يندۋستريالاندىرۋ – دامۋ داڭعىلى

كەشە ورتالىق كوممۋنيكا­تسيا­لار قىزمەتىندە وتكەن كەزەك­تى ءباسپاسوز ءماسليحاتىنا ينۆەس­تي­تسيالار جانە دامۋ ءمينيسترى اسەت يسەكەشەۆ قاتىستى.   ەستەرىڭىزگە سالساق, وتكەن اپ­تاداعى ۇكىمەتتىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرى­سىندا اسەت يسەكەشەۆ ەلىمىزدە جۇزەگە اسىرى­لىپ جاتقان يندۋستريالاندىرۋ باعدار­لاماسىنىڭ بارىسى جايىندا بايانداپ, اتقارىلعان جۇمىستار جونىندە  ەسەپ بەرگەن بولاتىن. وسى رەتتە ەلباسى «نۇرلى جول» جاڭا ەكونوميكالىق ساياساتىن جۇزەگە اسىرۋ بويىنشا مينيستر­لىككە ءبىر­قاتار مىندەتتەر جۇكتەدى. مىنە, بۇل تاپسىرمالار قالاي جۇزەگە اسىرىلۋدا, ناقتى قانداي شارالار قولعا الىندى؟ كەشەگى ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا اسەت يسە­كەشەۆ وسى ماسەلەلەر جونىندە ايتىپ بەردى. «وتكەن جىلى مۇناي باعاسىنىڭ تومەندەۋiنە قاراماستان ونەركاسiپ ءوندiرiسi وڭ ديناميكانى ساقتاپ قالدى. يندۋستريالاندىرۋ ساياساتى جوسپار بويىنشا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. دەگەنمەن, كورشi ەلدەردەگi كۇردەلi جاعدايدىڭ بiزدiڭ ەكونوميكامىزعا دا اسەرi بار. وپەراتيۆتi شتاب قۇرىلعان. كاسiپكەرلەر پالاتاسىمەن بiرلەسiپ وڭدەۋ ونەركاسiبiنiڭ بارلىق سالالارى بويىنشا تالداۋ جانە مونيتورينگ جۇرگiزiلدi. كاسiپكەرلەردi قولداۋ جوسپارى قابىلداندى», دەدi ءا.يسەكەشەۆ. مينيستر اتاپ وتكەندەي, جەڭiل ونەركاسiپ, قۇرىلىس يندۋسترياسى, حيميا جانە فارماتسەۆتيكا, مەتاللۋرگيا سالالارىندا ءوندiرiس كولەمiن وتكەن جىلعى دەڭگەيدە ساقتاۋ جوسپارلانىپ وتىر. بiراق كەيبiر تاۋارلار بويىنشا ءوسiم تومەندەۋi مۇمكiن. «قاڭتاردا مەملەكەت باس­شىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن پرەمەر-مينيستر ۇكiمەت مۇشەلەرiن ءوڭiر­لەرگە جiبەرگەن بولاتىن. ماقسات – ايماقتارداعى بيزنەس وكiل­دەرiمەن كەزدەسiپ, جوسپارلارىن تالقىلاپ, قولداۋ كورسەتۋ. ساپار­لاردىڭ قورىتىندىسى بويىنشا كاسiپورىنداردىڭ ەلۋدەن استام پروبلەمالىق ماسەلەلەرى ۇكiمەتتە قارالدى. قازiرگi باستى مiندەت – كاسiپورىنداردىڭ قۋاتىن قاجەتتi دەڭگەيدە ۇستاۋ جانە جۇمىس ورىندارىن ساقتاۋ. سوندىقتان وبلىستارعا بارعاندا 1,5 ترلن. تەڭگەدەن استام سوماعا جەرگiلiكتi قامتۋدى ۇلعايتۋ جانە جۇمىس ورىندارىن ساقتاۋ بويىنشا 440 مەموراندۋم, شارتتارعا قول قويىلعان», دەدi ءا.