فوتو: اشىق دەرەككوز
دەپۋتاتتىڭ پىكىرىنشە, ادامزات بالاسى جاھاندانىپ, جاڭارعان كەزەڭدە تاۋەلسىزدىگىن ەندى قولعا الىپ, ەتەك-جەڭىن جيناي باستاعان قازاقستان بۇرىن ەستىپ, بىلمەگەن تالاي جاڭاشىلدىققا تاپ بولدى. ءتيىستى اقپاراتى مەن تاجىريبەسى جوق حالىققا ول جاڭاشىلدىقتار كوپ زياندى زاردابىن تيگىزىپ جاتىر.
«سولاردىڭ ءبىرى – «ونلاين الاياقتىق». جاڭا كەزەڭگە جىلدام بەيىمدەلگەن «جىلپوس» الاياقتار كۇن سايىن قورعانسىز حالىقتىڭ شوتىنداعى اقشاسىن ۇرلاپ قانا قويماي, مىڭداعان ادامنىڭ اتىنا سىرتتاي نەسيە راسىمدەپ, ونسىز دا زورعا جۇرگەن حالىقتى زارلاتۋدا. وكىنىشكە قاراي, جازىقسىز جەم بولعان جانداردىڭ جاعدايىن ۇعىپ جاتقان ۇكىمەت تە, بانكتەر دە كورىنبەيدى. ال كوپتەگەن الاياقتىق جاساۋ فاكتىلەرىندە نە بانك, نە جەرگىلىكتى ورگان وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىمەن بولعانى دالەلدەنگەن. مىسالى, قاراعاندى قالاسىنىڭ جۇمىسپەن قامتۋ جانە الەۋمەتتىك قورعاۋ باسقارماسىنىڭ قىزمەتكەرى مۇگەدەكتىگى بار, زەينەتتەگى جيىنى 90 ادامنىڭ شوتىنداعى اقشانى جىمقىرعان, تالدىقورعان, استانا, الماتى قالالارىندا دا بانك قىزمەتكەرلەرىنىڭ ازاماتتاردىڭ جەكە مالىمەتىنە قول جەتكىزۋگە كومەكتەسكەنى جونىندە فاكتىلەر انىقتالعان», دەدى رينات زايىتوۆ.
زايىتوۆ كەلتىرگەن مالىمەتتەرگە سۇيەنسەك, رەسپۋبليكا كولەمىندە بيىلعى جىلدىڭ قاڭتار, اقپان ايلارىنىڭ وزىندە عانا كيبەرالاياقتىقپەن بانك قىزمەتكەرلەرىنە قاتىستى قر قىلمىستىق كودەكسiنىڭ 250 - بابى (وكiلەتتiكتەردi تەرiس پايدالانۋ) بويىنشا – 15 ءىس, ال قر قىلمىستىق كودەكسiنىڭ 254 - بابى (مiندەتتەرiنە ادال قاراماۋ) بويىنشا – 17 ءىس قوزعالعان.
ونىڭ ايتۋىنشا, ءبىر تۇسىنىكسىزى بۇل كيبەرقىلمىستان قورعاۋعا, ازاماتتاردىڭ شوتتارىنىڭ قاۋىپسىزدىگىن ساقتاۋعا مىندەتتى بانكتەرگە ەشقانداي جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەلمەگەن. سونىمەن قاتار الاياققا جەم بولىپ, بانككە ساقتاعان اقشاسىنان ايرىلىپ, موينىنا جوق جەردەن نەسيە جۇكتەلىپ, جىعىلعان جاندارعا جۇدىرىق بولىپ بانكتەر ولاردىڭ شوتتارىن دا بۇعاتتايدى. دەپۋتات مۇنىڭ حالىققا جاسالعان ورىنسىز قيانات ەكەنىن تىلگە تيەك ەتتى.
ء«سال قينالسا مەملەكەتتەن ميللياردتاپ قارجىنى قايتارىمسىز الاتىن ويىنا كەلگەن پايىزدىڭ ولشەمىن تاعايىنداپ, ءوز قاتەلىكتەرىنە جاۋاپ بەرۋدەن جالتاراتىن قايىرىمسىز بانكتەر قاشانعا دەيىن تايراڭداماق؟ ناقاقتان ناقاق قارىزعا باتقان حالىقتى قورعايتىن ۋاقىت كەلدى. اتا زاڭىمىز بويىنشا مەملەكەتتىڭ باستى بايلىعى بانك ەمەس, «حالىق» ەكەنىن ەسىڭىزگە سالايىن», دەدى دەپۋتات.
رينات زايىتوۆ جوعارىدا ايتىلعانداردىڭ نەگىزىندە كەلەسىدەي ۇسىنىستاردى ۇسىندى:
- ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەر كيبەرالاياقتاردىڭ قىلمىستىق ءىس-ارەكەتتەرىنەن زارداپ شەككەن ازاماتتاردىڭ بانكتىك شوتتارىن بۇعاتتان شىعارۋى جانە دە بۇل ساناتتاعى ادامداردىڭ شوتتارىن بۇعاتتاۋعا تيىم سالۋ شارالارىن قاراستىرۋى كەرەك.
- حالىقتىڭ شوتتارىنداعى قارجىنىڭ ساقتالۋىنا جاۋاپتى بانكتەر بولعاندىقتان, كيبەرالاياقتىقتان كەلگەن زارداپ پەن بارلىق شىعىنداردى بانكتەرگە ءوز تاراپىنان وتەۋ مىندەتىن جۇكتەۋ قاجەت.
