ەلىمىزدە ىشكى ىستەر ءمينيسترى بەكىتكەن «2023–2025 جىلدارعا ارنالعان كيبەر قىلمىسقا, ونىڭ ىشىندە تەلەفون الاياقتىعى جانە ينتەرنەت-الاياقتىققا قارسى ءىس-قيمىل» باعدارلاماسى باتىس قازاقستان وبلىسىندا دا قولعا الىنعان. وسى باعدارلاما تالاپتارىن ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا بىلتىر 19 مامىردا ورال قالاسى كيبەرقىلمىسقا قارسى ءىس-قيمىل جاسايتىن «Cyberpol» توبى قۇرىلعان ەدى. بۇل توپتىڭ قىزمەتكەرلەرى قارجىلىق جانە تەحنيكالىق جاعىنان ساۋاتتىلىقتى ارتتىرۋ ماقساتىندا ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنە قاراستى جوعارعى وقۋ ورىندارىنان دايارلىق كۋرستارىنان ءوتىپ, قىزمەتتەرىنە كىرىسىپ تە كەتكەن.
– «Cyberpol» توبى جەدەل-ىزدەستىرۋ ءىس-شارالارىن جۇرگىزۋ ءۇشىن زاماناۋي اقپاراتتىق-باعدارلامالىق كەشەندەرمەن قامتاماسىز ەتىلدى. ينتەرنەت-الاياقتىقپەن بايلانىستى قىلمىستاردىڭ بانك جۇيەسىنە تىكەلەي قاتىسى بار ەكەنىن ەسكەرە وتىرىپ, وبلىس اۋماعىنداعى ەكىنشى دەڭگەيلى بانك باسشىلىعىمەن مەموراندۋمعا قول قويىلدى. وسىنداي كەلىسىم بايلانىس وپەراتورلارى اراسىندا دا جاسالدى. قازىر ءبىز قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىنىڭ جانە تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگىنىڭ بقو بويىنشا باسقارمالارىمەن ءوزارا تىعىز ءىس-قيمىل جاساپ وتىرمىز, – دەيدى باتىس قازاقستان وبلىستىق پوليتسيا دەپارتامەنتى كريمينالدىق پوليتسيا باسقارماسى باستىعىنىڭ ورىنباسارى ارتۋر مۇساعاليەۆ.
ارينە, ينتەرنەت-الاياقتىقپەن كۇرەستىڭ بىردەن-ءبىر ءتيىمدى شاراسى – قىلمىستىڭ الدىن الۋ. سوندىقتان پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى وبلىس تۇرعىندارى اراسىندا تۇراقتى تۇردە تۇسىندىرمە جۇمىسىن جۇرگىزىپ جاتىر. اتاپ ايتقاندا, الەۋمەتتىك جەلىلەر, تەلەارنالار مەن ينتەرنەت پلاتفورمالار ارقىلى تۇرعىندارعا الاياقتىقتىڭ تۇرلەرى جونىندە حابارلاپ, الاياقتاردىڭ قۇربانى بولماۋ ماقساتىندا ىستەيتىن ارەكەتتەردى جۇيەلى ءتۇسىندىرىپ كەلەدى.
الايدا ينتەرنەت-الاياقتىق فاكتىلەرى ازايماي تۇر. بيىلعى قاڭتار-قازان ايلارى اراسىندا وبلىس اۋماعىندا ينتەرنەت-الاياقتىق قىلمىستارى 365 مارتە تىركەلگەن. بىلتىرعى وسى كەزەڭمەن سالىستىرعاندا مۇنداي قىلمىستىڭ سانى تومەندەگەنىمەن, ارقانى كەڭگە سالۋعا بولمايدى. اسىرەسە بيۋدجەت قىزمەتكەرلەرى, زەينەتكەرلەر الاياقتارعا ءجيى الدانىپ قالىپ جاتىر.
– ءبىز ينتەرنەت الاياقتارى ءجيى تورۋىلدايتىن اۋديتوريامەن جۇيەلى جۇمىس ىستەپ, ساقتاندىرۋ, حابارلاندىرۋ ءىسىن كەشەندى جۇرگىزىپ جاتىرمىز. بيىلدىڭ وزىندە 16 مىڭنان اسا مۇعالىم, 8 مىڭنان اسا دارىگەر ءبىز ۇيىمداستىرعان پروفيلاكتيكالىق ءىس-شارالارعا قاتىستى. قازىرگى ۋاقىتتا وبلىسىمىزدىڭ زەينەتكەرلەرىنە قاتىستى تىكەلەي پروفيلاكتيكالىق ءىس-شارا وتكىزىپ جاتىرمىز, – دەيدى ارتۋر عايسا ۇلى.
وسى كەزگە دەيىن انىقتالعانىنداي, الاياقتار ءوزىن بايلانىس وپەراتورى, «قازپوشتا», كوممۋنالدىق, حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعى جانە بانك قىزمەتكەرلەرى رەتىندە تانىستىرادى. اڭگىمەلەسۋ بارىسىندا ولار جولدانعان «سمس» كود ءنومىرىن سۇرايدى. ەگەر الدانساڭىز, از ۋاقىت ىشىندە بىرنەشە بانكتەن قالاي نەسيە الىپ, ءوز ەسەپشوتىڭىزداعى جيناقتى دروپپەرلەردىڭ ەسەپشوتىنا جىبەرگەنىڭىزدى بىلمەي دە قالاسىز. ول قاراجات سول بويدا كريپتوۆاليۋتاعا اينالىپ, شەتەلگە شىعىپ كەتەدى ەكەن.
«ەڭ دۇرىسى, كۇمان تۋعان جاعدايدا الاياقپەن سويلەسۋدى دوعارۋ كەرەك. ولار ادام پسيحولوگياسىن جاقسى مەڭگەرگەن. الداۋعا ءتۇسىپ قالساڭىز, تەز ارادا پوليتسياعا نەمەسە سول بانكتەردىڭ بايلانىس ورتالىقتارىنا حابارلاسۋ قاجەت. سونىمەن قاتار eGov سايتى ارقىلى بانكتەردەن نەسيە الۋدى بۇعاتتاپ قويۋ قازىرگى جاعدايدا بىردەن-ءبىر ءتيىمدى شارا بولىپ وتىر», دەيدى قۇقىق قورعاۋ قىزمەتكەرلەرى.
باتىس قازاقستان وبلىسى
