وزدەرىنىڭ وڭىرلىك وندىرىستىك فيليالدارىندا الدىن الا سىناقتان ءوتىپ, ۇزدىك ناتيجە كورسەتكەن گاز تاسىمالداۋ سالاسىنىڭ نەگىزگى جۇمىسشى كاسىپتەرىنىڭ 94 مامانى وسى جارىستا جۇلدەگە تالاستى. بيىلعى بايقاۋدىڭ ءبىر ەرەكشەلىگى, – نەگىزگى ۇمىتكەرلەر قاتارىنا ۇجىمنىڭ ايەلدەر قاۋىمىنان قۇرالعان جاڭا كوماندا قوسىلىپ, «حيميالىق تالداۋ زەرتحاناشىسى» اتالىمى بويىنشا جارىسقا ءتۇستى.
ەكى كۇن بويى ۇمىتكەرلەر وزدەرىنىڭ تەوريالىق ءبىلىمى مەن تاجىريبەلىك داعدىلارىن بايقاتتى, سونداي-اق دارىگەرگە دەيىنگى شۇعىل كومەك كورسەتۋ قابىلەتىن كورسەتتى.
«مەملەكەت باسشىسى 2025 جىلدى «جۇمىسشى ماماندىقتارى جىلى» دەپ جاريالادى. بۇل باستامانىڭ نەگىزگى ماقساتى – جۇمىسشى ماماندىقتارىنىڭ بەدەلىن ارتتىرۋ, قوعامدا ەڭبەكقورلىق پەن كاسىپقويلىق يدەياسىن ىلگەرىلەتۋ. «ۇزدىك مامان» بايقاۋى – وسى باستامانى ناقتى ىسكە اسىرۋدىڭ ايقىن كورىنىسى. سونىمەن قاتار بايقاۋ ارقىلى بىرنەشە نەگىزگى مىندەتتەر بەلگىلەندى. ول – جۇمىسشى ماماندىقتارىنىڭ بەدەلىن ارتتىرۋ, ولاردىڭ اراسىندا جوعارى كاسىبي كادرلاردى دايارلاۋ مەن قولداۋ كورسەتۋ جانە قاراپايىم مامانداردى ناسيحاتتاۋ ارقىلى قوعامدا جاقسى پىكىر قالىپتاستىرۋ. كومپانيانىڭ باستى بايلىعى – ءبىزدىڭ جۇمىسكەرلەرىمىز. سوندىقتان ەڭبەك ادامى ءاردايىم باستى نازارىمىزدا. بايقاۋدىڭ بارلىق جۇلدەگەرلەرى – ناعىز كاسىبي مامان يەلەرى, ەلىمىزدىڭ گاز تاسىمالداۋ سالاسى سولاردىڭ ەڭبەگىنىڭ ارقاسىندا جەمىستى قىزمەتىن اتقارىپ كەلەدى», – دەدى بايقاۋ كوميسسياسىنىڭ توراعاسى «ينتەرگاز ورتالىق ازيا» اق باس ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى ابزال كيسمەتوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, بايقاۋعا 10 وڭىردەن ۇمىتكەر قاتىسىپ وتىر جانە ولار 14 اتالىم, ياعني, 14 ماماندىق بويىنشا سىنعا ءتۇستى. پرەزيدەنت جاريالاعان «جۇمىسشى ماماندىقتارى جىلىنا» وراي, كومپانيا بايقاۋدا جەڭىسكە جەتكەن جۇلدەگەرلەردىڭ ايلىق جالاقىسىنا جىلداعىداي قوسىمشا ءبىر جىل ۇستەمەاقى تولەۋمەن قاتار, بيىلعى جۇلدە العان بارلىق جەڭىمپازدى قوسىمشا اقشالاي سىيلىقپەن ماراپاتتاماق.
