وڭىرلىك كاسىپكەرلەر پالاتاسى دا وسىناۋ ماڭىزدى ىسكە قال-قادەرىنشە اتسالىسىپ كەلەدى. ماسەلەن, جۋىردا كاسىپكەرلەر قۇقىعىن قورعاۋ ۇيىمىندا ءۇشىنشى مەگاپوليستەگى تۋريزم سالاسىن دامىتۋعا ارنالعان باسقوسۋ ءوتتى. اتالعان سەميناردى كاسىپكەرلەر پالاتاسى «ۆيزيت شىمكەنت» تۋريستىك-اقپارات ورتالىعىمەن بىرلەسىپ ۇيىمداستىردى. ماڭىزدى ءىس-شاراعا كاسىپكەرلەر ۇيىمىنىڭ سالاعا جاۋاپتى قىزمەتكەرلەرى, «سايرام-وگەم» مەملەكەتتىك ۇلتتىق تابيعي پاركىنىڭ وكىلدەرى, ەتنوگرافتار, تۋراگەنتتىك جەتەكشىلەرى, گيدتەر مەن سالالىق باسقارما ماماندارى قاتىستى.
مۇنىڭ الدىندا كاسىپكەرلەر پالاتاسىندا تۋريزم سالاسى كەڭەسىنىڭ وتىرىسى وتكەن ەدى. وندا تۋريزمگە بايلانىستى بىرقاتار ماسەلە تالقىلانعان-دى. وسى جيىندا قالالىق تۋريزم, سىرتقى بايلانىستار جانە كرەاتيۆتى يندۋستريا باسقارماسىنىڭ باسشىسى بەكسۇلتان ءادىلحانوۆ بايانداما جاساپ, ءتۋريزمدى دامىتۋ باعىتىنداعى ماسەلەلەردى اشىپ كورسەتكەن ەدى.
باسقارما باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, شىمكەنتتىڭ تۋريستىك الەۋەتى جوعارى. ستاتيستيكالىق دەرەككە نازار سالساق, مەگاپوليسكە كەيىنگى 3 ايدا 112 مىڭعا جۋىق تۋريست كەلگەن, ونىڭ ىشىندە 104 مىڭ ادام ىشكى تۋريست بولسا, 7 مىڭنان استامى – شەتەل ازاماتى. سالا وكىلىنىڭ مالىمدەۋىنشە, شاھاردا تۋريزمگە قاتىستى جالپى قۇنى 7 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن 8 ينۆەستيتسيالىق جوبا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. ماسەلەن, مەگاپوليستە 2026 جىلعا قاراي 5 جۇلدىزدى قوناقۇي پايدالانۋعا بەرىلەدى دەپ كۇتىلىپ وتىر. بۇل ءوز كەزەگىندە قالاعا شەتەلدەن ساياحاتشىلار كوپ كەلەتىنىن جانە ولارعا جاعدايى كەرەمەت قوناقۇي قاجەت ەكەنىن بىلدىرەدى. مىنە, وسىناۋ سۇرانىستى قاناعاتتاندىرۋ ماقساتىندا شىمشاھاردان جانە ءبىر بەس جۇلدىزدى قوناقۇي بوي كوتەرەدى. وسى ورايدا باسقارما باسشىسى تۋريزم سالاسىنداعى كاسىپكەرلەردى جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىكپەن بىرگە تىعىز قارىم-قاتىناستا جۇمىس ىستەۋگە شاقىردى.
كاسىپكەرلەر ءوز تاراپىنان ساياباقتارعا كوپشىلىك تاماقتانۋ ورىندارىن ورناتۋ بويىنشا ۇسىنىستارىن ايتىپ جاتىر. ولاردىڭ مالىمدەۋىنشە, بۇل وتە ماڭىزدى باستاما, سەبەبى قىدىرىپ كەلگەن ازاماتتار, اسىرەسە, شەتەلدىك تۋريستەر ءبىرىنشى كەزەكتە تاماقتانۋ ورىندارىن ىزدەيتىنى اقيقات. ءارى جەرگىلىكتى شەبەرلەردىڭ قولونەر بۇيىمدارىن ساتىپ الۋدى ءجون كورەدى.
دەگەنمەن بۇل ۇسىنىسقا كەيبىر مەملەكەتتىك ورگاندار كەلىسپەي تۇر. ماسەلەن, جايلى ورتانى دامىتۋ باسقارماسىنىڭ وكىلدەرى ەرەكشە قورعالاتىن تابيعات ايماقتارى تۋرالى زاڭعا سايكەس, ول جەرگە ءدامحانالاردى ورناتۋعا بولمايتىنىن ايتادى. سونىڭ ءبىر مىسالى, شاھاردىڭ ەڭ كورىكتى جەرلەرىنىڭ ءبىرى دەندروساياباق ەرەكشە قورعالاتىن ايماققا جاتادى. سوندىقتان دا ەرەجە بويىنشا تاماقتانۋ ورىندارىن ساياباقتاردىڭ ىشىندە ەمەس, تەك اۋماعىنىڭ سىرتىندا, كولىك تۇراعىندا ورنالاستىرۋ كەرەك. ونىڭ وزىندە تەك بەلگىلى ءبىر ونىمدەردى عانا ساتۋعا رۇقسات بەرىلەدى.
