سۋرەت: freepik.com
قارجى ۆيتسە-ءمينيسترى داۋرەن كەڭبەيىل اتالعان زاڭعا قاتىستى قابىلدانعان شارالار نارىق قاتىسۋشىلارىنا دا, جالپى جۇيە ءۇشىن دە ايتارلىقتاي ناتيجە كورسەتە باستاعانىن ايتتى.
«بۇل زاڭ ساتىپ الۋ راسىمدەرىن جەدەلدەتۋ, ساتىپ الىناتىن تاۋارلاردىڭ, جۇمىستار مەن كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ ساپاسىن ارتتىرۋ, سونداي-اق ساتىپ الۋ ۇدەرىستەرىن ودان ءارى اۆتوماتتاندىرۋ باعىتىندا ماڭىزدى بەتبۇرىس بولدى», دەگەن ول, رەفورمانىڭ باستى ەلەمەنتى – رەيتينگتىك-بالدىق جۇيە قولدانىلاتىن كونكۋرستىق ءراسىم, وندا شەشىمدەر ادام قاتىسۋىنسىز, اۆتوماتتى تۇردە, جي ەلەمەنتتەرىن پايدالانۋ ارقىلى قابىلداناتىنىن ايتتى.
«قورىتىندى بەس كۇننەن كەيىن شىعارىلادى. رەيتينگتىك-بالدىق جۇيەنىڭ نەگىزگى كريتەريلەرى جۇمىس تاجىريبەسى, كومپانيانىڭ قارجىلىق تۇراقتىلىق كورسەتكىشى, بەلگىلى ءبىر اكىمشىلىك-اۋماقتىق بىرلىككە تيەسىلىگى مەن ت.ب. سالىستىرا ايتساق, بۇل زاڭ قابىلدانعانعا دەيىن كونكۋرستىق راسىمدەر كەمىندە 60 كۇنگە سوزىلسا, رەيتينگتىك-بالدىق جۇيە ەنگىزىلگەننەن كەيىن بۇل راسىمدەر ورتا ەسەپپەن 5 كۇندە اياقتالادى. رەيتينگتىك-بالدىق جۇيە قولدانىلماعان جاعدايدا, ادەتتەگى كونكۋرستار 10 جۇمىس كۇنىنە دەيىن سوزىلادى», دەدى د.كەڭبەيىل.
وسىلايشا, ۆيتسە-مينيستر اتاپ وتكەندەي, جاڭا زاڭ بىرقاتار بيۋروكراتيالىق راسىمدەردى جويۋعا, ساتىپ الۋلاردى جەڭىلدەتۋگە ءارى مەرزىمدەردى ەداۋىر قىسقارتۋعا مۇمكىندىك بەرگەن. بۇعان قوسا رەفورما وتاندىق تاۋار وندىرۋشىلەردى قولداۋعا باعىتتالدى. زاڭدا وتاندىق كومپانيالاردى قامتاماسىز ەتۋدىڭ بارلىق تۇرىنەن بوساتۋ, ايىپپۇل سانكتسيالارىن ازايتۋ, تاۋار جەتكىزۋدىڭ ەڭ مينيمالدى مەرزىمىن 15 كۇننەن 60 كۇنتىزبەلىك كۇنگە دەيىن ۇزارتۋ, سونداي-اق تولەم مەرزىمىن 30 جۇمىس كۇنىنەن 10 جۇمىس كۇنىنە دەيىن قىسقارتۋ قاراستىرىلعان.
مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ تۋرالى جاڭا زاڭ وتاندىق كومپانيالارعا ماڭىزدى پرەفەرەنتسيالاردى بەكىتتى. سونىڭ ارقاسىندا وتاندىق وندىرۋشىلەرگە كەلىسىمشارتتار جاساسۋ كەزىندە باسىمدىق بەرۋ قۇقىعى, شارت سوماسىنىڭ 50% كولەمىندە مىندەتتى اۆانس تولەۋ, سونداي-اق بانكتىك كەپىلدىكتەر ۇسىنۋدان بوساتۋ مەن ايىپپۇل سانكتسيالارى جونىندە جەڭىلدەتىلگەن تالاپتار قاراستىرىلعان.
«بۇل شارالار وتاندىق تاۋار وندىرۋشىلەردى قولداۋعا, سونداي-اق وتاندىق ءوندىرىستى ىنتالاندىرۋعا باعىتتالعان. اتالعان شارالار وتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا وتاندىق وندىرۋشىلەرمەن جاسالعان كەلىسىمشارتتار سانىن ەداۋىر ارتتىرۋعا ءارى وتاندىق وندىرۋشىلەرمەن جاسالعان كەلىسىمشارتتىڭ جالپى سوماسىن ۇلعايتۋعا مۇمكىندىك بەردى», دەپ ءتۇسىندىردى ۆيتسە-مينيستر.
قارجى مينيسترلىگىنىڭ دەرەكتەرىنە سايكەس, بىلتىر وتاندىق تاۋار وندىرۋشىلەرمەن جاسالعان كەلىسىمشارتتاردىڭ جالپى سوماسى 2024 جىلمەن سالىستىرعاندا 23%-عا ءوسىپ, 460 ملرد تەڭگەگە جەتكەن. مۇنداي ءوسىم ماقساتتى مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ جەرگىلىكتى ونىمگە دەگەن سۇرانىسىن ىنتالاندىرىپ, وتاندىق كومپانيالارعا تاپسىرىس كولەمىن تىكەلەي ارتتىرىپ وتىرعانىن ايقىن كورسەتەدى.
«رەفورما مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ سالاسىنداعى ادال ەمەس قاتىسۋشىلارعا قوسارلانعان توسقاۋىل قالىپتاستىردى. ءبىر جاعىنان, جالعان مالىمەت ۇسىنۋ مۇمكىندىگى كۇردەلەنە ءتۇستى, ەكىنشى جاعىنان, بۇعان دەيىن زاڭبۇزۋشىلىققا جول بەرگەن تۇلعالارعا تۇراقتى قارجىلىق جاۋاپكەرشىلىك ەنگىزىلدى. وسىلايشا, مەملەكەتتىك ساتىپ الۋعا جاۋاپتى قاتىسۋ مادەنيەتى قالىپتاسىپ, وندا ىسكەرلىك بەدەل مەن ادالدىق مەملەكەتتىك ساتىپ الۋعا قاتىسۋدىڭ نەگىزگى فاكتورىنا اينالىپ جاتىر», دەدى د.كەڭبەيىل.
سەنىمدى ارتتىرۋ ماقساتىندا مەملەكەتتىك ساتىپ الۋعا قوعامدىق مونيتورينگ ەنگىزىلىپ, بارلىق ءراسىم جاڭا بىرىڭعاي ساتىپ الۋ پلاتفورماسىنا شوعىرلاندىرىلدى. شاعىمدانۋ ءتارتىبى جەڭىلدەتىلدى, وسى رەتتە شاعىم بەرۋ ساتىپ الۋ ۇدەرىسىن توقتاتپايدى. بۇل شارالار شاعىمداردىڭ جالپى سانىن 23%-عا قىسقارتۋعا مۇمكىندىك بەردى. مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلار جۇيەسىن جەتىلدىرۋ جۇمىسى جالعاسىپ جاتىر.
