قازاقتىڭ «جۇت جەتى اعايىندى» دەگەن سوزىندە دە گاپ بار ەكەنى انىق. ويتكەنى, جەر شارىنىڭ ءبىراز وڭىرلەرىنە اۋىر سالماعىن ءتوندىرىپ تۇرعان داعدارىس ەلدەردەگى الەۋمەتتىك احۋالدىڭ تومەندەپ, قوعامنىڭ مازاسىزدانۋىنا الىپ كەلۋدە. وعان قوسا, داعدارىسقا تۇسكەن وڭىرلەردە تابيعات اپاتتارى دا جيىلەپ بارادى. تومەندە وسى وقيعالاردان ءبىراز حابارلار جاريالانعان.
قىزمەتكەرلەرىن قىسقارتپاق
Royal Bank of Scotland (RBS) بريتان بانكى 2019 جىلعا تامان مولشەرمەن العاندا 14 مىڭ ادامدى نەمەسە ينۆەستيتسيالىق بانكتىك ءبولىمىنىڭ 80 پايىزىن جۇمىستان قىسقارتۋى مۇمكىن دەپ حابارلايدى Financial Times گازەتى وسى وقيعادان حابارى بار ەكى دەرەك كوزىنە سۇيەنە وتىرىپ.
باسىلىمنىڭ دەرەكتەرىنە قاراعاندا, قازىرگى ۋاقىتتا RBS-ءتىڭ ينۆەستيتسيالىق بانكتىڭ بولىمشەلەرىندە 18 مىڭ ادام جۇمىس ىستەيدى. قىسقارتۋعا جاتقىزىلاتىن ادامداردىڭ ناقتى سانىن گازەتكە بولۋى مۇمكىن وقيعانى جەتكىزگەن كوزدەر ناقتى ايتا الماعان. بىراق ءاربىر بەس قىزمەتكەردىڭ تورتەۋى قىسقارۋى مۇمكىن دەگەن دەرەكتەر كەلتىرگەن. گازەتتىڭ جازعانىنا قاراعاندا قىسقارتۋ قۇرىعىنا كوبىنەسە ازيا مەن اقش-تا جۇمىس ىستەپ جاتقاندار ىلىگەتىن ىسپەتتى.
سەنىمدى كوزدەر بۇل ۇلكەن قىسقارتۋ «براۋن جوباسى» دەپ اتالاتىن بانكتى قايتا قۇرىلىمداۋ جوسپارىنا سايكەس جۇرگىزىلەتىندىگىن جەتكىزگەن.
الايدا, Royal Bank of Scotland-ءتىڭ وكىلى بۇل حابارعا تۇسىنىكتەمە بەرۋدەن باس تارتقان.
دەگەنمەن, اتالعان بانك وتكەن اپتادا ءوزى قىزمەت كورسەتەتىن وننان استام ەلدە قىزمەتكەرلەردى قىسقارتۋ شاراسى جۇرەتىندىگىن حابارلاعان بولاتىن. بۇل قارجى ۇيىمى قىتاي, يندونەزيا, مالايزيا, وڭتۇستىك كورەيا, ءۇندىستان جانە تايلاند سەكىلدى ەلدەردەگى ءوز بيزنەسىن ساتۋدى نەمەسە بىرتە-بىرتە تاراتۋدى كوزدەپ وتىرعان كورىنەدى. ال Royal Bank of Scotland قازىرگى كۇندەرى ۇلىبريتانيا, اقش جانە سينگاپۋردا ءوزىنىڭ ساۋدا وپەراتسيالارىن جۇزەگە اسىرۋ ۇستىندە.
تاماشا اۋرۋحانا تاقىرعا وتىرۋى مۇمكىن
يتالياداعى مەملەكەتتىك شىعىنداردى قىسقارتۋ شاراسى وسى ەلدەگى ەرەكشە ەمدەۋ مەكەمەلەرىنىڭ ءبىرى سانت-اننا ينستيتۋتىنىڭ مۇنان كەيىنگى ۋاقىتتارى ءوز قىزمەتىن ودان ءارى جالعاستىرۋىنا ۇلكەن قاۋىپ ءتوندىرىپ وتىر. بۇل ينستيتۋت اۋىر جاراقاتقا ۇشىراعان ادامداردى اجال اۋزىنان اراشالاۋ, ولاردىڭ ەسىن جيعىزىپ, ودان ءارى ساۋىقتىرۋ ەمدەرىن قولدانۋ ىسىمەن شۇعىلدانادى. بىلايشا ايتقاندا, بۇل ينستيتۋت ادامداردى ءولىم اۋزىنان الىپ قالادى دەسە دە بولادى. قازىرگى كۇنى وندا كوپتەگەن ادامدار ەم قابىلداۋدا.
