كەيىنگى ەكى جىلدا اۋداندا 68 تۇرعىن ءۇي سالىندى. بىلتىر ۇلىتاۋ سەلوسىندا 32 پاتەرلى, 10 پاتەرلى ەكى تۇرعىن ءۇي, جەزدى مەن قارساقباي كەنتتەرىندە بىرنەشە باسپانا سالىنىپ, كەزەڭ-كەزەڭىمەن پايدالانۋعا بەرىلدى. سونىمەن قاتار مامانداردى تارتۋ ماقساتىندا اۋدان ورتالىعىندا 12 ورىندىق جاتاقحانا اشىلدى.
ەلدى مەكەندەردە دەموگرافيالىق جاعدايدى ورنىقتىرۋ, ەڭبەك الەۋەتىن ارتتىرۋدا ادام سانىن, سونىڭ ىشىندە ءتۇرلى سالاداعى ماماندار قاتارىن تولىقتىرۋ اسا ماڭىزدى ماسەلە بولىپ وتىر. وتكەن عاسىردىڭ توقسانىنشى جىلدارىنداعى توقىراۋ شالعاي اۋىلداردى عانا ەمەس, ونەركاسىبى شالقىپ تۇرعان كەنت ورتالىقتارىن دا تۇرالاتىپ تاستادى.
جەزدى كەنتىندە 1997 جىلعا دەيىن 9000-12000 قارالى حالىق تۇرعان. عاسىرلار توعىسىندا بۇل كورسەتكىش بەلگىلى سەبەپتەرمەن كۇرت تومەن تۇسە باستادى. قازىر مۇندا بار-جوعى 2500 تۇرعىن قالدى. وسى تۇرعىدا وڭتۇستىكتەن سولتۇستىككە قونىس اۋدارۋ مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن ۇكىمەت ۋاقتىلى قابىلدادى. سەبەبى باعدارلامادا مامان كادرلار, جۇمىس كۇشى جەتىسپەۋشىلىگىنە قاتىستى كوپتەگەن جەڭىلدىك قاراستىرىلعان.
جەزدى كەنتىندە باعدارلاما 2022 جىلدان باستاپ جۇزەگە اسا باستادى. قازىر كەنتتە تۇرىپ جاتقان جەتى وتباسى وسى باعدارلاما اياسىندا كوشىپ كەلدى. ءبىرى جەزدى كەنتى اۋرۋحاناسىندا دارىگەر, ەندى ءبىرى مەكتەپتە فيزيكا, حيميا, ماتەماتيكا ءپانىنىڭ مۇعالىمدەرى بولىپ جۇمىس ىستەيدى. كوشىپ كەلگەندەرگە مەملەكەت ەسەبىنەن قىزمەتتىك پاتەر, جۇمىس بەرىلىپ وتىر. قىزمەتتىك پاتەر العاندار تەك قولدانىلعان قىزمەت تۇرلەرىنە تولەم جاسايدى. قونىس اۋدارعان وتباسى مۇشەلەرىنە بىرجولعى جاردەماقى بەرىلەدى. الداعى ۋاقىتتا قاجەت دەپ ساناسا, بەرىلگەن ءۇيدىڭ جارتى اقشاسىن ۇكىمەت تولەپ بەرەدى, جارتى اقشاسىن ءوزى سالادى. ەگەر ءۇي جالدايتىن بولسا, جالداۋ اقىسى مەملەكەت ەسەبىنەن تولەنەدى.
جاقىندا تۇركىستان وبلىسىنان قونىس اۋدارعان ينفورماتيكا ءپانىنىڭ مۇعالىمى ءۇي ساتىپ الىپ, وسىندا قالاتىنىن جەرگىلىكتى اكىمشىلىككە ءمالىم ەتتى. ايەلى دە حيميا ءپانىنىڭ مۇعالىمى. قوس ماماننىڭ كەنتتە تۇراقتاپ قالۋى, البەتتە قۋانتارلىق جاعداي.
