جانار بايبولوۆامەن ءجۇزدەسۋدىڭ ءساتى ويدا-جوقتا ءتۇسكەن. ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە «جاسىل» ەكونوميكاعا قاتىستى وتكەن بريفينگتە شاعىن نەسيە الىپ, ەكوسومكە جاساۋشى كاسىپكەر قىز تانىستىرىلدى. كوپشىلىك الدىندا قىسىلىپ-قىمتىرىلعانى ءجۇزىندەگى جۇمساق جىميىسىنان كورىنىپ تۇرعان, ۇياڭ كەلگەن, بويىنان قازاقى تاربيە ەسكەن, جانعا جايلى جىبەك جەلدىڭ سامالىنداي ماڭايىنا جىلىلىق نۇرىن سەپكەن زامانداسىممەن تانىسىپ, جاقىن اڭگىمەلەسۋدى ويعا ءتۇيدىم.
العاشقى العان اسەرىمنىڭ الداماعانىن ونىمەن سويلەسكەن ساتتەن-اق اڭدادىم. جاس قايىڭداي يىلگەن بويىنان يبانىڭ, ۇلكەننەن العان ۇلاعاتتىڭ نۇرى مەنمۇندالاپ وزىنە تارتاتىن ج.بايبولوۆا: «كۇپى كيگەن قازاقتىڭ قارا ولەڭىن, شەكپەن جاۋىپ وزىنە قايتارامىن», دەپ مۇقاعالي اقىن جىرلاعانداي كەشەگى انالارىمىز قولىنان شىققان قاراپايىم قورجىن, بوقشالاردى وسى ومىرگە لايىقتاپ, ەكولوگيالىق تازا ءونىمدەردەن تىگىپ, قازىرگى ءسانمەن ءادىپتەپ, ەكوسومكە تىگىپ شىعارۋدى ءوزىنە كاسىپ ەتىپتى.
– مەنىڭ نەگىزگى ماماندىعىم – زاڭگەر, بىراق تەگىمدە وسى قولونەر بارلىعىنان شىعار, ءارى انامنىڭ كاسىپكەرلىگى ۇلگى بولدى ما, وسى جۇمىستى باستادىم. ال نەگە ءسومكە دەسەڭىز, ول – ايەل ادامنىڭ كۇندەلىكتى قاسىنان تاستامايتىن قاجەت زاتى. قازىرگى نارىقتاعى سومكەلەردىڭ 80 پايىزى قىتايدان اكەلىنەدى دە ونىڭ ساپاسى مەن دەنساۋلىققا تيگىزەر زيانىن قاپەرگە الىپ جاتقان جان جوق. ال ايەلدىڭ وسىنداي بۇيىمىنىڭ ەكولوگيالىق تازالىعىنىڭ كەمدىگى ونىڭ دەنساۋلىعىنا كەرى اسەرىن تيگىزەدى, ەندەشە, ۇرپاققا دا اكەلەتىن قوسالقى سالقىنى بار دەگەن ءسوز. مەن سول سەبەپتەن سومكەنى بىرنەشە تۇرعىدان الىپ قاراستىردىم. بىرىنشىدەن, ەكوتازالىعى دەسەك, ەكىنشىدەن, ۇلتتىق ونەردىڭ جاڭارۋى, ۇشىنشىدەن, جايلىلىعى, ءتورتىنشىدەن, ساپالىلىعى سىندى پارامەترلەردى ەكشەي كەلىپ, بيزنەس-جوسپار جاساپ, جوباعا قاتىسىپ, گرانت الۋعا ۇمتىلدىم. باعىم جانىپ, جەڭىمپاز اتانىپ, «كوكا-كولا» بەلەستەرى – 2014» جوباسىنىڭ 720 مىڭ تەڭگە گرانتىنا يە بولىپ, ءوز كاسىبىمدى اشتىم. وسىلايشا بۇرىن قولونەر تۇرىندە جاساپ جۇرگەن ءىسىم كاسىبي تۇرعىداعى ەڭبەككە جالعاستى. قاراجات الۋدىڭ ناتيجەسىندە وندىرىسكە قاجەتتى تىگىن ماشينالارىن, بىلعارى جانە مەتالل اكسەسسۋار, فۋرنيتۋرالاردى ساتىپ الدىم. سوسىن دايىن تازا ماتالاردان سومكەلەر تىگە باستادىم, ەندى قازاقتىڭ ويۋىنا ءتىل ءبىتىرىپ, ونى قازىرگى ءسان ۇلگىلەرىنە لايىقتاپ ادەمى دە اسەم ەتىپ سومكەلەر شىعارۋدى قولعا الۋدامىن. سول ءۇشىن كوپ وقىپ, ىزدەنىپ, ديزاينەرلەر كومەگىنە دە جۇگىنۋدەمىن. سەبەبى, قازاقتىڭ ويۋلارىنىڭ مازمۇنى مەن ماعىناسى بار. ويۋلاردى ورنىمەن قولدانباسا, ەلدى شاتاستىرىپ, كۇلكىگە قالۋعا دا بولادى, – دەيدى ول.