سولاردىڭ ءبىرى ۆينچەنتسو 2007 جىلى موتوتسيكل اپاتىنا ۇشىراپ, ەسىنەن تانعان بولاتىن. ول مۇنداي جاعدايدا ۇزاق جاتتى. تەك اتالعان ينستيتۋت قىزمەتكەرلەرى مەن اناسى ماريانىڭ اجالمەن جان الىپ-جان بەرىسكەن ۇزاق ۋاقىتتىق كۇرەسىنىڭ ناتيجەسىندە عانا بەتى بەرى قارادى. اناسى تاپجىلماي ۇلىنىڭ قاسىندا وتىرىپ, ونىڭ ەسى قالاي كىرگەندىگىنىڭ كۋاسى بولدى. الايدا, ماريا ينستيتۋت دارىگەرلەرىنىڭ كومەگىنسىز ءوزىنىڭ تۇك تە ىستەي المايتىندىعىن ايتادى.
– كۇن وتكەن سايىن ولار مەنىڭ بالاما ەرەكشە ىقىلاسپەن قاراپ, بار مەيىرلەرىن توگە وتىرىپ, وڭالۋىنا قولدان كەلگەن ءمۇمكىندىكتىڭ بارلىعىن جاساپ كەلەدى. ۇلىمنىڭ ءاربىر قيمىل-قوزعالىسىنىڭ ءوزى دارىگەرلەر ءۇشىن دە, مەن ءۇشىن دە ءۇلكەن قۋانىش. مەنىڭ ۇلىمنىڭ قاسىندا وتىرعانىما مىنە, جەتى جارىم جىلدان اسىپ بارادى. ول بىرتە-بىرتە قالپىنا كەلۋدە. بىراق ازىرگە سويلەي المايدى. الايدا, مەنى كورگەن ساتتە كوز اۋدارماي قاراپ ەرەكشە پەيىلىن تانىتادى. قۇشاقتاپ شاشىمنان سيپايدى. ىشىندەگىسىن سىرتقا شىعارا الماي شارشايدى. وسىنى كورگەندە مەن دە قاتتى كۇيزەلىسكە ءتۇسىپ كەتەمىن. دارىگەرلەر بولماسا نە ىستەر ەدىم؟! – دەيدى ماريا.
ۆينچەنتسو بۇل ينستيتۋتتاعى جالعىز ەم قابىلداۋشى ەمەس. سوڭعى جيىرما جىلدىڭ ىشىندە سانت-اننا ارقىلى مىڭنان استام ادام ومىرگە قايتا ورالىپ, ۇزاق ۋاقىتتار بويى ەم قابىلداۋ ناتيجەسىندە اعزالارىن قالپىنا كەلتىرىپ, ساۋىعىپ شىقتى.
ينستيتۋت ورنالاسقان كالابريا يتالياداعى ەڭ كەدەي وڭىرلەردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. سوڭعى جىلدارعى ەلدەگى داعدارىس جاعدايىنا بايلانىستى مەملەكەتتىك بيۋدجەتتەگى وڭىرلەردى دوتاتسيالاۋ شىعىندارى بارعان سايىن ازايتىلا تۇسۋدە. دەمەك, ءاربىر وڭىرگە باسقا تۇسكەن قيىندىقپەن ءوز بەتتەرىنشە كۇرەسۋگە تۋرا كەلەدى. ولاردا وزدەرىنىڭ بيۋدجەتتەرىندەگى الەۋمەتتىك شىعىنداردى قىسقارتا باستايدى. ماسەلەن, كالابريا بيۋدجەتىندەگى ۇلكەن شىعىستاردىڭ ءبىرى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ ۇلەسىندە. وسىعان جۇمسالاتىن شىعىندار ازايعان سايىن اتالعان سالا دا قيىندىققا دۋشار بولىپ, بارعان سايىن السىرەۋ ۇستىندە. ەندى, مىنە, وڭىردەگى ەرەكشە ەمدەۋ مەكەمەسى سانالاتىن سانت-اننانىڭ تاعدىرى دا قىل ۇستىندە تۇر.
