تەاتردىڭ 90-شى ماۋسىمى

كۇزدە كورەرمەنگە ءاسانالى ءاشىموۆتىڭ «قازا مەن جازا» سپەكتاكلىن ۇسىنادى قازاقتىڭ م.اۋەزوۆ اتىنداعى مەملەكەتتىك اكادەميالىق دراما تەاترىنىڭ بيىلعى 89-شى ماۋ­سىمى كسرو حالىق ءارتىسى ءاسانالى ءاشىموۆتىڭ رەجيسسەرلىعىمەن قويىلعان يگور ۆوۆنيانكونىڭ «قازا مەن جازا» كريمينالدىق دراماسىنىڭ پرەمەراسىمەن اياقتالدى. جاڭا سپەكتاكلدىڭ تۇساۋكەسەرى انشلاگپەن ءوتىپ, ونەر سىنشىلارى قويىلىمدى جىلى قابىلدادى. وسىلايشا 90-شى ماۋسىمىنا اياق باسقان تەاتر رەپەرتۋارى تاعى ءبىر قويىلىممەن تولىقتى. ايگىلى اكتەر ءاسانالى ءاشىموۆ بۇعان دەيىن دە بىرنەشە رەت رەجيس­سۋراعا بارعانى بەلگىلى. «ءالى دە جاسپىز عوي, جوسپار كوپ. ەندى ەڭ باستى جوسپار – ساحنادان ابىرويمەن كەتۋ», دەپ قالجىڭدايتىن اسەكەڭ ونەر جولىنداعى تاجىريبەسى مەن كورگەن-بىلگەنىن كەيىنگى جاستارعا ۇيرەتۋ ماقساتىندا وسى جوبانى قولعا العانىن ايتادى. تەاتر تابالدىرىعىن اتتاعان جاس ونەر يەلەرىنە ءرول بەرىپ, قابىلەتتەرىنە قانات ءبىتىرۋدى كوزدەگەن جاڭا سپەكتاكل تاعدىر جازۋىمەن تۋعان اكەسىنىڭ ۇيىندە قىزمەتشى بولىپ جۇرگەن اسەل اتتى قىزدىڭ ءومىرى تۋرالى. كىسى ءولتىردى دەپ جالا جابىلعان جاس ادىلەت ىزدەگەندە ءوزىن الەمدە جال­عىز قالعانداي سەزىنەدى. قىسقاسى, زامانا تاقىرىبىنا بارعان دراما ءوزىن ءوزى اقتايدى دەپ بىلەمىز. – «قازا مەن جازا» نەگىزىنەن كينەماتوگرافياعا ارنالعان دۇنيە. ءبىزدىڭ تەاتر كريمينالدىق تاقىرىپقا ءبىرىنشى رەت بارىپ وتىر. اكتەرلەردىڭ ەكى قۇرامى دا ءبىر-بىرىنە تەڭ ونەر كورسەتە الادى. جاستاردى كەڭدىككە, ونەردەگى ادال باسەكەلەستىككە ۇيرەتكىمىز كەلەدى. بۇل سپەكتاكلدىڭ باستى رەپەتيتسياسىن ەكى رەت قويىپ, ەكى قۇرامنىڭ ويىنىن بولەك-بولەك وتكىزدىك, – دەيدى ءاسانالى ءاشىموۆ. – تەاتر ماۋسىمىنىڭ جابىلۋى – مەرەكە. جاڭا سپەكتاكل قويعان سايىن كورەرمەن ەسىمىزدە تۇرادى, زالدا وتىرعان حالىققا ايتپاعىمىز سوندا نە بولادى دەگەن سۇراقتى ويىمىزدان شىعار­مايمىز, – دەيتىن ءاسانالى اعامىز­دىڭ جاڭا سپەكتاكلى جۇرتتىڭ كوڭىلىنەن شىقتى. كەم-كەتىگى جۇرە تۇزەلەر. ءيا, تەاتر وتكەن ماۋسىمدى تابىستى اياقتادى. ماۋسىم­دى قورىتىندىلاۋ ءۇشىن ۇيىمداس­تىرىلعان ءباسپاسوز ءماسليحا­تىندا وسى اكادەميالىق ونەر وردا­سىنىڭ ديرەكتورى, قازاق­ستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى ەرلان ءبىلالوۆ بۇل تۋرالى كەڭىنەن بايانداپ, جۋرناليستەردىڭ ساۋالدارىنا جان-جاقتى جاۋاپ بەردى. بۇل ماۋسىمدا 6 بىردەي پرەمەرا كورەرمەنگە جول تارتىپتى. تەاتر رەپەرتۋارى ءبىرسا­رىن­­دىلىقتى كوتەرمەيدى عوي. وسىنى ەسكەرگەن ۇجىم قالىڭ كورەر­­مەننىڭ تالابىن ەسكەرە وتىرىپ, الەمدىك كلاسسيكانى دا, ۇلت­­تىق درا­ماتۋرگيانى دا, زاماناۋي وزەكتى تاقىرىپتاردى دا تەڭ ۇستاۋ­عا تىرىسىپ, بۇگىنگى كۇنمەن ۇندەس­تىرۋدىڭ جولدارىن قاراستىرعان. 