مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ اسسامبلەيانىڭ بىلتىرعى «بىرلىك. جاسامپازدىق. ورلەۋ» اتتى سەسسياسىندا «قازاق ءتىلى ۋاقىت وتە كەلە ەتنوسارالىق قارىم-قاتىناس تىلىنە اينالادى» دەگەن ەدى. بايقاپ باعدارلاساق, قوعام بىرتىندەپ وسىعان كەلە جاتىر. مۇنى قازىرگى كەڭ تارالعان ۇردىسكە, وسى باعىتتا جاسالىپ جاتقان ساياسي قادامدارعا قاراپ اڭعارۋعا بولادى. ارينە, بۇل رەتتە قحا-نىڭ ءرولى ايرىقشا. ۇيىم مەملەكەتتىك ءتىلدى ىلگەرىلەتىپ قانا قويماي, ەل ازاماتتارىن ورتاق قۇندىلىق اياسىندا ۇيىستىرۋدا, قوعامدىق كەلىسىم مەن بىرلىكتى نىعايتۋدا اۋقىمدى جۇمىس اتقارىپ وتىر.
ونىڭ ءبىرى ءارى بىرەگەيى – قازاق تىلىندە جاتىق جازىپ, ەركىن كوسىلەتىن جاستاردىڭ باسىن قوسقان «مىڭ بالا» جوباسى. 2015 جىلى ىسكە قوسىلعان باستاما مەملەكەتتىك ءتىلدى مەڭگەرۋدى مىندەتتەۋدەن گورى, ءوزىڭ ۇلگى بولساڭ, اينالاڭ دا بوي تىكتەيدى دەگەن ۇستانىمدى العا تارتادى. بۇل ويدى كۇنى بۇگىنگە دەيىن 3 ملن-عا جۋىق وزگە ەتنوس وكىلى قولداپ, جوباعا قاتىستى.
سول ۇلتتىق ونەردى ۇلىقتاپ جۇرگەن جاستاردىڭ اراسىندا اقتوبەلىك الەكساندرا پوگورەلوۆا دا بار. «مىڭ بالا» جوباسىنىڭ 13 جاستاعى جەڭىمپازى جەتىگەن اسپابىندا كاسىبي دەڭگەيدە ويناپ, قازاق اندەرى ارقىلى حالقىمىزدىڭ رۋحاني مۇراسىن دارىپتەپ ءجۇر.
– جوبا پوەزيا, بەينەروليكتەر جارىسى, ءتىل ۇيرەتۋدەگى اۆتورلىق باعدارلامالار, شەشەندىك وقۋلار سىندى ءتۇرلى باعىت-باعداردى قامتيتىن بايقاۋلاردان تۇرادى. مەن جەتىگەندە ويناپ, ونەر كورسەتتىم. وزگە قاتىسۋشىلار دا – ءوز وڭىرىندە باس جۇلدە يەلەنگەن كىل مىقتىلار. قاتارىمىزدا ولەڭ جازاتىن قابىلەتى بار, سۋىرىپسالما جاس اقىندار, سونداي-اق قازاق شايىرلارىنىڭ ولەڭدەرىنە ءان جازاتىن سازگەر دارىندى جاستار بولدى. بىرازىمەن جاقىن دوس بولىپ ارالاسىپ كەتتىك. باستىسى, جوبا قازاق حالقىنىڭ سالت-ءداستۇرىن تەرەڭىنەن مەڭگەرۋگە, پوەزياسىنا دەگەن قىزىعۋشىلىعىمدى ارتتىردى, – دەيدى ا.پوگورەلوۆا.
2015–2024 جىلدار ارالىعىندا اتالعان جوبا اياسىندا ەلىمىزدە 125 مىڭنان اسا ءىس-شارا ۇيىمداستىرىلعان. «مىڭ بالا» جوباسىنىڭ وڭىرلەردە وتەتىن بيىلعى ءىس-شارالارى قازاقتىڭ ۇلى اقىنى اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ 180 جىلدىعىنا, حالقىمىزدىڭ ءبىرتۋار پەرزەنتى, كۇيشى نۇرعيسا تىلەنديەۆتىڭ 100 جىلدىعىنا ارنالادى.