ا.كيسمەتوۆ مالىمدەگەندەي, بايقاۋدىڭ باستى ماقساتى – جۇمىسشى ماماندىقتارىنىڭ دارەجەسىن كوتەرۋ, حالىق اراسىندا ولاردىڭ بەدەلىن ارتتىرۋ. ال كومپانيا ءۇشىن قاراپايىم جۇمىسشىلار – قىزمەتتىڭ اۋىر جۇگىن ارقالاۋشى باستى ماماندار. سوندىقتان ولاردىڭ دەنساۋلىعى, اماندىعى بارىنەن دە ماڭىزدى. وسى مىندەتتى ورىنداۋ ءۇشىن كومپانيا ءبىرىنشى كەزەكتە تەحنيكا قاۋىپسىزدىگىنە باسا كوڭىل بولەدى. سونىڭ ىشىندە قىزمەتكەرلەردىڭ نۇسقاما بويىنشا جۇمىس ىستەپ, تەحنيكا قاۋىپسىزدىگىن بارىنشا ساقتاۋى ءۇشىن كۇش سالادى. ال جۇمىس بارىسىندا قاتەلەسپەۋ, دەنساۋلىققا زيان اكەلمەۋ ەڭ الدىمەن قىزمەتكەردىڭ كاسىبي شەبەرلىگىنە بايلانىستى. تاجىريبەسى مول مامان ارقاشان جۇمىسىن ءمىنسىز اتقارادى. قىزمەتىندە تەحنيكالىق قاۋىپ-قاتەرلەردى ءبىلىپ تۇرادى. سول ءۇشىن كەلەڭسىز جاعدايلارعا جول بەرمەيدى. بۇل رەتتە بايقاۋ – ءبىلىم مەن تاجىريبەنى ۇشتاستىرىپ, جاڭا دەڭگەيگە كوتەرۋدىڭ كەرەمەت مۇمكىندىگى. بايقاۋ ارقىلى ۇمىتكەرلەر ءوزىنىڭ العان تەوريالىق ءبىلىمىن جانە ونى جۇمىس كەزىندە ىسكە اسىرعان تاجىريبەلىك قابىلەتىن كورسەتۋگە مۇمكىندىك الادى. سايىستىڭ قاراپايىم جۇمىسشىلارعا بەرەر ءبىر پايداسى وسى.
ابزال كيسمەتوۆتىڭ بايانداۋىنشا, بايقاۋدا جۇلدەگە ىلىككەن بارلىق جەڭىمپاز رەزەرۆكە قويىلىپ, كەيىن ولار ينجەنەر, باسقا دا كاسىبي مامان رەتىندە قايتا دايارلانادى. گاز تاراتۋ سالاسى قىزمەتىندە قاراپايىم جۇمىسشىلار ساناتتار بويىنشا ەمتيحان تاپسىرادى. سونىڭ ناتيجەسىنە قاراي ساناتتارى ءوسىپ وتىرادى. ءوز كەزەگىندە بۇل بايقاۋ جۇمىسشىلاردىڭ جوعارى بىلىكتى مامان اتانۋعا دەگەن ىقىلاسىن كۇشەيتىپ, قارىم-قابىلەتتەرىن ارتتىرۋعا ىنتالاندىرادى. «ۇزدىك مامان» بايقاۋى جۇمىسشىلار اراسىنداعى وليمپيادالىق جارىس سەكىلدى. سوعان بايلانىستى ءاربىر ەڭبەك ادامى قاراپايىم جۇمىسشى ماماندىعىنىڭ شىڭىن باعىندىرۋعا تىرىسادى. بۇدان بولەك جۇمىسشىلار ءاربىر ساناتقا تاپسىرعان كەزدە, ولاردىڭ بايقاۋعا قاتىسقانى, جۇلدە العانى مىندەتتى تۇردە ەسكەرىلەدى. ا.كيسمەتوۆ ايتقانداي, بۇل سايىس – جۇمىسشىلاردى العا قاراي ۇمتىلدىراتىن ناعىز شابىتتاندىرار كۇش. جاس مامانداردى قولداۋ ماقساتىندا بايقاۋعا قاتىسۋدىڭ ءتارتىبى دە ءبىرشاما جەڭىلدەدى. ماسەلەن, بۇرىن بايقاۋدىڭ ۇمىتكەرى اتانۋ ءۇشىن وسى قىزمەت سالاسىندا ەڭ كەمى 3 جىل جۇمىس ىستەۋ كەرەك ەدى. جاڭا ەرەجەگە سايكەس بايقاۋدا جۇلدەگە تالاسۋ ءۇشىن جۇمىسشىلار ءوز سالاسىندا ءبىر جىل قىزمەت اتقارسا جەتكىلىكتى. وسى ورايدا كومپانيا وكىلى ماگيسترالدىق گاز قۇبىرلارىن باسقارۋ ىسىندە كەيىنگى جىلدارى ۇلكەن وزگەرىس ورىن العانىن جەتكىزدى. سونىڭ ءبىرى بۇرىنعى كەزدەن قالعان كوپتەگەن قوندىرعى مەن جابدىق جاڭارتىلدى. قۋاتتىلىعى جوعارى 15-18 مەگاۆاتتىق جاڭا گازتۋربينالار پايدا بولدى. ولاردىڭ ماكەتتەرى «ينتەرگاز ورتالىق ازيا» اق-نىڭ تۇركىستان وبلىسى سايرام اۋدانى اقبۇلاق اۋىلدىق وكرۋگىندە ورنالاسقان وقۋ ورتالىعىنا قويىلدى. جاس ماماندار وسى ورتالىققا كەلىپ, زاماناۋي قوندىرعىلاردىڭ ۇلگىلەرى بويىنشا تەوريالىق جانە تاجىريبەلىك ءبىلىمىن ارتتىرۋ ۇستىندە.
