كەشە استانادا «نۇرلى جول – قازاقستاندىق دامۋ جولى» تاقىرىبىندا «قازاقستان-2050» جالپىۇلتتىق قوزعالىسىنىڭ II فورۋمى بولىپ ءوتتى. وعان پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى بەردىبەك ساپارباەۆ قاتىستى.
«مەملەكەت باسشىسى قازىرگى زاماندا بولىپ جاتقان گەوساياسي جاعدايلاردى ەسكەرە كەلە, ءداستۇرلى جىل سايىنعى قازاقستان حالقىنا جولداۋىن بۇرىنعىسىنان ءسال ەرتەرەك, قاراشا ايىندا جاريالادى. ونداعى مەملەكەت باسشىسىنىڭ الدىمىزعا قويعان مىندەتى قازىرگى دۇنيەجۇزىلىك داعدارىس قازاقستانعا ءوزىنىڭ اسەرىن تيگىزبەيتىندەي ەتىپ, ەلدىڭ ءال-اۋقاتىن تومەندەتپەي الىپ شىعۋ بولاتىن. سوعان وراي «نۇرلى جول» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى قابىلداندى. ونداعى ەڭ نەگىزگى ماقسات – ينفراقۇرىلىمداردى دامىتۋ ارقىلى حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ, ەلىمىزدە جۇمىسسىزداردىڭ قاتارىن كوبەيتپەۋ. ءاربىر باعدارلاما تولىق مانىندە جۇزەگە اسۋى ءۇشىن, ناتيجە بەرۋى ءۇشىن ول ءتيىستى قارجىلىق جاعىنان قامتىلۋى كەرەك. وزدەرىڭىز بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى ارقىلى جاقسى بىلەسىزدەر, وسى باعدارلامانى ءۇش جىلدىڭ ىشىندە جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن ۇلتتىق قوردان 10 ملرد. دوللار قارالىپ وتىر, سونداي-اق, وعان قوسىمشا مەملەكەتىمىزدە جۇمىس ىستەپ جاتقان حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ, ەلىمىزدەگى ءىرى كاسىپورىنداردىڭ ەسەبىنەن قانشاما قارجى ءبولىنىپ وتىر. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, بۇل مەملەكەتتىك باعدارلاما قارجىمەن تولىق قامتاماسىز ەتىلگەن. ەگەر باعدارلاما ويداعىداي جۇزەگە اسىپ, تولىق ناتيجەسىن بەرەتىن بولسا, ەڭ كەم دەگەندە 400 مىڭنان استام جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلادى دەپ كۇتىلۋدە», دەدى فورۋمنىڭ اشىلۋىندا سويلەگەن سوزىندە ب.ساپارباەۆ. سونداي-اق, ول ءسوز اراسىندا الەمدە بۇدان بۇرىن دا, تالاي داعدارىستار ورىن العانىن, اسىرەسە, سوڭعى 2007-2009 جىلداردا قازىرگى كەزدەن دە قيىن جاعداي بولعان.
بىراق سول كەزدىڭ ءوزىندە ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «جول كارتاسى» باعدارلاماسىنىڭ ارقاسىندا قازاقستان قيىن كەزەڭنەن قىمسىنباي وتكەنىن تىلگە تيەك ەتتى. ەندەشە «نۇرلى جول» باعدارلاماسى دا قازىرگىدەي الەم ەكونوميكاسىن تۇراقسىزدىق جايلاعان شاقتا ەلىمىزدىڭ ەڭسەسىن تۇسىرمەي, ءال-اۋقاتىن تومەندەتپەۋگە كەپىل بولارىنا مول سەنىم بار ەكەندىگىن العا تارتتى. ول سونىمەن قاتار, قاتىسۋشىلاردى فورۋمنىڭ اشىلۋىمەن قۇتتىقتاپ, جۇمىستارىنا ساتتىلىك تىلەدى.