– بىلتىر وڭىرلەردە مۇعالىمدەر اراسىندا قازاق ءتىلىن جەدەل وقىتۋعا باعىتتالعان يننوۆاتسيالىق ء«تىلىم – تىرەگىم» اتتى ادىستەمە كونكۋرسى, شەشەندىك ونەردى دامىتۋعا ىقپال ەتەتىن, مەملەكەتتىك تىلدە سويلەۋ داعدىلارىن جەتىلدىرەتىن «ونەر الدى – قىزىل ءتىل» اتاۋىمەن ترەنينگ, كۋرستار, بالاباقشا, مەكتەپ پەن جازعى لاگەردە ۇلتتىق, سپورتتىق ويىندار, كونكۋرستار مەن ۆيكتورينالاردى قامتيتىن «جۇزدەن جۇيرىك, مىڭنان تۇلپار» ويىن الاڭى, «ونەرلى ورگە جۇزەر» مۋزىكالىق بايقاۋى ۇيىمداستىرىلدى. قازاقستان حالقى تىلدەرى كۇنىنە ارنالعان جالپى رەسپۋبليكالىق اشىق ديكتانت ءوتتى. سونداي-اق الەۋمەتتىك جەلىلەردە #مىڭبالا2024 حەشتەگىمەن اقىن ساكەن سەيفۋلليننىڭ 130 جىلدىعىنا وراي شىعارمالارىن وقۋدان چەللەندج جاريالاندى. وسىلايشا, جوبا جاستاردىڭ ۇلتتىق رۋحتى سەزىنۋىنە, ەڭ باستىسى, بىرلىك پەن تاتۋلىقتى تەرەڭ تۇسىنۋىنە جول اشتى, – دەيدى مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگى ەقدك «قوعامدىق كەلىسىم» رمم قىزمەتكەرى ۇمبىگۇلسىم احمەتجانوۆا.
بىلتىر جوبانىڭ «ونەرلى ورگە جۇزەر» مۋزىكالىق بايقاۋىنىڭ جەڭىمپازدارى ءداستۇر بويىنشا استاناعا ارنايى شاقىرىلىپ, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ, مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگىنىڭ ديپلومدارىمەن, باعالى سىيلىقتارمەن ماراپاتتالدى. سول كونتسەرتتە «مىڭ بالا» جوباسىنىڭ جەڭىمپازى زارينا ەرگاشبەكوۆا ءوز ولەڭدەرىمەن جۇرتتى ءتانتى ەتتى.
– ۇلتىم – وزبەك. تۇركىستان وبلىسىنىڭ سايرام اۋدانىندا دۇنيەگە كەلىپ, قازىر پاۆلودار وبلىسىندا تۇرىپ جاتىرمىن. اتا-انامنىڭ شەشىمىمەن قازاق سىنىبىنا باردىم. سونىڭ ارقاسىندا بۇگىندە قازاق تىلىندە ەركىن سويلەيمىن, ويلايمىن, ءتىپتى ىشكى جاندۇنيەمدى قارا ولەڭمەن جەتكىزەمىن. جوباعا پوەزيا باعىتى بويىنشا قاتىسىپ, 4-5 اۆتورلىق تۋىندىمدى ۇسىندىم. وسى جوبا ماعان ەرەكشە شابىت سىيلادى. بىرلىك پەن تاتۋلىقتىڭ قادىرىن تەرەڭ سەزىندىم, – دەيدى جاس اقىن.
دەمەك «مىڭ بالا» – جاي عانا جوبا ەمەس, بۇل جۇرەكتەردى جاقىنداستىرىپ, ءتۇرلى ەتنوس وكىلدەرىن ءبىر تۋ استىنا بىرىكتىرگەن الاڭ. ال ءتىل – تەك قارىم-قاتىناس قۇرالى ەمەس, تۇتاس ءبىر حالىقتىڭ جان-دۇنيەسىن جەتكىزەتىن رۋحاني بايلىق.