ەكونوميكا • بۇگىن, 08:30

وڭدەۋ ونەركاسىبىندەگى سونى سەرپىن

10 رەت
كورسەتىلدى
7 مين
وقۋ ءۇشىن

جەتى جىل ىشىندە ەلىمىزدە وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ كولەمى 11,5 ترلن تەڭگەدەن 30,6 ترلن تەڭگەگە دەيىن ءوسىپ, 2,5 ەسەگە ۇلعايدى. سالانىڭ ىشكى جالپى ونىمدەگى ۇلەسى 11,4 پايىزدان 12,7 پايىزعا دەيىن ارتتى. ءوندىرىس ورىندارىنىڭ كەڭەيۋى, جاڭا كاسىپورىنداردىڭ ىسكە قوسىلۋى مەن ينۆەستيتسيا كولەمىنىڭ ۇلعايۋى – ەكونوميكانىڭ سەرپىندى وزگەرىستەرىنە جول اشتى.

وڭدەۋ ونەركاسىبىندەگى سونى سەرپىن

ينفوگرافيكانى جاساعان – زاۋرەش سماعۇل ,«EQ»

وتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسىندا وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ ءوسىمى 6,4 پايىزدى قۇرادى. نەگىزگى ءوسىم مەتاللۋرگيا, ماشينا جاساۋ, حيميا, قۇرىلىس ماتەريالدارىن شىعارۋ, رەزەڭكە مەن پلاستماسسا بۇيىمدارى, جەڭىل ونەركاسىپ سالالارىندا بايقالدى. سالاعا سالىنعان ينۆەستيتسيالار كولەمى 30,1 پايىزعا ارتتى. يندۋستريالىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ اياسىندا ەلدە 17 ارنايى ەكونوميكالىق, 66 يندۋستريالىق جانە 34 شاعىن ونەركاسىپتىك ايماق جۇمىس ىستەيدى.

ارنايى ەكونوميكالىق ايماقتاردا 555 جوبا ىسكە اسقان, تاعى 453 جوبا جۇزەگە اسىرۋ ساتىسىندا. بۇل الاڭدارعا تارتىلعان تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستيتسيا كولەمى 1 047,2 ملرد تەڭگەگە جۋىق. بىلتىر ينۆەستيتسيالىق كەلىسىمدەر تەتىگى ارقىلى جالپى قۇنى 4,8 ترلن تەڭگەنىڭ 12 كەلىسىمى جاسالدى. سونداي-اق 2,7 ترلن تەڭگەدەن اساتىن 1 993 ۇزاقمەرزىمدى جەتكىزۋ كەلىسىمى مەن وفتەيك-كەلىسىمشارت راسىمدەلدى. ناتيجەسىندە, قۇنى 1,5 ترلن تەڭگە بولاتىن 190 جوبا ىسكە قوسىلىپ, 22,5 مىڭ تۇراقتى جۇمىس ورنى اشىلدى.

ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس ءمينيسترى ەرسايىن ناعاسپاەۆتىڭ ايتۋىنشا, ءوندىرىس كولەمىنىڭ ۇلعايۋىنا جاڭا كاسىپورىنداردىڭ ىسكە قوسىلۋى مەن قۇرىلىس سالاسىنىڭ دامۋى دا اسەر ەتىپ وتىر. بىلتىر ەلدە 20,1 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلدى. بۇل – جوسپارلانعان 19,2 ملن شارشى مەتردەن جوعارى كورسەتكىش. «بولجامعا سايكەس بيىل 18,5 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلۋى قاجەت. تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىن ىنتالاندىرۋ شارالارى كۇشەيسە, كورسەتكىش بۇدان دا جوعارى بولۋى مۇمكىن», دەدى مينيستر.