ءىس-شارانىڭ قادىرلى قوناعى «گازپروم قىرعىزستان» كومپانياسى باس ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى الەكساندر گرەبەنيۋك «ۇزدىك مامان» بايقاۋىنان كوپ پايدالى تۇستاردى اڭعارعانىن, قازاقستاننىڭ قاراپايىم جۇمىسشى ماماندارى شىن مانىندە ءوز اتىنا لايىقتى كاسىبي شەبەرلەر ەكەنىنە كوز جەتكىزگەنىن مويىندادى.
«بايقاۋ بارىسىن تاماشالاپ, قازاقستاننىڭ بىلىكتى ماماندارىنا وتە ءتانتى بولدىم. جۇمىسكەردىڭ شەبەرلىگىن شىڭداۋ ءۇشىن مۇنداي بايقاۋ, البەتتە, كەرەك. كومپانيانىڭ وقۋ ورتالىعى دا ءبىزدى ەرەكشە قىزىقتىردى. مۇنداعى زاماناۋي قۇرال-جابدىقتاردىڭ ماكەتتەرى مامانداردىڭ تاجىريبەسىن ارتتىرۋعا كومەكتەسەدى. وسىعان وراي ءبىز الداعى ۋاقىتتا وقۋ ورتالىعى بازاسىنا جۇمىس ساپارىمەن كەلىپ, ءبىراز تاجىريبە الماسۋدى الدىمىزعا ماقسات قويىپ وتىرمىز. جالپى, بۇل بايقاۋدا بارلىق قاتىسۋشى جەڭىمپاز بولىپ سانالادى. ويتكەنى جۇلدە الماسا دا, ۇمىتكەرلەر وزدەرىنە ءبىراز اقىل-كەڭەس پەن قۇندى تاجىريبە جيناپ قايتادى. ول ەرتەڭگى كۇنى جۇمىسكەردىڭ جاقسى مامان بولىپ قالىپتاسۋىنا بەرىك نەگىز قالايدى. گاز سالاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى جۇمىسشى ماماندىقتار ىشىندە وتە ۇلكەن ءرول وينايدى. ويتكەنى قازاقستاننىڭ ەنەرگەتيكالىق قاۋىپسىزدىگى وسى ەڭبەك ادامدارى قىزمەتىنىڭ ارقاسىندا قامتاماسىز ەتىلىپ وتىر», دەدى ا.گرەبەنيۋك.
ءادىل قازىلار القاسى بايقاۋعا قاتىسۋشىنىڭ تەوريالىق دايىندىق دەڭگەيىن, وندىرىستىك الاڭدا ورىندالعان جۇمىستىڭ ساپاسىن, ەڭبەكتىڭ ۇتىمدى جانە قاۋىپسىز تاسىلدەرىن قولدانۋدى, قاتىسۋشىنىڭ وندىرىستىك دەربەستىك دارەجەسىن جانە تاپسىرمانى ورىنداۋعا جۇمسالعان ناقتى ۋاقىتتى باعالادى.
ماسەلەن, «ينتەرگاز ورتالىق ازيا» اق ماگيسترالدىق گاز قۇبىرلارىن جانە كومپرەسسورلىق ستانسالاردى پايدالانۋ دەپارتامەنتىنىڭ باس مەنەدجەرى تالعات كوكيباسوۆتىڭ ايتۋىنشا, ۇمىتكەرلەر ەڭ ۇزدىك ەلەكترمونتەر اتالىمىندا قولمەن جانە اۆتوماتتى ىستەيتىن ەلەكتر جابدىعىنىڭ سحەماسىن جيناۋدان جارىستى. مۇندا ەڭ باستى ءۇش قاعيدا ەسكەرىلدى. ونىڭ ءبىرىنشىسى – ەلەكتر سىمدارىن ءبىر-بىرىنە دۇرىس جالعاۋ, ەكىنشىسى – تەحنيكا قاۋىپسىزدىگىن ساقتاۋ, ءۇشىنشىسى – بەرگەن تاپسىرمانى جىلدام ورىنداۋ. وسى ءۇش تالاپتى قاتەسىز ورىنداعان ۇمىتكەرلەر اراسىنان كوميسسيا مۇشەلەرى ەڭ جۇيرىكتى انىقتادى. ت. كوكيباسوۆ گاز تاراتۋ سالاسىندا ەلەكتر ەنەرگياسىنىڭ ماڭىزى ەرەكشە ەكەنىن ايتتى. سەبەبى بارلىق قوندىرعى توق قۋاتىمەن جۇمىس ىستەيدى. سوندىقتان ەلەكترمونتەرلەر ءوز ماماندىعىن وتە جەتىك بىلۋگە ءتيىس.
