جانات انداسباەۆ شەكارا قىزمەتىندە 2010 جىلدان بەرى ەڭبەك ەتەدى. تابيعاتى مەن تاريحى باي جەتىسۋ وڭىرىندە ءوسىپ, ەل قورعاعان ەرلەرگە سۇيسىنە قاراعان ازاماتتىڭ بويىندا اسكەري قىزمەتكە دەگەن ەرەكشە ىنتا-ىقىلاس ەرتە قالىپتاسقان. ءسويتىپ, بالا ارمانى ماقساتقا, ماقساتى ارەكەتكە جەتەلەپ, بۇگىندە ۇقك شق جامبىل وبلىستىق دەپارتامەنتى تاربيە, يدەولوگيالىق جانە كادرلىق جۇمىستار باسقارماسىنىڭ باستىعى مىندەتىن اتقارىپ كەلەدى.
– 15 جىل بۇرىن ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتى شەكارا اكادەمياسىنىڭ ءتورت جىلدىق وقۋىن ءبىتىرىپ, ەڭبەك جولىمدى جامبىل وبلىسى, تۇرار رىسقۇلوۆ اۋدانى, كوكدونەن اۋىلىندا ورنالاسقان «كوگەرشىن» شەكارا زاستاۆاسىندا, زاستاۆا باستىعىنىڭ ورىنباسارى لاۋازىمىنان باستادىم. كەيىن قىزمەتىمدى جامبىل وبلىسىنىڭ مەركى, جۋالى اۋداندارىندا ورنالاسقان شەكارا زاستاۆالارىندا جالعاستىردىم. بۇل ايماقتار تاۋلى جانە ورماندى بەلدەۋلەرىمەن, وزەن اڭعارلارىمەن ەرەكشەلەنەدى. مۇندا ۇزدىكسىز باقىلاۋ, جەدەل ارەكەت ەتۋ جانە جەر بەدەرىن جەتىك ءبىلۋ اسا ماڭىزدى. بىراق قىراعىلىق پەن تەمىردەي ءتارتىپ وعان كەدەرگى ەمەس. اراعا ۋاقىت سالىپ, تاراز قالاسىنداعى 2035 اسكەري بولىمىندە ساپتىق جانە كادرلىق جۇمىستار بولىمشەسىنىڭ باستىعى قىزمەتىن دە اتقاردىم. 2015 جىلى شىمكەنت قالاسىنداعى وڭتۇستىك وڭىرلىك باسقارمادا قىزمەتىمدى جالعاستىردىم. 2017 جىلى الماتى قالاسىنداعى جەكە بايلانىس پولكىندا قىزمەت ەتىپ, اسكەري ۇجىمنىڭ ۇيىمداستىرۋشىلىق جانە تاربيە جۇمىستارىن نىعايتۋعا ۇلەس قوستىم. ءار وڭىردەگى قىزمەت تاجىريبەسى مەنى كاسىبي تۇرعىدا شىڭداپ, شەكارا كۇزەتىنىڭ جاۋاپكەرشىلىگى مەن ماڭىزىن تەرەڭ تۇسىنۋگە مۇمكىندىك بەردى, – دەيدى شەكاراشى.
زاڭسىز كوشى-قون, كونتراباندا سەكىلدى ءتۇرلى قاۋىپتەن قورعاۋ, كەيدە قارۋلى قارسىلاسقا قاراماستان, جانقيارلىقپەن كۇرەسۋ – شەكاراشىلاردىڭ ءتول مىندەتى. ەلىمىزدە وسى قىزمەتتىڭ ۇدەسىنەن شىعىپ, قاناتقاقتى رۋحتىڭ ۇلگىسىن كورسەتىپ كەلە جاتقان 30 مىڭنان اسا قىز-جىگىت بار. ولاردىڭ شامامەن 12 مىڭى كۇن سايىن جاۋىنگەرلىك كەزەكشىلىككە شىعادى. اڭگىمە بارىسىندا جانات بۇل ناعىز ەر ازاماتتاردى شىڭدايتىن بىردەن-ءبىر سالا ەكەنىن ايتىپ قالدى.