سالادا جاڭا وندىرىستەر دە ىسكە قوسىلىپ جاتىر. ماسەلەن, قوستانايدا اۆتوكولىك شىعاراتىن كاسىپورىندار ىسكە قوسىلىپ, الماتىدا مۋلتيبرەندتىك اۆتوموبيل زاۋىتى اشىلدى. استانادا جولاۋشىلار ۆاگوندارىن شىعا­راتىن ءوندىرىس, اتىراۋدا جۇك ۆاگوندارىن قۇراستىراتىن زاۋىت پايدالانۋعا بەرىلدى. مۇنداي جوبالار ماشينا جاساۋ سالاسىنداعى لوكاليزاتسيا دەڭگەيىن ارتتىرىپ, جاڭا جۇمىس ورىندارىن اشۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ ءوسىمى جەڭىل ونەركاسىپ سالاسىنان دا كورىنەدى. ۇكىمەتتە وتكەن ەكونوميكالىق ءوسۋدى قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى شتاب وتىرىسىندا بۇل باعىتتاعى تۇراقتى دامۋ ماسەلەسى قارالدى. ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس مينيستر­لىگىنىڭ مالىمەتىنشە, بىلتىر جەڭىل ونەركاسىپ ءوندىرىسىنىڭ كولەمى 13,2 پايىزعا ءوسىپ, 260 ملرد تەڭگەگە جەتتى. سالا قۇرىلىمىندا توقىما ءوندىرىسى باسىم ۇلەسكە يە.

ءوندىرىستى قولداۋدا مەملەكەتتىك تەتىكتەر دە ماڭىزدى ءرول اتقارىپ وتىر. قارجى ءمينيسترى ءمادي تاكيەۆ مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ جۇيەسىندە جۇرگىزىلگەن رەفورمالار ءوزىمىزدىڭ وندىرۋشىلەرگە جاڭا مۇمكىندىك بەرگەنىن ايتادى. ونىڭ سوزىنشە, قابىلدانعان ءىس-شارالار ناتيجەسىندە وتاندىق وندىرۋشىلەردەن تاۋار ساتىپ الۋ كولەمى 1,5 ەسەگە ۇلعايعان. ناتي­جەسىندە, بيۋدجەت قاراجاتى ءتيىمدى پايدالانىلىپ, 824 ملرد تەڭگە ۇنەمدەلگەن.

ونەركاسىپ سالاسىندا تسيفر­لاندى­رۋ ۇدەرىسى دە جاندانىپ كەلەدى. سالا مينيسترلىگىنىڭ قولداۋىمەن «QazIndustry» ورتالىعى كاسىپ­ورىندارعا ءوندىرىستى تسيفرلىق ترانسفورماتسيالاۋ باعىتىندا كومەك كورسەتىپ وتىر. ورتالىق مامان­دارىنىڭ مالىمەتىنشە, بىلتىر كاسىپورىندارعا تسيفر­لان­دىرۋ بويىنشا 23 ۇسىنىم ازىرلەنىپ, بىرقاتار قاناتقاقتى جوبا ىسكە قوسىلعان. ناتيجەسىندە, تسيفرلىق جۇيەلەردى قولدا­نا­تىن كاسىپورىندار ۇلەسى 19 پايىزعا ارتقان.

وڭدەۋ ونەركاسىبىن دامىتۋدا يندۋس­تريالىق ايماقتاردىڭ دا ءرولى ارتىپ كەلەدى. ماسەلەن, اقمولا وبلىسىنداعى يندۋس­تريالىق ايماقتا اۋىل شارۋا­شىلىعى مەن كوممۋنالدىق تەحنيكا شىعاراتىن كاسىپورىن بىلتىر 65 ملرد تەڭگەگە 4 مىڭنان استام تەحنيكا وندىرگەن.

رەسمي مالىمەتكە سۇيەنسەك, كەيىنگى جىلدارى ەكونوميكانىڭ قۇرىلىمى ەلەۋلى وزگەرىسكە ۇشىراعان. ايتالىق, بۇرىن ءوسىم كوبىنە سىرتقى شيكىزاتتىق كونيۋنكتۋراعا تاۋەلدى بولىپ كەلسە, ەندى بۇل سالا وڭدەۋ ونەركاسىبى, قۇرىلىس, ساۋدا مەن كولىك سالالا­رىنىڭ دامۋى ەسەبىنەن وسكەن. جەتى جىلدا ەلدىڭ نومينالدى ىشكى جالپى ءونىمى 181,7 ملرد دوللاردان 305,9 ملرد دوللارعا دەيىن ءوسىپ, جان باسىنا شاققانداعى ءىجو 9,8 مىڭ دوللاردان 15 مىڭ دوللارعا جەتتى. وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ كولەمى وسى كەزەڭدە 11,5 ترلن تەڭگەدەن 30,63 ترلن تەڭگەگە دەيىن ۇلعايدى. سالاداعى ونداعان جاڭا كاسىپورىن مەن مىڭداعان جۇمىس ورنى يندۋستريالىق دامۋدىڭ ناقتى ناتيجەسىن كورسەتەدى. مۇنداي ءۇردىس ەكونوميكانى ارتاراپتاندىرۋعا ءارى قوسىلعان قۇنى جوعارى ءونىم ءوندىرىسىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرىپ وتىر.

وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ دامۋى­نا ينۆەستيتسيالىق ساياسات تا ىقپال ەتتى. كەيىنگى جىلدارى نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان ينۆەس­تيتسيالار كولەمى ايتارلىقتاي ۇلعايىپ, قارجىنىڭ باسىم بولىگى وڭدەۋشى سەكتورعا, ينفراقۇرىلىم مەن ەنەرگەتيكاعا باعىتتالدى. بۇل جاڭا وندىرىستەردىڭ ىسكە قوسىلۋىنا ءارى كاسىپورىنداردىڭ تەحنولوگيالىق جاڭعىرۋىنا ىقپال ەتتى.

سالانىڭ دامۋىنا مەملەكەتتىك دامۋ ينستيتۋتتارىنىڭ قولداۋى دا اسەر ەتتى. «بايتەرەك» حولدينگى ارقىلى ونەركاسىپ جوبالارىن قارجىلاندىرۋ كولەمى بىرنەشە ەسە ءوسىپ, مەتاللۋرگيا, ماشينا جاساۋ, حيميا ونەركاسىبى مەن اگرو­­­ونەركاسىپ كەشەنىندە ونداعان جاڭا ءوندىرىس ىسكە قوسىلدى. بۇل جوبا­لار وندىرىستىك كووپەراتسيا­نى كۇشەيتىپ, ىشكى نارىقتاعى وتاندىق ءونىم ۇلەسىنىڭ ارتۋىنا ىقپال ەتىپ كەلەدى.

وڭدەۋ ونەركاسىبىندەگى ءوسىم سىرتقى ساۋدا كورسەتكىشتەرىنەن دە بايقالادى. كەيىنگى جىلدا­رى وڭدەلگەن ءونىم ەكسپورتى كەڭەيىپ, مەتالل بۇيىمدارى, ما­شي­نا جاساۋ ونىمدەرى, حيميا مەن ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارى شەتەل نا­­رىعىنا كوبىرەك شىعارىلا باس­تا­دى. بۇل كاسىپورىنداردىڭ باسە­­كەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرىپ, ەكو­­نو­ميكانىڭ شيكىزاتتىق ەمەس سەك­تورىن نىعايتۋعا جول اشادى.

«وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ ونىم­دەرىن سىرتقى نارىققا شىعا­رۋعا جاڭا تسيفرلىق قۇرالدار ۇلكەن مۇمكىندىك بەرىپ وتىر. قازاق­ستاننىڭ ەكسپورتتىق-كرەديت­تىك اگەنتتىگى ىسكە قوسقان «ەكسپورت­تاۋشىلار ۆيتريناسى» حالىق­ارالىق پلاتفورماسى ارقىلى شەتەلدىك ساتىپ الۋشىلار «Made in Kazakhstan» بەلگىسى بار ونىمدەردىڭ كەڭەيتىلگەن كاتالوگىمەن تانىسىپ, وتاندىق وندىرۋشىلەرمەن تىكەلەي بايلانىس ورناتا الادى. بۇل باس­تاما وتاندىق كاسىپورىنداردىڭ ەكسپورتتىق مۇمكىندىگىن كەڭەيتىپ, وڭدەلگەن ءونىمنىڭ الەمدىك نارىق­تاعى ۇلەسىن ارتتىرۋعا جول اشتى», دەيدى اگەنتتىكتىڭ باسقارما توراعا­سىنىڭ ورىنباسارى ءمادينا ەرجانوۆا.

سوڭعى جاڭالىقتار

اقىلعا بىرلىك

پىكىر • بۇگىن, 09:00

بي مەن مۋزىكانىڭ ۇيلەسىمى

ونەر • بۇگىن, 08:35

جاڭارتىلعان ساياسي باعىت

اتا زاڭ • بۇگىن, 08:33