ايتا كەتۋ كەرەك, كومپانيا باسشىلىعىنىڭ باستاماسىمەن بيىلعى بايقاۋدى تۇركىستان وبلىسى سايرام اۋدانىنىڭ №18 ءابدىباي قۇرمانتاەۆ اتىنداعى مەكتەبىنىڭ وقۋشىلارى دا تاماشالادى. شاكىرتتەر بايقاۋدا ءارتۇرلى اتالىم بويىنشا جارىسقان ورىنداردى ارالاپ, ول جەردەگى گاز قوندىرعىسى مەن قۇرىلعىلاردىڭ ماكەتتەرىمەن جاقىنىراق تانىستى. بيىل توعىزىنشى سىنىپقا اياق باسقان وقۋشىلار وسى ساپاردا گاز تاسىمالداۋ سالاسىنداعى ماماندىقتار تۋرالى كوپ جايتقا قانىق بولدى. نەگىزگى وندىرىستىك ۇدەرىستەردى ءوز كوزدەرىمەن كورۋگە مۇمكىندىك الدى. ءوز كەزەگىندە سالانىڭ بىلىكتى ماماندارى وقۋشىلار قىزىقتىرعان سۇراقتارعا تۇششىمدى جاۋاپتار بەردى.
جوعارىدا اتالعان مەكتەپتىڭ تاربيە ىسىنە جاۋاپتى مامانى مالىك كەرىموۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇل بايقاۋ وقۋشىلارعا بولاشاقتا تەحنيكالىق ماماندىقتى تاڭداۋعا زور سەرپىن بەرىپ وتىر. جانە جاسوسپىرىمدەر بويىندا جۇمىسشى ماماندىعىنا دەگەن سىي-قۇرمەتتى ارتتىرا ءتۇستى.
«بۇگىن ءبىز «ينتەرگاز ورتالىق ازيا» اق-نىڭ وقۋ ورتالىعىنا ەكسكۋرسياعا كەلدىك. بۇل ءىس-شارا بيىلعى «جۇمىسشى ماماندىقتارى جىلىنا» وراي ۇيىمداستىرىلعان ەكەن. وقۋشىلارعا گاز سالاسىنىڭ ماڭىزى مەن وسى باعىتتاعى ماماندىقتاردى تانىستىرۋ ءبىزدىڭ باستى ماقساتىمىز بولدى. ءيا, گاز – ەلىمىزدىڭ ەنەرگەتيكا سالاسىنىڭ نەگىزگى تىرەگىنىڭ ءبىرى. مۇندا ەڭبەك ەتەتىن مامانداردىڭ جاۋاپكەرشىلىگى وتە جوعارى. سەبەبى ولاردىڭ جۇمىسى حالىققا – جىلۋ, وندىرىسكە قۋات جەتكىزۋمەن تىكەلەي بايلانىستى. وقۋشىلار وسىنداي كاسىبي ورتادا بولىپ, ينجەنەر-تەحنيك مامانداردىڭ جۇمىسىن ءوز كوزدەرىمەن كوردى. بۇل ولاردىڭ بولاشاق ماماندىق تاڭداۋداعى ىنتاسىن وياتادى دەپ تۇسىنەمىز. وسىنداي كەرەمەت مۇمكىندىك سىيلاعان «ينتەرگاز ورتالىق ازيا» ۇجىمىنا شەكسىز العىس بىلدىرەمىز», دەدى م. كەرىموۆ.
سونىمەن تارتىستى بايقاۋ ناتيجەسىندە 14 اتالىم بويىنشا جۇلدەگە ۇمتىلعان ماماندار اراسىندا «شىمكەنت» ماگيسترالدىق گاز قۇبىرلارى باسقارماسى ءبىرىنشى ورىندى جەڭىپ الدى. جالپىكوماندالىق ەسەپتە ءبىرىنشى ورىنعا شىققان شىمكەنت فيليالىنىڭ كومانداسىنا جارىستىڭ «ۇزدىك مامان» اۋىسپالى كۋبوگى تاپسىرىلدى. سونىمەن قاتار بايقاۋ جەڭىمپازدارىنا ارنايى ديپلومدار تابىستالدى. سونداي-اق جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمىزدەي, جۇلدەگەرلەردىڭ كاسىبي شەبەرلىكتەرى ءۇشىن جالاقىعا جىلدىق ۇستەمەاقى بەلگىلەندى.
شىمكەنت