قازىر ونىڭ سومكەسىنە قىزىعۋشىلار كوبەيىپتى, ارنايى تاپسىرىسپەن, وزدەرى ۇسىنعان ديزاينمەن تىگىپ بەرەسىز بە دەۋشىلەر دە تابىلىپ جاتىر ەكەن. جالپى, قاي جۇمىس تا شىعارماشىلىق ىزدەنىستى تالاپ ەتەدى, ال ج.بايبولوۆا سومكەلەرىنىڭ ءپىشىنى ءجانە ۇلگىسىمەن قاتار, ولاردىڭ مەيلىنشە ۇزاق قىزمەت ەتۋىن دە قالايتىنىن ايتادى. سوندىقتان نەگىزىن قۇرايتىن قالىبى سالماق كوتەرۋگە شىدامدى, ءارى جۋىپ الۋعا دا كەلەتىن بولسا, ءارى ساپاسى اقساماسىن دەپ كوپ ىزدەنەتىن كورىنەدى. «شۇكىر, ىزدەنىستەرىم تەككە كەتىپ جاتقان جوق, سونىڭ ارقاسىندا كليەنتتەرىم كوبەيىپ كەلەدى», دەيدى كاسىپكەر.
– تاپسىرىس ۇلعايۋىمەن جۇمىس قولىنىڭ تاپشىلىعى دا سەزىلىپ قالدى, بۇرىن ءوزىم, انام جانە ءىنىم بولىپ جاساپ كەلگەن ءوندىرىستى ەندى ۇلعايتۋدى جوسپارلاپ وتىرمىن. ءسويتىپ, اۋىلداعى 2-3 ايەلدى ۇيرەتىپ, وقىتىپ, تاجىريبەمدى بەرمەكپىن. سوندا ءونىمنىڭ سانىن دا ارتتىراتىن بولامىز, – دەيدى ج.بايبولوۆا.
كاسىپكەردىڭ شىعارماشىلىعىنان تۋىپ, قولىمەن جاسالعان بۇيىمداردىڭ سانى دا اجەپتاۋىر. ءساندى قولسومكەلەر, كلاچتەر, ءامياندارمەن قاتار, كۇندەلىكتى ۇستايتىن ءسومكەلەر كوز تارتادى. ماعان ۆيزيتتىك كارتوچكاسىن ۇسىنىپ: «بلوگىمدا دايىن ونىمدەرىمنىڭ ۇلگىلەرى بار, قاراپ تانىسارسىز, قازىر سومكەلەرىمدى الماتىداعى «زۆەنياششيە كەدرى» فيرمالىق دۇكەنىنەن ساتىپ الۋعا بولادى, ال كەلەشەكتە ينتەرنەت ارقىلى دا تۇتىنۋشىلارعا جەتكىزەتىن بولامىز, جاقىندا ينتەرنەت دۇكەنىمىز اشىلادى», دەگەن قىمسىنا جىميعان جانار.
