– مەن ارالاس جەكپە-جەككە 2015 جىلى كەلدىم, – دەپ باستادى ءوز اڭگىمەسىن قارشىعا. – وعان دەيىن بوكسپەن شۇعىلدانىپ, 2009–2013 جىلدار ارالىعىندا ەلىمىزدىڭ جاسوسپىرىمدەر مەن جاستار قۇراماسى ساپىندا بولدىم. بۇگىندە اعايىندى ماحمۇد پەن تورەحان سابىرحانداردى جاتتىقتىرىپ جۇرگەن ورالبەك ءىلياسوۆ سىندى بىلىكتى باپكەردىڭ ءتول شاكىرتتەرىنىڭ ءبىرىمىن. بوكستان ەل چەمپيونى اتاندىم, الەم بىرىنشىلىگىندە قولا مەدالدى يەلەندىم. سودان كەيىن ءتۇرلى جاعدايعا بايلانىستى سپورتتان قول ءۇزدىم. ءبىر جىلدان اسا ۋاقىتقا سوزىلعان ۇزىلىستەن كەيىن وكتاگوندا باق سىناۋعا بەل بۋدىم. العاشقى كۇننەن بۇگىنگە دەيىن شىمكەنت قالاسىندا تانىمال باپكەر مۇرات ەستانوۆتىڭ قول استىندا جاتتىعامىن.
– تۇساۋكەسەر كەزدەسۋىڭىزدى «الاش پرايد» پروموۋشەنىندە وتكىزىپ, قىرعىز سپورتشىسى سىيمىق قاپاردى ءبىرىنشى راۋندتا-اق جەڭگەنىڭىزدى بىلەمىز.
– ءيا, ءدال سولاي. ودان كەيىن تاعى بىرنەشە جەكپە-جەگىمدى وسى ۇيىمدا وتكىزدىم. ولاردىڭ دەنى سەلەكشن, ياعني ىرىكتەۋ سايىستارى ەدى. ءسوز ورايى كەلگەندە, كەزىندە «الاش پرايدتىڭ» ىرگەتاسىن قالاعان, قازىرگى كەزدە پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى دانيار قاسقاراۋوۆ اعامىزعا زور العىسىمدى بىلدىرەمىن. سول كىسىنىڭ تىكەلەي قامقورلىعىنىڭ ارقاسىندا كوپتەگەن دارىندى جاستىڭ ۇلكەن ارەناعا شىعۋىنا داڭعىل جول اشىلدى.
– «الاش پرايد» تۋرنيرلەرىنىڭ العاشقى ۇشەۋىندە جەڭىسكە جەتكەننەن كەيىن تورتىنشىسىندە جەڭىلىستىڭ كەرمەك ءدامىن تاتتىڭىز. بۇل جاعداي پسيحولوگيالىق تۇرعىدان قيىن بولعان جوق پا؟
– ءيا, گران-پري ءتۋرنيرىنىڭ فينالىندا ۇتىلعانىم راس. ءبىر كەشتە بىرنەشە قارسىلاسىمدى قاپى قالدىرىپ, شەشۋشى تۇستا قىرعىزستاننىڭ ەڭ تانىمال سپورتشىلارىنىڭ ءبىرى تىلەك باتىروۆقا ەسە جىبەردىم. ول كەزدە دايىندىعىم كەرەمەت بولدى دەپ ايتا المايمىن. ارالاس جەكپە-جەككە كەلگەنىمە نەبارى ءۇش-ءتورت اي بولعان. ماعان بۇل جاقسى ساباق بولدى. سول ساتسىزدىكتەن كەيىن كۇرەسكە, گرەپپلينگكە, دجيۋ-دجيتسۋعا ايرىقشا كوڭىل بولە باستادىم. ءوزىمنىڭ وسال تۇستارىمدى تۇزەپ, شەبەرلىگىمدى شىڭداي ءتۇستىم. ەسەسىنە, ودان كەيىن قاتارىنان بەس جەكپە-جەكتە جەڭىسكە جەتىپ, ەڭسەم ءبىر كوتەرىلىپ قالدى.
