ەگەمەن قازاقستان • 13 جەلتوقسان, 2024

كوپ تىلەۋىن ورىنداعان باسىلىم

155 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

عاسىرلىق تاريحى بار «Egemen Qazaqstan» گازەتى حالىقتىڭ كوكەيىندە جۇرگەن قانشاما ماسەلەنى قاۋزاپ, وڭ شەشىمىنىڭ تابىلۋىنا سەپتەستى. بەس جىل بۇرىن باس گازەتتە «ەلۋ جىل بۇرىنعى ەسكى پاروم ەلدى قاشانعى اۋرەگە تۇسىرەدى؟» اتتى ماقالا جارىق كورىپ, پرەزيدەنت نازارىنا ىلىنگەن. مەملەكەت باسشىسى دەرەۋ الەۋمەتتىك جەلى ارقىلى ۇكىمەتكە كوپىر سالۋ جونىندە تاپسىرما بەرىپ, ءوز قاداعالاۋىنا العان.

كوپ تىلەۋىن ورىنداعان باسىلىم

ەلۋ جىلدان بەرى كۇرشىم, مارقاكول حالقىن اۋرە-سارساڭعا تۇسىرگەن وتكەل ماسەلەسى ءبىر-اق ساتتە شەشىلەدى دەگەنگە سەنۋ وتە قيىن ەدى. سەبەبى وسى ۋاقىتقا دەيىن بۇل ماسەلەنى جۋرناليستەر دە, پارلامەنت دەپۋتاتتارى دا سان مارتە كوتەرگەن. بىراق ناتيجە بول­ماعان. «ەگەمەنگە» شىققان ماقالا ەلەڭ ەتكىزدى. شىندىعىندا, بۇقتىرما سۋ قويماسى سالىنعاننان سوڭ كۇرشىم مەن مارقاكول وڭىرلەرى ارالدا قالعانداي كۇي كەشكەن. سەبەبى توتە جولعا سۋ كوتەرىلىپ, جولاۋشىلار ارعى جاعادان پاروم ارقىلى وتۋگە ءماجبۇر بولعان.

اۋەلدە قول پاروم ىسكە قوسىلىپتى. ۇلكەن پارومدار بەرتىندە ەكى جاعانى جالعاعان. ونىڭ وزىندە بىردە سىنىپ, بىردە تۇرىپ, جولاۋشىلاردىڭ نارازىلىعىن تۋدىرار ەدى. كوكتەم مەن كۇزدىڭ كۇنى قوس اۋداننىڭ تۇرعىندارى ۇلكەن نارىن نەمەسە زايسان ارقىلى قاتىناۋعا ءماجبۇر بولعان. نەگە دەسەڭىز, مۇز قابىرشىقتانا قاتا باستاعاندا پارومنىڭ جىلجۋى دا قيىن ەدى. ال مۇز بەتىمەن ءجۇرۋ قاۋىپتى. تاۋەكەلگە بەل بۋعان جۇرگىزۋشىلەردىڭ قانشاماسى مۇز جارىلىپ, سۋ تۇبىنە كەتتى؟ الدىڭعى جىلدىڭ وزىندە ءبىر تراكتور, ءبىر جەڭىل كولىك مۇز استىنا كەتىپ, كەيۋانا اجال قۇشقان. مۇنداي مىسالدى مىڭداپ بولماسا دا, جۇزدەپ كەلتىرۋگە بولادى. قايبىر جىلدارى كۇر­شىم اۋىلىندا ۇيلەنۋ تويى بولىپ, پارومنىڭ جۇرمەي قالۋىنا بايلا­نىس­تى ەكى جاس بەرگى جاعادا قالعانى بار. ءسويتىپ, ۇيلەنۋ تويى ەكى جاسسىز ءوتىپتى.

