بيىل ۇلتىمىزدىڭ ۇلى پەرزەنتى, اقىن ءارى اعارتۋشى مىرجاقىپ دۋلات ۇلىنىڭ تۋعانىنا 140 جىل تولۋىنا ارنالعان مەرەكەلىك ءىس-شارالار ءوتتى. وسى ايتۋلى وقيعاعا استانادان ءبىر توپ دەلەگاتسيا پويىزبەن قوستاناي وبلىسىنىڭ تورعاي وڭىرىنە اتتاندىق. بىزبەن بىرگە پرەمەر-ءمينيستردىڭ كەڭەسشىسى ەرالى توعجانوۆ, پارلامەنت دەپۋتاتتارى, زيالى قاۋىم وكىلدەرى, سونداي-اق تاعدىردىڭ جازۋىمەن تۋعان جەرىن تاستاپ, قونىس اۋدارعان تورعايلىق قالىڭ جۇرتشىلىق بار. سالتاناتتى جيىنعا پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ سپيكەرى, «Amanat» پارتياسىنىڭ توراعاسى ەرلان قوشانوۆ پەن وبلىس اكىمى قۇمار اقساقالوۆ تا ات تەرلەتىپ كەلدى.
مەرەكە جوعارى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىلدى. قوستاناي قالاسىندا مىرجاقىپ دۋلات ۇلىنىڭ ەسكەرتكىشى اشىلسا, تورعايدا ۇلتتىق رۋحتى كوتەرگەن « ۇلى دالا جورىعى» رەسپۋبليكالىق ات مارافونى ءوتتى. بۇل دوداعا ەلىمىزدىڭ 13 وڭىرىنەن, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنان, سونداي-اق قىرعىزستان مەن رەسەيدەن (سونىڭ ىشىندە كاباردين-بالقار ەلىنەن) كەلگەن 90-نان استام شاباندوز قاتىستى. بەس كۇنگە سوزىلعان مارافون بارىسىندا ولار توبىل-تورعاي دالاسى ارقىلى 500 شاقىرىمعا جۋىق جولدى ەڭسەردى.
ءماجىلىس توراعاسى ەرلان قوشانوۆ قۇتتىقتاۋ سوزىندە ۇلتتىق سپورتتىڭ قايتا جاڭعىرىپ كەلە جاتقانىن اتاپ ءوتتى.
شىنىندا دا, بۇل ءدۇبىر ۇلتتى وياتۋعا قوسىلعان سۇبەلى ۇلەس بولدى. وسى جولى نارىقتىڭ قاتاڭ زاڭىنان قاجىعان جۇرتتى ەمەس, ۋاقىت سىنىنان وتكەن, ەڭبەگىن جۇيەلەگەن, ىشكى قۋاتى ارتقان ەلدى كوردىك. تورعاي جۇرتى تىرشىلىگىن دوڭگەلەتىپ, ەڭبەكتىڭ كوزىن, بەرەكەنىڭ ءوزىن تاۋىپتى.
مىرجاقىپ دەگەندە كوپشىلىكتىڭ ويىنا ەڭ الدىمەن «ويان, قازاق!» ورالادى. بۇل – ولەڭنىڭ اتاۋى عانا ەمەس, ۇلتتىڭ رۋحاني سەرپىلىسىنىڭ ماڭگىلىك ۇرانى. سول رۋحتى قايتا جاڭعىرتۋدى ماقسات ەتكەن «Qazaqstan» ۇلتتىق ارناسى كەيىنگى جىلدارى «مىرجاقىپ. ويان, قازاق!» اتتى تەلەسەريال مەن دەرەكتى فيلم ءتۇسىرىپ, كورەرمەن ىقىلاسىنا بولەندى. سونىڭ ىشىندە جاستاردىڭ كوڭىلىنە وي توقىعانى ەرەكشە قۋانتادى. وسى تۋىندىلار ارقىلى بابامىزدىڭ كۇرەسكەرلىك رۋحى قايتا تىرىلگەندەي بولدى.
مىرجاقىپ دۋلات ۇلىنىڭ عۇمىرى قازاقتىڭ ازاتتىعى مەن ەلدىك مۇراتىن قورعاۋعا ارنالدى. الاش ارىسى ءبىر سوزىندە:«كەيىنگى بۋىننىڭ اتا-باباسى – بۇگىنگى ءتىرى جۇرگەن ءبىز. ءبىز كەلەشەكتى ويلاماساق, كەيىنگى ءناسىلىمىز ءبىزدى قارعاماي ما؟» دەگەن ەدى. بۇل سوزدەر – ۇلتتىق جاۋاپكەرشىلىك پەن سانا تاۋەلسىزدىگىنىڭ ايعاعى. تورعاي وڭىرىنە كوڭىل ءبولۋ ارقىلى وسى رۋحتى ودان ءارى اسقاقتاتامىز دەپ سەنەمىن.
بۇگىنگى ۇرپاق ءۇشىن مىرجاقىپ مۇراسى – بىرلىك پەن ەلدىك سانانىڭ ءرامىزى. تورعاي تورىندە وتكەن ءدۇبىرلى توي, ات مارافونى مەن اشىلعان ەسكەرتكىش سول رۋحتىڭ, سول ويانۋدىڭ ماڭگىلىك جالعاسى ەكەنى انىق.
ءبىزدىڭ توپ توي اياسىنداعى ءىس-شارالارمەن عانا شەكتەلمەي, حالىقتىڭ تىنىس-تىرشىلىگىمەن دە تانىستى. تويدان كەيىن «Amanat» پارتياسى باقىلاۋ كوميتەتىنىڭ مۇشەسى رەتىندە مەن, پرەمەر-ءمينيستردىڭ كەڭەسشىسى ەرالى توعجانوۆ پەن وبلىس اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ارمان ابەنوۆ قاسيەتتى ءوڭىردىڭ جۇرتشىلىعىمەن كەزدەستىك.