سوڭعى ءتورت جىل ىشىندە ينستيتۋت باسشىلىعىنا قىزمەتكەرلەر سانىن 20 پايىزعا قىسقارتۋعا تۋرا كەلدى. بۇل قىسقارتۋعا ءتۇسىپ جاتقانداردىڭ بارلىعى تەك تومەنگى دەڭگەيدەگى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى عانا ەمەس, سونىمەن قاتار, زەرتتەۋشى دارىگەرلەردىڭ قىزمەتىنە دە قاتەر تونە باستادى. ال مۇنداعى زەرتتەۋشى دارىگەرلەر وزدەرىنىڭ بەساسپاپ بىلىكتىلىگىمەن, باي تاجىريبەلەرىمەن ەرەكشەلەنەدى. ولاردىڭ ناۋقاستارعا ەس جيناتۋ جانە ودان ءارى ساۋىقتىرۋ جونىندەگى ىزدەنىستەرى بۇكىل الەمگە بەلگىلى.
مىنە, وسىنداي تاماشا ەمدەۋ مەكەمەسىنىڭ قىسقارتۋ قۇردىمىنا ءتۇسۋى مۇمكىن ەكەندىگى ونداعى ناۋقاستاردى ەرەكشە الاڭداتىپ وتىر.
تاكسيستەر اراسىنداعى تارتىس
بەلگيا استاناسى – بريۋسسەل قالاسىندا ءداستۇرلى تاكسي بەلگىلەرى بار جۇزدەگەن اۆتوكولىك ەرەۋىل شەرۋىن ۇيىمداستىرىپ, وسى قالاداعى ەۋرووداق مەكەمەلەرىنە كىرەتىن كىرەبەرىستەردى جاۋىپ تاستادى. ارناۋلى ليتسەنزيا بويىنشا جۇمىس ىستەيتىن جۇرگىزۋشى تاكسيستەر ەل استاناسىنا Uber قىزمەتىن ەنگىزۋگە دەگەن قارسىلىقتارىن وسىلايشا تانىتتى.
Uber قىزمەتىن ادەتتە اۋەسقوي ءجۇرگىزۋشىلەر كورسەتەدى. ولاردىڭ ءرولىندە وتىرعانداردىڭ ءوز قىزمەتتەرى بار. ال تاكسيست قىزمەتىمەن ولار قولدارى بوس كەزىندە قوسىمشا تابىس تابۋ ءۇشىن شۇعىلدانادى. كوبىنەسە جەكە ادامداردىڭ شاقىرتۋى بويىنشا جۇمىس ىستەيدى. بۇل كولىك قىزمەتىنىڭ ءبىر ەرەكشەلىگى ولاردى موبيلدىك ۇستەمەلەر ارقىلى شاقىرىپ الۋعا بولادى.
– Uber قىزمەتىمەن شۇعىلدانۋشىلار ءبىزدىڭ جەپ وتىرعان نانىمىزعا ورتاق بولۋدا. ءبىز تەك تاكسيست رەتىندە عانا ەڭبەك ەتەمىز. ارقايسىمىزدىڭ مەملەكەتتەن العان وسى قىزمەتپەن شۇعىلدانۋىمىزعا رۇقسات بەرەتىن ارنايى ليتسەنزيالارىمىز بار. سالىعىمىزدى ۋاقىتىمەن تولەپ تۇرامىز. ال وسى ىسكە كولدەنەڭ قوسىلۋشىلار سالىق تولەمەيدى. قىزمەت ساپاسىن ويلاپ تا جاتپايدى. بىراق ولاردىڭ قىزمەتى بىزگە قاراعاندا ارزانىراق بولعاندىقتان, كوپشىلىك حالىق سولارعا اۋىپ بارادى, – دەيدى ءبىر كاسىپقوي تاكسيست.