– ارينە, ءوزىم زاڭگەر بولعاندىقتان, كەلەشەكتە تاۋار بەلگىسىن تىركەۋ, اۆتورلىق جۇمىس بولعاندىقتان, كۋالىك الۋ ءتارىزدى جۇمىستار تۇرعانىن بىلەمىن, جالپى, كاسىپكەر ادامنىڭ كوزى اشىق, كوكىرەگى وياۋ بولۋى ءتيىس. ويتكەنى, ۋاقىتقا ساي تىرلىك ەتىپ, زاماننان قالماي, كەيدە ونىڭ الدىنا ءتۇسىپ وتىرساڭ عانا تابىسقا جەتەسىڭ. ەگەر مەن قازاقستاندا بۇرىن سومكە جاساۋ ءىسى جولعا قويىلعان بولسا, وسى ءىستى باستاماس ەدىم, وسى تۇرعىدان العاندا مەن العاشقى قارلىعاشپىن. بالكىم, وسى قادامىممەن قولىنىڭ يكەمى بار, بىراق نە قىلارىن بىلمەي, قالاي قاراجات تابارىن بىلمەي وتىرعان الدەبىر زامانداسىما جول كورسەتىپ وتىرعان شىعارمىن. قازاق قىزدارى ونەرلى, ىسمەر ەمەس پە, – دەگەن ج.بايبولوۆاعا الار اسۋلارىڭ, باعىندىرار بيىكتەرىڭ كوپ بولسىن, دەپ تىلەك ايتتىق.
انار تولەۋحانقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان».
استانا.
جانار بايبولوۆامەن ءجۇزدەسۋدىڭ ءساتى ويدا-جوقتا ءتۇسكەن. ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە «جاسىل» ەكونوميكاعا قاتىستى وتكەن بريفينگتە شاعىن نەسيە الىپ, ەكوسومكە جاساۋشى كاسىپكەر قىز تانىستىرىلدى. كوپشىلىك الدىندا قىسىلىپ-قىمتىرىلعانى ءجۇزىندەگى جۇمساق جىميىسىنان كورىنىپ تۇرعان, ۇياڭ كەلگەن, بويىنان قازاقى تاربيە ەسكەن, جانعا جايلى جىبەك جەلدىڭ سامالىنداي ماڭايىنا جىلىلىق نۇرىن سەپكەن زامانداسىممەن تانىسىپ, جاقىن اڭگىمەلەسۋدى ويعا ءتۇيدىم.
العاشقى العان اسەرىمنىڭ الداماعانىن ونىمەن سويلەسكەن ساتتەن-اق اڭدادىم. جاس قايىڭداي يىلگەن بويىنان يبانىڭ, ۇلكەننەن العان ۇلاعاتتىڭ نۇرى مەنمۇندالاپ وزىنە تارتاتىن ج.بايبولوۆا: «كۇپى كيگەن قازاقتىڭ قارا ولەڭىن, شەكپەن جاۋىپ وزىنە قايتارامىن», دەپ مۇقاعالي اقىن جىرلاعانداي كەشەگى انالارىمىز قولىنان شىققان قاراپايىم قورجىن, بوقشالاردى وسى ومىرگە لايىقتاپ, ەكولوگيالىق تازا ءونىمدەردەن تىگىپ, قازىرگى ءسانمەن ءادىپتەپ, ەكوسومكە تىگىپ شىعارۋدى ءوزىنە كاسىپ ەتىپتى.