– قازىرگى رەكوردىڭىز قانداي؟
– 20 جەكپە-جەكتىڭ 17-cىندە جەڭىسكە جەتتىم. ءۇش رەت ۇتىلدىم.
– سول جەڭىستەرىڭىزدىڭ اراسىندا ەڭ ەستە قالعانى قايسى؟
– 2015 جىلعى قاراشادا قاسكەلەڭ قالاسىندا شىڭعىس قۋانىشبەكوۆپەن كۇش سىناستىم. باسەكەنىڭ باستالعانىنا نەبارى 15 سەكۋند وتكەندە قارسىلاسىمدى نوكاۋتقا جىبەردىم. ونى سول جەردەن دەرەۋ جەدەل جاردەم كولىگىمەن اۋرۋحاناعا الىپ كەتتى. سول كەزدە «بالانىڭ وبالىنا قالدىم-اۋ» دەپ قاتتى ۋايىمدادىم. شامامەن ءتورت-بەس ساعاتتان سوڭ «قىرعىز سپورتشىسى ەسىن جيدى. ەلىنە قايتۋعا قامدانىپ جاتىر» دەگەن حابار جەتتى. سونى ەستىگەندە كوڭىلىم ورنىنا ءتۇستى. مىنە, ءبىزدىڭ سپورتتا وسىنداي جاعداي دا بولىپ تۇرادى.
– ءوزىڭىزدىڭ وسىنداي قيىن جاعدايعا تۇسكەن كەزىڭىز بولدى ما؟
– «Rizin» پروموۋشەنىندەگى تۇساۋكەسەر كەزدەسۋىمدى 2018 جىلى جاپونيانىڭ سايتاما قالاسىندا ميكۋرۋ اساكۋراعا قارسى وتكىزدىم. ول وتە مىقتى سپورتشى, كۇنشىعىس ەلىنىڭ جۇلدىزى. الەۋمەتتىك جەلىدە دە ميكۋرۋ ەرەكشە بەلسەندى. وسىدان ەكى جىل بۇرىن جاپون جىگىتى داڭقى جەر جارعان اقش بوكسشىسى فلويد مەيۆەزەرمەن كۇش سىناستى. وسىنىڭ ءوزى-اق اساكۋرانىڭ دەڭگەيى قانداي دارەجەدە ەكەنىن اڭعارتىپ تۇر. ەكەۋىمىز ابدەن تىرەستىك. باسەكە اياقتالعان سوڭ تورەشىلەر اساكۋرانىڭ قولىن كوتەردى. ونىڭ مەنەن باسىم تۇسكەنىن مويىندايمىن. بۇل رەتتە تاكتيكالىق تۇرعىدان قاتەلىككە بوي الدىردىم. مىنە, جادىمدا ەرەكشە ساقتالىپ قالعان – ءدال وسى جەكپە-جەك.
– كەلەسى كەزدەسۋدە يگور جيركوۆتان جەڭىلگەن ەكەنسىز...
– تايلاند ەلىنىڭ پحۋكەت ارالىندا ايگىلى «تايگەر مۋاي-تاي» دەپ اتالاتىن عالامات زال بار. سول جەردە جاتتىعىپ جۇرگەنىمدە بۇعانامدى شىعارىپ الدىم. جاراقاتىممەن الەك بولىپ جۇرگەنىمدە جوعارىداعىداي ۇسىنىس ءتۇستى. باپكەرلەرىم قارسىلىق بىلدىرگەنىنە قاراماستان, كەلىسىم بەردىم. سول كەزدە بىرگە جاتتىعىپ جۇرگەن اتاقتى جالعاس جۇماعۇلوۆ تا «جاراقاتىڭنان تولىقتاي ايىققانشا جەكپە-جەككە شىقپاي-اق قوي» دەپ توقتاۋ ايتتى. بىراق رايىمنان قايتپادىم. باسەكە بارىسىندا جاراقاتىم اسقىنىپ, كەڭىنەن كوسىلە المادىم.