ەكىنشى ءبىر تاكسيست بۇل قىزمەتتى امەريكالىقتار ويلاپ تاپقان جاۋاپسىز يدەيالاردىڭ ءبىرى دەپ ەسەپتەيدى. «ماسەلەن, ءسىز Uber جۇيەسىن پايدالانۋدى ءجون كوردىڭىز دەيىك. بىراق ولاردا بىزدەردەگى سەكىلدى ساقتاندىرۋ شارالارى جوق قوي. ەگەر جول ۇستىندە كولىك اۋدارىلىپ اپاتقا ۇشىراسا, جولاۋشى مەن جۇرگىزۋشى جاراقات السا, ولاردىڭ شىعىنىن كىم تولەپ بەرەدى؟ كولىكتى كىم قالپىنا كەلتىرەدى؟ دەمەك, Uber قىزمەتى ءالى تولىق قالىپتاسپاعان, جەتە ويلاستىرىلماعان ءىس. ۇكىمەتتىڭ بۇل قىزمەتتى نە ءۇشىن قولدايتىندىعىن تۇسىنبەدىك. ال ءبىزدىڭ ساقتاندىرۋ بەلدەۋىمىز بار. ونىڭ قۇنى ماعان 3500 ەۋروعا ءتۇسىپ وتىر. سوندىقتان ءبىزدىڭ قىزمەتىمىزدى پايدالانۋشىلار دا ساقتاندىرىلادى. ءبىز ولاردىڭ بارلىق شىعىندارىن وتەپ بەرەمىز», دەيدى ول.
تاكسيستەردىڭ ەرەۋىل شارالارىنىڭ ەتەك العاندىعى سونداي, ولارعا قولداۋ ءبىلدىرۋ ءۇشىن كورشى ەلدەردەن دە ءارىپتەستەرى كەلىپتى. ال Uber قىزمەتىنىڭ وپەراتورى بولسا, وزدەرىن قورعاۋعا تىرىسىپ باعۋدا. ولار بيىلعى جىلدىڭ وزىندە ەۋروپالىق قالالاردا 50 مىڭ جۇمىس ورنىن اشاتىندىقتارىن ايتادى. سەبەبى, ولارمەن ارىپتەستىك قاتىناسقا تۇسكىسى كەلەتىن ازاماتتار كوپ كورىنەدى.
ءسويتىپ, بەلگيا استاناسىندا كاسىپقوي تاكسيست پەن اۋەسقوي تاكسيست اراسىنداعى تارتىس قازىردىڭ وزىندە باستالىپ كەتتى. اقىرى نەمەن تىناتىنى بەلگىسىز.
دايىنداعان,
سۇڭعات ءالىپباي,
«ەگەمەن قازاقستان».
باسىلىمنىڭ دەرەكتەرىنە قاراعاندا, قازىرگى ۋاقىتتا RBS-ءتىڭ ينۆەستيتسيالىق بانكتىڭ بولىمشەلەرىندە 18 مىڭ ادام جۇمىس ىستەيدى. قىسقارتۋعا جاتقىزىلاتىن ادامداردىڭ ناقتى سانىن گازەتكە بولۋى مۇمكىن وقيعانى جەتكىزگەن كوزدەر ناقتى ايتا الماعان. بىراق ءاربىر بەس قىزمەتكەردىڭ تورتەۋى قىسقارۋى مۇمكىن دەگەن دەرەكتەر كەلتىرگەن. گازەتتىڭ جازعانىنا قاراعاندا قىسقارتۋ قۇرىعىنا كوبىنەسە ازيا مەن اقش-تا جۇمىس ىستەپ جاتقاندار ىلىگەتىن ىسپەتتى.
سەنىمدى كوزدەر بۇل ۇلكەن قىسقارتۋ «براۋن جوباسى» دەپ اتالاتىن بانكتى قايتا قۇرىلىمداۋ جوسپارىنا سايكەس جۇرگىزىلەتىندىگىن جەتكىزگەن.
الايدا, Royal Bank of Scotland-ءتىڭ وكىلى بۇل حابارعا تۇسىنىكتەمە بەرۋدەن باس تارتقان.