بۇعان قوسا وسى كۇندە شىمكەنتتە كرەاتيۆتى يندۋستريا سالاسى دا ەكپىن الىپ كەلەدى. بۇل باعىتتا اتقارىلعان ماڭىزدى شارۋا جەتەرلىك. ايتالىق تۋريزم, سىرتقى بايلانىستار جانە كرەاتيۆتى يندۋستريا باسقارماسى قالالىق كرەاتيۆتى يندۋستريا قاۋىمداستىعىمەن بىرگە اربات دەمالىس ايماعىندا تۇراقتى جارمەڭكە وتكىزىپ تۇرادى. جارمەڭكەدە قولونەر بۇيىمدارى ساتىلىپ قانا قويمايدى, شەبەرلىك ساباقتارى دا قوسا وتكىزىلەدى. باسقارما باسشىسى مالىمدەگەندەي, ەندىگى جەردە مەگاپوليستەن كرەاتيۆتى حاب اشۋ ماسەلەسى جوسپارعا ەنىپ وتىر.
قالا اۋماعىنداعى سانيتارلىق-گيگيەنالىق نۇكتەلەر جايى دا پالاتانىڭ كەڭەسىندەگى تالقىلاۋعا تۇسكەن تاقىرىپتىڭ ءبىرى بولدى. كاسىپكەرلەر بۇل ماسەلەنىڭ اسا ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. سەبەبى تازالىق جۇرگەن جەرگە اۋرۋ جولامايدى. بۇل ءبىرىنشى قاعيدا بولسا, ەكىنشىسى تازا قالانىڭ ءسانىن كورگەن تۋريستەر دە وزدەرىن جايلى سەزىنە باستايدى. ەرتەڭگى كۇنى ساياحاتشىلار قاتارىنىڭ مولايا تۇسۋىنە دە ۇلكەن سەپتىگىن تيگىزەرى حاق.
«قالا اۋماعىندا 50-گە جۋىق دارەتحانا بار. 13-ءى – پاركتەردە, 37-ءسى جولداردىڭ بويىندا ورنالاسقان. ولاردىڭ جاعدايى قانشالىقتى تالاپقا ساي ەكەنى زەردەلەندى. سونىڭ قورىتىندىسىنا ساي, الداعى ۋاقىتتا ءتيىستى جۇمىستار قولعا الىنىپ, سانيتارلىق ەسكى نۇكتەلەر جاڭارتىلادى. وسى تۇستا ايتا كەتەرلىگى, قالالىق اكىمدىك تاراپىنان دارەتحانانى كۇتىپ ۇستاۋشى زاڭدى تۇلعالارعا اي سايىن سۋبسيديا قاراستىرىلعان. بىراق وعان ءوتىنىم بەرگەن كاسىپكەر از بولىپ وتىر. سونىمەن قاتار ساياباقتارداعى, تۋريستەر كوپ جۇرەتىن كوپشىلىك ورىندارداعى رەتسىز ساۋدامەن كۇرەستى دە كۇشەيتە تۇستىك», دەيدى مەگاپوليستىڭ تۋريزم سالاسىنا جاۋاپتى باسقارما باسشىسى بەكسۇلتان ءادىلحانوۆ.
سونىمەن قاتار ەشقانداي ورگاندا تىركەلمەي, زاڭسىز جۇمىس ىستەيتىن گيدتەرمەن كۇرەس ماسەلەسى دە قوعامدا وتكىر بولىپ تۇر. جاۋاپتى ماماندار ونداي گيدتەر انىقتالعان جاعدايدا دەرەۋ ارادا پوليتسياعا حابار بەرۋ كەرەكتىگىن ايتادى. وسىعان وراي ەندى الداعى ۋاقىتتا تىركەلگەن گيدتەر ءتىزىمى قايتا جاڭارتىلاتىن بولدى.