– مەنىڭ نەگىزگى ماماندىعىم – زاڭگەر, بىراق تەگىمدە وسى قولونەر بارلىعىنان شىعار, ءارى انامنىڭ كاسىپكەرلىگى ۇلگى بولدى ما, وسى جۇمىستى باستادىم. ال نەگە ءسومكە دەسەڭىز, ول – ايەل ادامنىڭ كۇندەلىكتى قاسىنان تاستامايتىن قاجەت زاتى. قازىرگى نارىقتاعى سومكەلەردىڭ 80 پايىزى قىتايدان اكەلىنەدى دە ونىڭ ساپاسى مەن دەنساۋلىققا تيگىزەر زيانىن قاپەرگە الىپ جاتقان جان جوق. ال ايەلدىڭ وسىنداي بۇيىمىنىڭ ەكولوگيالىق تازالىعىنىڭ كەمدىگى ونىڭ دەنساۋلىعىنا كەرى اسەرىن تيگىزەدى, ەندەشە, ۇرپاققا دا اكەلەتىن قوسالقى سالقىنى بار دەگەن ءسوز. مەن سول سەبەپتەن سومكەنى بىرنەشە تۇرعىدان الىپ قاراستىردىم. بىرىنشىدەن, ەكوتازالىعى دەسەك, ەكىنشىدەن, ۇلتتىق ونەردىڭ جاڭارۋى, ۇشىنشىدەن, جايلىلىعى, ءتورتىنشىدەن, ساپالىلىعى سىندى پارامەترلەردى ەكشەي كەلىپ, بيزنەس-جوسپار جاساپ, جوباعا قاتىسىپ, گرانت الۋعا ۇمتىلدىم. باعىم جانىپ, جەڭىمپاز اتانىپ, «كوكا-كولا» بەلەستەرى – 2014» جوباسىنىڭ 720 مىڭ تەڭگە گرانتىنا يە بولىپ, ءوز كاسىبىمدى اشتىم. وسىلايشا بۇرىن قولونەر تۇرىندە جاساپ جۇرگەن ءىسىم كاسىبي تۇرعىداعى ەڭبەككە جالعاستى. قاراجات الۋدىڭ ناتيجەسىندە وندىرىسكە قاجەتتى تىگىن ماشينالارىن, بىلعارى جانە مەتالل اكسەسسۋار, فۋرنيتۋرالاردى ساتىپ الدىم. سوسىن دايىن تازا ماتالاردان سومكەلەر تىگە باستادىم, ەندى قازاقتىڭ ويۋىنا ءتىل ءبىتىرىپ, ونى قازىرگى ءسان ۇلگىلەرىنە لايىقتاپ ادەمى دە اسەم ەتىپ سومكەلەر شىعارۋدى قولعا الۋدامىن. سول ءۇشىن كوپ وقىپ, ىزدەنىپ, ديزاينەرلەر كومەگىنە دە جۇگىنۋدەمىن. سەبەبى, قازاقتىڭ ويۋلارىنىڭ مازمۇنى مەن ماعىناسى بار. ويۋلاردى ورنىمەن قولدانباسا, ەلدى شاتاستىرىپ, كۇلكىگە قالۋعا دا بولادى, – دەيدى ول.
قازىر ونىڭ سومكەسىنە قىزىعۋشىلار كوبەيىپتى, ارنايى تاپسىرىسپەن, وزدەرى ۇسىنعان ديزاينمەن تىگىپ بەرەسىز بە دەۋشىلەر دە تابىلىپ جاتىر ەكەن. جالپى, قاي جۇمىس تا شىعارماشىلىق ىزدەنىستى تالاپ ەتەدى, ال ج.بايبولوۆا سومكەلەرىنىڭ ءپىشىنى ءجانە ۇلگىسىمەن قاتار, ولاردىڭ مەيلىنشە ۇزاق قىزمەت ەتۋىن دە قالايتىنىن ايتادى. سوندىقتان نەگىزىن قۇرايتىن قالىبى سالماق كوتەرۋگە شىدامدى, ءارى جۋىپ الۋعا دا كەلەتىن بولسا, ءارى ساپاسى اقساماسىن دەپ كوپ ىزدەنەتىن كورىنەدى. «شۇكىر, ىزدەنىستەرىم تەككە كەتىپ جاتقان جوق, سونىڭ ارقاسىندا كليەنتتەرىم كوبەيىپ كەلەدى», دەيدى كاسىپكەر.