دەگەنمەن, اتالعان بانك وتكەن اپتادا ءوزى قىزمەت كورسەتەتىن وننان استام ەلدە قىزمەتكەرلەردى قىسقارتۋ شاراسى جۇرەتىندىگىن حابارلاعان بولاتىن. بۇل قارجى ۇيىمى قىتاي, يندونەزيا, مالايزيا, وڭتۇستىك كورەيا, ءۇندىستان جانە تايلاند سەكىلدى ەلدەردەگى ءوز بيزنەسىن ساتۋدى نەمەسە بىرتە-بىرتە تاراتۋدى كوزدەپ وتىرعان كورىنەدى. ال Royal Bank of Scotland قازىرگى كۇندەرى ۇلىبريتانيا, اقش جانە سينگاپۋردا ءوزىنىڭ ساۋدا وپەراتسيالارىن جۇزەگە اسىرۋ ۇستىندە.
تاماشا اۋرۋحانا تاقىرعا وتىرۋى مۇمكىن
يتالياداعى مەملەكەتتىك شىعىنداردى قىسقارتۋ شاراسى وسى ەلدەگى ەرەكشە ەمدەۋ مەكەمەلەرىنىڭ ءبىرى سانت-اننا ينستيتۋتىنىڭ مۇنان كەيىنگى ۋاقىتتارى ءوز قىزمەتىن ودان ءارى جالعاستىرۋىنا ۇلكەن قاۋىپ ءتوندىرىپ وتىر. بۇل ينستيتۋت اۋىر جاراقاتقا ۇشىراعان ادامداردى اجال اۋزىنان اراشالاۋ, ولاردىڭ ەسىن جيعىزىپ, ودان ءارى ساۋىقتىرۋ ەمدەرىن قولدانۋ ىسىمەن شۇعىلدانادى. بىلايشا ايتقاندا, بۇل ينستيتۋت ادامداردى ءولىم اۋزىنان الىپ قالادى دەسە دە بولادى. قازىرگى كۇنى وندا كوپتەگەن ادامدار ەم قابىلداۋدا.
سولاردىڭ ءبىرى ۆينچەنتسو 2007 جىلى موتوتسيكل اپاتىنا ۇشىراپ, ەسىنەن تانعان بولاتىن. ول مۇنداي جاعدايدا ۇزاق جاتتى. تەك اتالعان ينستيتۋت قىزمەتكەرلەرى مەن اناسى ماريانىڭ اجالمەن جان الىپ-جان بەرىسكەن ۇزاق ۋاقىتتىق كۇرەسىنىڭ ناتيجەسىندە عانا بەتى بەرى قارادى. اناسى تاپجىلماي ۇلىنىڭ قاسىندا وتىرىپ, ونىڭ ەسى قالاي كىرگەندىگىنىڭ كۋاسى بولدى. الايدا, ماريا ينستيتۋت دارىگەرلەرىنىڭ كومەگىنسىز ءوزىنىڭ تۇك تە ىستەي المايتىندىعىن ايتادى.
– كۇن وتكەن سايىن ولار مەنىڭ بالاما ەرەكشە ىقىلاسپەن قاراپ, بار مەيىرلەرىن توگە وتىرىپ, وڭالۋىنا قولدان كەلگەن ءمۇمكىندىكتىڭ بارلىعىن جاساپ كەلەدى. ۇلىمنىڭ ءاربىر قيمىل-قوزعالىسىنىڭ ءوزى دارىگەرلەر ءۇشىن دە, مەن ءۇشىن دە ءۇلكەن قۋانىش. مەنىڭ ۇلىمنىڭ قاسىندا وتىرعانىما مىنە, جەتى جارىم جىلدان اسىپ بارادى. ول بىرتە-بىرتە قالپىنا كەلۋدە. بىراق ازىرگە سويلەي المايدى. الايدا, مەنى كورگەن ساتتە كوز اۋدارماي قاراپ ەرەكشە پەيىلىن تانىتادى. قۇشاقتاپ شاشىمنان سيپايدى. ىشىندەگىسىن سىرتقا شىعارا الماي شارشايدى. وسىنى كورگەندە مەن دە قاتتى كۇيزەلىسكە ءتۇسىپ كەتەمىن. دارىگەرلەر بولماسا نە ىستەر ەدىم؟! – دەيدى ماريا.