ال «قازاقستاندىق تۋريزم يندۋسترياسى» رەسپۋبليكالىق قاۋىمداستىعى» بىرلەستىگىنىڭ وكىلى رومەللا پاك بولسا, جاڭادان اشىلىپ جاتقان تۋريستىك اگەنتتىك يەلەرىنە قۇجات الماستىرۋدى, ەسەپ-قيساپتى دۇرىس جۇرگىزۋدى وقىتىپ-ۇيرەتۋ كەرەك دەيدى. سەبەبى تۋريستىك اگەنتتىكتەردە بۋحگالتەرلىك ەسەپ-قيساپ دۇرىس بولماعاندىقتان كوپشىلىگى جابىلىپ قالىپ, بانكروتقا ۇشىراپ جاتىر ەكەن. سونىمەن قاتار تۋريستىك وپەراتورلار مەن تۋريستىك اگەنتتىكتەر اراسىندا ءبىرتۇرلى تۇسىنىسپەۋشىلىكتەر بار كورىنەدى. وسىعان بايلانىستى تامىز ايىنىڭ باسىندا تۋريستىك وپەراتورلار مەن اگەنتتىكتەر كەزدەسۋى ۇيىمداستىرىلدى.
ەندى ماقالا باسىندا ايتىلعان سەمينارعا توقتالساق, «ۆيزيت شىمكەنت» تۋريستىك-اقپارات ورتالىعى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى باعدات پارداباي وسى جيىندا شىمكەنتكە قىدىرىپ كەلەتىن تۋريستەردى, اسىرەسە, شەتەل ازاماتتارىن قارسى الىپ, كۇتۋدىڭ ەرەجە-قاعيدالارىن بەكىتىپ, قوناقجايلىلىق پەن قىزمەت كورسەتۋ ساپاسىن جاقسارتۋ كەرەكتىگىن العا تارتتى. سەبەبى كەز كەلگەن ەلمەن العاشقى تانىسۋ شەكارادان, اۋەجايدان باستالاتىنى ايان. سوندىقتان ۇشاقتىڭ تەكپەشەگىنەن ءتۇسىپ, اۋەجاي زالىنا ەنگەن بويدا تۋريستەر قوناقجايلىلىق قاسيەتى بويىنا سىڭگەن قازاق دەيتىن دارقان مىنەز حالىقتىڭ ەلىنە كەلگەنىن بىردەن سەزىنۋى كەرەك. مۇنداي ءۇردىس شىعىس ازيا ەلدەرىندە جاقسى دامىعان. جاپونيانىڭ, وڭتۇستىك كورەيانىڭ اۋەجايىنا بارا قالساڭىز, ۇلتتىق كيىم كيگەن, ۇلتتىق اسپاپتا ويناعان جاندار ادام جۇرەگىن بىردەن جاۋلاپ الادى.
تۋعان جەردىڭ تابيعاتىن ءسۇيۋ, پاركتە قىدىرۋدى جاقسى كورۋ ءبىر بولەك, وندا ءوزىن-ءوزى قالاي ۇستاۋ كەرەكتىگىن ۇيرەنۋدىڭ ەشقانداي ارتىقتىعى جوق ەكەن. ماسەلەن, «سايرام-وگەم» مەملەكەتتىك ۇلتتىق تابيعي پاركى ەكولوگيالىق اعارتۋ جانە تۋريزم ءبولىمىنىڭ باسشىسى قالجىگىت قالىباەۆ تابيعات اياسىندا دەمالۋدىڭ ءتارتىبىن بىلايشا ءتۇسىندىردى.
«جالپى, قورىقتار, تابيعي پاركتەر مەن رەزەرۆاتتار ەرەكشە قورعالاتىن تابيعات ايماقتارى بولىپ سانالادى. ول ايماقتاردا دەمالۋدىڭ وزىندىك ەرەجەلەرى بار. تابيعاتى اسەم, كوپشىلىك قىزىعاتىن دەمالىس ايماعىنىڭ ءبىرى «سايرام-وگەم» تابيعي ۇلتتىق پاركى. بىزگە تۋريستەر, قىدىرۋشىلار وتە كوپ كەلەدى. پاركتىڭ تۋريستىك رەكرەاتسيا جانە شەكتەۋلى شارۋاشىلىق ايماقتارىندا قىدىرۋشىلار دەمالىپ, ارنايى ورىنداردا وت جاعىپ, تاماق ازىرلەيدى. بىراق ول تەك پارك قىزمەتكەرلەرىنىڭ نۇسقاۋىمەن عانا جۇزەگە اسۋعا ءتيىس. باسقا ورىنداردا وت جاعۋعا, قوقىس تاستاۋعا مۇلدەم بولمايدى. سونىمەن قاتار ءبىر توپ قىدىرۋشىنى ەرتىپ اپاراتىن گيدتەر ءوز باعىتتارى تۋرالى الدىن الا حابارلاسا, ال تۋريستەر وزدەرىمەن بىرگە مىندەتتى تۇردە جەكە قۇجاتتارىن الىپ ءجۇرۋى كەرەك. بۇل ەرەجەدەن شىمكەنت قالاسىنداعى ەكسكۋرسوۆودتار مەن گيدتەردىڭ بارلىعى دەرلىك حاباردار دەپ ويلايمىن», دەدى ول.
