ەكولوگيا • 10 قازان, 2025

شىمبۇلاقتا تيان-شان شىرشالارىن وتىرعىزۋ ناۋقانى باستالدى

70 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

ەگەر ەلدىڭ ەسىندە بولسا, 2011 جىلى ىلە الاتاۋىندا بولعان الاپات داۋىل جىلدار بويى جايقالىپ تۇرعان قاراعاي مەن شىرشالاردى جاپىرىپ كەتكەن ەدى. سودان بەرى وراسان شىعىننىڭ ورنىن تولتىرۋ ءۇشىن تالاي كوشەت وتىرعىزىلىپ كەلەدى, دەپ جازادى Egemen.kz.

شىمبۇلاقتا تيان-شان شىرشالارىن وتىرعىزۋ ناۋقانى باستالدى

مىسالى, بۇگىن الماتىلىقتار شاڭعى مەن سنوۋبوردتىڭ ورنىنا, كۇرەك, كەتپەنىن الىپ «Shymbulak» كۋرورتىنا كوتەرىلىپ, "Shyrshaly" جوباسىنا قوسىلدى.

كىشى الماتى شاتقالىن شىرشامەن كومكەرۋدى كوزدەيتىن اتالمىش كۋرورتتىڭ ەكولوگيالىق باستاماسىنا ىلە الاتاۋى مەملەكەتتىك ۇلتتىق تابيعي پاركى, مەدەۋ تابيعي ساياباعى مەن وزگە دە ەرەكشە قورعالاتىن تابيعي اۋماقتاردىڭ وكىلدەرى, ەكولوگتار مەن قوعام قايراتكەرلەرى قاتىستى.
ساۋاپتى باستاما ىلە الاتاۋى مەملەكەتتىك ۇلتتىق تابيعي پاركىمەن تىعىز ارىپتەستىكتە جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر.

– وزدەرىڭىز بىلەسىزدەر, 2011 جىلعى قاتتى داۋىل تاۋلارىمىزدىڭ ەكوجۇيەسى مەن تابيعي كەلبەتىنە وراسان شىعىن كەلتىردى. 80 مىڭنان استام اعاش قۇلاپ, ونىڭ ورنىن تولتىرۋ جۇمىستارى ءالى كۇنگە دەيىن تولىق اياقتالعان جوق. ءبىز تابيعات تەپە-تەڭدىگىن قالپىنا كەلتىرۋگە ءوز ۇلەسىمىزدى قوسقىمىز كەلەتىندىكتەن, بۇگىن بۇل ءىستى ءوز ۇيىمىزدەن – «Shymbulak» كۋرورتى اۋماعىنان باستادىق. ال الداعى جىلدارى جوبا كىشى الماتى شاتقالىنىڭ باسقا دا وسال ايماقتارىن قامتيتىن بولادى, – دەيدى «Shymbulak» تاۋ كۋرورتىنىڭ باس ديرەكتورى رينات ابدراحمانوۆ.

سونىمەن بيىل ۇزاقمەرزىمدى "Shyrshaly" باستاماسىمە «Shymbulak» تاۋ كۋرورتىنىڭ اۋماعىندا 500 تيان-شان شىرشاسىنىڭ كوشەتى وتىرعىزىلماق.

– ىلە الاتاۋى ۇلتتىق پاركىنىڭ اۋماعىندا «Shymbulak» تاۋ كۋرورتىمەن بىرلەسىپ شرەنك شىرشاسىن وتىرعىزۋ جوباسىن جۇزەگە اسىرىپ جاتىرمىز. بيىل ءبىر گەكتار اۋماقتا 500 شىرشا كوشەتى وتىرعىزىلادى. وسى ماڭىزدى ىسكە اتسالىسقان بارلىق قاتىسۋشىلارعا, سونداي-اق باستاما كوتەرىپ, سەرىكتەستىك ورناتقان «Shymbulak» كۋرورتىنىڭ باسشىلىعى مەن ۇجىمىنا شىنايى العىسىمدى بىلدىرەمىن, – دەدى ىلە الاتاۋى ۇلتتىق تابيعي پاركىنىڭ باس ديرەكتورى ەلنۇر احمەتوۆ.

دەگەنمەن, بۇل اۋماققا تيان-شان نەمەسە شرەنك شىرشالارى عانا وتىرعىزىلادى. ويتكەنى, ولار بيىك تاۋلى ايماقتىڭ تابيعي جاعدايىنا جاقسى بەيىمدەلگەن, ءوڭىردىڭ فلوراسىنىڭ اجىراماس بولىگىنە اينالعان اعاشتىڭ تۇرلەرى. تيان-شان شىرشاسى – 40 مەتردەن اساتىن, 300 جىلعا دەيىن ءومىر سۇرە الاتىن ەرەكشە اعاش. الايدا, جىلىنا ورتا ەسەپپەن 10–15 سانتيمەتر عانا, وتە باياۋ وسەدى.

– ءبىز تابيعاتتى قورعاۋ, ەكولوگيالىق اعارتۋ مەن عىلىمي زەرتتەۋ باعىتتارىندا ۇلكەن جۇمىس اتقارىپ جۇرگەن ىلە الاتاۋى ۇلتتىق پاركىمەن تىعىز ىنتىماقتاستىقتا جۇمىس ىستەيمىز. پارك ماماندارىمەن بىرگە وتىرعىزۋعا لايىق ايماقتاردى زەرتتەپ, الداعى ءىس-قيمىل جوسپارىن كەلىستىك, – دەيدى "Shyrshaly" جوباسىنىڭ جەتەكشىسى ماحامبەت ابدۋللاەۆ.

سوڭعى جاڭالىقتار

«سپارتاك» تاعى دا جەڭىلدى

سپورت • بۇگىن, 11:55

بۇگىن اۋا رايى قانداي بولادى؟

اۋا رايى • بۇگىن, 10:42