باستى مىندەت – ساپالى قىزمەت

ۇلتتىق جوبانى جۇزەگە اسىرۋ بارىسى

2023 جىلدان باستاپ پرەزي­دەنت تاپسىرماسىنا وراي «اۋىل­دىق دەنساۋلىق ساقتاۋدى جاڭعىرتۋ» ۇلتتىق پيلوتتىق جوباسى ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. ءبىرىنشى كەزەكتە – اۋىلدىق ەلدى مەكەندەر­دە مەدي­تسينالىق-سانيتارلىق العاشقى كومەك (مساك) كورسەتۋ ۇيىمدارىنىڭ جاڭادان 655 نىساننىڭ سالىنۋىن قامتاماسىز ەتۋ. دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى اقمارال ءالنازاروۆانىڭ ايتۋىنشا, بۇگىندە 467 نىساننىڭ قۇرىلىسى تولىق اياقتالدى.

«وسىلاي 80 مىڭنان استام ازامات قوسىمشا مەديتسينالىق كومەككە قول جەتكىزدى. بۇل شارا اۋىل تۇرعىندارىنا قوسىمشا 456 كۇندىزگى ستاتسيونار توسەكتىك ورنىن ورنالاستىرۋعا مۇمكىندىك بەردى. سونىمەن قاتار 174 مەديتسينا قىزمەتكەرى دايىندالىپ, ەلدى مەكەندەردە قىزمەت كورسەتۋگە جىبەرىلدى», دەدى مينيستر.

ونىڭ سوزىنە زەر سالساق, بارلىق 655 نىساننىڭ قۇرىلىسى اياقتالىپ, ىسكە قوسىلعان كەزدە, شامامەن 1 ملن-عا جۋىق اۋىل تۇرعىنى قولجەتىمدى مەدي­تسينالىق-سانيتارلىق العاشقى كومەكپەن قامتىلادى. 

«ۇلتتىق جوبانىڭ كەلەسى مىندەتى – اۋىل تۇرعىندارىنا ۋاقتىلى شۇعىل مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋدى قامتاماسىز ەتۋ. بۇل مىندەتتى جۇزەگە اسىرۋ ماقساتىندا قۇرامىندا جوعارى تەحنولوگيالىق مەديتسينالىق قوندىرعىمەن جابدىق­تالعان مامانداندىرىلعان بولىمشەسى بار زاماناۋي 32 كوپبەيىندى ورتا­لىق اۋداندىق اۋرۋحانا­نىڭ اشىلۋى كوزدەلىپ وتىر. وسى مىندەتتى ىسكە اسىرۋ بارى­سىندا 6 كوپبەيىندى ورتا­لىق اۋداندىق اۋرۋحانا­نىڭ (تۇركىستان – 3, شقو – 1, سقو – 1, قاراعاندى – 1) قۇرىلىس جۇ­مىسى اياقتالدى. ناتيجەسىندە, ينسۋلت ورتالىقتارى, حيرۋرگيا, تراۆماتولوگيا مەن پەرزەنت­حانا بولىمشەلەرى ىسكە قوسىلدى», دەدى سالا باسشىسى.

بۇل رەتتە بارلىق كوپبەيىن­دى ورتا­لىق اۋداندىق اۋرۋحانا­لارعا ارنايى مامانداندى­رىل­عان مەديتسينالىق تەحنيكالار جەتكىزىلدى. «التىن ۋاقىت» قاعيداسى بويىنشا شۇعىل مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ ماقساتىندا بارلىق كوپبەيىن­دى ورتالىق اۋداندىق اۋرۋحانالار جوعارى تەحنولوگيالىق مەديتسينالىق تەحنيكامەن (كت, مرت, انگيوگرافتار) قامتاما­سىز ەتىلەدى. وسى جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن تاعى 12 كوپبەيىندى ورتالىق اۋداندىق اۋرۋحانانى پايدالانۋعا بەرۋ جوسپارلانىپتى. وعان 98 مەديتسينا قىزمەتكەرىن دايارلاپ جىبەرۋ كوزدەلگەن.

ۇكىمەت باسشىسى اتالعان جوبا اۋىلدىق جەردەگى مەديتسينالىق كومەكتى قولجەتىمدى ەتۋدە بىر­قاتار كەشەندى پروبلەمانى شەشۋگە ىقپال ەتەتىنىن ايتتى. ياعني ءاربىر ازامات ءوزىنىڭ تۇر­عى­لىقتى جەرىندە شۇعىل كومەككە قول جەتكىزە الادى. ءارى زاماناۋي قۇرال-جابدىق ەسەبىنەن مەديتسينالىق قىزمەتتىڭ ساپاسى جاقسارادى.

