تاۋەلسىزدىكتىڭ العاشقى جىلدارىندا قۇرىلعان قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى ء«بىز ءارتۇرلىمىز, بىراق تەڭبىز» قاعيداسىن ءىس جۇزىندە جۇزەگە اسىرعان حالقىمىزدىڭ حالىقارالىق برەندى, بىرەگەي قوعامدىق كەلىسىم ۇلگىسىنىڭ بەرىك ىرگەتاسى بولدى. پرەزيدەنت بۇگىن اسسامبلەيانىڭ قوعامدى توپتاستىرۋداعى جانە ۇلتتىق بىرەگەيلىكتى نىعايتۋداعى ءرولىن تولىق اشىپ كورسەتە وتىرىپ, ونى مەملەكەتتىگىمىزدىڭ ينستيتۋتسيونالدىق تىرەگى, «بىرلىك پەن تەڭدىكتىڭ, بەيبىتشىلىك پەن كەلىسىمنىڭ شىنايى سيمۆولى» دەپ اتادى. بۇل بەرىلگەن باعامەن بارشا وتانداسىمىز كەلىسەدى دەپ ويلايمىن.
پرەزيدەنت تاعى دا قوعامىمىزدىڭ باستى قاعيداتتارى مەن قۇندىلىقتارىن ايقىن اتاپ ءوتتى. ەڭ الدىمەن, بۇل – ەشكىمدى ۇلتىنا, تىلىنە نەمەسە دىنىنە قاراپ كەمسىتۋگە جول بەرمەۋ. ءاربىر ەتنوس ءوز انا ءتىلىن, مادەنيەتى مەن داستۇرلەرىن ەركىن دامىتۋعا قۇقىلى. بۇل – ادىلەتتى قازاقستاننىڭ نەگىزى. ەلىمىزدە بارشاعا تەڭ مۇمكىندىك بەرىلگەن, وندا تابىستى بولاشاقتىڭ كەپىلى – ءار ازاماتتىڭ جاۋاپكەرشىلىگى مەن ورتاق بىرلىگى.
سونىمەن قاتار قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى ەل ىشىندەگى كەلىسىم مەن تىنىشتىقتى بۇزۋعا باعىتتالعان ارانداتۋشىلىق ارەكەت پەن جالعان اقپارات تاراتۋ, كونفەسسياارالىق قاتىناستار مەن ءتىل ماسەلەسىن ساياسيلاندىرۋعا جول بەرىلمەيتىنى جونىندە قاتاڭ ءارى بەرىك ۇستانىمىن ءبىلدىردى. پرەزيدەنت ەلىمىزدەگى تۇراقتىلىقتى شايقالتقىسى كەلەتىن كەز كەلگەن ارانداتۋشىلىق ارەكەت, سونىڭ ىشىندە شەتەلدەن باسقارىلاتىن دەسترۋكتيۆتى ارەكەتتەر زاڭ اياسىندا قاتاڭ تۇردە توقتاتىلاتىنىن ناقتى ايتتى. زاڭ الدىندا ءبارى تەڭ. قوعامدا ءتارتىپ پەن زاڭ ۇستەمدىگى قاعيداتى بارلىق مەملەكەتتىك ورگان تاراپىنان مۇلتىكسىز ورىندالادى. بۇل ۇستانىم پارلامەنت دەپۋتاتتارى قابىلدايتىن زاڭداردىڭ بارىندە ايقىن جانە ناقتى كورىنىس تابادى.
قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ جاسامپاز قىزمەتىنىڭ ارقاسىندا قازاقستاندىق ۇلتتىڭ كوپەتنوستىلىعى سىن-قاتەر ەمەس, مىقتى باسەكەلىك ارتىقشىلىققا اينالدى. قحا 130-دان اسا ەتنوستىڭ مادەنيەتى, ءتىلى, ءداستۇرى مەن رۋحانياتىن ساقتاي وتىرىپ, ولاردى ءبىرتۇتاس, پروگرەسسيۆتى قوعامعا بىرىكتىرە الدى. وسىنداي مۋلتيمادەنيەتتi ارتۇرلىلىك بۇكىل حالىقتىڭ رۋحاني بايلىعىن ارتتىرىپ, ولاردى تاتۋلىقتا, توزىمدىلىك پەن دوستىقتا ءومىر سۇرۋگە ۇيرەتتى. پرەزيدەنت ايتقانداي, بۇل – جاي عانا ۇران ەمەس, بۇل – ەل ازاماتتارىنىڭ كۇندەلىكتى ءومىر سالتىنىڭ ءمانى.
