استانا قالاسى «Skillset» IT-مەكتەبىنىڭ 11-سىنىپ وقۋشىسى مارسەل – امەريكاعا الىپ بارعان «Tolqyn» ەكولوگيالىق جوباسىنىڭ اۆتورى. جوبا سۋقويمالارىن لاستانۋدان قورعاۋعا ارنالعان اۆتونومدى ستانسا. بۇل قۇرىلعى سۋ ساپاسىن ۇزدىكسىز باقىلاپ, سۋداعى قىشقىلدىق دەڭگەيىن (pH), تۇزدىلىق پەن بولشەكتەر مولشەرىن (TDS), ەرىگەن وتتەگىنى (DO), سۋدىڭ لايلانۋىن جانە دەڭگەيىن ولشەپ وتىرادى. نورمادان اۋىتقۋ انىقتالسا, ەكولوگيالىق قىزمەتتەرگە بىردەن «SMS» حابارلاما نەمەسە «Telegram» ارقىلى ەسكەرتۋ جىبەرىلەدى. وسىلايشا, لاستانۋ دەر كەزىندە انىقتالىپ, زارداپتاردىڭ الدىن الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
ستانسانىڭ جۇمىس ىستەۋ تەتىگى دە ەرەكشە. ول تولقىن ەنەرگياسىنان قۋات وندىرەتىن گەنەراتورعا نەگىزدەلگەن. كەيىن جوبانى جەتىلدىرۋ بارىسىندا كۇن پانەلدەرى, جەل ديىرمەندەرى مەن اككۋمۋلياتور قوسىلىپ, گيبريدتى قۋات جۇيەسى جاسالعان. سونىڭ ارقاسىندا ستانسا تاۋلىك بويى توقتاۋسىز جۇمىس ىستەپ, ارتىق ەنەرگيانى جيناقتاپ, قاجەت بولسا, قوسىمشا قۋات كوزىنە دە اينالا الادى. مارسەلدىڭ ايتۋىنشا, بۇل جوبا الدىڭعى جۇمىستاردىڭ جالعاسى. فيزيكا ءپانىنىڭ مۇعالىمى ءالىم مەيىرمانوۆپەن بىرگە ولار تولقىننان ماگنيتتىك يندۋكتسيا ارقىلى قۋات الاتىن شاعىن گەنەراتور جاساپ كورگەن. سول تاجىريبەنىڭ ناتيجەسىندە ەكولوگيالىق ءمانى زور, تولىققاندى ستانسا ويلاپ تابۋعا مۇمكىندىك تۋعان. «Tolqyn» ماكەتىن العاش رەت مەكتەپ ماڭىنداعى وزەندە سىناپ كورگەندە, قۇرىلعىنىڭ قالقىپ تۇرۋى, ەنەرگيا ءوندىرۋى مەن سۋ ساپاسىن ولشەۋى تەكسەرىلگەن. ازىرگە جوبا تولىق دايىن ەمەس, سوندىقتان سىناق نۇسقاسى جەتىلدىرىلۋ ۇستىندە. قازىرگى تاڭدا كورپۋسىن جاڭالاۋ, فۋنكتسيالارىن كەڭەيتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر. «مەنىڭ ارمانىم – وزەندەر مەن كولدەردىڭ سۋىن تازا ۇستاۋ. ەكولوگيانىڭ قانشالىقتى ماڭىزدى ەكەنىن دالەلدەۋ. ەگەر ەڭبەگىم ەلگە از دا بولسا پايدا اكەلسە, سونىڭ ءوزى ۇلكەن قۋانىش», دەيدى ول.
ونىڭ ايتۋىنشا, سۋ ايدىندارىنا توگىلەتىن قالدىقتار جىل سايىن تابيعاتقا ۇلكەن قاۋىپ توندىرەدى. ەكولوگتەر لاستانۋدى كەيدە كەش انىقتاپ, كوپ شىعىنعا باتادى. «Tolqyn» مۇنداي قاۋىپتىڭ الدىن الۋعا ارنالعان, ويتكەنى ول دەرەكتەردى ناقتى ۋاقىت رەجىمىندە تىركەپ, قوعامدىق سايتقا شىعارا الادى. بۇل سايتتى مارسەل دوسى اسلان ورازبەن بىرگە جاساعان. قازىر ول لوكالدى رەجىمدە سىناقتا تۇر, بولاشاقتا بارشا جۇرت استانا سۋ ايدىندارىنىڭ جاعدايىن باقىلاپ وتىراتىن بولادى.
جوباعا «قازگيدرومەت» تە قىزىعۋشىلىق تانىتىپ, ەسىل وزەنىندە قاناتاقتى سىناق جۇرگىزۋگە ۇسىنىس بىلدىرگەن. ەگەر سىناق ءساتتى وتسە, سەريالىق ءوندىرىس پەن كەڭ اۋقىمدى ەنگىزۋ جوسپارلانعان. ءتىپتى جەكە سەكتوردا – جاعاجايلاردا, دەمالىس ايماقتارىندا, سۋقويمالارىندا قولدانۋ مۇمكىندىگى بار.
مارسەلدىڭ ەڭبەگى تەك «Fll» بايقاۋىمەن شەكتەلمەيدى. ول بۇعان دەيىن «Astana Smart City» بايقاۋىندا ءبىرىنشى ورىندى, «دارىن» رەسپۋبليكالىق كونكۋرسىندا ەكىنشى ورىندى يەلەنگەن, سونداي-اق «Infomatrix» حالىقارالىق جارىسىندا قولدانبالى عىلىم جوباسى بويىنشا التىن مەدال العان. الداعى ۋاقىتتا ول كومانداسىمەن بىرگە «First Tech Challenge» اتتى جوعارى دەڭگەيلى ينجەنەرلىك كونكۋرسىنا دايىندالىپ جاتىر.
جاس ونەرتاپقىش 2024 جىلدىڭ سوڭىندا «سۋدىڭ ساپاسىن باقىلاۋعا ارنالعان اۆتونومدى ستانسا» دەگەن اۆتورلىق قۇقىعىن راستايتىن رەسمي قۇجات العان. بولاشاقتا ول شەتەلدىك تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتتەرگە وقۋعا ءتۇسۋدى ماقسات ەتەدى. «بولاشاقتا ءوزىمدى تەك يدەيا ويلاپ تابۋشى ەمەس, ونى جۇزەگە اسىراتىن IT-مەنەدجەر رەتىندە كورەمىن. ءبىلىم الىپ, تاجىريبە جيناپ, ەلگە پايدامدى تيگىزگىم كەلەدى», دەيدى ول.