– شەكارا قىزمەتىندە قيىندىقتار مەن سىناقتار كۇندەلىكتى كەزدەسەدى. بۇل – اۋا رايىنىڭ كۇرت وزگەرۋى, تاۋلى ايماقتارداعى اۋىر جاعداي, تۇنگى ۋاقىتتا قىراعىلىقتى جوعالتپاۋ, الىس شەكارا ۋچاسكەلەرىندە ۇزدىكسىز باقىلاۋ جۇرگىزۋ. كەيدە تابيعاتتىڭ توسىن مىنەزى – بوران, قاتتى اياز نەمەسە اپتاپ ىستىق قىزمەتكە ەلەۋلى كەدەرگى كەلتىرەدى. قاتەرلەردىڭ ءبىرى – زاڭسىز شەكارا بۇزۋشىلاردىڭ ارەكەتى. ولار كەيدە قارسىلىق تانىتىپ, قاۋىپ-قاتەر تۋدىرۋى مۇمكىن. سونداي-اق براكونەرلەرمەن نەمەسە كونترابانداشىلارمەن بەتپە-بەت كەلەتىن كەزدەر دە بولادى. مۇنداي ساتتەردە باستىسى – كاسىبي دايىندىققا سۇيەنىپ, ارىپتەستەرمەن بىرلەسە, ۇيلەسىمدى ارەكەت ەتۋ, – دەي كەلە جانات ءومىرجان ۇلى قىزمەت بارىسىنداعى ەكترەمالدى وقيعاسىمەن دە ءبولىستى.
– 2012 جىلى جۋالى اۋدانىنداعى «اقسۋات» شەكارا زاستاۆاسىندا قىزمەت اتقارۋ كەزىندە ءۇش كۇندىك جاسىرىن باقىلاۋ بارىسىندا مەملەكەتتىك شەكارانىڭ ارعى بەتىنە زاڭسىز وتكەن كونترابانداشىلاردى انىقتادىق. جەدەل وپەراتسيا بارىسىندا ولار ءبىزدىڭ ءىس-ارەكەتىمىزگە قارسى شىعىپ, ءتىپتى تراۆماتيكالىق پيستولەت قولداندى. دەگەنمەن كاسىبي دايىندىق پەن باتىل قيمىلدىڭ ارقاسىندا قىلمىسكەرلەر قۇرىقتالىپ, جالپى سالماعى 28 كيلو ماريحۋانا تاركىلەندى. بۇل وقيعا – شەكاراشىنىڭ قىزمەتى تەك باقىلاۋ مەن كۇزەت قانا ەمەس, وسىنداي ساتتەردە سۋىق سانامەن جەدەل شەشىم قابىلداپ, باتىل ارەكەت ەتۋدى, توزىمدىلىكتى تالاپ ەتەتىنىن كورسەتەدى. بۇل مەن ءۇشىن پاتريوتتىق بورىش پەن انتقا ادالدىقتىڭ شىنايى سىناعى بولدى, – دەيدى ج.انداسباەۆ.
ەل شەكاراسىن قورعاۋ – مەملەكەتتىڭ ەگەمەندىگى مەن ىشكى تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتەتىن باستى ستراتەگيالىق باعىت. سوندىقتان تاۋەلسىزدىك جىلداردان قالىپتاسقان قىراعى قىزمەت زامان تالابىنا ساي جاساقتالىپ, جىل ساناپ جاڭارىپ كەلەدى.
– وسىدان ءتورت جىل بۇرىن پرەزيدەنت پارمەنىمەن سالادا رەفورما جۇرگىزىلدى. وسىلايشا, شەكارا قىزمەتى جاڭاشىلدىققا بەت بۇردى. قازىر ءتۇرلى اۆتوكولىكتەر, ارنايى باقىلاۋ-بايلانىس جۇيەلەرى, تۇنگى كورۋ قۇرىلعىلارى, تەپلوۆيزورلار, راتسيا بايلانىسى, بەينەباقىلاۋ جۇيەلەرى جانە شەكارالىق سيگنال بەرۋ كەشەندەرى سەكىلدى تاعى باسقا زاماناۋي قۇرالدار ەل ىرگەسىن ساقتاۋدا سەپتەسەدى. سونىمەن قاتار كەيبىر باعىتتاردا ۇشقىشسىز باسقارىلاتىن اپپاراتتار قولدانىلادى, بۇل شەكارا اۋماعىن جەدەل باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ارينە, كەي ارنايى تەحنيكالار مەن ادىستەر قۇپيا بولىپ سانالادى. سەبەبى ولاردىڭ اشىق جاريالانۋى شەكارا قاۋىپسىزدىگىنە كەرى اسەر ەتۋى مۇمكىن. دەگەنمەن ايتارىم – قولدا بار بارلىق قۇرالدارىمىز ءاردايىم دايىندىقتا, ال ولاردى باسقاراتىن ماماندارىمىز – جوعارى كاسىبي دەڭگەيدە, – دەيدى ج.انداسباەۆ.