اپ

كوپىر قوس اۋداننىڭ قاي زاماننان بەرگى ارمانى ەدى. اۋدان تۇرعىندارىنىڭ قاتىناۋىنا عانا ەمەس, ەكونوميكالىق, ستراتەگيالىق ماڭىزدى نىسان بولادى دەسكەن ەل. ايتقانداي, از ۋاقىتتىڭ ىشىندە ەل اڭساعان نىساننىڭ قازىعى قاعى­لىپ, قۇرىلىس قارقىن العان. ءتيىستى قاراجات دا ۇزدىكسىز ءبولىنىپ وتىردى. قۇرىلىس ءبىر مينۋت تا دامىلداعان جوق. الدىمەن تەحنيكالىق كوپىر ءتۇستى, ارتىنشا قاز-قاتار كوپىردىڭ تىرەۋى قۇيىلدى. جۇمىستىڭ ەڭ قيىنى دا سول بولسا كەرەك. سۋ استىنا تەمىر قۇبىر بارىنشا قاعىلىپ, وعان بەتون قۇيىلعان. بەتوننىڭ بەرىكتىگىن وسكەمەندەگى د.سەرىكباەۆ اتىنداعى ۋنيۆەرسيتەتتىڭ عالىمدارى قاداعالاپ وتىرعان. وسى ورايدا ايتا كەتەرلىگى, ءبىر شاقىرىمنان اساتىن ۇزىن كوپىردىڭ قۇرىلىسىنا بىردە-ءبىر شەتەلدىڭ مامانى تارتىلعان جوق. بىلتىر ءدال وسى ۋاقىتتا تەحنيكالىق كوپىر ءتۇيىسىپ, ونىڭ وزىنە قۋانعان ەل. سونىڭ وزىندە كوپىردىڭ مەرزىمىندە اياقتالادى دەگەن ۋادەلى سوزگە جۇرت كۇمانمەن قاراعان. الايدا قوس اۋداندى عانا ەمەس, بەس بىر­دەي اۋدانعا جول اشقان كۇرشىم كوپىرى قازان ايىندا اشىلىپ, شىعىس بولىپ تويلادى. كوپىردىڭ كىرەبەرىسىنە بىرقاتار اۋدان كيىز ءۇي تىگىپ, قازان كوتەرگەن.

رەسپۋبليكا كۇنىمەن تۇسپا-تۇس كەلگەن قۋانىش وتە جوعارى دەڭگەيدە تويلاندى. اقتارىلىپ اق تىلەكتەر ايتىلدى. كۇرشىم كوپىرىنىڭ سالىنۋىنا ۇلەس قوسقان ازاماتتار ماراپاتتالدى. العىسقا بولەنگەندەردىڭ قاتارىندا «ەلۋ جىل بۇرىنعى ەسكى پاروم ەلدى قاشانعى اۋرەگە تۇسىرەدى؟» اتتى ماقالانىڭ اۆتورى, سول كەزدەگى «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ مەن­شىكتى ءتىلشىسى ازامات قاسىم دا بار ەدى. ازاماتتىڭ ايتۋىنشا, كۇردەلى ءارى كۇرمەۋلى ماسەلەنىڭ شەشىلۋى – «ەگە­مەن­نىڭ» ابىرويى. راس, ايتپەسە بۇعان دەيىن قانشاما باق وكىلدەرى شىرىلداپ تۇرىپ, كۇرشىم وتكەلىندەگى پروبلەمانى جازدى, ايتتى. بەدەلدى دەپۋتاتتار دا ۇكىمەتتىڭ تابالدىرىعىن توزدىردى. ءسويتىپ, «ەگەمەنگە» شىققان شاعىن عانا ماقالا ەلۋ جىلدان بەرگى ەلدىڭ ارمانىن ورىندادى. «گازەت حالىقتىڭ كوزى, ءتىلى, ءھام قۇلاعى» دەگەن الاش ارىسى احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ ءسوزى ويعا ورالعان. گازەتكە تۇسكەن ءار ءسوز – تاسقا قاشالعان تاريح.

 

كوگەداي شامەرحان,

اقىن

 

شىعىس قازاقستان وبلىسى

سوڭعى جاڭالىقتار