– ەسەسىنە, سودان بەرگى بەس جىلدا توعىز جەكپە-جەك وتكىزىپ, بارلىعىندا جەڭىسكە جەتتىڭىز. سونىڭ جەتەۋىندە جەكپە-جەك ءبىرىنشى راۋندتا توقتاعان ەكەن...
– سول ارالىقتا ءتۇرلى پروموۋشەندەردە ونەر كورسەتىپ, قىرعىزدىق تۇرعانالي ابدوللاەۆ, رەسەيلىك ۆولوديا ايۆازيان, برازيليالىق گيلەرمە نەرەس پەن ديەگو برانداو, يراندىق ءالي يۋسۋفي, جاپوندىق كويومي ماتسۋشيمانى ۇتتىم. وسى جارىستاردىڭ ارقايسىسىنا تىڭعىلىقتى دايىندالدىم. ءار قارسىلاسىما جەكە تاكتيكا قۇردىم. ناتيجەسىندە, 2000–2004 جىلدار ارالىعىندا وتكەن جارىستاردا تەك تۇرعانالي ابدوللاەۆ پەن رەن سۋگۋياما ايقاستىڭ اياعىنا دەيىن شىدادى. قالعاندارىن ءبىرىنشى راۋندتا-اق جەڭگەنىم راس.
– شىنى كەرەك, ءسىز ديەگو برانداونى وپ-وڭاي ەڭسەرەدى دەپ ەشكىم ويلاعان جوق ەدى. قانشا دەگەنمەن برازيليالىق فايتەر كەزىندە UFC-دە ونەر كورسەتىپ, داستين پورە, كونور ماكگرەگور, برايان ورتەگا, باسقا دا جۇلدىزدارمەن ايقاستى ەمەس پە؟
– باپكەرىمىز ەكەۋىمىز قۇرعان جوسپار بويىنشا ءبىرىنشى, ەكىنشى راۋندتاردا ونى ءبىراز دىڭكەلەتىپ الىپ, سوڭىندا تولاسسىز شابۋىلدار ۇيىمداستىرۋدى كوزدەدىم. ءساتى كەلىپ جاتسا, سۇلاتىپ سالۋ دا جوسپاردا بار ەدى. باسەكە باستالعان بەتتە بۇيىردەن سوققى جاسادىم. برانداو قۇلاعان كەزدە ۇرىمتال ءساتتى ۇتىمدى پايدالانا كەتتىم, تورەشىلەر دەرەۋ ايقاستى توقتاتتى. ءسويتىپ, بارلىق ماسەلە 38 سەكۋندتا شەشىلدى.
– وسىنداي جارقىن جەڭىستەردەن كەيىن قايتا «Rizin» پروموۋشەنىنەن شاقىرتۋ الدىڭىز عوي؟
– ءيا, بىلتىر جازدا جاپونياعا قايتا شاقىرتتى. 9 ماۋسىمدا تەتسۋيا سەكۋيانى, 29 قىركۇيەكتە تاكەاكي كينوشيتانى جەڭدىم. ەكەۋىنىڭ دە وسال تۇسىن تابۋعا ەكى مينۋت جەتكىلىكتى بولدى. بۇل جەكپە-جەكتەر كەزىندە فەدور ەمەليانەنكو, ميركو كروكوپ, كەۆين رەندەلمان, ۆاندەرلەي سيلۆا, تاعى باسقا «پرايدتىڭ» مارعاسقالارى ايقاسقان, 48 مىڭ كورەرمەن سىياتىن ايگىلى «سايتاما ارەنادا» ءوتتى.
– ەندى «Rizin» پروموۋشەنىندەگى تيتۋلدىق جەكپە-جەكتى قاشان وتكىزەسىز؟
– قازىر كەلىسسوزدەر جۇرگىزىلىپ جاتىر. بۇيىرتسا, تاعى ءبىر باسەكەدەن كەيىن چەمپيوندىق اتاققا تالاسامىن. «Rizin»-ءدى مويىنداتقاننان كەيىن ودان دا بەلدى پروموۋشەندەردە كۇش سىناسۋدى جوسپارلاپ وتىرمىن.
اڭگىمەلەسكەن –
عالىم سۇلەيمەن,
«Egemen Qazaqstan»