جالپى, «شەكارا اسكەرلەرىن قۇرۋ تۋرالى» جارلىققا 1992 جىلى 18 تامىزدا قول قويىلدى. الايدا بۇل كۇن رەسمي تۇردە مەرەكەلەر تىزىمىنە تەك 2012 جىلدىڭ 29 تامىزىندا ەنگىزىلدى. سودان بەرى شەكارا شەبىن كۇزەتكەن اسكەريلەر جىل سايىن سالتاناتتى تۇردە اتاپ وتەدى. ولاردىڭ قاتارىندا كەزەكتى كەيىپكەرىمىز ۇقك شەكارا قىزمەتى الماتى وبلىسى بويىنشا دەپارتامەنتىنىڭ بايلانىس كەزەكشىسى كەنجەگۇل قاندىعاتاەۆا دا بار.
– شىنىمدى ايتسام, شەكاراداعى ءومىرىمدى قاتارداعى بايلانىسشى بولىپ باستايمىن دەپ تىپتەن ويلامادىم. ول كەزدە مەنى اسكەري قىزمەتكە بۇرىنعى ماقانشى شەكارا جاساعىنىڭ باسشىلىعى العان. كەيىن الماتى ىرگەسىندە ورنالاسقان اقجارداعى بايلانىس پولكىنە اۋىستىم. قازىر دەپارتامەنتتىڭ بايلانىسپەن قامتاماسىز ەتۋ توبىندا ەڭبەك ەتەمىن. جۇمىسىم ۇنايدى. شەكارادا بولىپ جاتقان بىردە-ءبىر وقيعا نازارىمىزدان تىس قالمايدى. ءبىر تاۋلىكتىڭ ىشىندە جان-جاقتان كەلگەن قوڭىراۋلارعا جاۋاپ بەرىپ, مينۋت سايىن تۇسەتىن اقپاراتتى قابىلداپ, وڭدەيمىز. دەپارتامەنت پەن ەل شەبىنىڭ اراسىنداعى بايلانىستىڭ ۇزىلمەۋىن قاداعالايمىز, – دەيدى سەرجانت.
كەنجەگۇلدىڭ وسىنداي ماڭىزدى مىندەتتىڭ جۇگىن ارقالاعانىنا بيىل 12 جىل تولدى. دەسەك تە ول قاۋىرت قىزمەتىمەن قاتار, وتباسىنداعى انالىق, ايەلدىك مىندەتىن ۇمىتقان ەمەس. بۇل ماماندىققا دەگەن ادالدىقتان بۇرىن, وتان الدىنداعى بورىشىن انىق تۇسىنگەن ازاماتتىڭ ارەكەتى دەرسىز.
– ءبىر كۇنى دەپارتامەنت اۋماعىندا مەرەكەلىك ءىس-شارا ۇيىمداستىرىلدى. وعان بىزگە بالالارمەن كەلۋگە رۇقسات ەتتى. ورايى ءتۇسىپ, كىشى ۇلىم مەن قىزىمدى ەرتە كەلگەنمىن, مۇندا كورمە ۇيىمداستىرىلىپ, قارۋ-جاراق پەن بايلانىس قۇرالدارى قويىلىپتى. بالالارىم قارۋلاردى قىزىقتاۋدىڭ ورنىنا ءتۇرلى بايلانىس قۇرالدارىن ۇستاپ كورىپ, ماڭايىنداعى وزدەرى سياقتى بالاپاندارعا «مەنىڭ انام وسىنداي قۇرالدارمەن جۇمىس ىستەيدى!», دەپ ماقتانىشپەن ايتىپ جاتقانىن ەستىپ, كوڭىلىم ەلجىرەدى, – دەيدى ك. قاندىعاتاەۆا.
مەملەكەتتىك شەكارانى كۇزەتۋ – كوزگە كورىنبەيتىن, بىراق ەل تاعدىرىن ايقىندايتىن سالماقتى مىندەت. وسى جولدا ابىرويمەن ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن جانات انداسباەۆ پەن كەنجەگۇل قاندىعاتاەۆانىڭ ءومىربايانى شەكاراشىلاردىڭ قىزمەتى ەرلىككە تولى ەكەنىن, ال ولاردىڭ ءاربىر قادامى – بەيبىت ءومىردىڭ كەپىلى ەكەنىن تاعى ءبىر مارتە دالەلدەيدى.