ەڭ الدىمەن, بۇل ءوڭىردىڭ باستى ماسەلەسى جول ەكەنى ايتپاساق تا تۇسىنىكتى. تورعاي جۇرتى ەكونوميكانىڭ كۇرە تامىرى سانالاتىن ۇلكەن كولىكتىك ماگيسترالدى كۇتىپ وتىرعانىنا ءبىراز بولدى. بيىل مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسىمەن ەل ورتالىعى مەن باتىسىن جالعايتىن تاسجول تورعاي ءوڭىرى ارقىلى وتەتىن بولدى. كەيبىر الىپقاشپا اڭگىمەلەردىڭ كەسىرىنەن اۋىل جۇرتى «جول كەيبىر اۋىلداردى اينالىپ وتە مە؟» دەپ كۇماندانعان ەدى. ءبىز سول اۋىل تۇرعىندارىمەن كەزدەسىپ, پرەزيدەنت باستامالارى تولىق ورىندالاتىنىنا سەندىردىك, ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جۇرگىزدىك. وسى ارقىلى حالىقتىڭ كوڭىلىندەگى كۇمان سەيىلدى. ويتكەنى ەلگە دەمەۋ ءسوز بەن ناقتى قولداۋ قاجەت.
سونىمەن قاتار قاراسۋ اۋىلىنا بارىپ, اتاقتى سازگەر ايتباي مۇزداحانوۆپەن كەزدەستىك. اعامىز قولىنان ايىرىلسا دا, ەلۋدەن استام كۇي جازىپتى. قىزى انار مۇزداحانوۆا دا – اكە جولىن قۋعان جان. مىرجاقىپ دۋلات ۇلىنىڭ 140 جىلدىعىنا وراي «ويان, قازاق!» كۇيىن شىعارعان. اعامىز اۋىلعا مادەنيەت ءۇيىن سالىپ بەرۋدى جانە زايىبىنىڭ دەنساۋلىعىن قاراتۋعا كومەك سۇرادى. وبلىس اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ارمان ابەنوۆ مادەنيەت ءۇيىنىڭ ماسەلەسى كەلەسى جىلى شەشىلەتىنىن, وبلىستىق بيۋدجەتكە ەنگىزىلگەنىن ايتتى. ال جاقىندا جەڭگەمىزدى استاناعا الىپ كەلىپ, دارىگەر اباي بايگەنجينگە قاراتتىق. قۇداي ءساتىن سالسا, دەنساۋلىعى تۇزەلەر دەگەن ۇمىتتەمىز. بۇدان سوڭ «تورعاي ءتاجى» اتالىپ كەتكەن تاريحي كەشەندى ءوز كوزىمىزبەن كورىپ, ەرەكشە اسەر الدىق. بۇل نىساننىڭ اۆتورى – مەتسەنات ساپار ىسقاق ۇلى. قۇرىلىسى ءالى ەكى جىل جالعاسادى. بۇل دا تورعايلىقتاردىڭ, جالپى ەل رۋحىنىڭ وسۋىنە سەپتىگىن تيگىزەتىنىنە سەنىمدىمىن.
ساپارىمىز جوعارىدا ايتىلعان ارقالىق قالاسىندا اياقتالدى. « ۇلى دالا جورىعى» ات مارافونى دا وسى قالادا ءوز مارەسىنە جەتتى. وبلىس اكىمى قۇمار اقساقالوۆ, پرەمەر-ءمينيستردىڭ كەڭەسشىسى ەرالى توعجانوۆ, بەلگىلى مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى دۇيسەن قاسەيىنوۆپەن بىرگە جەڭىمپازداردى ماراپاتتادىق. ءبىز ەلورداعا ۇلكەن اسەرمەن ورالدىق.
70-جىلداردىڭ باسىندا ايتۋلى ۇلت قايراتكەرى وزبەكالى جانىبەكوۆ تورعاي ولكەسىندە قىزمەت ىستەگەن جىلدارى ەڭ العاش «شەرتەر» فولكلورلىق-ەتنوگرافيالىق ءانسامبلىن اشقان بولاتىن. ۋاقىت وتە وسى ونەر ۇجىمى جابىلىپ قالدى. ەندى, مىنە, اراعا جىلدار سالىپ, بەلگىلى قوعام قايراتكەرى دۇيسەن قاسەيىنوۆتىڭ قولداۋىمەن جەرگىلىكتى فيلارمونيا ءانسامبلى قايتا اشىلعالى تۇر. بۇل – جاقسىلىقتىڭ نىشانى.
ءوز باسىم «ارداگەر ۇيىمى» رەسپۋبليكالىق-قوعامدىق بىرلەستىگى تورالقاسىنىڭ مۇشەسى رەتىندە تورعاي ءوڭىرىنىڭ مادەني تابىستارىن كورەمىز دەگەن ۇمىتتەمىز. ارداگەرلەر اراسىنداعى ۆولەيبول ءتۋرنيرى مەن اسكەري وركەسترلەر فەستيۆالىن قاسيەتتى تورعاي تورىندە وتكىزۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. وسى ارقىلى تورعايلىق جۇرتقا تامشىداي بولسا دا قولداۋ كورسەتكىمىز كەلەدى.
تورعاي رۋحىنىڭ تۇلەۋى الاش جۇرتىنىڭ رۋحىن اسقاقتاتادى دەگەن سەنىمدەمىن.
اباي تاسبولاتوۆ,
گەنەرال-لەيتەنانت, قوعام قايراتكەرى