يسەكەشەۆ. وسىلايشا, شۇعىل ماسەلەلەردi شەشۋمەن قاتار, يندۋستريالاندىرۋدىڭ جۇيەلi ماسەلەلەرi بويىنشا جۇمىس جالعاسادى. مينيستر سونىمەن قاتار, مەم­لەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن جاڭا ەكسپورتتىق ساياسات ازiرلەنگەنىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, باعدارلامادا ەكسپورتتى جاڭا نارىقتارعا, اتاپ ايتقاندا, ورتالىق ازيا, كاۆكاز جانە يرانعا باعىتتاۋ ماسەلەسi قاراستىرىلعان. «بiز بۇل ەلدەرگە ەكسپورتتاۋدىڭ جاڭا تەتiكتەرiن ازiرلەدiك. ۇكiمەت بiزدiڭ ەكسپورتتاۋشىلاردى قولداۋ ءۇشiن 35 ملرد. تەڭگە ءبولۋ شەشiمiن قابىلدادى. العاشقى كەلiسسوزدەر كورسەتiپ وتىرعانداي, بۇل ەلدەردە قارجىلاندىرۋ ءۇشiن ەكسپورتتىڭ الەۋەتتi كولەمi 160 ملرد. تەڭگە. ەندi بiزدiڭ الدىمىزدا مۇنى ەكسپورتتىق كەلiسiمدەرگە اينالدىرۋ مiندەتi تۇر»,  دەدi ءا.يسەكەشەۆ. سونىمەن قاتار, قازاق­ستاندىق تاۋاردى وتكiزۋ ءۇشiن ارنايى ساۋدا ميسسيالارى قۇرىلادى. «اقپان-ناۋرىزدا تۇرiك­مەنستان, قىرعىزستان, وزبەكستان, موڭ­عو­لياعا ساپارمەن بارامىز. سونداي-اق, بiزدiڭ ەكسپورتتاۋشىلاردى قولداۋ ءۇشiن بيىل نوۆوسiبiر مەن تەھراندا وكiلدiكتەر – ينۆەستي­تسيا­لار بويىنشا اگەنتتiكتەر قۇرى­لادى», دەدى مينيستر. ياعني, بيىل­عى جىلى ينۆەستورلارمەن كەلiس­سوزدەر جالعاساتىنى, ولار يندۋستريا­لاندىرۋ باعدارلاماسىنىڭ ەكiن­شi بەسجىلدىعىنا قاتىسۋعا نيەت­تەنiپ وتىرعاندىعىن جەت­كىزدى. «ولاردىڭ سانى 100-گە جۋىق, بۇل كومپانيالاردىڭ ينۆەستيتسيا كولەمi 40 ملرد. دوللاردان اسادى», دەدi ءا.يسەكەشەۆ. كومپانيالاردىڭ 60-سى قازiردە يندۋستريالاندىرۋ كارتاسىنا ەن­گiزiلگەن, 10 شەتەلدiك ينۆەستورمەن جاڭا زاڭ بويىنشا ينۆەستيتسيالىق كەلiسiم جاساۋ جوسپارلانعان. «ايتا كەتەيiن, بۇل ينۆەستور-كوم­پانيالاردىڭ 42-سi ەۋروپادان, 44-i وڭتۇستiك-شىعىس ازيادان, 5-ەۋi اقش-تان, 7 كومپانيا اراب ەل­دەرi­نەن جانە ت.ب.», دەدى مينيستر. مينيستر سونداي-اق, ۇكiمەت اۆتو­­ونەر­­كاسiپتi ساقتاپ قالۋعا ءمۇم­كiن­دiك بەرەتiن iس-شارالار كەشە­نiن قابىلداعانىن مالىمدەدى. «اۆتو­ونەركاسiپ سالاسى زارداپ شەگiپ وتىر. ويتكەنi, ەكi ايدا رەسەيدەن 50 مىڭ كولiك جەتكiزiلدi. قازiر بiزدە ار­نايى جۇمىس توبى جۇمىس جاساپ جاتىر. بiز ۇكiمەتتە iس-شارالار كەشەنiن قابىل­دادىق, بۇل جوسپار اۆتوونەركاسiپتە قۇل­دى­راۋ بولسا, ونى ساقتاپ, ءارi قاراي دامى­تۋعا مۇمكiندiك بەرەدi», دەدi ءا.يسەكەشەۆ. 2015 جىلى يندۋستريالاندىرۋ كارتاسى اياسىندا 600 ملرد. تەڭگەلىك 70-كە تارتا جوبانى iسكە قوسۋ جوس­پارلانىپ وتىر. ناتيجەسىندە جەتi مىڭعا جۋىق تۇراقتى جۇمىس ورنى اشىلماق. سونداي-اق, بيىلعى جىلى 100-گە جۋىق جوبانى جۇزەگە اسىرۋ جالعاسادى, ولار 2018 جىلعا دەيiن iسكە قوسىلادى. «بيىلعى جىلى يندۋستريا­لاندىرۋ كارتاسىنىڭ بار­لىق جوبالارىنىڭ قۇرىلىس الاڭ­دارىنداعى جۇمىستارعا 45 مىڭعا جۋىق ادام تارتىلادى», دەيدi مينيستر. دينارا بىتىكوۆا, «ەگەمەن قازاقستان».