فورۋم تىزگىنىن بۇدان ءارى «قازاقستان-2050» جالپىۇلتتىق قوزعالىسىنىڭ ءتوراعاسى دانات جۇمين قولعا الدى. «ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ باستى جالپىۇلتتىق ماقساتى – دامىعان وتىز ەلدىڭ قاتارىنا كىرۋ. سول دامىعان مەملەكەتتەردىڭ سونداي دەڭگەيگە جەتۋ سەبەپتەرىنىڭ ءبىرى – ۇكىمەت پەن قوعام اراسىندا ەل بولاشاعى جايىندا اشىق اڭگىمەنىڭ بولۋى. بۇگىنگى شارامىزعا ۇكىمەت پەن ۇلتتىق كومپانيالاردىڭ وكىلدەرى, ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن كەلگەن بەلسەندى جاستار قاتىسۋى اسا ماڭىزدى», دەگەن ول قاتىسۋشىلاردى اشىق پىكىر الاڭىندا ەركىن وي بولىسۋگە شاقىردى. شىندىعىندا جيىنعا ەلىمىزدىڭ بارلىق ايماقتارىنان عىلىم, بيزنەس, ءبىلىم, مەديتسينا, ونەركاسىپ ءجانە كوممەرتسيالىق ەمەس سەكتورلاردىڭ جاس كاسىپقوي ماماندارى كەلگەن ەكەن. فورۋم بارىسىندا ەلىمىزدىڭ «نۇرلى جول» جاڭا ەكونوميكالىق ساياساتىنىڭ باسىم باعىتتارى تالقىلاندى. «قازاقستان-2050» جالپىۇلتتىق قوزعالىسى ىسكە قوسىلعان 1 جىل 3 ايدىڭ ىشىندە «قازاقستان-2050» ستراتەگياسىنىڭ ماقسات-مىندەتتەرىنە باعىتتالعان 16 جوبا جۇزەگە اسىرىلعان. جىل باسىنان بەرى 3 جوبا ىسكە قوسىلدى. ولار «قازاقستاندا جاسالعان» اكتسياسى, «نۇرلى جول» باعدارلاماسىنىڭ اياسىندا جاستاردى جۇمىسپەن قامتۋ جوباسى جانە رەسپۋبليكالىق ەسسەلەر بايقاۋى. قوزعالىستىڭ ەڭ ءىرى جوبالارىنىڭ ءبىرى بيىلعى جىلى «نۇرلى جول» باعدارلاماسى اياسىنداعى الىپ قۇرىلىستارعا جاستاردى تارتۋ بولىپ وتىر. بۇگىنگى تاڭدا جاستاردان 3 مىڭ 566 ءوتىنىش تۇسكەن.
فورۋم اياسىندا تۇرعىن ءۇيدىڭ قولجەتىمدىلىگى مەن ساپاسى, تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعىن جاڭعىرتۋ, بيزنەستى قولداۋ مەن دامىتۋ, ءبىلىم بەرۋ مەن جۇمىسپەن قامتۋ ماسەلەلەرى بويىنشا ءۇش پىكىرتالاس الاڭى ۇيىمداستىرىلدى.
دينارا بىتىكوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان».
«مەملەكەت باسشىسى قازىرگى زاماندا بولىپ جاتقان گەوساياسي جاعدايلاردى ەسكەرە كەلە, ءداستۇرلى جىل سايىنعى قازاقستان حالقىنا جولداۋىن بۇرىنعىسىنان ءسال ەرتەرەك, قاراشا ايىندا جاريالادى. ونداعى مەملەكەت باسشىسىنىڭ الدىمىزعا قويعان مىندەتى قازىرگى دۇنيەجۇزىلىك داعدارىس قازاقستانعا ءوزىنىڭ اسەرىن تيگىزبەيتىندەي ەتىپ, ەلدىڭ ءال-اۋقاتىن تومەندەتپەي الىپ شىعۋ بولاتىن. سوعان وراي «نۇرلى جول» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى قابىلداندى. ونداعى ەڭ نەگىزگى ماقسات – ينفراقۇرىلىمداردى دامىتۋ ارقىلى حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ, ەلىمىزدە جۇمىسسىزداردىڭ قاتارىن كوبەيتپەۋ. ءاربىر باعدارلاما تولىق مانىندە جۇزەگە اسۋى ءۇشىن, ناتيجە بەرۋى ءۇشىن ول ءتيىستى قارجىلىق جاعىنان قامتىلۋى كەرەك. وزدەرىڭىز بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى ارقىلى جاقسى بىلەسىزدەر, وسى باعدارلامانى ءۇش جىلدىڭ ىشىندە جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن ۇلتتىق قوردان 10 ملرد. دوللار قارالىپ وتىر, سونداي-اق, وعان قوسىمشا مەملەكەتىمىزدە جۇمىس ىستەپ جاتقان حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ, ەلىمىزدەگى ءىرى كاسىپورىنداردىڭ ەسەبىنەن قانشاما قارجى ءبولىنىپ وتىر. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, بۇل مەملەكەتتىك باعدارلاما قارجىمەن تولىق قامتاماسىز ەتىلگەن. ەگەر باعدارلاما ويداعىداي جۇزەگە اسىپ, تولىق ناتيجەسىن بەرەتىن بولسا, ەڭ كەم دەگەندە 400 مىڭنان استام جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلادى دەپ كۇتىلۋدە», دەدى فورۋمنىڭ اشىلۋىندا سويلەگەن سوزىندە ب.ساپارباەۆ. سونداي-اق, ول ءسوز اراسىندا الەمدە بۇدان بۇرىن دا, تالاي داعدارىستار ورىن العانىن, اسىرەسە, سوڭعى 2007-2009 جىلداردا قازىرگى كەزدەن دە قيىن جاعداي بولعان.