89-شى تەاتر ماۋسىمى جازۋشى دۋلات يسابەكوۆتىڭ «ءجۇز جىلدىق ماحاببات» دراماسىنىڭ پرەمەراسىمەن باستالعان بولاتىن. سونىمەن قاتار, قاراشا ايىندا اسقار سۇلەيمەنوۆتىڭ اۋدارماسى بويىنشا تەننەسي ۋيليامستىڭ «شىنى حايۋانا­تىن» رەجيسسۋراداعى ءوزىنىڭ تۇڭ­عىش تىرناقالدى تۋىندىسى رە­تىندە الەنا قابدەشوۆا ۇسىندى. ساحنا ونەرىنىڭ ءۇردىسىن جاق­سى تاجىريبەمەن تولىقتىرۋ ماقساتىندا ەلىمىزدىڭ باس تەاترى شىعارماشىلىق كوكجيەگىن كەڭەيتىپ, بەلگىلى رەجيسسەرلەرمەن تاجىريبە الماسۋدى سوڭ­عى قابىلداعان وزدەرىنىڭ «تۇجى­رىمداماسىندا» ايقىنداپ العان بولاتىن. سوعان سايكەس, جاڭا­شىل كوزقاراستاعى, اتى ءماشھۇر ليتۆا رەجيسسەرى يوناس ۆايتكۋستى تەاترعا ارنايى شاقىرتىپ, ول اقىن-دراماتۋرگ يران-عايىپتىڭ «قورقىتتىڭ كورى» پەساسىن ساحنالادى. بۇل سپەكتاكل قازان قالاسىندا وتكەن ءحىى حالىقارالىق «ناۋرىز» فەستيۆالىندە قازىلار القاسى تاراپىنان دا «ەڭ ۇزدىك سپەكتاكل» دەگەن باعا الىپ قايتتى. تەاتردىڭ اكتەرلىك قۇرا­مى­نىڭ 70 پايىزى جاستار­دان تۇرادى. ولاردىڭ شىعارما­شىلىق قارىمى مەن مۇمكىندىگىن اشىپ كورسەتۋدى كوزدەگەن فرانتسۋز دراماتۋرگتەرى ف.ديۋمانۋار مەن ا.د’ەننەريدىڭ «دون سەزار دە بازان» كومەدياسى ءاۋ­باكىر راحيموۆتىڭ اۋدارماسى ءھام رەجيسسەرلىگىمەن ساحنا­لان­دى. ال ۇلى جەڭىستىڭ 70 جىل­دىعىنا بايلانىستى تۇڭ­عىشباي جامانقۇلوۆتىڭ رەجيس­سەرلىگىمەن ساحناعا شىعارىلعان قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى شەرحان مۇرتازانىڭ «اي مەن ايشاسى» دا كورەرمەننىڭ جىلى ءىلتيپاتىنا يە بولدى. سوڭعى جىلدارى تەاتردىڭ گاسترولدىك ساپارى قايتا جاندانىپ كەلەدى. ولار جازۋشى راقىمجان وتارباەۆتىڭ «بەيبارىس سۇلتان» پەساسىمەن تەاتر ۇجىمى بەلورۋسسيانىڭ برەست قالاسىندا وتەتىن ءداستۇرلى «بەلايا ۆەجا» حالىقارالىق فەستيۆالىنە بارىپ قايتىپتى. ەڭ باستىسى, قازىر تەاتردىڭ بارلىق قويىلىمى دەرلىك انشلاگپەن وتەدى. سوناۋ 90-شى جىلدارداعىداي ونەردىڭ باعاسى تىم قۇنسىز ەمەس. ءباسپاسوز ءماس­ليحاتىندا تەاتر­دىڭ بايىر­عى اكتريسا­لا­رىنىڭ ءبىرى, قازاق­ستاننىڭ حالىق ءارتىسى تورعىن تاسىبەكوۆا ءبىر كەزدەرى زالدا 8 عانا كورەرمەن وتىر­عاندا 30 اكتەر ونەر كورسەت­كەن كۇندەر بولعانىن دا ەسكە الدى. سودان بەرى سپەكتاكلگە كىرەتىن بيلەتتىڭ باعاسى 200 تەڭگەدەن 2 مىڭ تەڭگەگە ءوستى. كورەرمەن تال­عامى دا كوتەرىلدى. تەاتردىڭ دا وزىنە دەگەن تالابى ارتىپ كەلەدى. ايناش ەسالي, «ەگەمەن قازاقستان». الماتى.