«ۇكىمەت تاراپىنان العاش­قى مەديتسي­نالىق-سانيتارلىق كومەك وبەكتى­لەرىن سالۋعا رەس­پۋبليكالىق بيۋدجەتتەن شامامەن 120 ملرد تەڭگە, ال اۋداندىق اۋرۋحانالاردى قايتا جاڭعىرتۋ­عا 31 ملرد تەڭگەدەن استام قارا­جات ءبولىندى. مەملەكەت باسشىسى­نىڭ تاپسىرماسى بويىنشا زاڭ­سىز يەمدەنىلگەن اكتيۆتەردى قاي­تارۋ ەسەبىنەن تولىقتىرىلىپ جات­قان ارناۋلى مەملەكەتتىك قور­دىڭ قاراجاتى دا ۇلتتىق جوبانى ىسكە اسىرۋعا اجىراتىلدى», دەدى و.بەكتەنوۆ.

پرەمەر-ءمينيستردىڭ ايتۋىن­شا, 145 العاشقى كومەك نىسانى مەن 13 اۋدانارالىق اۋرۋحانا قۇرىلىسىنا 31 ملرد تەڭگەدەن استام قاراجات سالىندى. بۇگىندە بەس وڭىردە, ياعني قوستاناي, قىزىلوردا, ماڭعىستاۋ, سولتۇستىك قازاقستان مەن تۇركىستان وبلىسىندا ءتيىستى نىساندار قۇرىلىسى تولىعىمەن اياقتالدى. قالعان وڭىرلەردە بەلگىلى ءبىر تاۋەكەلدەر بار.

«مەملەكەت باسشىسى ۇكىمەت­تىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرىسىن­دا قۇرىلىس قارقىنىن ارتتىرۋ, اسىرەسە جوبالىق قۇجاتتا­مانى دايىنداۋ ءراسىمى مەن مەدي­تسي­نالىق قۇرالدارمەن جابدىقتاۋ ماسەلەسىن جەدەلدەتۋ قاجەت ەكەنىن ايتتى. جەتىسۋ, ۇلىتاۋ, جامبىل, اقتوبە, اقمولا, قاراعاندى وبلىسىندا قۇرىلىس قارقىنى تىم باياۋ. مىسالى, اقتوبە, جامبىل, جەتىسۋ مەن شىعىس قازاقستان وب­لىسىندا وسى كۇنگە دە­يىن 6 نى­سانعا جوبالىق قۇجات­تاما ازىرلەنبەگەن. قاراعاندى, قوستاناي, اقمولا, ۇلىتاۋ, باتىس قازاقستان, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا 8 جوباعا مەملەكەتتىك ساراپتاما دايىن ەمەس», دەدى پرەمەر-مينيستر.

ءوڭىر اكىمدەرى تاراپىنان ءدال وسى جوبالاۋ مەن قۇرىلىس جۇمىسىنا باقىلاۋدىڭ كەمشىن بولۋى ۇلتتىق جوبانى ىسكە اسىرۋ مەرزىمدەرىنىڭ سوزىلىپ كەتۋىنە الىپ كەلەدى. نىساندى ۋاقتىلى تاپسىرۋ ءۇشىن قۇرىلىس ماۋسىمىن ءتيىمدى پايدالانۋ كەرەك ەكەنىن ەسكەرتكەن ۇكىمەت باسشىسى ناقتى تاپسىرمالار بەردى.

قۇرىلىس سالاسىن تسيفرلاندىرۋ ءىسى

بۇگىندە قۇرىلىس سالاسىندا بىرىڭ­عاي تسيفرلىق ەكوجۇيەنى قۇرۋ ءۇشىن اۋقىم­دى ترانسفورماتسيالاۋ ءىسى جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. ول جوبالاۋدان باستاپ پايدالانۋعا بەرۋگە دەيىنگى  قۇرىلىس وبەكتىسىنىڭ بارلىق ومىرلىك تسيكلىن قامتيدى. قۇرىلىس نىسانىنىڭ ومىرلىك تسيكلىنىڭ ءاربىر كەزەڭى نەگىزگى بيزنەس-ۇدەرىستەردى جوسپارلاۋ (ايس گگك), جوبالاۋ مەن ساراپتاما (E-PSD), سونداي-اق قۇرىلىس (eQyrylys) اقپاراتتىق جۇيەسىنە ينتەگراتسيالاۋ ەسەبىنەن اۆتوماتتاندىرىلادى.

ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس مينيسترلىگى جاساندى ينتەل­لەكتىنى پايدالانا وتىرىپ, باس جوسپار مەن ەگجەي-تەگجەيلى جوس­پارلاۋ جوباسىن ىسكە اسىرۋدان كەيىنگى باقىلاۋ تەحنولوگيا­سىن قاناتقاقتى جوبا رەتىندە  جۇزەگە اسىرۋدى جوسپارلاپ وتىر. ياعني ەلدى مەكەندەردىڭ اۋماعىن قاراۋ كەزىندە كومپيۋتەردىڭ مۇمكىن­دىگىن قولدانۋ شاراسى كوزدەلگەن.

پرەمەر-مينيستر قۇرى­لىس سەكتورى – قازاقستان ەكو­نو­ميكا­سىنداعى جەتەكشى سالالاردىڭ ءبىرى ەكەنىن ەسكە سالدى. ءسويتىپ, بيىلعى ءبىرىنشى توقساننىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قۇرىلىس جۇمىسىنىڭ كولەمى 1 ترلن تەڭگەدەن اسىپ تۇسكەنىنە توقتالدى.

«بۇل وتكەن جىلدىڭ ساي­كەس كە­­زەڭى­مەن سالىستىرعاندا 17%-عا جو­عارى. 3,7 ملن شار­شى مەتر تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىل­دى. بىلتىرعى كورسەتكىشتەن 7,5%-عا ارتىق. ەلىمىزدىڭ كوپ وڭىرىندە قۇرىلىس جۇمىسىنىڭ قارقىنى ارتا تۇسكەنى باي­قالادى. بۇدان سالانىڭ ورنىقتى دامۋىن كورۋگە بولادى», دەدى ۇكىمەت باسشىسى.

جالپى, قۇرىلىس سەكتورى ەلدىڭ ينف­راقۇرىلىمدىق نەگىزىن قالىپتاستىرادى. كوپ جۇمىس ورنىن قۇرىپ, بيزنەستىڭ دامۋىنا جانە ازاماتتاردىڭ تۇرمىس ساپاسىنا تىكەلەي اسەر ەتەدى. الەمدىك تاجىريبە كورسەتكەندەي, وسى سالادا تسيفرلىق شەشىمدەردى ەنگىزۋ قۇرىلىس جوبالارىن ىسكە اسىرۋ مەرزىمىن ەداۋىر قىسقارتۋعا, شىعىنداردى ايتارلىقتاي ازايتىپ, سىبايلاس جەمقورلىق تاۋەكەلدەرىن بارىنشا كەمىتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.

«وبەكتىلەردى ءۇش ولشەمدى مودەلدەۋ, تسيفرلىق قالا قۇرىلىسى كاداسترلارى, جوبانى كەلىسۋدىڭ ەلەكتروندىق پلاتفورماسى سياقتى تەحنولوگيا مەن كارتوگرافيا جۇيەلەرىن ينتەگراتسيالاۋ قۇرىلىس سالاسىندا قالىپتى نورماعا اينالىپ كەلەدى. مەملەكەتتىك قالا قۇرىلىسى كاداسترىن, «eQurylys» پورتالى مەن اقپاراتتىق مودەلدەر بانكىن ەنگىزە وتىرىپ, ءبىز قاعاز جۇزىندەگى قۇجات اينالىمىنان تۇپكىلىكتى تسيفرلىق ۇدەرىسكە كوشىرەمىز», دەدى ۇكىمەت باسشىسى.

بۇگىندە ينجەنەرلىك ينفرا­قۇرى­لىمنىڭ 90%-دان استامى تسيفرلاندىرىلدى. رۇقسات قۇجاتىن بەرۋ مەن جوبانى كەلىسۋ­گە مەملەكەتتىك قىزمەتتى اۆتو­ماتتاندىرۋ ىسكە قوسىلدى. «eGov» پورتالى ارقىلى قول جەتكىزۋگە بولاتىن ۇلەستىك قۇرىلىستىڭ بىرىڭعاي ءتىزىلىمى قۇرىلدى. ەندى وسى جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن بىرىڭعاي اقپاراتتىق جۇيە ىسكە قوسىلادى. ول قۇرىلىس سالا­سىنىڭ قولدانىستاعى بارلىق پورتالدارىن بىرىڭعاي پلاتفورمادا ينتەگراتسيالايدى.