فوتو: primeminister.kz
پرەمەر-مينيستر جوعارى ەكولوگيالىق مادەنيەت قالىپتاستىرۋ مەن تابيعاتقا جاناشىرلىقپەن قاراۋ جاڭا كونستيتۋتسيا جوباسىنىڭ تۇبەگەيلى پرينتسيپتەرى قاتارىنا ەنگىزىلۋىنىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى.
«وتانشىلدىقتى جاسامپاز ىسپەن كورسەتۋ, جوعارى ەكولوگيالىق مادەنيەتتى قالىپتاستىرۋ جاڭا كونستيتۋتسيا جوباسىنىڭ تۇبەگەيلى پرينتسيپتەرى قاتارىنا ەنگىزىلگەنىن ەرەكشە اتاپ وتكىم كەلەدى. بۇل تابيعاتقا, تۋعان ەلگە دەگەن جاناشىرلىقتى كۇشەيتۋگە, ءاربىر ازاماتتىڭ بويىندا تازالىق مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋعا ىقپال ەتەدى», دەدى ولجاس بەكتەنوۆ.
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ جاريالاعان تسيفرلاندىرۋ جانە جاساندى ينتەللەكت جىلى اياسىندا قورشاعان ورتانى قورعاۋدا تسيفرلىق تەحنولوگيالاردى قولدانۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. ەكولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار ءمينيسترى ەرلان نىسانباەۆ «قورشاعان ورتا جانە تابيعي رەسۋرستاردىڭ جاي-كۇيى تۋرالى ۇلتتىق دەرەكتەر بانكى» جوباسى جۇزەگە اسىرىلعانىن باياندادى. ونلاين-پلاتفورما ەميسسيالارعا مونيتورينگ جۇرگىزۋ, وندىرىستىك ەكولوگيالىق باقىلاۋ, لاستاۋشى زاتتاردىڭ شىعارىندىلارى مەن تاسىمالدارى تىركەلىمى, قالدىقتاردىڭ مەملەكەتتىك كاداسترى, كومىرتەگى كاداسترى ت.ب. سياقتى بىرقاتار باسقا جۇيەلەر كورسەتكىشىن جيناقتايدى.
قالدىقتاردى باسقارۋ سالاسىندا EcoQolday تسيفرلى پلاتفورماسى جۇمىس ىستەيدى. سونداي-اق بۇگىندە ورمان ءورتىن ەرتە انىقتاۋ جۇيەسى ەنگىزىلىپ جاتىر, سۋ تاسقىنى جاعدايىن بولجاۋ ءۇشىن «قازگيدرومەت» دەرەكتەرىمەن ينتەگراتسيالانعان Tasqyn جۇيەسى قولدانىلىپ وتىر. قازاقستاننىڭ ەرەكشە قورعالاتىن تابيعي اۋماقتارىنداعى باقىلاۋ-وتكىزۋ پۋنكتتەرىن اۆتوماتتاندىرۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلىپ جاتىر.
ماڭعىستاۋدا «تازا قازاقستان» اكتسياسىنىڭ ەڭ جاس قاتىسۋشىسى ماراپاتتالدى
ينتەراكتيۆتى كارتا ىسكە قوسىلدى
تابيعي رەسۋرستار سالاسىندا tabigat.gov.kz ينتەراكتيۆتى كارتا ىسكە قوسىلدى. جاساندى ينتەللەكت جانە تسيفرلىق دامۋ ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى روستيسلاۆ كونياشكين عارىشتىق مونيتورينگ ارقىلى 2025 جىلى 3 828 زاڭسىز قالدىقتار جينالاتىن ورىن جانە 1 مىڭنان استام قوقىس پوليگونى تىركەلگەنىن باياندادى.
جاساندى ينتەللەكت پەن قولدا بار ەسەپتەۋ قۋاتىن پايدالانا وتىرىپ, كەشەندى ءتاسىلدىڭ قاجەتتىگى اتاپ ءوتىلدى. تسيفرلى شەشىمدەر ەنگىزۋ «تازا قازاقستان» تۇجىرىمداماسىن جۇزەگە اسىرۋدىڭ اشىقتىعىن, باقىلاۋ تيىمدىلىگىن ارتتىرادى.
سونداي-اق وتىرىس بارىسىندا حالىقتىڭ ەكولوگيالىق مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋ بويىنشا جۇرگىزىلىپ جاتقان جۇمىستاردىڭ ناتيجەلەرى قارالدى. وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى جۇلدىز سۇلەيمەنوۆا «تازا قازاقستان» قۇندىلىعىنا باسا نازار اۋدارا وتىرىپ, مەكتەپتەردەن باستاپ جوعارى وقۋ ورىندارىنا دەيىنگى بارلىق دەڭگەيلەر ءۇشىن ەكولوگيالىق اعارتۋدىڭ بىرىڭعاي ستاندارتىن ازىرلەۋدىڭ باستالعانى تۋرالى باياندادى. وڭىرلەردە «جاسىل ەل» باعدارلاماسى, «جاسىل كلۋبتار» جوباسىمەن قاتار مەكتەپ جانە مەكتەپتەن تىس فورماتتار دامىتىلىپ وتىر.
عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ۆيتسە-ءمينيسترى گۇلزات كوبەنوۆا قازىرگى ۋاقىتتا بارلىق جوعارى وقۋ ورىندارىندا ەكولوگيالىق كلۋبتار, ستۋدەنتتىك ەكوجاساقتار قۇرىلىپ, «ۆەلوسيپەد كۇنى» وتكىزىلىپ جاتقانىن باياندادى. قوقىستى بولەك جيناۋ جوباسى اياسىندا 26 ۋنيۆەرسيتەتتە بوكستار مەن بيگ-بەگتەر ورناتىلىپ, قايتا وڭدەۋگە 36 توننادان استام پلاستيك جينالدى.
پرەزيدەنتتىڭ «تازا قازاقستان» باستاماسىن اقپاراتتىق سۇيەمەلدەۋدىڭ ءرولى ەرەكشە اتاپ ءوتىلدى. مادەنيەت جانە اقپارات ۆيتسە-ءمينيسترى قانات ىسقاقوۆ 2025 جىلى 1 ملن-عا جۋىق جاستاردىڭ قاتىسۋىمەن 1 مىڭنان استام ءىس-شارا وتكىزىلگەنىن باياندادى. قوعامدىق كەڭەستەرمەن جانە ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدارمەن بىرلەسىپ اۋماقتاردىڭ تازالىعى جانە تاريحي-مادەني مۇرا نىساندارىنداعى ءتارتىپتى ساقتاۋ ماسەلەلەرى بويىنشا قوعامدىق باقىلاۋ جۇرگىزىلەدى.
سەرگەي پونومارەۆ: «تازا قازاقستان» – كونستيتۋتسياداعى جاڭا جاۋاپكەرشىلىك ولشەمى
جوسپارلانعان كورسەتكىشتەر ورىندالماعان
پرەمەر-مينيستر بىرقاتار وڭىردە «تازا قازاقستان» تۇجىرىمداماسىنداعى جوسپارلانعان كورسەتكىشتەر ورىندالماعانىنا نازار اۋداردى. ناقتى ايتقاندا, الماتى وبلىسىندا سۋارۋ جۇيەلەرى مەن سۋ ۇنەمدەۋ تەحنولوگيالارىن ەنگىزۋ, گرانتتار بەرۋ جانە ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردى قارجىلاندىرۋ بويىنشا جۇمىستاردىڭ جەتكىلىكسىزدىگى اتاپ ءوتىلدى. ۇلىتاۋ وبلىسىندا جاسىل كوشەتتەرگە تۇگەندەۋ جۇرگىزىلمەگەن, ادامدار كوپ جينالاتىن جەرلەرگە فاندوماتتار ورناتىلماعان.
بۇدان بولەك, سۋمەن جابدىقتاۋ جانە سۋ بۇرۋ جۇيەلەرىن تسيفرلاندىرۋ جۇرگىزىلمەگەن. اباي وبلىسىندا «جاسىل ينفراقۇرىلىم» قۇرۋ جونىندەگى جوسپارلانعان كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزىلمەگەن, قورشاعان ورتانى قورعاۋعا ارنالعان مادەني شارالار دا وتكىزىلمەگەن. وسى باعىتتار بويىنشا الماتى وبلىسىنىڭ اكىمى مارات سۇلتانعازيەۆ, ۇلىتاۋ وبلىسىنىڭ اكىمى داستان رىسپەكوۆ, اباي وبلىسىنىڭ اكىمى بەرىك ءۋالي تىڭدالدى.
وتىرىس قورىتىندىسى بويىنشا پرەمەر-مينيستر اكىمدىكتەرگە جوسپارلانعان بارلىق ءىس-شارانىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىن قامتاماسىز ەتۋدى تاپسىردى.
«پرەزيدەنتتىڭ «تازا قازاقستان» باستاماسىن جۇزەگە اسىرۋ ايتارلىقتاي ناتيجە بەرىپ, ەكولوگيالىق وزگەرىستەرگە قوعامدىق سۇرانىستىڭ جوعارى ەكەنىن ايقىن كورسەتىپ وتىر. سوندىقتان كەلەسى دەڭگەيگە ءوتۋ مىندەتى تۇر, بۇل – زاماناۋي تسيفرلىق قۇرالداردى قولدانۋعا, تۇراقتى جانە وبەكتيۆتى مونيتورينگ پەن پروتسەسكە قاتىسۋشىلاردىڭ ءبارىنىڭ اراسىنداعى جاۋاپكەرشىلىكتى ءدال بولۋگە نەگىزدەلگەن جۇيەلىك جانە باسقارىلاتىن ءتاسىلدى قالىپتاستىرۋ. بۇل ءتاسىل ۇزاقمەرزىمدى ناتيجەلەرگە قول جەتكىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى», دەدى ولجاس بەكتەنوۆ.
سونداي-اق مينيسترلىكتەرگە ەكولوگيالىق دەرەكتەردىڭ تۇراقتى بەرىلۋىن جانە ەسەپتەۋ قۋاتتارىنا قول جەتكىزۋدى قامتاماسىز ەتۋ, عارىشتىق مونيتورينگىنىڭ قامتىلۋى مەن جۇيەلىلىگىن كەڭەيتۋ, سونىمەن قاتار ورمان ورتتەرىن ەرتە انىقتاۋ جۇيەسىن كەڭەيتۋدى اياقتاۋ جونىندە تاپسىرمالار بەرىلدى. مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگىنە «تازا قازاقستان» تۇجىرىمداماسىن تۇراقتى تۇردە اقپاراتتىق قامتاماسىز ەتۋ تاپسىرىلدى.
«تازا قازاقستان»: ەرىكتىلەر 18 ميلليوننان استام اعاش وتىرعىزدى