جاقىندا جەزدى كەنتىنە قونىس اۋدارۋ باعدارلاماسى بويىنشا كوشىپ كەلگەن ەكى وتباسىنا ۇلىتاۋ اۋدانى اكىمىنىڭ ورىنباسارى المات ساكيپوۆ جاڭا تۇرعىن ءۇيدىڭ كىلتىن تابىستادى. وتباسىلارعا مەملەكەت تاراپىنان جان-جاقتى قولداۋ كورسەتىلىپ, تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىلدى. جاس وتباسىلار نەگىزگى قىزمەتپەن قاتار قوسىمشا كاسىپ باستاپ, اۋداننىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا ءوز ۇلەستەرىن قوسۋدى ماقسات ەتىپ وتىر. بالالارى مەكتەپ پەن بالاباقشاعا ورنالاستىرىلىپ, ءتۇرلى ۇيىرمەگە جازىلدى.
2024 جىلعا دەيىن جەزدى كەنتىندە جاڭادان ءۇي سالىنباعان. قازىر كەنتتە ينجەنەرلىك جۇيەلەرىمەن قامتىلعان زاماناۋي جەر ۇيلەر سالىنىپ, 14 پاتەر قولدانىسقا بەرىلدى. سونىمەن قاتار جەزدى كەنتىندە جاڭادان پايدالانۋعا بەرىلگەن سپورت كەشەنىنە بىلىكتى ماماندار تارتۋ ماقساتىندا قۇرىلىسى اياقتالعان تاعى ءبىر ەكى پاتەرلى تۇرعىن ءۇيدى باعدارلاما اياسىندا قونىس اۋدارىپ كەلگەن وتباسىلارعا تابىستاۋ جوسپارلانىپ وتىر. وسى باعىتتا اۋداننان وڭتۇستىك وڭىرلەرگە بوس جۇمىس ورىندارى جارمەڭكەسىنە ارنايى دەلەگات جىبەرىلىپ, جۇيەلى تۇردە ءتۇسىندىرۋ, ناسيحات جۇمىستارى قولعا الىنعان.
ۇلىتاۋ اۋدانىنا قارايتىن قارساقباي كەنتىنە دە كوشىپ كەلگەن بەس وتباسى جاڭا ورتاعا بەيىمدەلىپ, ەڭبەك ەتىپ جاتىر. بيىل وڭتۇستىك وڭىردەن قونىس اۋدارىپ كەلگەن العاشقى ازاماتتىڭ ءبىرى ەربول تاستامبەكوۆ. ەرىكتى تۇردە قونىس اۋدارۋ باعدارلاماسى بويىنشا كوشىپ كەلگەن وتباسىنا جاڭا تۇرعىن ءۇي تابىستالدى.
ء«وزىم ەلەكتريك ماماندىعى بويىنشا جۇمىسقا ورنالاسۋعا قۇجاتتار دايىنداپ جاتىرمىن. جۇبايىم ناعيما ازىرگە ءۇي شارۋاسىندا. ءۇش بالام مەكتەپكە ورنالاستى, بىرەۋى ۇيدە, اناسىنىڭ تاربيەسىندە. الداعى ۋاقىتتا مال شارۋاشىلىعىن دامىتىپ, ءوز كاسىبىمدى اشۋدى جوسپارلاپ وتىرمىن, – دەيدى كوپبالالى وتباسىنىڭ وتاعاسى.
بيىل دا جاقسى ءىس جالعاسىن تاۋىپ, ۇلىتاۋ اۋدانى ورتالىعىندا, جەزدى, قارساقباي كەنتتەرىمەن قاتار بايقوڭىر اۋىلىندا دا جاڭا تۇرعىن ۇيلەردىڭ قۇرىلىسى باستالماقشى. بۇل – حالىقتىڭ تۇرمىس ساپاسىن جاقسارتىپ, ەلدى مەكەندەردىڭ دامۋىنا سەرپىن بەرەدى.
ۇلىتاۋ وبلىسى