ۆينچەنتسو بۇل ينستيتۋتتاعى جالعىز ەم قابىلداۋشى ەمەس. سوڭعى جيىرما جىلدىڭ ىشىندە سانت-اننا ارقىلى مىڭنان استام ادام ومىرگە قايتا ورالىپ, ۇزاق ۋاقىتتار بويى ەم قابىلداۋ ناتيجەسىندە اعزالارىن قالپىنا كەلتىرىپ, ساۋىعىپ شىقتى.
ينستيتۋت ورنالاسقان كالابريا يتالياداعى ەڭ كەدەي وڭىرلەردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. سوڭعى جىلدارعى ەلدەگى داعدارىس جاعدايىنا بايلانىستى مەملەكەتتىك بيۋدجەتتەگى وڭىرلەردى دوتاتسيالاۋ شىعىندارى بارعان سايىن ازايتىلا تۇسۋدە. دەمەك, ءاربىر وڭىرگە باسقا تۇسكەن قيىندىقپەن ءوز بەتتەرىنشە كۇرەسۋگە تۋرا كەلەدى. ولاردا وزدەرىنىڭ بيۋدجەتتەرىندەگى الەۋمەتتىك شىعىنداردى قىسقارتا باستايدى. ماسەلەن, كالابريا بيۋدجەتىندەگى ۇلكەن شىعىستاردىڭ ءبىرى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ ۇلەسىندە. وسىعان جۇمسالاتىن شىعىندار ازايعان سايىن اتالعان سالا دا قيىندىققا دۋشار بولىپ, بارعان سايىن السىرەۋ ۇستىندە. ەندى, مىنە, وڭىردەگى ەرەكشە ەمدەۋ مەكەمەسى سانالاتىن سانت-اننانىڭ تاعدىرى دا قىل ۇستىندە تۇر.
سوڭعى ءتورت جىل ىشىندە ينستيتۋت باسشىلىعىنا قىزمەتكەرلەر سانىن 20 پايىزعا قىسقارتۋعا تۋرا كەلدى. بۇل قىسقارتۋعا ءتۇسىپ جاتقانداردىڭ بارلىعى تەك تومەنگى دەڭگەيدەگى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى عانا ەمەس, سونىمەن قاتار, زەرتتەۋشى دارىگەرلەردىڭ قىزمەتىنە دە قاتەر تونە باستادى. ال مۇنداعى زەرتتەۋشى دارىگەرلەر وزدەرىنىڭ بەساسپاپ بىلىكتىلىگىمەن, باي تاجىريبەلەرىمەن ەرەكشەلەنەدى. ولاردىڭ ناۋقاستارعا ەس جيناتۋ جانە ودان ءارى ساۋىقتىرۋ جونىندەگى ىزدەنىستەرى بۇكىل الەمگە بەلگىلى.
مىنە, وسىنداي تاماشا ەمدەۋ مەكەمەسىنىڭ قىسقارتۋ قۇردىمىنا ءتۇسۋى مۇمكىن ەكەندىگى ونداعى ناۋقاستاردى ەرەكشە الاڭداتىپ وتىر.
تاكسيستەر اراسىنداعى تارتىس
بەلگيا استاناسى – بريۋسسەل قالاسىندا ءداستۇرلى تاكسي بەلگىلەرى بار جۇزدەگەن اۆتوكولىك ەرەۋىل شەرۋىن ۇيىمداستىرىپ, وسى قالاداعى ەۋرووداق مەكەمەلەرىنە كىرەتىن كىرەبەرىستەردى جاۋىپ تاستادى. ارناۋلى ليتسەنزيا بويىنشا جۇمىس ىستەيتىن جۇرگىزۋشى تاكسيستەر ەل استاناسىنا Uber قىزمەتىن ەنگىزۋگە دەگەن قارسىلىقتارىن وسىلايشا تانىتتى.