– تاپسىرىس ۇلعايۋىمەن جۇمىس قولىنىڭ تاپشىلىعى دا سەزىلىپ قالدى, بۇرىن ءوزىم, انام جانە ءىنىم بولىپ جاساپ كەلگەن ءوندىرىستى ەندى ۇلعايتۋدى جوسپارلاپ وتىرمىن. ءسويتىپ, اۋىلداعى 2-3 ايەلدى ۇيرەتىپ, وقىتىپ, تاجىريبەمدى بەرمەكپىن. سوندا ءونىمنىڭ سانىن دا ارتتىراتىن بولامىز, – دەيدى ج.بايبولوۆا.
كاسىپكەردىڭ شىعارماشىلىعىنان تۋىپ, قولىمەن جاسالعان بۇيىمداردىڭ سانى دا اجەپتاۋىر. ءساندى قولسومكەلەر, كلاچتەر, ءامياندارمەن قاتار, كۇندەلىكتى ۇستايتىن ءسومكەلەر كوز تارتادى. ماعان ۆيزيتتىك كارتوچكاسىن ۇسىنىپ: «بلوگىمدا دايىن ونىمدەرىمنىڭ ۇلگىلەرى بار, قاراپ تانىسارسىز, قازىر سومكەلەرىمدى الماتىداعى «زۆەنياششيە كەدرى» فيرمالىق دۇكەنىنەن ساتىپ الۋعا بولادى, ال كەلەشەكتە ينتەرنەت ارقىلى دا تۇتىنۋشىلارعا جەتكىزەتىن بولامىز, جاقىندا ينتەرنەت دۇكەنىمىز اشىلادى», دەگەن قىمسىنا جىميعان جانار.
– ارينە, ءوزىم زاڭگەر بولعاندىقتان, كەلەشەكتە تاۋار بەلگىسىن تىركەۋ, اۆتورلىق جۇمىس بولعاندىقتان, كۋالىك الۋ ءتارىزدى جۇمىستار تۇرعانىن بىلەمىن, جالپى, كاسىپكەر ادامنىڭ كوزى اشىق, كوكىرەگى وياۋ بولۋى ءتيىس. ويتكەنى, ۋاقىتقا ساي تىرلىك ەتىپ, زاماننان قالماي, كەيدە ونىڭ الدىنا ءتۇسىپ وتىرساڭ عانا تابىسقا جەتەسىڭ. ەگەر مەن قازاقستاندا بۇرىن سومكە جاساۋ ءىسى جولعا قويىلعان بولسا, وسى ءىستى باستاماس ەدىم, وسى تۇرعىدان العاندا مەن العاشقى قارلىعاشپىن. بالكىم, وسى قادامىممەن قولىنىڭ يكەمى بار, بىراق نە قىلارىن بىلمەي, قالاي قاراجات تابارىن بىلمەي وتىرعان الدەبىر زامانداسىما جول كورسەتىپ وتىرعان شىعارمىن. قازاق قىزدارى ونەرلى, ىسمەر ەمەس پە, – دەگەن ج.بايبولوۆاعا الار اسۋلارىڭ, باعىندىرار بيىكتەرىڭ كوپ بولسىن, دەپ تىلەك ايتتىق.
انار تولەۋحانقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان».
استانا.
سوڭعى جاڭالىقتار
قوعام • كەشە
قازاقستان IT-قىزمەتتەردىڭ ەكسپورتىنان 1 ملرد دوللاردان استام تابىس تاپتى
تەحنولوگيا • كەشە
ەربول تۇياقباەۆ جاڭا قىزمەتكە تاعايىندالدى
تاعايىنداۋ • كەشە
پرەزيدەنت ەۋرازيالىق دامۋ بانكىنىڭ باسقارما توراعاسىن قابىلدادى
پرەزيدەنت • كەشە