مەملەكەت باسشىسى بۇل ساياساتتىڭ ومىردە قالاي ىسكە اسىرىلىپ جاتقانىن كورسەتەتىن بىرقاتار قاراپايىم مىسال كەلتىردى. بۇل – ۇلتتىق تەاترلار, مۇراجايلار, باق پەن مادەني ۇيىمداردىڭ جۇمىسى. ەل تۇرعىندارىنىڭ ناۋرىز, ماسلەنيتسا, سابانتوي سياقتى مەرەكەلەردى بىرگە اتاپ ءوتۋى. قازاقستان ازاماتتارىنىڭ ءتۇرلى سالاداعى – ەڭبەك پەن قوعامدىق ومىردەگى ۇلكەن جەتىستىكتەرى ولاردىڭ ۇلتىنا نەمەسە ءدىني سەنىمىنە قاراماستان جۇزەگە اسىپ جاتىر. سونداي-اق جاستاردىڭ, ەرىكتىلەردىڭ, مەدياتسيا قۇرىلىمدارىنىڭ بەلسەندى قىزمەتى دە اتالىپ ءوتتى. مۇنىڭ بارلىعى بىرىگىپ, ەلىمىزدىڭ ىنتىماعى مەن تۇتاستىعىن قامتاماسىز ەتەتىن ءتيىمدى جۇيەنى قالىپتاستىرىپ وتىر.
بۇگىن مەملەكەت باسشىسى ەلىمىزدەگى ءتۇرلى ەتنوستىڭ ءداستۇرى, ءتىلى مەن ادەت-عۇرىپتارىنا دەگەن شىنايى قۇرمەت پەن قازاقستاننىڭ حالىقارالىق ارەناداعى, اسىرەسە كورشى مەملەكەتتەرمەن قارىم-قاتىناسىنداعى ۇستانىمدارى اراسىندا ۇقساستىق بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى. قازىرگى گەوساياسي جاعدايلاردى ەسكەرە وتىرىپ, پرەزيدەنتتىڭ بايانداماسى مەن قازاقستاننىڭ ەتنوسارالىق كەلىسىم تاجىريبەسى شەتەلدىك ساراپشىلار مەن ەليتا ءۇشىن بۇرىنعىدان دا زور قىزىعۋشىلىق تۋدىراتىنى انىق دەپ ويلايمىن.
پرەزيدەنت ءوز سوزىندە اسسامبلەيانى ودان ءارى دامىتۋ بويىنشا بىرقاتار مىندەت قويدى. بۇل – دوستىق ۇيلەرىنىڭ جۇمىسىن كۇشەيتۋ, ولاردى ازاماتتار مەن شەتەلدىك قوناقتارعا تانىمال تۋريستىك باعىتتار كارتاسىنا ەنگىزۋ; مادەني جۇمىستى جانداندىرۋ جانە تەاتر ونەرىنىڭ فەستيۆالىن وتكىزۋ; اسسامبلەيا مۇشەلەرىنىڭ «تازا قازاقستان» اكتسياسىنا قاتىسۋىن كەڭەيتۋ; جۇمىسشى ماماندىقتارى جىلىنا ارنالعان ءىس-شارالاردى جۇزەگە اسىرۋ. مۇنىڭ ءبارى – قاراپايىم جانە بارشاعا تۇسىنىكتى باسىمدىقتار. قحا قوعامنىڭ دامۋىنا ۇلەس قوساتىن بەلسەندى قۇرىلىم ەكەنىن تاعى ءبىر مارتە كورسەتتى.
بۇگىن مەملەكەت باسشىسى ء«بىر ەل – ءبىر مۇددە» دەپۋتاتتىق توبىنىڭ جۇمىسىن دا جوعارى باعالادى. ونىڭ قۇرامىنا ءماجىلىستىڭ التى فراكتسياسىنان 20 دەپۋتات كىرەدى. ولار ۇكىمەتپەن بىرلەسە وتىرىپ, زاڭ شىعارۋ جۇمىستارى ارقىلى ۇلتارالىق كەلىسىمدى قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك ساياساتتى جۇزەگە اسىرادى.
پرەزيدەنت ايتقانداي, بەيبىتشىلىك پەن تۇراقتىلىق – ىنتىماق پەن دايەكتى ەڭبەكتىڭ جەمىسى. ەندى كوپەتنوستى ورتاق شاڭىراعىمىزدا كەلىسىم مەن ءتارتىپتى ساقتاۋ ءۇشىن مەملەكەت پەن ازاماتتاردىڭ كۇش-جىگەرىن بىرىكتىرۋدى جالعاستىرۋ ماڭىزدى. بۇل باعىتتا دەپۋتاتتار ەلىمىزدىڭ ءال-اۋقاتىن شىنىمەن ويلايتىن جانە ونىڭ دامۋىنا ناقتى ۇلەس قوسۋعا نيەتتى بارلىق اداممەن بىرلەسە جۇمىس ىستەۋگە ءازىر.
ەرلان قوشانوۆ,
ءماجىلىس توراعاسى