Uber قىزمەتىن ادەتتە اۋەسقوي ءجۇرگىزۋشىلەر كورسەتەدى. ولاردىڭ ءرولىندە وتىرعانداردىڭ ءوز قىزمەتتەرى بار. ال تاكسيست قىزمەتىمەن ولار قولدارى بوس كەزىندە قوسىمشا تابىس تابۋ ءۇشىن شۇعىلدانادى. كوبىنەسە جەكە ادامداردىڭ شاقىرتۋى بويىنشا جۇمىس ىستەيدى. بۇل كولىك قىزمەتىنىڭ ءبىر ەرەكشەلىگى ولاردى موبيلدىك ۇستەمەلەر ارقىلى شاقىرىپ الۋعا بولادى.
– Uber قىزمەتىمەن شۇعىلدانۋشىلار ءبىزدىڭ جەپ وتىرعان نانىمىزعا ورتاق بولۋدا. ءبىز تەك تاكسيست رەتىندە عانا ەڭبەك ەتەمىز. ارقايسىمىزدىڭ مەملەكەتتەن العان وسى قىزمەتپەن شۇعىلدانۋىمىزعا رۇقسات بەرەتىن ارنايى ليتسەنزيالارىمىز بار. سالىعىمىزدى ۋاقىتىمەن تولەپ تۇرامىز. ال وسى ىسكە كولدەنەڭ قوسىلۋشىلار سالىق تولەمەيدى. قىزمەت ساپاسىن ويلاپ تا جاتپايدى. بىراق ولاردىڭ قىزمەتى بىزگە قاراعاندا ارزانىراق بولعاندىقتان, كوپشىلىك حالىق سولارعا اۋىپ بارادى, – دەيدى ءبىر كاسىپقوي تاكسيست.
ەكىنشى ءبىر تاكسيست بۇل قىزمەتتى امەريكالىقتار ويلاپ تاپقان جاۋاپسىز يدەيالاردىڭ ءبىرى دەپ ەسەپتەيدى. «ماسەلەن, ءسىز Uber جۇيەسىن پايدالانۋدى ءجون كوردىڭىز دەيىك. بىراق ولاردا بىزدەردەگى سەكىلدى ساقتاندىرۋ شارالارى جوق قوي. ەگەر جول ۇستىندە كولىك اۋدارىلىپ اپاتقا ۇشىراسا, جولاۋشى مەن جۇرگىزۋشى جاراقات السا, ولاردىڭ شىعىنىن كىم تولەپ بەرەدى؟ كولىكتى كىم قالپىنا كەلتىرەدى؟ دەمەك, Uber قىزمەتى ءالى تولىق قالىپتاسپاعان, جەتە ويلاستىرىلماعان ءىس. ۇكىمەتتىڭ بۇل قىزمەتتى نە ءۇشىن قولدايتىندىعىن تۇسىنبەدىك. ال ءبىزدىڭ ساقتاندىرۋ بەلدەۋىمىز بار. ونىڭ قۇنى ماعان 3500 ەۋروعا ءتۇسىپ وتىر. سوندىقتان ءبىزدىڭ قىزمەتىمىزدى پايدالانۋشىلار دا ساقتاندىرىلادى. ءبىز ولاردىڭ بارلىق شىعىندارىن وتەپ بەرەمىز», دەيدى ول.
تاكسيستەردىڭ ەرەۋىل شارالارىنىڭ ەتەك العاندىعى سونداي, ولارعا قولداۋ ءبىلدىرۋ ءۇشىن كورشى ەلدەردەن دە ءارىپتەستەرى كەلىپتى. ال Uber قىزمەتىنىڭ وپەراتورى بولسا, وزدەرىن قورعاۋعا تىرىسىپ باعۋدا. ولار بيىلعى جىلدىڭ وزىندە ەۋروپالىق قالالاردا 50 مىڭ جۇمىس ورنىن اشاتىندىقتارىن ايتادى. سەبەبى, ولارمەن ارىپتەستىك قاتىناسقا تۇسكىسى كەلەتىن ازاماتتار كوپ كورىنەدى.
ءسويتىپ, بەلگيا استاناسىندا كاسىپقوي تاكسيست پەن اۋەسقوي تاكسيست اراسىنداعى تارتىس قازىردىڭ وزىندە باستالىپ كەتتى. اقىرى نەمەن تىناتىنى بەلگىسىز.
دايىنداعان,
سۇڭعات ءالىپباي,
«ەگەمەن قازاقستان».
