قوعام • 25 شىلدە, 2024

ءشومىش قاعۋ

760 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

ءزاۋى ءبىر سەبەپپەن اۋىلعا بارعانبىز. بيىل ءبىزدىڭ وڭىر­دە جاڭبىر ءجيى. ايتسە دە كوك اسپاندى قاپتاپ, تۇ­نەرىپ كەلگەن توقتىنىڭ جا­­باعى جۇنىندەي ۇيىس­قان بۇلت بىتكەن شوق جۇل­دىزداي شاعىن اۋىلدى اينالىپ وتەدى ەكەن. اۋىل اق­ساقالدارى تابيعاتتىڭ وسى ءبىر تىلسىم مىنەزىنىڭ سى­رىن تابا الماي ايران-اسىر.

اۋىلدى ايتاسىز, الاقانداي قالانىڭ وزىندە جاۋىن الا-قۇلا جا­ۋاتىنىن كوزىمىز كورىپ ءجۇر. ورتالىقتا بيەساۋى­م ۋاقىت قورعاسىن بۇلت تۇيدەكتەلە تۇنەرىپ كەلىپ, شەلەكتەپ توگە سالعاندا, شەت­­تەگى شاعىن اۋدانعا تامشى دا تامبايدى. كەلەسى كۇنى ءدال سونداي كورىنىس. بىر­­اق كەرىسىنشە, شەتكى اۋدان باتپاققا باتىپ جاتسا, ورتالىق قۇپ-قۇرعاق. ەلدەگى كورىنىس تە قۇددى وسى سياقتى. ايتسە دە اقساقالدار سەبەبىن ىزدەپ, اۋرە-سارساڭعا ءتۇسىپ وتىر. كەيبىرەۋلەرىنىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, اق­تاس­تىڭ ەتە­گىندەگى باياعى جوڭ­عار شاپ­قىنشىلىعىنان قالعان كونە زيراتتىڭ كەيبىر قا­بىرى اشىلىپ, سۇيەكتەرى سىرتقا شىعىپ قالسا كەرەك. انە ءبىر جىلدارى ەل ادامدارى اقتاستىڭ ەتە­گىنەن ىرگەتاس قۇياتىن تاس الا­مىز دەپ ەداۋىر جە­رىن قازىپ تاس­تاپ ەدى. قابىر­لەردىڭ اشىلىپ قالۋ سەبەبى دە سول. ءار نار­سەگە مۇقيات اقساقالدار جا­ۋىننىڭ جاۋماۋى سودان دەسەدى.

– ءشومىش قاعىپ كورەيىك, – دەدى ەسەنباي اقساقال.

– اعا, ول قانداي ىرىم؟ – دەدى القاقوتان وتىر­عان جۇرتتىڭ ەتەگىن باسا وتىر­عان ايداربەك. ەل نازارى وزىنە اۋعان سوڭ, ەسەنباي اقساقال بار بىلگەنىن قوتا­رىپ سالعان.

– ەرتەدەگى قازاق ءداستۇرى, – دەدى ەسەنباي اقساقال, – كوكتەم كەلىپ, جەر-انا بۋسانىپ, بايشەشەك گۇلدەپ جاتقان ۋاقىتتا جىپ-جىلى جاۋىننىڭ ءبىر قۇيىپ بە­رەتىنى بار. ءشوپ پەن ەگىن­گە ناعىز كەرەك ىلعال. ەگىن ەگىلىپ بولعان, ەندىگىسى ءشوپتىڭ جايى. جاۋىن جاۋ­­ماسا, ۇلكەندەر «كۇن كۇركىرەسىن, كوك دۇر­كىرەسىن» دەپ تىلەك تىلەگەن. قول­دا­رىنا اعاش ساپتى وجاۋ الىپ, ماڭدايشاعا تيگىزىپ, «اعارعان مول بولسىن» دەگەن ىزگى نيەتتەرىن جاراتقانعا جەتكىزىپ جالبارىنعان.

جاراتقان ءوز پەندەسىن تارشىلىقتا سىنامايدى. كوپ نيەتى قابىل بولىپ, ارقانىڭ اق جاۋىنى اپتالاپ قۇيىپ بەرەتىن وقيعالار كوپ كەزدەسكەن. كوپتى كورگەن كونەكوزدىڭ ۇسى­نىسىن قابىل العان جۇرت باعزى زامانداعى ىرىم­دى ورىنداۋعا كى­رىس­تى.

ءبىز اۋىلدان اتتانىپ بارا جاتقاندا, تە­رىس­كەي­دەن جىلجىعان شو­كىم­دەي بۇلت اۋەدە جى­بەك ورامالداي جا­يىلىپ, بادا­ناداي-باداناداي جاۋى­ن شولىركەگەن دالانىڭ تو­سىنە قۇيىلا باس­تادى. وسى ءبىر عالامات كورى­نىسكە تاڭ­عالعانىمىز بار. ەس­كىنىڭ ەستى ىرىمىن ساق­تاساق, ەل ىرىسى دا مول بولا­دى ەكەن-اۋ.

 

كوكشەتاۋ

سوڭعى جاڭالىقتار