىن تەكسەرۋ بويىنشا قاجەتتى ءىس-شارالار وتكىزدى, – دەدى ل.سۇلەيمەن. – باس پروكۋراتۋرا مەن ءىىم-گە ءتيىستى سۇراۋلار جىبەرىلدى. پرەزيدەنتتىككە كانديداتتاردىڭ مەملەكەتتىك ءتىلدى ەركىن مەڭگەرگەندىگىن انىقتاۋ جونىندەگى لينگۆيستيكالىق كوميسسيانىڭ وتىرىستارى وتۋدە. قازىرگى ۋاقىتتا كەيبىر ۇمىتكەرلەرگە قاتىستى جۇرگىزىلگەن تەكسەرۋدىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا تومەندەگى انىقتالدى».
وسك مۇشەسىنىڭ حاباردار ەتۋىنشە, باقىت ابدىكارىموۆ پەن سۋحراب مىرزاشوۆ 40 جاسقا تولماعان, وسىعان بايلانىستى ولاردى 6 ناۋرىزدا وسك قاۋلىلارىمەن تىركەۋدەن باس تارتىلعان. سونىمەن قاتار, لينگۆيستيكالىق كوميسسيا قورىتىندىسىنىڭ نەگىزىندە كوميسسيا پرەزيدەنتتىككە كانديداتتار رەتىندە ەكى ۇمىتكەردى – اسقار سىرعاباەۆ پەن سافيوللا الداجانوۆتى تىركەۋدەن باس تارتتى. ال 6 ناۋرىزدا ليمانا قويشيەۆاعا قاتىستى, ونىڭ كونستيتۋتسيا مەن سايلاۋ تۋرالى زاڭنامانىڭ تالاپتارىنا سايكەستىگى جونىندە ءتيىستى قاۋلى قابىلداندى. وعان ءوزىنىڭ كانديداتۋراسىن قولداپ, سايلاۋشىلاردىڭ قولدارىن جيناۋ ءۇشىن قول قويۋ پاراقتارى بەرىلدى.
«ۇمىتكەرلەردىڭ ءوز قولدارىمەن جازعان مالىمەتتەرىنىڭ ءوزىن ورتسايلاۋكوم مۇقيات تەكسەرۋدە. مىسالى, ءوز كانديداتۋراسىن ۇسىنعان ۋ.قايساروۆ پرەزيدەنتتىككە كانديدات بولىپ داۋىسقا تۇسۋگە نيەت ءبىلدىرۋ تۋرالى وتىنىشىندە باسقا مەملەكەتتىڭ ازاماتتىعىندا تۇرعانىن ءوز قولىمەن كورسەتكەن. وسى ماسەلە بويىنشا ءبىز ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنە اتالعان دەرەكتەردى تەكسەرۋ ءۇشىن سۇراۋ جىبەردىك. سونداي-اق, وسى ۇمىتكەردىڭ مەملەكەتتىك تىلدە تولتىرعان ومىرباياندىق دەرەكتەرىندە بىرنەشە قاتە كەتكەن», – دەپ اتاپ ءوتتى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى ل.سۇلەيمەن.
* * *
سول كۇنى كەشكىسىن ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ تاعى ءبىر وتىرىسى بولدى. وندا ءوز كانديداتۋرالارىن ۇسىنعان ۇمىتكەرلەر قانات جۇمانعا, ەسەنبەك ۇكتەشباەۆقا جانە ءۋاليحان قايساروۆقا ولاردىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسياسى مەن «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى سايلاۋ تۋرالى» كونستيتۋتسيالىق زاڭىندا كانديداتتارعا قويىلاتىن تالاپتارعا سايكەس كەلمەۋىنە بايلانىستى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتتىگىنە كانديداتتار رەتىندە تىركەۋدەن باس تارتۋ تۋرالى شەشىمدەر قابىلداندى.
اتالعان ۇمىتكەرلەرگە قاتىستى جۇرگىزىلگەن تەكسەرۋدىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى مىنانى انىقتادى. قانات جۇمان, لينگۆيستيكالىق كوميسسيانىڭ 7 ناۋرىزداعى, ەسەنبەك ۇكتەشباەۆ پەن ءۋاليحان قايساروۆ لينگۆيستيكالىق كوميسسيانىڭ 9 ناۋرىزداعى قورىتىندىسىنىڭ نەگىزىندە مەملەكەتتىك ءتىلدى ەركىن مەڭگەرمەگەن.
سونداي-اق, وسى كۇنى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى «2015 جىلعى 26 ساۋىرگە تاعايىندالعان قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىندا قول قويۋ پاراقتارىن تەكسەرۋ بارىسىندا سايلاۋشىلاردىڭ قولدارىن جالعان دەپ تانۋ نەگىزدەرى تۋرالى» قاۋلى قابىلداپ, پرەزيدەنتتىككە كانديداتتاردى قولداپ جينالعان سايلاۋشىلاردىڭ قولدارىن تەكسەرۋ بارىسىندا: بىرنەشە ادام ءۇشىن ءبىر قولمەن ورىندالعان; ناقتى كانديدات ءۇشىن قول قويۋ پاراقتارىندا ءبىر ادام ءبىر رەتتەن ارتىق ورىنداعان; قول قويۋ پاراعىنا ساي دەرەكتەر تولىق بولماعان كەزدە; ءوز قولىن كەرى قايتارىپ الۋشى سايلاۋشىنىڭ جازباشا ءوتىنىشى بولعان كەزدە; بەلسەندى سايلاۋ قۇقىعى جوق ادام ورىنداعان جانە قايتىس بولعان ادامدار ءۇشىن ورىندالعان سايلاۋشىلاردىڭ قولدارى جالعان بولىپ تانىلاتىنىن ايقىندادى. اۋماقتىق سايلاۋ كوميسسياسى قول زاڭداردىڭ تالاپتارىن بۇزا وتىرىپ الىنعانى انىقتالاتىن وزگە جاعدايلاردا دا, قولدى جالعان دەپ تانۋى مۇمكىن.
ءاليسۇلتان قۇلانباي,
«ەگەمەن قازاقستان».
ايماقتار • كەشە
دارىگەرلەر ايەلدىڭ انالىق بەزىنەن 6 كگ ىسىكتى الىپ تاستادى
مەديتسينا • كەشە