بىراق سول كەزدىڭ ءوزىندە ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «جول كارتاسى» باعدارلاماسىنىڭ ارقاسىندا قازاقستان قيىن كەزەڭنەن قىمسىنباي وتكەنىن تىلگە تيەك ەتتى. ەندەشە «نۇرلى جول» باعدارلاماسى دا قازىرگىدەي الەم ەكونوميكاسىن تۇراقسىزدىق جايلاعان شاقتا ەلىمىزدىڭ ەڭسەسىن تۇسىرمەي, ءال-اۋقاتىن تومەندەتپەۋگە كەپىل بولارىنا مول سەنىم بار ەكەندىگىن العا تارتتى. ول سونىمەن قاتار, قاتىسۋشىلاردى فورۋمنىڭ اشىلۋىمەن قۇتتىقتاپ, جۇمىستارىنا ساتتىلىك تىلەدى.
فورۋم تىزگىنىن بۇدان ءارى «قازاقستان-2050» جالپىۇلتتىق قوزعالىسىنىڭ ءتوراعاسى دانات جۇمين قولعا الدى. «ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ باستى جالپىۇلتتىق ماقساتى – دامىعان وتىز ەلدىڭ قاتارىنا كىرۋ. سول دامىعان مەملەكەتتەردىڭ سونداي دەڭگەيگە جەتۋ سەبەپتەرىنىڭ ءبىرى – ۇكىمەت پەن قوعام اراسىندا ەل بولاشاعى جايىندا اشىق اڭگىمەنىڭ بولۋى. بۇگىنگى شارامىزعا ۇكىمەت پەن ۇلتتىق كومپانيالاردىڭ وكىلدەرى, ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن كەلگەن بەلسەندى جاستار قاتىسۋى اسا ماڭىزدى», دەگەن ول قاتىسۋشىلاردى اشىق پىكىر الاڭىندا ەركىن وي بولىسۋگە شاقىردى. شىندىعىندا جيىنعا ەلىمىزدىڭ بارلىق ايماقتارىنان عىلىم, بيزنەس, ءبىلىم, مەديتسينا, ونەركاسىپ ءجانە كوممەرتسيالىق ەمەس سەكتورلاردىڭ جاس كاسىپقوي ماماندارى كەلگەن ەكەن. فورۋم بارىسىندا ەلىمىزدىڭ «نۇرلى جول» جاڭا ەكونوميكالىق ساياساتىنىڭ باسىم باعىتتارى تالقىلاندى. «قازاقستان-2050» جالپىۇلتتىق قوزعالىسى ىسكە قوسىلعان 1 جىل 3 ايدىڭ ىشىندە «قازاقستان-2050» ستراتەگياسىنىڭ ماقسات-مىندەتتەرىنە باعىتتالعان 16 جوبا جۇزەگە اسىرىلعان. جىل باسىنان بەرى 3 جوبا ىسكە قوسىلدى. ولار «قازاقستاندا جاسالعان» اكتسياسى, «نۇرلى جول» باعدارلاماسىنىڭ اياسىندا جاستاردى جۇمىسپەن قامتۋ جوباسى جانە رەسپۋبليكالىق ەسسەلەر بايقاۋى. قوزعالىستىڭ ەڭ ءىرى جوبالارىنىڭ ءبىرى بيىلعى جىلى «نۇرلى جول» باعدارلاماسى اياسىنداعى الىپ قۇرىلىستارعا جاستاردى تارتۋ بولىپ وتىر. بۇگىنگى تاڭدا جاستاردان 3 مىڭ 566 ءوتىنىش تۇسكەن.
فورۋم اياسىندا تۇرعىن ءۇيدىڭ قولجەتىمدىلىگى مەن ساپاسى, تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعىن جاڭعىرتۋ, بيزنەستى قولداۋ مەن دامىتۋ, ءبىلىم بەرۋ مەن جۇمىسپەن قامتۋ ماسەلەلەرى بويىنشا ءۇش پىكىرتالاس الاڭى ۇيىمداستىرىلدى.
دينارا بىتىكوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان».
