وتىرىسقا وسك توراعاسى نۇرلان ءابدىروۆ, ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى سۆەتلانا جاقىپوۆا, ەقىۇ-نىڭ استاناداعى باعدارلامالار ءوفيسىنىڭ باسشىسى, ەلشى الەكسەي روگوۆ, «شىراق» مۇگەدەكتىگى بار ايەلدەر اسسوتسياتسياسى» قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ, سەنات جانىنداعى ينكليۋزيا جونىندەگى كەڭەس توراعاسى ءلاززات قالتاەۆا, وڭىرلەردەگى مۇگەدەكتىگى بار ازاماتتار قوعامدىق بىرلەستىكتەرىنىڭ وكىلدەرى دە قاتىستى.
باسقوسۋدا العاش بولىپ ءسوز العان نۇرلان ءابدىروۆ ينكليۋزيۆتىلىك پەن تەڭ قۇقىقتى قامتاماسىز ەتۋ – مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى ەكەنىن تىلگە تيەك ەتىپ, مۇگەدەكتىگى بار ازاماتتاردىڭ داۋىس بەرۋى ءۇشىن قانداي جاعداي جاسالىپ جاتقانىن ايتتى.
– سايلاۋ كەزىندە باستى نازار اۋدارىلاتىن ساناتتىڭ ءبىرى – مۇگەدەكتىگى بار ازاماتتار. بۇگىندە ەلىمىزدە وسىنداي 700 مىڭعا جۋىق وتانداسىمىز بار. ولاردىڭ كوپشىلىگى سايلاۋ ۋچاسكەلەرىنە ءوز مۇمكىندىگىن پايدالانا وتىرىپ, كەلە الادى. الايدا كورۋ نەمەسە ءجۇرىپ-تۇرۋ مۇمكىندىگى شەكتەۋلى ازاماتتار دا بار. مۇنداي سايلاۋشىلار ءۇشىن ۇيدە داۋىس بەرۋ مۇمكىندىگى قاراستىرىلعان. بىراق كەي ازاماتتار مۇنى ەرەكشە ساياسي ءسات دەپ قابىلداپ, ءوز تاڭداۋىن سايلاۋ ۋچاسكەسىنە بارىپ جاساعىسى كەلەدى. وسى ورايدا قاجەتتى جاعداي جاسالىپ جاتىر. ماسەلەن, سايلاۋ ۋچاسكەسىنە جەتۋ ءۇشىن ينۆاتاكسي قىزمەتىن پايدالانا الادى. ارباداعى ازاماتتارعا ارنايى قۇرالدار, پاندۋستار جانە كوتەرگىشتەر ورناتىلادى. اۋماقتا ارنايى بۇرىشتار دايىندالىپ, اقپاراتتىق ماتەريالدار كوز دەڭگەيىندە ورنالاستىرىلادى. ال كوزى كورمەيتىن ازاماتتار ءۇشىن برايل شريفتىمەن جاسالعان ترافارەتتەر, اۋديو-نۇسقاۋلىقتار, ۇلكەيتكىشتەر جانە باسقا دا قۇرالدار ۇسىنىلادى. جالپى, بىرلەسكەن ناتيجەلى ارىپتەستىكتىڭ ارقاسىندا ءبىز قولجەتىمدى جانە ينكليۋزيۆتى سايلاۋ جۇيەسىن قالىپتاستىرۋ جولىندا جۇيەلى تۇردە ىلگەرىلەپ كەلەمىز, – دەيدى وسك توراعاسى.
جيىندا ۆيدەو ارقىلى اقتوبە وبلىسىنداعى اۋماقتىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ قاناتقاقتى جوبالار اياسىندا جۇرگىزىپ جاتقان جۇمىسى كورسەتىلدى. وندا ماماندار مۇمكىندىگى شەكتەۋلى ازاماتتاردىڭ سايلاۋ ۇدەرىسىنە كەدەرگىسىز قاتىسۋىن قامتاماسىز ەتۋدە جوعارىدا اتالعان مۇمكىندىكتى قالاي قولداناتىنىن ەگجەي-تەگجەيلى تۇسىندىرگەن.
سونداي-اق وتىرىستا ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى مەن ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمگە قوسىمشا رەتىندە جول كارتاسىن بەكىتتى. قۇجات ۆەدومستۆوارالىق ءوزارا ءىس-قيمىلدى جۇيەلى تۇردە دامىتۋعا جانە مۇگەدەك ازاماتتاردىڭ سايلاۋعا تەڭ قاتىسۋىنا جاعداي جاساۋعا باعىتتالعان. ونى ازىرلەۋ بارىسىندا جۇمىس توبىنىڭ مۇشەلەرىنەن جانە اۋماقتىق سايلاۋ كوميسسيالارىنان كەلىپ تۇسكەن 200-دەن اسا ۇسىنىس پەن پىكىر ەسكەرىلگەن.
– مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ باستاماسىمەن 2025–2030 جىلدارعا ارنالعان ينكليۋزيۆتىك ساياسات تۇجىرىمداماسى قابىلداندى. تۇجىرىمداما اياسىندا مۇگەدەكتىگى بار ازاماتتاردىڭ قوعامدىق-ساياسي ومىرگە قاتىسۋىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ارنايى شارالار بەكىتىلدى. بەس جىلعا ازىرلەنگەن جول كارتاسى سايلاۋ ۇدەرىسىنىڭ قولجەتىمدىلىگى مەن جاڭا تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ سالاسىندا ناقتى باعىتتاردى ايقىندايدى. ونىڭ ىسكە اسىرىلۋى تۇراقتى ينكليۋزيۆتى تاجىريبەلەرگە كوشۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. جاڭاشىلدىقتىڭ ءبىرى – سايلاۋ ۋچاسكەلەرىنىڭ قولجەتىمدىلىگىنە قاتىستى inva.gov.kz پورتالىن كەزەڭ-كەزەڭىمەن تسيفرلاندىرۋ. ءار ازامات فيزيكالىق نەمەسە وزگە دە شەكتەۋلەرىنە قاراماستان ەل ومىرىنە بەلسەنە قاتىسۋعا تەڭ قۇقىلى. سايلاۋ ۇدەرىسىنىڭ قولجەتىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋ – بۇل تەك تەحنيكالىق جاعدايلاردى جاساۋ ماسەلەسى ەمەس, مۇگەدەكتىگى بار ادامداردىڭ ازاماتتىق ۇستانىمىنا قۇرمەت كورسەتۋدىڭ, ولاردىڭ داۋىس بەرۋ جانە ەل بولاشاعىنا ىقپال ەتۋ قۇقىقتارىن تانۋدىڭ ايقىن كورىنىسى, – دەيدى ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى سۆەتلانا جاقىپوۆا.
كۇن تارتىبىندەگى ەكىنشى ماسەلە – سايلاۋ ۇيىمداستىرۋشىلارى ءۇشىن مۇگەدەكتىگى بار ازاماتتاردىڭ سايلاۋ قۇقىقتارى مەن قاجەتتىلىكتەرىنە ارنالعان بەينەكۋرستى تالقىلاۋعا باعىتتالدى. بەينەكۋرستى استاناداعى ەقىۇ باعدارلامالار ءوفيسى مەن «شىراق» مۇگەدەكتىگى بار ايەلدەر اسسوتسياتسياسى» قوعامدىق بىرلەستىگى بىرگە ازىرلەگەن.
– وفيس مانداتىنا سايكەس ينكليۋزيۆتى سايلاۋ قۇقىقتارىنا ارنالعان وقۋ كۋرسىن ۇسىنامىز. بۇل – قازاقستانداعى 10 مىڭنان استام سايلاۋ كوميسسياسىنا بارلىق ازاماتتىڭ سايلاۋ ۇدەرىسىنە تەڭ جانە كەمسىتۋسىز قاتىسۋىن قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. كۋرس كوميسسيالاردىڭ كاسىبيلىگىن ارتتىرادى جانە قوعامنىڭ سايلاۋعا دەگەن سەنىمىن نىعايتادى, – دەيدى الەكسەي روگوۆ.
«شىراق» مۇگەدەكتىگى بار ايەلدەر اسسوتسياتسياسى» قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ توراعاسى ءلاززات قالتاەۆا بەينەكۋرس سايلاۋ كوميسسيالارى قىزمەتكەرلەرىنە ارنالعان تاجىريبەلىك كومەكشى ەكەنىن ايتتى. وندا سايلاۋ ۋچاسكەلەرىن جابدىقتاۋ, مۇگەدەكتىگى بار سايلاۋشىلارمەن قارىم-قاتىناس جاساۋ كەزىندە ادەپ نورمالارىن ساقتاۋ, سونداي-اق داۋىس بەرۋ ورىندارىن جابدىقتاۋعا قويىلاتىن قولدانىستاعى نورماتيۆتىك تالاپتار مەن ستاندارتتار جونىندەگى قاجەتتى اقپاراتتار بار.
جۇمىس توبىنىڭ وتىرىسى گيبريدتى, ياعني ونلاين جانە وفلاين فورماتتا ءوتتى.